Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do przetwa¬ rzania sygnalów wizyjnych, zwlaszcza w odbiorniku tele¬ wizjikolorowej.Zastosowanie w odbiornikach telewizyjnych duzych ki¬ neskopów nadalo szczególne znaczenie zagadnieniu pole¬ pszania odpowiedzi czasowej ukladów przetwarzania sy¬ gnalów wizyjnych. Charakter odpowiedzi czasowej wplywa bowiem na jakosc obrazu, gdyz zwiazane sa z nim zmiany tonów i dokladnosc odtwarzania szczególów obrazu.Znany jest sposób polepszania odpowiedzi ukladów przetwarzania sygnalów wizyjnych przez zwiekszanie szybkosci zmian amplitudy sygnalu wizyjnego. Odpowiedz moze byc równiez polepszana przez wytwarzanie wyskoku poprzedzajacego zbocze impulsu przed zmiana i wyskoku impulsu bezposrednio po zmianie, tak ze na przyklad przejscie od bieli do czerni zostaje zaakcentowane, gdyz obraz bezposrednio przed ta zmiana jest jasniejszy niz obraz rzeczywisty i bezposrednio po zmianie jest ciemniejszy niz obraz rzeczywisty.Szybkosc zmian amplitudy jest funkcja odpowiedzi czasowej ukladu przetwarzania sygnalów wizyjnych w za¬ kresie wielkich czestotliwosci. Z tego wzgledu jest pozadane, aby uklad przetwarzania sygnalów wizyjnych mial mozli¬ wie szerokie pasmo przenoszenia. Jednakze uklady przet¬ warzania sygnalów wizyjnych, na przyklad odbiorniki posiadajace stosunkowo szerokie pasmo przenoszenia, wytwarzaja zazwyczaj mniej ostry obraz niz uklady o wez¬ szym pasmie przenoszenia, poniewaz uklady o szerokim pasmie przenoszenia wprowadzaja nieliniowosci i zakló¬ cenia fazowe zalezne od czestotliwosci. Dzieje sie tak 10 15 20 25 30 miedzy innymi dlatego, ze uklady o szerokim pasmie przenoszenia maja charakterystyki o bardziej stromym zboczu w zakresie wielkich czestotliwosci (co powoduje zwiekszenie tlumienia sygnalu wraz ze wzrostem czesto¬ tliwosci) niz uklady o wezszym pasmie przenoszenia, a wiec wielkoczestotliwosciowe skladowe sygnalu wizyj¬ nego moga byc opózniane w wiekszym stopniu niz skladowe niskoczestotliwosciowe.Zaklócenia i nieliniowosci fazowe powoduja pojawianie sie niepozadanych niesymetrycznych wyskoków sygnalu poprzedzajacych zbocza impulsów i wyskoków impulsów oraz tlumionych skladowych harmonicznych przetwarza¬ nego sygnalu wizyjnego. Niesymetryczne wyskoki poprze¬ dzajace zbocza impulsów i wyskoki impulsów oraz tlumione skladowe harmonicznego sygnalu sa szczególnie niepoza¬ dane, gdyz ich wplyw jest trudny do skompensowania.W przypadku, gdy sygnaly wizyjne sa przetwarzane w odbiornikach posiadajacych urzadzenia do polepszania odpowiedzi czasowej w zakresie wielkich czestotliwosci, lecz równoczesnie posiadajacych niekorzystne nieliniowe charakterystyki fazowe, obrazy wytwarzane na podstawie odebranych sygnalów wizyjnych nie sa przyjemne dla oka ze wzgledu na tlumienie skladowych sygnalów i niekon¬ trolowane wyskoki poprzedzajace zbocza impulsów i wy¬ skoki impulsów. W wyniku zaklócen fazowych odpowiedz czasowa ukladu o szerokim pasmie przenoszenia moze byc gorszaniz oczekiwana.Znane sa urzadzenia umozliwiajace polepszenie odpowie¬ dzi czasowej ukladów przetwarzania sygnalów wizyjnych W jednym z urzadzen zastosowano uklad preemfazy 108 984108 984 o parametrach skupionych, dla polepszenia odpowiedzi czasowej ukladu przetwarzania w zakresie wielkich czesto¬ tliwosci sygnalów wizyjnych przez zwiekszenie amplitudy ^yaokoczestodiWgSSjSwych skladowych sygnalów wizyj- 'irj^n *wzgl^dem amplitudy skladowych o malych czestotli¬ wosciach. Niekorzystna Wlasnoscia ukladów preemfazy o parametrami sfcupjorcych jest to, ze posiadaja one zazwy- 4za£ niejinipwei ceeatokliwosciowe charakterystyki fazowe.Wobec lego, dópoTi uklady preemfazy o stalych skupio¬ nych nie zostana zaprojektowane tak, aby uzyskac liniowa charakterystyke fazpwa przy jednoczesnej realizacji podsta¬ wowej funkcji uwydatnila, co wymaga zwykle zlozonego i kosztownego ukladu, dopóty uklady te nie beda nadawaly sie do wielu zastosowan.Znane jest urzadzenie umozliwiajace polepszenie odpo¬ wiedzi czasowej, w którym zmiany amplitudy sygnalu wizyjnego zostaja uwydatnione w wyniku przepuszczenia sygnalu wizyjnego przez uklad o parametrach skupionych, przeznaczony do wytwarzania wyskoków poprzedzajacych zbocze impulsów i wyskoków impulsów. Taki uklad do wytwarzania wyskoków poprzedzajacych zbocza impulsów i wyskoków impulsów jest przedstawiony na przyklad w opisie patentowym Stanów Zjednoczonych nr. 3 780 215.W ukladzie tym sygnal, który jest uzyskiwany z sygnalów wizyjnych, po przejsciu przez filtr dolnoprzepustowy jest opózniony w celu wytworzenia skladowych sygnalu stano¬ wiacych wyskoki poprzedzajace zbocza impulsów i wyskoki impulsów. Chociaz zmiany tonów obrazu sa uwydatniane w tym rozwiazaniu w wiekszym stopniu niz w innych jednak, jezeli filtr dolnoprzepustowy nie posiada zasadni¬ czo liniowej charakterystyki fazowej w funkcji czestotli¬ wosci, na obrazie moga sie pojawiac efekty niepozadanych tlumionych skladowych harmonicznych sygnalu i niekon¬ trolowanych wyskoków poprzedzajacych zbocza impulsów . i wyskoków impulsów, które nie sa przyjemne dlawidza.Sygnaly telewizji kolorowej zawieraja skladowe sygnalu luminancji, sygnalu chrominancji i sygnalu fonii. Sygnal luminancji ma stosunkowo szerokie pasmo. W zakresie wiekszych czestotliwosci jest wydzielone waskie pasmo obejmujace czestotliwosci sygnalów chrominancji i fonii.Szczególowa informacja obrazu jest zawarta w skladowych sygnalu luminancji o wielkich czestotliwosciach. W celu przetwarzania tych sygnalów odbiorniki telewizji koloro¬ wej zawieraja tor chrominancji do przetwarzania sygnalów . chrominancji i tor luminancji do przetwarzania sygnalów luminancji. W celu zwiekszenia ostrosci i zdolnosci rozróz¬ niania szczególów obrazu konieczne jest polepszanie odpowiedzi czasowej toru luminancji w zakresie wielkich czestotliwosci. W zwiazku z tym, ze wystapienie sygnalów chrominanqi i/lub fonii w torze luminancji powoduje pojawienie sie na obrazie niepozadanych siatek, konieczne jest zastosowanie ukladów umozliwiajacych usuniecie sygnalów chrominancji i fonii z toru luminancji. W zwiazku .. z tym w torze luminancji sa zastosowane oddzielne uklady — filtr srodkowo-zaporpwy lub uklad zaporowy, którego pasmo przenoszenia obejmuje czestotliwosc podnosnej koloru w celu usuniecia sygnalu chrominancji, uklad za¬ porowy, którego pasmo przenoszenia obejmuje czestotli¬ wosci odbioru róznicowego fonii w celu usuniecia sygnalu fonii i uklad preemfazy dla uwydatniania skladowych sygnalu luminancji o wielkich czestotliwosciach.W celu zmniejszenia kosztów i uproszczenia ukladów pozadane jest zastosowanie pojedynczego ukladu, który wlasciwie uwydatnia skladowe sygnalu luminancji o wiel¬ kich czestotliwosciach i który równiez wlasciwie uwydatnia sygnal chrominanqi lub sygnal fonif wzglednie oba; Poza tym moze okazac sie pozadane zapewnienie "sterowania charakterystyka uwydatniania pewnych czestotliwosci przenoszonego pasma clla tpru luminancji. Moze byc na 5 przyklad pozadana regulacja amplitudy pewnych czesci (to znaczy skladowych o stosunkowo wiekszych czestotli¬ wosciach) sygnalów luminancji, która jest zalezna od ro¬ dzaju odbieranego synalu telewizyjnego. Moze^byc takze pozadane sprawdzanie, czy skladowe sygnalu luminanqi 10 o stosunkowo wiekszych czestotliwosciach sa wlasciwie uwydatniane (preemfaza) lub wlasciwie tlumione (deem- faza) w zaleznosci od charakterystyk odbieranego sygnalu.W zwiazku z tym, jezeli odbierany sygnal zostal uprzednio przetworzony w nadajniku w celu dostarczenia -uwydatnio- 15 nych skladowych sygnalu luminancji o stosunkowo wiek¬ szych czestotliwosciach, jak na przyklad w* ukladacn tele¬ wizji przewodowej, lub jezeli nadawany sygnal zawiera skladowe szumowe o stosunkowo wiekszych czestotliwos¬ ciach, moze byc pozadane raczej tlumienie anizeli uwydat- 20 nianie skladowych sygnalu luminancji o stosunkowo wiekszych czestotliwosciach.W kazdym przypadl, niezaleznie od tego, czy skladowe o stosunkowo wiekszych czestotliwosciach sa uwydatnione wzglednie tlumione, jest pozadane, zeby regulacja amplitudy 25 skladowych o stosunkowo wiekszych czestotliwosciach nie wplywala na charakterystyki zaporowe toru luminancji.Jest takze pozadane, zeby regulacja nie wpJtywala „na skla¬ dowa stala sygnalu wizyjnego w przypadku, gdy luminancja obrazu zalezy od skladowej stalej sygnalu wizyjnego. po Znane jest,, ze wymagana charakterystyke amplitudowa lub fazowa lub obie w funkq'i czestotliwosci mozna uzyskac w urzadzeniu, w którym sygnaly wytwarzane w wezlach sprzegajacych (zwykle odpowieadajacych odprowadzeniom), opózniane wzdluz linii opózniajacej lub podobnego urza- 25 dzenia, sa przetwarzane w uprzednio okreslony sposób w celu uzyskanii wymaganej charakterystyki. Takie urza¬ dzenie jest przedstawione w opisie patentowym Stanów Zjednoczonych nr 2 263 376, w artykule pod tytulem „Transversal Filters" H.E. Kallmana, wydrukowanym 40 w „Proceedings of the I.R.E.", tom 28, nr 7, strony 302— 310, lipiec 1940 r0 w artykule pod tytulem „Selectivity and Transient Response Synthesis", R.W. Sonenfeldts, wydrukowanym w „I.R.E. Transactions on Broadcast and Television Receivers", tom BTR-1, numer 3, strony 45 1—8,lipiec 1955r. oraz w artykule pod tytulem,,ATrans- versal Eaualizer for Television Circuits" R.V. Sperry'ego i D. Sureniana, wydrukowanym w „Bell System Technical Journal", tom 39, numer 2P strony 405—422, marzec 1960 r. Takie urzadzenie, zwane czasami poprzecznym 50 korektorem lub filtrem wyrównawczym, znajduje zwykle rózne zastosowania przy przetwarzaniu sygnalów. Dla przykladu urzadzenie to moze okazac sie uzytecznym przy korekcji apertury poziomych i pionowych wiazek, jak jest to przedstawione w opisie patentowym Stanów Zjednoczo- 55 nych nr 2 759 044.W opisie patentowym Stanów Zjednoczonych nr 2 922 965 ujawnione zostalo urzadzenie, w którym do linii opóznia¬ jacej jest dolaczone zakonczenie odbijajace w celu zmniej¬ szenia liczby wymaganych odprowadzen. Z opisu paten- 6!) towego Stanów Zjednoczonych nr 3 749 824 znana jest linia opózniajaca, której zakonczenie odbijajace jest dola¬ czone do jednego z konców linii opózniajacej toru lumintflcji w celu tlumienia sygnalów chrominancji podczas tnfti- misji podnosnej koloru. Linia opózniajaca sluzy równiez 65 do kompensacji opóznien sygnalów przetwarzanych W to-108 984 5 rach luminancji i chrominancji. Korzystny przyklad wyko¬ nania zespolu regulacji kontrastu zostal przedstawiony w opisie patentowym Stanów Zjednoczonych nr 3 804 981.• Celem wynalazku jest opracowanie urzadzenia do prze¬ twarzania sygnalów wizyjnych, umozliwiajacego polep¬ szenie ostrosci obrazu uzyskiwanego w odbiorniku tele¬ wizyjnym przez poprawe odpowiedzi czasowej zespolów przetwarzania, pozbawionego wad dotychczas znanych urzadzen.Wedlug wynalazku w odbiorniku telewizji kolorowej posiadajacym urzadzenie do przetwarzania sygnalów wi¬ zyjnych i tor chrominancji uzyskujacy z podnosnej chromi¬ nancji sygnaly róznicowe koloru w pewnym Stopniu opó¬ zniane, pierwszy zlozony sygnal jest uzyskiwany przez ¦pierwszy sumator w postaci sumy dwóch sygnalów wizyj¬ nych odbieranych z odprowadzen linii opózniajacej, które sa wspólnie opózniane o okres czasu w zasadzie równy NT/2, gdzie N jest liczba calkowita wieksza niz jednosc i T jest okresem podnosnej chrominancji, przy czym pierwszy zlozony sygnal jest korzystnie laczony w sposób liniowy przez drugi sumnor z trzecim sygnalem wizyjnym o amplitudzie regulowanej przez okreslony element, posiadajacym skuteczne opóznienie o wartosci pomiedzy opóznieniami tych dwóch laczonych sygnalów, odpowiadajace pewnemu opóznieniu toru chrominancji oraz drugi zlozony sygnal na wyjsciu sumatora jest dopro¬ wadzany do ukladu starowania preemfaza, którego wyjscie jest dolaczone do wejscia trzeciego liniowego sumatora, do którego drugiego wejscia jest doprowadzony trzeci sygnal wizyjny o amplitudzie regulowanej przez wymienio¬ ny element i który wytwarza sygnal wyjsciowy posiadajacy skladowe przejsciowe o regulowanej amplitudzie wzmacnia¬ nej dla uzyskania bieli i czerni, przy czym ten sygnal wyjsciowy jest dostarczany do poszczególnych elementów dla laczenia z poszczególnymi sygnalami róznicowymi koloni dla utworzenia duzej liczby sygnalów chrominancji.Wedlug wynalazku trzeci sygnal wizyjny wystepuje w czasie pomiedzy dwoma sygnalami tworzacymi pier¬ wszy zlozony sygnal.Wedlug wynalazku czesc linii opózniajacej jest przysto¬ sowana do przenoszenia róznic czasowych pomiedzy to¬ rami luminancji i chrominancji oraz jest dobrana tak, ze -suma wprowadzanego przez te czesc opóznienia i polowy okresu czasu NT[2 jest równa przejsciowej róznicy czasów pomiedzy tymi dwoma torami.Wedlug wynalazku elementy, zawierajace elementy do odbioru trzeciego sygnalu, korzystnie dwa tranzystory ' i drugi sumator, wzglednie wzmacniacz róznicowy zawieraja uklad sterowania preemfaza wzglednie sumator, korzystnie trzytranzystory.Wedlug wynalazku pierwszy zlozony sygnal jest odejmo- • wany od trzeciego sygnalu wizyjnego, przez drugi sumator wzglednie wzmacniacz róznicowy, dajac w wyniku drugi zlozony sygnal.Wedlug wynalazku drugi sumator wzglednie uklad sterowania preemfaza czy korzystnie uklad zawierajacy tranzystor i trzy rezystory jest przystosowany do dostar¬ czania sumy trzeciego sygnalu wizyjnego i drugiego zlo¬ zonego sygnalu.W innym wykonaniu urzadzenia do przetwarzania -sygnalów wizyjnych linia opózniajaca fest linia opózniajaca zakonczona z jednego konca dla wytwarzania odbitych sygnalów oraz pierwszy i drugi opóznione sygnaly wizyjne sa odbierane z odprowadzenia, na którym odbite sygnaly sa odbienne w okresie czasu w zasadzie równym 3T/4 6 po odbiciu oraz dwa srodkowe opóznione sygnaly wizyjne sa odbierane na odprowadzeniu dolaczonym blizej odbijaja¬ cego zakonczenia linii opózniajacej..Wedlug wynalazku opóznienie sygnalów pomiedzy 5 wymienionymi dwoma odprowadzeniami jest w zasadzie równe T/4.W innym wykonaniu urzadzenia do przetwarzania sygnalów wizyjnych trzeci sygnal jest uzyskiwany z wezla bedacego punktem polaczenia trzech galezi stalopradowych 10 z rezystencjami dolaczonymi do odprowadzen dla dostar¬ czania dwóch opóznionych sygnalów wizyjnych, które sa opóznione wzgledem siebie o- okres czasu w zasadzie równy NT/2 i ten opózniony sygnal wizyjny wystepuje w czasie w przyblizeniu posrodku miedzy nimi. 15 Wedlug wynalazku dwie galezie sprzegajace zawierajace rezystencje dolaczone do wezla i dwóch odprowadzen sygnalów wizyjnych maja przesuniecie czasowe równe NT/2 i sa utworzone przez rezystory o w zasadzie równych wartosciach. 20 Wedlug wynalazku trzecia galaz sprzegajaca zawiera rezystor o wartosci mniejszej niz polowa wartosci rezysto¬ rów w pozostalych dwóch galeziach sprzegajacych.Wjessezerumym wykonaniu «rzadzenia~daprzetwarzania -sygnalów wizyjnych linia opózniajaca jest wyposazona 25 w cztery odprowadzenia przynajmniej dla wspólnie opó¬ znianych sygnalów wizyjnych, z których pierwszy sygnal i ostatni sygnal sa dostarczane do pierwszego sumatora i dwa sygnaly srodkowe wizyjne sa laczone w wezle z trze¬ cim sygnalem. 30 Wedlug wynalazku dwa Srodków*, sygnaly wizyjne wystepuja czasowo symetrycznie wzgledem srodka okresu czasu pomiedzy pierwszym opóznionym sygnalem wizyj¬ nym i ostatnimopóznionymsygnalemjpkyjnym.Wedlug wynalazku dwa srodkowe sygnaly wizyjne sa 35 oddalone od siebie o okres czasu w przyblizeniu równy polowie odwrotnosci czestotliwosci podnosnej chromi¬ nancji.Wedlug wynalazku sygnaly wizyjne uzyskiwane z pierw¬ szego odprowadzenia i drugiego odprowadzenia sa 40 oddalone od siebie o okres czasu w przyblizeniu równy polowie odwrotnosci czestotliwosci podnosnej chrominancji i ponadto sygnaly uzyskiwane z trzeciego odprowadzenia i czwartego odprowadzenia sa oddalone od siebie o ten sam okres czasu. 45 Urzadzenie wedlug wynalazku moze byc z korzyscia zastosowane w odbiornikach telewizji kolorowej.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia sche¬ mat blokowy ukladu odbiornika telewizji kolorowej, 50 wykorzystujacego urzadzenie wedlug wynalazku, fig. 2 — schemat blokowy urzadzenia wedlug wynalazku, fig. 3 — przebiegi sygnalów w funkcji czestotliwosci w urzadzeniu z fig. 2, fig. 4 — przebiegi sygnalów w funkcji czasu w urza¬ dzeniu z fig. 2, fig. 5 — schemat blokowy innego rozwiaza- 55 nia urzadzenia wedlug wynalazku, fig. 6 — przebiegi sygnalów w funkcji czestotliwosci w urzadzeniu z fig. 5, fig. 7 — przebiegi sygnalów w funkcji czasu w urzadzeniu z fig. 5, fig. 8 — schemat ideowy urzadzenia wedlug wyna¬ lazku w wykonaniu z fig. 5, fig. 9 — schemat blokowy 60 jeszcze innego rozwiazania urzadzenia wedlug wynalazku, fig. 10 — schemat blokowy nastepnego rozwiazania urza¬ dzenia wedlug wynalazku, fig. 11 i 12 — przebiegi sygnalów w funkcji czestotliwosci, pomocne w zrozumieniu dzialania urzadzenia z fig. 10, fig. 13 — schemat blokowy jeszcze in- 65 nego rozwiazania urzadzenia wedlug wynalazku oraz108 984 1 fig. 14 i 15 —przebiegi sygnalów w funkcji czestotliwosci pomocne w zrozumieniu dzialania urzadzenia z fig. 13.Podobne czesci urzadzen przedstawionych na róznych figurach moga byc tworzone w ten sam sposób.Na fig. 1 jest przedstawiony uklad odbiornika telewizji kolorowej, wykorzystujacego urzadzenie wedlug wynalazku, który zawiera zespól 12 przetwarzania sygnalów, reagujacy na sygnaly telewizyjne o czestotliwosciach radiowych, które sa odbierane przez antene, w celu wytwarzania za pomoca okreslonych obwodów czestotliwosci posredniej (nie pokazanych) i ctwoccw detekcyjnych nie pokaza¬ nych sygnalu wizyjnego zawierajacego skladowe chromi¬ nancji, luminancji, fonii i synchronizacji. Wyjscie zespolu 12 przetwarzania sygnalów jest dolaczone do toru 14 chrominancji, zawierajacego zespól 16 przetwarzania sygnalu chrominancji i do toru 18 luminancji, zawieraja¬ cego pierwszy zespól 20 przetwarzania sygnalu luminancji i drugi zespól 22 prztwarzania sygnalu luminancji.Sygnaly wyjsciowe zespolu 16 przetwarzania sygnalu chrominancji, reprezentujace na przyklad sygnaly rózni¬ cowe koloru B-Y,G-Y i R-Ysa dostarczane do ukladu 34 sterowania kineskopem, w którym sygnaly te sa sumowane z sygnalem wyjsciowym Y zespolu 22 przetwarzania sy¬ gnalu luminanqi. Zespól 20przetwarzania sygnalu luminan- 'cji sluzy do tlumienia niepozadanych skladowych sygnalu, takich jak skladowa chrominancji lub fonii wzglednie obie, wystepujacych w torze 18 luminancji, przy równo¬ czesnym zwiekszaniu amplitud skladowych sygnalu lumi¬ nancji o wielkich czestotliwosciach w celu polepszenia odpowiedzi czasowej odbiornika telewizyjnego.Zespól 20 przetwarzania sygnalu luminancji sluzy takze w_ do wyrównywam!ofcóznien sygnalów przetwarzanych w torze 14 chrominancji i torze 10 luminancji. Wyjscie zespolu 20 przetwarzania sygnalu luminancji jest dolaczone do zespolu 22 przetwarzania sygnalu luminancji, którego zadaniem jest wzmacnianie i przetwarzanie sygnalów wizyjnych.Wzmocnione i przetworzone sygnaly wizyjne sa doprowadzane do ukladu 34 sterowania kineskopem.Zespól 32 regulacji kontrastu jest dolaczony do zespolu 22 przetwarzania sygnalu luminancji w celu regulacji amplitudy sygnalu wizyjnego i w wyniku tego regulacji kontrastu obrazów wytwarzanych przez kineskop 28/ Druga czesc sygnalu wyjsciowego zespolu 12 przetwarzania sygnalów jest doprowadzana do separatora 24 impulsów synchronizu¬ jacych, który wydziela i usuwa impulsy synchronizacji poziomej i pionowej z sygnalu wizyjnego. Impulsy synchro¬ nizujace sa dostarczane z separatora 24 impulsów synchro¬ nizujacych do zespolu 26 odchylania. Zespól 26 odchylania jest dolaczony do kineskopu 28 i zespolu 30 wysokiego napiecia w celu sterowania odchylaniem wiazki elektronów w kineskopie 28 w znany sposób. Zespól 26 odchylania ma równiez za zadanie wytwarzanie sygnalu wygaszania z impulsów synchronizacji poziomej i pionowej. Sygnal wygaszania jest doprowadzany do zespolu 22 przetwarzania sygnalu luminancji w celu przerywania sygnalu na wyjsciu zespolu 22 przetwarzania sygnalu luminanqi podczas okresów powrotu odchyfenh poziomego i pionowego dla zapewnienia wylaczania kineskopu 26 podczas tych po¬ szczególnych okresów.Zespól 20 przetwarzania sygnalu luminancji zawiera elementy opóznienia sygnalu, reprezentowane na rysunku przez linie 36 opózniajaca i duza liczbe wezlów sprzegaja¬ cych z odprowadzeniami 38 dolaczonymi do linii 36opóznia¬ jacej. Funkcje elementów opózniajacych spelniac moze równiez inne dowolne odpowiednie urzadzenie, na przy- 8 klad zespól elementów ze sprzezeniem ladunkowym lub zespól elementów przenoszacych ladunek. Pomimo tego, ze odprowadzenia 38 sa na rysunku dolaczone do linii 36 opózniajacej w okreslonych punktach wzdluz linii opóznia- 5 jacej, mogaone byc dolaczonetakzew inny sposób, zapewnia- niajacy sprzezenie dla sygnalu, na przyklad sprzezenie pojemnosciowe czy podobne.Sygnal wizyjny jest opózniany pomiedzy poszczególnymi odprowadzeniami 38 o okreslone okresy czasu i podawany 10 do poszczególnych czesci zespolu 40 korekcji sygnalu.Zespól 40 korekcji sygnalu w opisywanym przykladzie wykonania reguluje amplitude sygnalu przez przepuszczanie go przez uklady o róznych wzmocnieniach.Zespól 40 korekcji sygnalu moze byc odpowiednim 15 ukladem o regulowanym wzmocnieniu, na przyklad wzmac¬ niaczem, w którym wzmocnienie moze byc ustawiane na wartosci wieksze lub mniejsze od jednosci. Pomimo tego,, ze elementy zespolu 40 korekcji sygnalu sa na rysunku dolaczone do kazdego z odprowadzen 38, aby uwidocznic 20 dzialanie zespolu 20 przetwarzania sygnalu luminancji, nie musza byc one zastosowane we wzystkich przypad¬ kach. Na przyklad, gdy wymagane jest wzmocnienie o wartosci równej 1, poszczególne elementy zespolu 40 ko¬ rekcji sygnalu moga stanowic po prostu bezposrednie 25 polaczenie pomiedzy poszczególnymi odprowadzeniami 38 i sumatorem 42.Sygnaly o wyregulowanej amplitudzie sa sumowane algebraicznie w sumatorze 42 w celu wytworzenia sygnalu wizyjnego z polepszona odpowiedzia czasowa i zasadniczo 30 wolnego od niepozadanych skladowych, takich jak skladowa sygnalu chrominancji lub fonii, wzglednie obie. Sumator 42 moze byc dowolnym odpowiednim ukladem do algebraicz¬ nego sumowania i/lub odejmowania Sygnalów, na przy¬ klad wzmacniaczem operacyjnym lub róznicowym. Ele- 35 menty zespolu 340 korekcji sygnalu moga stanowic czesc sumatora 42. Taki uklad jest przedstawiony na przyklad na fig. 9. Poza tym, jak to juz wzmiankowano, przy zasto¬ sowaniu odbiornika telewizji kolorowej z fig. 1, posiadaja¬ cego tor luminancji i tor chrominancji, wymaga sie, zeby 40 linia 36 opózniajaca byla przystosowana do wyrównywania opóznien sygnalów przetwarzanych w torze chrominancji i luminancji.Na fig. 2 jest przedstawiony schemat blokowy zespolu 20 przetwarzania sygnalu pokazanego na fig. 1. Do linii 36 45 opózniajacej sa dolaczone trzy odprowadzenia 38a, 38b i 38c umieszczone w odstepach odpowiadajacych czasom opóznienia TDjTD+T^Trj+Ti-l-T^ Linia 36 opózniajaca zawiera czesc 37 wprowadzajaca opóznienie TD, umieszczo¬ na przed odprowadzeniem 38a, dobrana odpowiednio ze 50 wzgledu na opóznienie Tt dla wyrównywania opóznien sygnalów przetwarzanych w torach luminancji i chromi¬ nancji. Oznacza to, ze suma opóznien Td i Tt jest równa róznicy opóznien sygnalów przetwarzanych w torze chromi¬ nancji i torze luminancji. Poza tym nalezy dodac, ze sy- 55 gnal, który jest uzyskiwany w wyniku polaczenia sygnalów odbieranych z odprowadzen rozmieszczonych symetrycz¬ nie wzgledem danego punktu linii opózniajacej, ma opóz¬ nienie równe wartosci sredniej opóznien laczonych sygna¬ lów. Tak wiec, jezeli odprowadzenie 38b jest umieszczone 60 w srodku pomiedzy odprowadzeniami 38a i 38c tak, ze wartosci opóznien T± i T2 sa równe, sygnal wyjsciowy two¬ rzony w wyniku laczenia sygnalów z odprowadzen 38a i 38c bedzie mial opóznienie równe opóznieniu wymaganemu do wyrównania opóznien sygnalów przetwarzanych w ka- 65 nalach chrominancji i luminancji.108 984 9 KTZdc odprowadzenie 38a, 38b i 38c jest dolaczone od¬ powiednio do elementów 40a, 40b i 40c, które sa wzmacnia¬ czami (czy tlumikami) lub podobnymi ukladami przystoso¬ wanymi do regulacji amplitudy sygnalu wizyjnego odbiera¬ nego z odprowadzen 38a, 38b i 38c w zaleznosci od okre¬ slonych wartosci A, B i C. Sumator 212 sluzy do algebraicz¬ nego odejmowania sygnalów o regulowanej amplitudzie, uzyskiwanych z wyjsc elementów 40a, 40c, od sygnalów o wyregulowanej amplitudzie, uzyskiwanych z wyjscia elementu 40b.Sumator 212 moze byc dowolnym ukladem umozliwiaja¬ cym sumowanie algebraiczne, takim jak wzmacniacz operacyjny, matryca rezystancyjna lub podobny uklad.Sygnal wyjsciowy sumatora 212 jest doprowadzany do ukladu 214 sterowania preemfaza, który sluzy do regulacji amplitudy sygnalu wyjsciowego sumatora 212. Uklad 214 sterowania preemfaza moze byc dowolnym wzmacniaja¬ cym ukladem sterujacym, takim jak wzmacniacz o regulo¬ wanym wzmocnieniu i moze byc przystosowany d: pracy w zakresie wzmocnien od wartosci mniejszych od jednosci do wartosci wiekszych od jednosci. Sygnaly wyjsciowe sumatora 212 i elementów zespolu 40 korekcji sygnalu sa doprowadzane do sumatora 216, który moze byc zrealizo¬ wany w sposób podobny jak sumator 212, w którym te dwa sygnaly wyjsciowe sa dodawane algebraicznie w celu utworzenia sygnalu wyjsciowego.Dzialanie urzadzenia z fig. 2 zostanie wyjasnione w opar¬ ciu o fig. 3 i fig. 4, kt5re przedstawiaja przebiegi sygnalów w funkcji czestotliwosci i w funkcji czasu w róznych punk¬ tachurzadzenia z fig. 2.Przed omówieniem fig. 3 zostana skrótowo opisane odpowiedzi amplitudowe w funkcji czestotliwosci dla linii opózniajacej z odprowadzeniami lub podobnego ukladu.Wiadomo, ze amplitudowa charakterystyka przeno¬ szenia w funkcji czestotliwosci dla czesci linii opózniajacej wprowadzajacej opóznienie T moze byc okreslona przez wspólczynnik, który zmienia sie wykladniczo w funkcji czestotliwosci, to znaczy zgodnie z e"JC0 , gdzie e jest podstawa logarytmu naturalnego. Amplitudowa charakte¬ rystyka przenoszenia w funkcji czestotliwosci z sygnalem odbieranym z odprowadzenia umieszczonego w punkcie odniesienia, w którym T = 0, jest plaska, gdyz e° = 1.Amplitudowa charakterystyka przenoszenia w funkcji czestotliwosci, zwiazana z dwoma dodawanymi algebra¬ icznie sygnalami wytwarzanymi w poszczególnych odpro¬ wadzeniach umieszczonych symetrycznie wzgledem punktu odniesienia, zmienia sie jak funkcja cosinus.W przypadku, gdy zalozymy dla przykladu, ze czasy opóznienia T± i T2 sa dobrane tak, zeby byly równe czasowi opóznienia T i uprzednio okreslone wartosci A, B i C sa dobrane tak, zeby byly równe odpowiednio wartosciom _1/23 1 i 1/23 to urzadzenie z fig. 2 ma amplitudowa charakte¬ rystyke przenoszenia w funkcji czestotliwosci zmieniajaca sie jak funkcja cosinus o czestotliwosci l/T nalozona na skladowa 312 stala. Czesc charakterystyki przenoszenia, zmieniajaca sie jak funkcja cosinus, jest uzyskiwana z sy¬ gnalu o wyregulowanej amplitudzie, odbieranego z odpro¬ wadzenia 38b. Dla przykladu, gdy wzmocnienie ukladu 214 sterowania preemfaza jest równe 0,15, to urzadzenie z fig. 2 bedzie mialo wypadkowa amplitudowa charakterys¬ tyke 314a przenoszenia w funkcji czestotliwosci, a gdy wzmocnienie ukladu 214 sterowania preemfaza jest równe 0,5, to uzyskuje sie wypadkowa amplitudowa charakterys¬ tyke 314b przenoszenia w funkcji czestotliwosci.W oparciu o fig. 3 moga zostac wyjasnione pewne wlas- 10 nosci zespolu przetwarzania sygnalu przedstawionego na fig. 2. Polozenie wzdluz osi czestotliwosci maksimów i minimów charakterystyki przenoszenia amplitudy w fun¬ kcji czestotliwosci z fig. 3 moze byc ustalone w wymagany 5 sposób poprzez dobór okresu czasu odpowiadajacego opuznieniu pomiedzy odprowadzeniami 38a i 38c z fig. 2.Szerokosc pasma sygnalu wyjsciowego jest okreslana przez skladowa 312 stala uzyskiwana z sygnalu odbieranego z odprowadzenia 38b i skladowa cosinus, uzyskiwana 10 w wyniku laczenia sygnalów odbieranych z odprowadzen 38a i 38c. Poza tym maksymalna, czyli szczytowa ampli¬ tuda moze byc regulowana poprzez zmiane wzmocnienia ukladu 214 sterowania preemfaza. Regulacja ukladu 214 sterowania preemfaza nie ma jednakze wplywu na charakte- 15 rystyke przenoszenia ukladu przetwarzania sygnalu w przy¬ padku skladowych stalych (to znaczy przy czestotliwosci zerowej). Wlasciwosc ta jest szczególnie korzystna z tego wzgledu, ze regulacja parametrów ukladu 214 sterowania preemfaza nb bel:!; miala wplywu na luminancje obrazu, 20 która jest okreslona przez skladowe stale sygnalu luminancji.Regulacja parametrów ukladu 214 sterowania preemfaza nie ma równiez wplywu na amplitude w minimach charakte¬ rystyki. Jest to korzystne, poniewaz sterowanie preemfaza nie bedzie mialo wplywu na proces eliminowania lub 25 zmniejszania amplitudy niepozadanych sygnalów. Jezeli na przyklad czas T jest tak dobrany, by jego wartosc byla równa odwrotnosci czestotliwosci podnosnej koloru (na przyklad 3,58 MHz), to amplitudy skladowych o czestotli¬ wosciach pomiedzy 0 i 3,58 MHz moga zostac wyregulowane 30 w celu preemfazy bez zaklócenia minimalnej odpowiedzi przy 3,53 MHz.Odnoszac teraz opis fig. 2 i fig. 3 do odbiornika telewizji kolorowej z fig. 1 mozna stwierdzic, ze w wyniku wlasci¬ wego doboru róznicy opóznien pomiedzy odprowadzeniami 35 38a i 38c, zespól przetwarzania sygnalów z fig. 2 moze byc zastosowany do preemfazy skladowych sygnalu lumi¬ nancji o wielkich czestotliwosciach, takich jak sygnal chrominancji lub sygnal fonii wzglednie oba, które mogi sie pojawiac w torze luminancji. 40 Na fig. 4 sa przedstawione rózne przebiegi sygnalów w funkcji czasu, reprezentujace sygnaly wystepujace w róznych punktach zespolu przetwarzania sygnalów z fig. 2. Fig. 4A przedstawia przebiegi opóznionych sy¬ gnalów wizyjnych a, b, c, odpowiadajacych sygnalom 43 odbieranym odpowiednio na odprowadzeniach 38a, 38b i 38c zespolu przetwarzania sygnalów z fig. 2.Fig. 4B przedstawia przebiegi obrazujace wyniki róz¬ nych dzialan okreslonych przez wyrazenia algebraiczne i dokonywanych na opóznianych sygnalach a, b, e w zespole 53 przetwarzania sygnalów z fig. 2. Fig. 4C przedstawia przebieg sygnalu wyjsciowego zespolu przetwarzania sygnalów z fig. 2. Zaklada sie dla przykladu, ze czas zmiany amplitudy z równej 0 na równa 1 wynosi 100 nanosekund.Czas zmiany amplitudy z równej na przyklad 0 na równa 55 1 moze byc uzyskany w wyniku pomiaru nachylenia zbocza impulsu. Zakladajac, ze czas narastania impulsu w linii 36 opózniajacej jest pomijamy, szybkosc zmian amplitud opózniajacych sygnalów wizyjnych a, b, c bedzie równiez wynosic 100 nanosekund. Równiez dla przykladu zaklada 63 sie, ze czasy opóznienia Tt i T2 sa kazdy równy 100 nano¬ sekund, wartosci A, B i C sa równe odpowiednio war¬ tosciom 1/2, 1 i 1/2, wzmocnienie ukladu 214 sterowania preemfaza ma ustalona wartosc równa 1.Na fig. 4C sygnal wyjsciowy ma wyskok poprzedzajacy 65 zbocze impulsu (amplituda mniejsza od 0) i wyskok im-108 984 11 pulsu (amplituda wieksza od 1) o równych wielkosciach i równych czasach trwania. Jest widoczne takze, ze sygnal wyjsciowy charakteryzuje sie szybsza zmiana amplitudy niz wejsciowy sygnal wizyjny. Amplitudy wyskoku poprze¬ dzajacego zbocze impulsu i wyskoku impulsu moga byc regulowane poprzez dobór wartosci A i C, natomiast czasy trwania wyskoku poprzedzajacego zbocze impulsu i wyskoku impulsu moga byc regulowane poprzez dobór równiez czasów opóznienia pomiedzy odprowadzeniami 28a, 38b i 38c. Poza tym szybkosc zmiany amplitudy i wartosc amplitudy wyskoku poprzedzajacego zbocze impulsu i wyskoku impulsu sygnalu wyjsciowego moga byc regulowane poprzez dobór wzmocnienia ukladu 214 sterowaniapreemfaza.Nalezy zaznaczyc, ze wytwarzanie przez uklad wyskoków poprzedzajacych zbocze impulsów i wyskoków impulsów jest zwiazane z liniowoscia fazowa ukladu w funkcji czesto¬ tliwosci i wytwarzanie równych wyskoków poprzedzajacych zbocza impulsów i wyskoków impulsów odpowiada linio¬ wej charakterystyce fazowej w funkcji czestotliwosci.Fazowa charakterystyka przenoszenia w funkcji czestotli¬ wosci dla ukladu preemfazy przedstawionego na fig. 2 moze byc regulowana poprzez sterowanie wytwarzaniem sygnalów o regulowanej amplitudzie, wystepujacych na odprowadzeniach 38a i 38c. Pomimo tego, ze w opisanym powyzej przykladzie wartosci czasów opóznienia Tt i T2 zostaly przyjete jako równe, moze okazac sie pozadane zastosowanie czasów opóznienia T± i T2 o róznych wartos¬ ciach dla wytwarzania wyskoków poprzedzajacych zbocza impulsów i wyskoków impulsów o róznych czasach trwania w celu kompensacji nieliniowosci fazowych zaleznych od czestotliwosci w innych czesciach zespolu przetwarzania sygnalów wizyjnych. Podobnie moze okazac sie pozadane zastosowanie róznych wartosci A i C w celu kompensaqi nieliniowosci fazowych zaleznych od czestotliwosci w innych czesciach zespolu przetwarzania sygnalów wizyjnych.Dzieki wlasciwemu doborowi wartosci A i C oraz róz¬ nicy czasu opóznienia pomiedzy poszczególnymi odprowa¬ dzeniami 38a, 38b i 38c, zmiany amplitudy sygnalu lumi- nancji moga byc uwydatniane poprzez wytwarzanie stero¬ wanych wyskoków poprzedzajacych zbocza impulsów i wyskoków impulsów. Dzieki wlasciwemu doborowi wzmocnienia ukladu 214 sterowania preemfaza moze byc regulowana szybkosc zmian amplitudy sygnalu luminancji.Powracajac do fig. 3, jezeli wymaga sie, zeby skladowe o czestotliwosci podnosnej koloru, równej na przyklad 3,58 MHz, mialy minimalna amplitude w celu znacznego tlumienia sygnalów chrominancji, wartosc T powinna . wynosic w przyblizeniu 280 nanosekund, to znaczy powinna . byc równa odwrotnosci czestotliwosci podnosnej koloru.W wyniku przyjecia wartosci T w przyblizeniu równej 280 nanosekund, maksimum charakterystyki amplitudo¬ wej funkq'i czestotliwosci dla sygnalu luminancji wystapi . przy czestotliwosci równej w przyblizeniu 1,79 MHz.W przypadku, gdy jest pozadane uzyskanie maksimum charakterystyk amplitudowych w funkcji czestotliwosci dla skladowych sygnalu luminancji o stosunkowo wiekszych czestotliwosciach, to znaczy dla skladowych o czestotliwos- - ciach blizszych czestotliwosci podnosnej chrominancji niz polowa czestotliwosci podnosnej koloru (l,78,MHz), tak zeby przyczynic sie do polepszenia odpowiedzi czasowej w zakresie wielkich czestotliwosci w torze luminancji przy zapewnieniu wyeliminowania podnosnej koloru, -nalezy zastosowac zespól przetwarzania sygnalów z fig. 5, 12 który jest korzystniejszy od zespolu przetwarzania sygnalu z fig. 2.Przyklad wykonania urzadzenia wedlug wynalazku przedstawionego na fig. 5 jest wykorzystany jako zespól 20 5 przetwarzania sygnalów z fig. 1, który zapewnia preemfaze stosunkowo wiekszych czestotliwosci. Zespól przetwarzania sygnalów przedstawiony na fig. 5 zawiera linie 36' opóznia¬ jaca (lub podobne urzadzenie) reagujaca na sygnal wizyjny.Odprowadzenie 38a', 38b', 38c' i 38d' sa dolaczone do io linii 36* opózniajacej w okreslonych punktach i odpowia¬ daja im czasy opóznienia TV, T2' i T3. Linia 36' opózniajaca zawiera czesc 37' charakteryzujaca sie czasem opóznienia Td', umieszczona przed odprowadzeniem 38a', dobrana odpowiednio ze wzgledu na inne czesci linii dla wyrówny- 15 wania opóznien sygnalów przetwarzanych w torach lumi¬ nancji i chrominancji.Dla wyrównywania opóznien sygnalów przetwarzanych w torach luminancji i chrominancji pozadane jest, zeby suma wartosci czasów opóznienia To', T±9 i T2'/2 byla 20 równa róznicy opóznien sygnalów przetwarzanych w torach chrominancji i luminancji. Poza tym, jezeli sygnal uzyski¬ wany w wyniku polaczenia sygnalów odbieranych z odpro¬ wadzen umieszczonych symetrycznie wzgledem srodkowego punktu linii opózniajacej ma opóznienie równe wartosci 25 sredniej opóznien laczonych sygnalów i jezeli wartosci czasów opóznienia TY i T3' sa z zalozenia równe, to sygnal wyjsciowy bedzie mial opóznienie równe opóznieniu wymaganemu do wyrównywania opóznien sygnalów prze¬ twarzanych w torach chrominancji i luminancji. Odprowa- 30 dzenia 38a', 38b', 38c' i 38d' sa dolaczone do poszczegól¬ nych elementów 40a',40b', 40c' i 40d' zespolu 40 korekcji sygnalu.Elementy 40a', 40b', 40c' i 40d' sluza do regulacji amplitudy sygnalu wizyjnego w zaleznosci od okreslo- 35 nych wartosci A', B% C i D\ Sygnyly wyjsciowe o skory¬ gowanej amplitudzie z dwóch srodkowych elementów 40b' i 40c', dostarczane do nich z odprowadzen 38b' i 38c', sa nastepnie dostarczane do sumatora 412, w którym sa algebraicznie dodawane. Sygnaly wyjsciowe sumatora 412 40 sa dostarczane do sumatora 414. Sygnaly wyjsciowe o sko¬ rygowanej amplitudzie, z zewnetrznych elementów 40a' 40d', dostarczane do nich z odprowadzen 38a' i 38d', sa nastepnie dostarczane do sumatora 414, w którym sa odejmo¬ wane od sygnalu wyjsciowego sumatora 412. Sygnal wyj- 45 sciowy sumatora 414 jest doprowadzany do ukladu 416 sterowania preemfaza, sluzacego do regulacji amplitudy sygnalu wyjsciowego sumatora 414. Sygnal wyjsciowy ukladu 416 sterowania preemfaza i sygnal wyjsciowy su¬ matora 412 sa dostarczane do sumatora 418, w którym sa 50 algebraicznie dodawane w celu wytwarzania wyjsciowego sygnalu wizyjnego.Dzialanie ukladu preemfazy przedstawionego na fig. 5 zostanie wyjasnione na podstawie przykladu, gdzie czasy opóznienia TY, T3' i T3* sa z zalozenia równe 140 nanose- 55 kund, to znaczy sa równe polowie odwrotnosci czestotli¬ wosci podnosnej koloru równej 2,58 MHz i okreslone uprzednio wartosci A', B', C i D' sa kazda równa war¬ tosci 1/2.Na fig. 6 sa przedstawione rózne przebiegi sygnalów 60 w funkcji czestotliwosci, wystepujacych w ukladzie stero¬ wania preemfaza, przedstawionym na fig. 5. Te sygnaly sa okreslone przez wyrazenie algebraiczne reprezentujace kombinacje opóznionych sygnalów wizyjnych a', b', c' i d', dostarczanych z poszczególnych odprowadzen 38a', 65 38b', 38c' i 38d'. Sygnaly wyjsciowe sa pokazane na rysunku108 984 13 dla dwóch wartosci wzmocnien ukladu 416 sterowania preemfaza, a mianowicie dla wartosci równej 50% i 75%.Algebraiczne sumowanie par sygnalów o wyregulo¬ wanej amplitudzie umozliwia uzyskanie takiej amplitu¬ dowej charakterystyki przenoszenia w funkcji czestotli¬ wosci, której przebieg jest zgodny z funkcja cosinus.Oznacza to, ze gdy sygnaly o skorygowanej amplitudzie dostarczane z odprowadzen 38a' i 38d', rózniace sie opóznie- , niem równym 3 x 140 nanosekund, sa sumowane algebra¬ icznie, uzyskuje sie charakterystyke amplitudowa w funkcji czestotliwosci, której przebieg jest zgodny z funkcja cosi¬ nus i jest okreslony przez wyrazenie 1/2 (a^d*). Cha¬ rakterystyka ta ma wartosci powtarzajace sie co 4/3 x x3,58 MHz. Podobnie, gdy sygnaly o wyregulowanej amplitudzie, dostarczone z odprowadzen 38b' i 38c', rózniace sie , opóznieniem równym 140 nanosekund, sa sumowane algebraicznie, uzyskuje sie charakterystyke amplitudowa w funkcji czestotliwosci, której przebieg jest zgodny z funkcja cosinus i jest okreslony przez wyra¬ zenie 1/2 (b'+c'). Charakterystyka ta ma wartosci powta¬ rzajace sie co 4x3,58 MHz.Na fig. 6 widac, ze dzieki laczeniu sygnalów o skorygo¬ wanej amplitudzie, dostarczanych z odprowadzen 3Sa' i 38d', uzyskuje sie amplitudowa charakterystyke przeno¬ szenia w funkcji czestotliwosci okreslona przez wyrazenie 1/2 (a'+d') z fig. 6, która umozliwia sterowanie preemfaza sygnalu wyjsciowego.Natomiast dzieki sumowaniu sygnalów o skorygowanej amplitudzie, dostarczanych z odprowadzen 38b' i 38c' uzyskuje sie amplitudowa charakterystyke przenoszenia w funkcji czestotliwosci okreslona przez wyrazenie 1/2 (b'+c') z fig. 6, która lacznie z charakterystyka sterowania preemfaza reguluje szerokosc pasma sygnalu wyjsciowego.Poza tym maksimum amplitudowej charakterystyki przeno¬ szenia w funkcji czestotliwosci zmienia sie w zaleznosci od wzmocnienia ukladu 416 sterowania preemfaza.Nalezy zaznaczyc, ze sterowanie ukladem 416 sterowania preemfaza nie ma wplywu na charakterystyke przy czesto¬ tliwosci zerowej (to znaczy nie ma wplywu na wartosc skladowej stalej) i w wyniku tego sterowanie ukladem 416 sterowania preemfaza nie bedzie mialo wplywu na luminan- cje obrazu. Sterowanie ukladem 416 sterowania preemfaza nie ma zasadniczego wplywu na tlumienie pozostalych czestotliwosci.Przyjecie czasów opóznienia TV, T2* i T3' jako równych 140 nanosekund jest korzystne, poniewaz uzyskuje sie wtedy sygnal wyjsciowy o czestoliwosciowej charakterys¬ tyce amplitudowej, posiadajacej maksymalna wartosc przy stosunkowo wiekszej czestotliwosci, w przyblizeniu równej 2/3 x 3,58 MHz (to znaczy 2,4 MHz) przy równo¬ czesnym zapewnieniu skutecznego tlumienia przy 3,58 MHz.Nalezy jednakze zaznaczyc, ze te wartosci podane przykla¬ dowo moga zostac zmienione zgodnie z wymaganiami konkretnego zastosowania.Dla przykladu, moze okazac sie pozadane przyjecie czasu opóznienia T2' jako równego 110 nanosekund i przy¬ jecie czasów opóznienia TY i T3' jako równych 140 nanose¬ kund. W tym przypadku charakterystyka amplitudowa w funkcji czestotliwosci dla sygnalu wyjsciowego bedzie miala wartosc równa 0 przy czestotliwosci równej w przy¬ blizeniu 4,5 MHz i wartosc maksymalna przy czestotliwos¬ ci równej w przyblizeniu 2/3 x 3,58 MHz (to znaczy 2,4 MHz).Zespól przetwarzania sygnalów przedstawiony na fig. 5 moze byc wiec zmieniony tak, zeby skladowe sygnalu 14 wizyjnego o czestotliwosciach lezacych w zakresie czesto¬ tliwosci sygnalów chrominancji i fonii byly tlumione przy równoczesnym powiekszaniu amplitudy skladowych o wielkich czestodiwosciach w sygnale luminancjL 5 Dzieki algebraicznemu sumowaniu w okreslony sposób sygnalów o wyregulowanej amplitudzie, uklad sterowania preemfaza przedstawiony na fig. 5 umozliwia tlumienie skladowych sygnalu chrominancji lub fonii wzglednie ich obu przy równoczesnym uwydatnianiu amplitudy sklado- io wych sygnalu luminancji o stosunkowo wiekszych czestotli¬ wosciach.Na fig. 7 sa przedstawione rózne przebiegi sygnalów w funkcji czasu, wystepujacych w ukladzie sterowania preemfaza, przedstawionym na fig. 5. Fig. 7A przedsta- 15 wia wykresy opóznionych sygnalów wizyjnych a', b% c' i d*, odbieranych z poszczególnych odprowadzen 38a', 38b', 38c' i 38d' zespolu przetwarzania sygnalów, przedstawio¬ nego na fig. 5.Fig. 7fi przedstawia przebiegi uzyskane w wyniku 20 dokonywania róznych dzialan na opóznionych sygnalach wizyjnych a', b', c' i d' w zespole przetwarzania sygnalów, przedstawionym na fig. 5.Fig. 7C przedstawia przebieg sygnalu wyjsciowego zespolu przetwarzania sygnalów, przedstawionego na fig. 5. 25 Zaklada sie dla przykladu, ze wejsciowe sygnaly wizyjne maja czas narastania przy zmianie amplitudy z 0 na 1 równy 280 nanosekund. W przypadku, gdy czas narastania w linii 96' opózniajacej moze byc uznany za pomijamy, czas narastania przy zmianie amplitudy opóznionych sy- 30 gnalów wizyjnych a*, b', c' i d' wynosi równiez 280 nano¬ sekund. Dla uproszczenia jest pokazany jedynie sygnal wyjsciowy dla ustalonego, równego jednosci wzmocnienia ukladu 416 sterowania preemfaza.Z fig. 7 widac, ze sygnal wyjsciowy zawiera wyskok 35 poprzedzajacy zbocze impulsu i wyskok impulsu, które sa sterowane przez sygnaly o wyregulowanej amplitudzie, dostarczane z odprowadzen 38*' i 38d\ Amplitudy wyskoku poprzedzajacego zbocze impulsu i wyskoku impulsu sa regulowane poprzez dobór wlasciwych wartosci A' i D', 40 podczas gdy czasy trwania wyskoku poprzedzajacego zbocze impulsu i wyskoku impulsu sa regulowane poprzez dobór czasów opóznienia TY i T3\ Nalezy zaznaczyc, ze nachylenie zbocza sygnalu wyjsciowego jest wieksze niz nachylenie zbocza wejsciowego sygnalu wizyjnego. Poza tym 45 regulacja wzmocnienia ukladu 416 sterowania preemfaza, wplywa zarówno na nachylenie zbocza i wartosc amplitudy wyskoku poprzedzajacego zbocze impulsu i wyskoku impulsu sygnalu wyjsciowego.Uklad sterowania preemfaza przedstawiony na fig. 5 50 zapewnia szybkie zmiany amplitudy i sterowanie wysko¬ kiem poprzedzajacym zbocze impulsu i wyskokiem impulsu dzieki zastosowaniu algebraicznego sumowania sygnalów o wyregulowanej amplitudzie w okreslony sposób w celu uwydatnienia zmian amplitudy. 55 Czestotliwosciowa charakterystyka fazowa zespolu prze¬ twarzania sygnalów przedstawionego na fig. 5 moze byc w prosty sposób regulowana poprzez sterowanie sygnalami o wyregulowanej amplitudzie, dostarczanymi z odprowadzen 38a' i 38d\ Na przyklad liniowa czestotliwosciowa charakte- so rystyka fazowa umozliwia wytwarzanie równych wyskoków poprzedzajacych zbocza impulsów i wyskoków impulsów.Pomimo tego, ze wartosci A* i D' przyjeto za równe i czasy opóznien TY i TY przyjeto za równe, w opisanym powyzej przykladzie w celu uzyskania liniowej czestotliwosci cha- 65 rakterystyki fazowej, dajacej równe wyskoki poprzedza-108 984 15 Jace zbocza impulsów i wyskoki impulsów, sygnaly o wyre¬ gulowanej amplitudzie dostarczane z odprowadzen 38a* i 38d' moga byc sterowane w ten sposób, by wytwarzaly rózne wyskoki poprzedzajace zbocza impulsów i wyskoki impulsów w celu kompensacji nieliniowosci fazowych zaleznych od czestotliwosci w innych czesciach zespolu przetwarzania sygnalów wizyjnych.Na fig. 8 jest przedstawiony schemat ideowy urzadzenia wedlug wynalazku, przedstawionego w postaci schematu blokowego na fig. 5, którego glówna czesc oznaczona przerywana linia 810 moze byc wykonana jako uklad sca¬ lony.Wartosci rezystancji z fig. 8 sa tak dobrane, by uzyskac na przyklad wartosci A' = 1/2, B' = 1/2, C* = 1/2 i D* = 1/2 zgodnie z przykladem zastosowanym w opisie dzialania ukladu z fig. 5. Nalezy zaznaczyc, ze uklad z fig. 5 moze zostac zmieniony tak, by uzyskac inne wyzej okre¬ slone wartosci wymagane w konkretnym zastosowaniu.Linia 36' opózniajaca z fig. 8 sluzy do wyrównywania opóznien sygnalów przetwarzanych w torze 14 chrominancji i torze 18 Iuminancji z fig. 1 odpowiednio do opóznienia wejsciowego-sygnalu wizyjnego^ pomiedzy kolejnymi odpro¬ wadzeniami 38a', 38b', 38c* i 38d' znajdujacymi sie w okre¬ slonych odstepach. Zródlo sygnalów wizyjnych (nie po¬ kazane) posiada zwykle impedancje wyjsciowa z przybli¬ zeniu równa impedancji charakterystycznej linii 36' opó¬ zniajacej w celu zmniejszenia do minimum odbic sygnalów na wejsciu linii 36' opózniajacej. Linia 36' opózniajaca jest zakonczona impedancja 812, której wartosc jest przy¬ jeta za w przyblizeniu równa wartosci impedancji charakte¬ rystycznej linii 36' opózniajacej w celu zmniejszenia do minimum odbic sygnalów na koncu linii.Odprowadzenia 38a' i 38d* sa dolaczone do poszczegól¬ nych dwóch wejsc wzmacniacza 814 równicowego, zawiera¬ jacego tranzystory npn 811 i 818, w którym opóznione sygnaly wizyjne dostarczane z poszczególnych odprowadzen 38a' i 38d' sa korygowane i sumowane algebraicznie w celu wytwarzania sygnalu o wartosci 1/2 (a' +d') z wzmacniacza 814 róznicowego. Impedancja wejsciowa wzmacniacza 814 róznicowego ma stosunkowo duza wartosc w porównaniu z wartoscia impedancji charakterystycznej linii 36* opózniajacej, uzyskana przez wlasciwy dobór wartosci rezystorów emiterowych tranzystorów 811 i 818.Odprowadzenie 38b' i 38c' sa dolaczone poprzez rezys¬ tory 824 i 826 do bazy tranzystora 816 w ukladzie wspól¬ nego emitera, tworzacego wraz z rezystorami 824 i 826 uklad sumujacy. Rezystory 824 i 826 maja stosunkowo duze wartosci w porównaniu z wartoscia impedancji charakterystycznej linnii 36* opózniajacej, azeby nie obcia¬ zac linii 36' opózniajacej. Sygnal doprowadzany do emitera tranzystora 816 jest równy l/2(b' +c*).Nalezy zaznaczyc, ze sygnal 1/2 (b9-\-c*) moze byc ^wytworzony w taki sam sposób jak sygnal l/2(a'+d*), chOciaifotrzymywanie go jest przedstawione jako wynik dzialania sumatora zawierajacego tranzystor 816 i rezys¬ tory 824 i 826 sluzace do ochrony przed przeciazeniem wejsc ukladu scalonego. Sygnaly l/2(b*+c') i l/2(**+tf) sa doprowadzane poprzez poszczególne stopnie wtórnika emiterowego, zawierajace odpowiednio tranzystory npn 828 i 830, do wejsc wzmacniacza 832 róznicowego. Wzmac¬ niacz 832 róznicowy zawiera tranzystory npn 836 i 834, *w których sygnal l/2(a'+d*) jest odejmowany od sygnalu 1/2(^+0*) w celu uzyskania sygnalu równego G[l/2(b'+ -l-c')—l/2(a'+d*] na kolektorze tranzystora 834, przy czym G jest wzmocnieniem wzmacniacza 832 róznicowego.Wzmocnienie G wzmacniacza 832 róznicowego moze 16 byc regulowane poprzez regulacje napiecia na zacisku sterujacym ukladu sterowania preemfaza, zawierajacego tranzystory 838, 848 i 850. Regulacja ta odpowiada regula¬ cji wzmocnienia ukladu 416 sterowania preemfaza przedsta- 5 wionego na fig. 5. Uklad sterowania preemfaza jest wla¬ czony w obwód emitera i kolektora tranzystora 834 w taki sposób, ze wzmocnienie wzmacniacza 832 róznicowego #moze byc regulowane bez znacznego zmieniania napiecia stalego na wyjsciu wzmacniacza 832 róznicowego, zaleznego 10 od napiecia sterujacego preemfaza. Oznacza to, ze prad dostarczany do obwodu emitera tranzystora 834 z kolektora tranzystora 838 i prad dostarczany do obwodu kolektora tranzystora 834 z kolektora tranzystora 848 sa proporcjo¬ nalne do zmian skladowej stalej sygnalu wyjsciowego 15 wzmacniacza 832 róznicowego i maja zasadniczo równe wartosci i przeciwne zwroty oraz sa zalezne od zmian napiecia sterujacego preemfaza.Wyjscie wzmacniacza 832 róznicowego jest dolaczone do bazy tranzystora npn 840, stanowiacego wraz z szeregowo 20 polaczonymi rezystorami 842, 844 i 846 uklad wtórnika emiterowego. Sygnal l/2((b' +c') otrzymywany na emi¬ terze tranzystora npn 828 jest doprowadzany do punktu polaczenia rezystorów 844 i 846, gdzie jest algebraicznie dodawany do sygnalu G[l/2(b'+c') — l/2(a'+ d')] w ce- 25 lu utworzenia sygnalu wyjsciowego.Na fig. 9 jest przedstawiony schemat blokowy innego przykladu wykonania urzadzenia wedlug wynalazku, po¬ dobnego do urzadzenia z fig. 5, posiadajacego uproszczona konstrukcje mozliwa do zastosowania dzieki wykorzy- 30 staniu odbitych sygnalów uzyskiwanych w odpowied¬ nio zakonczonej linii 36" opózniajacej (na rysunku rozwar¬ tej) w celu odbijania sygnalów. Odprowadzenie 912 jest umieszczone w polozeniu odpowiadajacym czasowi opóz¬ nienia l^Cr^+iy +Ta"), gdzie T±", T2" i T3" odpowia- 35 daja czasowi opózniania TV, T2' i T3 z fig. 5, od rozwartego konca linii opózniajacej i odbiera sygnaly podobne do sy¬ gnalu uzyskiwanego w wyniku sumowania sygnalów dos¬ tarczanych z odprowadzen 38a' i 38d* z fig* 5. Odprowadze¬ nie 914 jest umieszczone w polozeniu odpowiadajacym 40 czasowi opóznienia T"2/2 od rozwartego konca linii 36" opózniajacej i odbiera sygnaly podobne do sygnalu uzys¬ kiwanego w wyniku sumowania sygnalów dostarczanych z odprowadzen 38b' i 38c' z fig. 5. Pierwotny sygnal a'* i odbity sygnal d", opózniony wzgledem sygnalu a" o war- 45 tosc równa T1"-\-T2"-\-T3", sa dostarczane z odprowadze¬ nia 912, gdzie tworza wypadkowy sygnal oznaczony a"+d".Podobnie pierwotny sygnal b" i odbity sygnal c"3 opózniony wzgledem sygnalu b" o wartosc równa T2", sa dostarczane do odprowadzenia 914, gdzie tworza wypadkowy sygnal g o oznaczony b"+ c'\ Sygnal a" +d" jest dostarczany do elementu 916 zes¬ polu korekcji. Sygnal b" +c" jest dostarczany do elementu 918 zespolu korekcji. Sygnal wyjsciowy elementu 916 zespolu korekcji jest odejmowany od sygnalu wyjsciowego 55 elementu 918 zespolu korekcji w sumatorze 920. Sygnal wyjsciowy sumatora 920 jest dostarczany poprzez uklad 922 sterowania preemfaza do sumatora 924, w którym jest doda¬ wany do sygnalu wyjsciowego elementu 918 zespolu ko¬ rekcji w celu utworzenia sygnalu wyjsciowego. 60 Nalezy zaznaczyc, ze podczas gdy w rozwiazaniu z fig. 5 amplitudy sygnalów o regulowanej amplitudzie, wystepuja¬ cych na poszczególnych odprowadzeniach 38a% 38h% 38c* 38d', moga byc regulowane poprzez ustalanie wymaganych wartosci parametrów elementów 40a', 40b', 40c' i 40d' 65 zespolu korekcji, to amplitudy sygnalów o regulowanej108 984 17 Amplitudzie, uzyskiwanych z sygnalów pierwotnego i od¬ bitego, wystepujacych na odprowadzeniach 912 i 914 sa regulowane parami. Oznacza to, ze element 916 zespolu korekcji reguluje amplitudy obu sygnalów o regulowanej -amplitudzie, uzyskiwanych z sygnalów pierwotnego i odbi¬ tego, wystepujacych na odprowadzeniu 912 i element 918 zespolu korekcji reguluje amplitudy obu sygnalów o regulo¬ wanej amplitudzie, uzyskiwanych z sygnalów pierwotnego i odbitego, wystepujacych na odprowadzeniu 914.Podobnie jak na fig. 8 linia 36*' opózniajaca zawiera czesc potrzebna do wyrównywania opóznien sygnalów przetwarzanych w torach chrominancji i luminancji.W tym celu calkowita dlugosc linii opózniajacej powinna odpowiadac róznicy opóznien sygnalów przetwarzanych w torach chrominancji i luminancji.Na fig. ljO jest przedstawiony zespól 1090 przetwarzania ¦sygnalów, który moze byc zastosowany jako zespól 20 przetwarzania sygnalów z fig. 1 i sluzy do wlasciwego uwydatniania skladowych sygnalu luminancji o wielkich czestotliwosciach przy równoczesnym tlumieniu niepoza¬ danych skladowych sygnalu wizyjnego w sposób podobny -do zespolu przetwarzania sygnalu przedstawionego na fig. 2.Poza tym zespól 1000 przetwarzania sygnalów umozliwia zarówno oslabianie jak i uwydatnianie skladowych sygnalu luminancji o stosunkowo wiekszych czestotliwosciach.Do linii 1036 opózniajacej sa dolaczone trzy odprowadze¬ nia 1038a, 1038b i 1038c umieszczone w odstepach odpo¬ wiadajacych poszczególnym wartosciom czasu opóznienia D, D+Dl, D+D1+D2, w celu uzyskania poszczególnych sygnalów vfl, Vb i vc opóznionych wzgledem sygnalu wejsciowego. Te wartosci czasów opóznienia sa podobne odpowiednio do . Td Td+Tj i Td+T^+T^ zespolu przetwarzania sygnalów z fig. 2. Linia 1036 opózniajaca zawiera czesc 1037 umieszczona przed odprowadzeniem 1038a, podobna do czesci 37 zespolu przetwarzania sygna¬ lów z fig. 2, dla wyrównywania opóznien sygnalów przetwa¬ rzanych w torach luminancji i chrominancji.Linia 1036 opózniajaca jest zakonczona impedancja 1026, przedstawiona na rysunku w postaci rezystora, Jctórej wartosc jest w przyblizeniu równa wartosci impe¬ dancji charakterystycznej linii 1036 opózniajacej. Zródlo sygnalów wizyjnych (nie pokazane na rysunku) powinno miec impedancje wyjsciowa, której wartosc jest w przybli¬ zeniu równa wartosci impedancji charakterystycznej linii 1036 opózniajacej.Skladowe opóznionych sygnalów Va, Vb i Vc sa dopro¬ wadzane do wspólnego wezla 1042 odpowiednie poprzez rezystory RA, RB i RC w celu tworzenia sygnalu Vm.Opóznione sygnaly va, vm i vc sa doprowadzane do poszczególnych wejsc „—", ,,+", „—" sumatora 1012, który jest podobny do sumatora 212 z fig. 2 i sluzy do algebraicznego odejmowania opóznionych sygnalów va i vc od vm w celu uzyskania sygnalu vp. Poza tyiri sumator 1012 moze sluzyc do regulacji amplitud sygnalów va i vc przed odjeciem ich od sygnalu vm.Sygnal vp wyjsciowy sumatora 1012 jest doprowadzany do ukladu 1014 regulacji amplitudy, posiadajacego wzmoc¬ nienie K w celu uzyskania sygnalu Kvp. Uklad 1014 regulacji amplitudy moze stanowic na przyklad, wzmac¬ niacz o regulowanym wzmocnieniu, przystosowany do wzmocnienia w zakresie wzmocnien od mniejszych od jednosci dowiekszych od jednosci.Wyjscie ukladu 1014 regulacji amplitudy i wezel 1042 sa dolaczone do wejsc „+" sumatora 1016, podobnego do sumatora 216 z fig. 2, w którym sygnaly vm i Kvp sa 10 18 dodawane algebraicznie w celu utworzenia sygnalu wyjscio¬ wego V0.Dzialanie zespolu 1000 przetwarzania sygnalów zostanie wyjasnione przy zalozeniu, ze czasy opóznienia Dl i D2 5 sa kazdy równy t i sumator 1012 jest przystosowany do regulacji amplitud sygnalów va, vm i vc w oparciu o po¬ szczególne, uprzednio okreslone wartosci wspólczynników korekcji równe 1/2,1 i 1/2. Równiez dla przykladu przyjeto ze wartosc RA jest równa wartosci RC.Zakladajac, ze wartosci RA i RB sa znacznie wieksze niz wartosc impedancji charakterystycznej linii 1036 opózniajacej i przy zastosowaniu superpozycji, zaleznosc sygnalu vm od sygnalów va, vt, i vc jest okreslona przez wyrazenie: 15 20 35 40 2RB (Va+Vc) + ¦ RA 2 RA+2RB " " ' RA+2RB Sygnaly vp i v0 sa okreslone przez wyrazenia: vb (1) (2) =Vm — 7lva+vc I [vm-i(va+vcJ] (3) v0—vm+1^vp—vm -|-Ifc Zakladajac, ze odprowadzenie 1038b jest umieszczone w polozeniu okreslonym wczesniej, charakterystyki prze¬ noszenia amplitudy w funkcji czestotliwosci dla sygnalów vm, vp i v0 sa okreslane przez wyrazenia: 30 2RB RA - coscot-f (4) RA+2RB RA+2RB 2RB RA+2RB coscot + RA 2RB RA+2RB coscot + RA+2RB RA RA+2RB ¦coscot + (5) + K 2RB RA+2RB - coscot + RA RA+2RB -coscot) (6) Na fig. 11 sa przedstawione znormalizowane charakterys¬ tyki amplitudowe przenoszenia w funkqi czestotliwosci dla sygnalów vm i vp. Charakterystyka przenoszenia 45 sygnalu Vm ma ksztalt funkcji cosinus, posiadajacej ampli- 2RB tuderówna2 ^l ^^ i okres równy l/t, nalozonej na skladowa stala RA+2RB RA (patrz wyrazenie (4)), maksy- 50 RA+2RB malna amplitude (równa 1) dla skladowej stalej, tó znaczy przy czestotliwosci zerowej i dla calkowitych wielokrotnosci l/t oraz minimalna amplitude dla calkowitych wielokrot¬ nosci l/2t. 55 Korzystne jest przyjecie takich wartosci rezystorów RA, RB i RG, zeby charakterystyka przenoszenia sygnalu vm nie spadala ponizej wartosci zerowej (to znaczy nie przechodzila w ujemna), gdyz odpowiada to niepozadanej zmianie fezy. W tyni przypadku jest to jednoznaczne z 60 RA przyjeciem wartosci wiekszej lub równej wartosci RA+2RB albo raczej wartosci rezystora RA powinna byc 2RB RA+2RB 65 .wieksza lub równa 2RB. Dla przykladu przyjeto, ze108 984 wartosc - RA 19 - jest równa 0,75 i wartosc 2 IB RA+2RB RA+2RB jest równa 0,25.Niezaleznie od wartosci rezystorów RA, RB i RC charakterystyka przenoszenia sygnalu vm przy czestotli¬ wosci zerowej ma zawsze wartosc równa 1, jezeli przy cze¬ stotliwosci zerowej opóznione sygnaly wystepujace na odprowadzeniach 1038a, 1038b i 1038c maja takie same amplitudy. Jest to korzystne z tego wzgledu, ze umozliwia sterowanie tlumieniem i wzmacnianiem skladowych sy¬ gnalu luminancji o stosunkowo duzych czestotliwosciach bez oddzialywania na skladowa stala sygnalu luminancji.Charakterystyka przenoszenia sygnalu vp (wyrazenie (5)) ma ksztalt funkcji cosinus posiadajacej minimum (zero) dla czestotliwosci zerowej i calkowitych wielokrot¬ nosci l/t, okres równy l/t i maksimum dla calkowitych wielokrotnosci l/2t. Punkty charakterystyki przenoszenia sygnalu vp odpowiadajace maksymalnym wartosciom amplitudy sa przeciwlegle do punktów charakterystyki przenoszenia sygnalu vm odpowiadajacych minimalnym wartosciom amplitudy tego sygnalu vm i odwrotnie.W zwiazku z tym, ze sygnal vo jest wynikiem algebraicz¬ nego sumowania sygnalów vm i Kvp (patrz wyrazenie (3)), charakterystyka przenoszenia sygnalu v0 moze byc odpo¬ wiednio uwydatniona (preemfaza) lub tlumiona (deemfaza) dla calkowitych wielokrotnosci 1/2t poprzez regulacje wartosci K bez oddzialywania na amplitude zarówno przy czestotliwosci zerowej jak i dla calkowitych wielokrotnosci l/t. Oznacza to, ze dzieki regulacji K charakterystyka przenoszenia sygnalu v0 moze miec dla czestotliwosci równej l/2t wartosci wieksze (preemfaza) lub mniejsze (deemfaza) niz charakterystyka przenoszenia sygnalu Vb dla tej czestotliwosci.Nalezy zaznaczyc, ze charakterystyka przenoszenia sygnalu Vb odpowiada szreokopasmowej charakterystyce przenoszenia sygnalu dostarczanego z odprowadzenia 38b zespolu przetwarzania sygnalu z fig. 2 (to znaczy skladowej 312 stalej z fig. 3).Na fig. 12 sa przedstawione zmiany charakterystyki przenoszenia sygnalu v0 w zaleznosci od wartosci K i cha¬ rakterystyki przenoszenia amplitudy (unormowanej) w fun¬ kcji czestotliwosci dla sygnalów vm, vp i v0 dla kilku róznych wartosci K. Jezeli wartosc K jest równa 2RB/RA to charakterystyka przenoszenia sygnalu v0 jest plaska, to oznacza, ze jest równa charakterystyce przenoszenia sygnalu Vb- Jezeli K jest mniejsze od 2RB/RA, na przyklad jest równe ^(ERB/RA), to charakterystyka przenoszenia sygnalu v0 jest tlumiona dla czestotliwosci równej l/2t.Jezeli natomiast K jest wieksze od 2RB/RA, na przyklad jest równe 2(2RB/RA), to charakterystyka przenoszenia sygnalu vp jest wzmacniana dla czestotliwosci równej l/2t.W wyniku przyjecia wartosci Dl i D2 zespolu 1000 przetwarzania sygnalów jako równych w przyblizeniu 280 nanosekund, uwydatnianie charakterystyki przenoszenia amplitudy w funkcji czestotliwosci dla toru 18 luminancji z fig. 1 dla czestotliwosci równej w przyblizeniu 1,78 MHz moze zmieniac sie i byc zwiekszane lub zmniejszane w za¬ leznosci od wartosci wzmocnienia K ukladu 1014 regulacji amplitudy.W przypadku, gdy zespól 1000 przetwarzania sygnalów jest wykorzystywany w torze 18 luminancji z fig. 1, mozna zastosowac dodatkowy filtr umieszczony przed lub za zespolem 1000 przetwarzania sygnalów i przeznaczony do 20 dodatkowego tlumienia skladowych sygnalu chrominancji lub fonii wzglednie obu.Na fig. 13 jest przedstawiony zespól 1300 przetwarzania sygnalów, mozliwy do wykorzystania jako zespól 20 prze- 5 twarzania sygnalów z fig. 1. Do linii 1336 opózniajacej sa dolaczone cztery odprowadzenia 1338a, 1338b, 1338c i 1338d umieszczone w odstepach odpowiadajacych poszcze¬ gólnym czasom opóznienia D', D'+Dr, D'+D1'+D2* oraz D,+Dr +D2,+ D3', w celu odbierania poszczegól- 10 nych sygnalów ea, e^ ec i e^ opóznionych wzgledem sygnalu wejsciowego. Te wartosci czasów opóznienia sa podobne odpowiednio do TD, T^+T^, T^+Ti+T/ oraz T^+T^+T^+T^ zespolu przetwarzania sygnalów z fig. 5. Linia 1336 opózniajaca zawiera czesc 1337 umieszczo- 15 na przed odprowadzeniem 1338a, podobna do czesci 37* ukladu przetwarzania z fig. 5, dla wyrównywania opóznien sygnalów przetwarzanychw torach luminencji i chroninancji.Linia 1336 opózniajaca jest zakonczona impedancja 1326 przedstawiona na rysunku w postaci rezystora o wartosci 20 równej w przyblizeniu impedancji charakterystycznej linii 1336 opózniajacet, w celu zmniejszenia do minimum odbic od zakonczenia linii. Podobnie zródlo sygnalów wizyj¬ nych (nie pokazane na rysunku) powinno miec impedancje wyjsciowa, której wartosc jest w przyblizeniu równa 25 wartosci impedancji charakterystycznej linii 1336 opóznia¬ jacej w celu zmniejszenia do minimum odbic sygnalu na wejsciu.Skladowe opóznionych sygnalów ea, eb, ec i e prowadzane do wspólnego wezla 1342 odpowiednio po- 30 przez rezystory Rl, R2, R3 i R4 w celu utworzenia sygnalu Sygnaly ea, em i ea sa doprowadzane do poszczegól¬ nych wejsc ,,—", „+ ", „—" sumatora 1312, który sluzy do wytwarzania sygnalu ep. Poza tym uklad 1312 moze 35 sluzyc do regulacji amplitud (tzn. korekcji) sygnalów ea i e^ przed odjeciem ich od em.Sygnal wyjsciowy sumatora 1312 jest doprowadzony do ukladu 1316 regulacji amplitudy, który sluzy do regulacji amplitudy sygnalu eD za pomoca wzmocnienia G w celu 40 uzyskiwania sygnalu Gep. Uklad 1316 regulacji amplitudy jest przystosowany do wzmacniania na przyklad w zakresie wzmocnien od mniejszych od jednosci do wiekszych od jednosci.Sygnal wyjsciowy ukladu 1316 regulacji amplitudy i sygnaly z wezla 1342 sa dostarczane do wejsc ,,+." suma¬ tora 1318, podobnego do sumatora 216 zastosowanego w ukladzie przetwarzajacym sygnaly z fig. 2, w którym sygnaly em i Gep sa dodawane algebraicznie w celu utworzenia sygnalu e0 wyjsciowego.Do wejsc sumatora 1312 i sumatora 1318 moga byc do¬ laczone szeregowo rezystory dla kompensacji zmian po¬ szczególnych opóznien sygnalów laczonych w tych ukladach w zaleznosci od niejednorodnosci pojemnosci pasozytni- 55 czych na wejsciach tych ukladów.Dzialanie zespolu 1300 przetwarzania sygnalów zostanie wyjasnione na podstawie przykladu przy zalozeniu, ze czasy opóznienia D', D2' i D3* sa kazdy równy 2t' i suma¬ tor 1312 jest przystosowany do regulacji amplitud sygnalów 60 ea em i ©d w oparciu o poszczególne uprzednio okreslone wartosci wspólczynników równe 1/2, 1 i 1/2. Równiez dla przykladu przyjeto, ze wartosc R4 i wartosc R2 sa kazda równa wartosci R3. Zakladajac, ze wartosci Rl i R2 sa znacznie wieksze niz wartosc impedancji charakterystycz- 65 nej linii 1336 opózniajacej i przy zastosowaniu superpo-108 984 21 zycji, zaleznosc cm od ea, eb i ed jest okreslona przez wyrazenie: R2 2 R1+R2 ea+ed + 1 Rl 2 R1+R2 -(eb+ecj (7) Sygnaly ep i e0 s3 okreslone przez wyrazenie: ep =em- — ea+ed e0 = em + Gep =em+G ^-}(ea+edj| (8) (9) Zakladajac, ze punkt w srodku pomiedzy odprowadzenia¬ mi 1338b i 1338c jest punktem odniesienia, amplitudowe charakterystyki przenoszenia w funkcji czestotliwosci dla sygnalów em ep i e0 sa okreslone przez wyrazenia: R2 Rl -cos3cot'+ -^t—^-coseot* (10) R1+R2 R1+R2 R2 R1 + R2 R2 cos3a)t' + Rl 10 15 20 + G R1+R2 R2 -a^a*'+ R1+R2 Rl costat'—00*3^' (11) R1+R2 Rl ¦cos©t' + R1+R2 cos3a)t' H -——cos©t'+cos3a)ti (12) R1+R2 J Na fig. 14 przedstawione zostaly amplitudowe charakte¬ rystyki przenoszenia w funkcji czestotliwosci (unormo- 30 wane) dla sygnalów em i ep. Amplitudowa charakterystyka przenoszenia w funkcji czestotliwosci dla sygnalu e n ma R2 ksztalt funkcji cosinus ^ ^^ coscot nalozonej na inna Rl R1+R2 -cos3(Dt. Charakterystyka przeno- 35 funkde cosinus R1+R2 szenia sygnalu em posiada maksymalna wartosc równa 1 dla skladowej stalej (to znaczy przy czestotliwosci zerowej) i jest bardzo stroma w zakresie amplitud zmniejszajacych 40 sie wraz ze wzrostem czestotliwosci po przekroczeniu /1\ 1 czestotliwosci (— I— az do amplitudy równej 0 przy czesto- 1 tliwosci równej — Porównanie szerokopasmowej charakte- 45 rystyki oznaczonej — I b' +c* I na fig. 6, odpowiadajacej odbieranemu na wyjsciu sumatora 412 zastosowanego w ukladzie przetwarzajacym sygnaly z fig. 5, i charakterys- 50 tyki przenoszenia sygnalu em z fig. 14 pozwala na stwier¬ dzenie, ze ostatnio wymieniona charakterystyka przeno¬ szenia jest bardziej stroma niz Wczesniej wymieniona charakterystyka przenoszenia.Korzystne jest przyjecie takich wartosci rezystorów 55 Rl, R2, R3 i R4 zeby charakterystyka przenoszenia sygnalu em nie spadala ponizej wartosci zerowej (to znaczy nie przechodzila w ujemna), gdy odpowiada to niepozadanej zmianie fazy. W tym przykladzie jest to jednoznaczne 60 z przyjeciem wartosci —| ) wiekszej lub równej wartosci - R2 2 ^Rl+R2j albo raczej rezystor Rl powinien miec R1+R2 wartosc wieksza lub równa 2(R2). Dla przykladu przyjeto, 65 ze wartosc - Rl 22 jest równa 0,75 i wartosc R2 jest R1 +R2 R1+R2 równa0,25.Niezaleznie od doboru rezystorów Rl, R2 i R3, charakte¬ rystyka przenoszenia amplitudy w funkcji czestotliwosci dla sygnalu em przy czestotliwosci zerowej ma wartosc równa 1, jezeli przy czestotliwosci zerowej opóznione sygnaly wystepujace na odprowadzeniach 133Sa, 133Sb, 1338c.i 1338d maja takie same amplitudy. Ma to znaczenie z tego wzgledu, ze umozliwia sterowanie deemfaza i preem- faza skladowych sygnalu luminancji o stosunkowo duzych czestotliwosciach bez oddzialywania na skladowa stala sygnalu luminancji.Charakterystyka przenoszenia sygnalu ep, otrzymana zgodnie z wyrazeniem (11), ma wartosc minimalna (rów¬ na 0) dla czestotliwosci zerowej i calkowitych wielokrot- 1 nosci — i wartosc maksymalna dla czestotliwosci w przybli- 4t /2\ 1 zeniu równej — — sygnalu ep odpowiadajacy maksymalnej amplitudzie tego sygnalu, lezy w zakresie znacznego nachylenia charakte¬ rystyki przenoszenia sygnalu em pomiedzy wartosciam Punkt charakterystyki przenoszenia (t) 1\ 1 1 — I— i — czestotliwosci. 3 / 4t 4t W zwiazku z tym, ze sygnal e0 jest wynikiem algebraicz nego sumowania sygnalów em i Gep (patrz wyrazenie (9)), charakterystyka przenoszenia sygnalu e0 moze byc wlas¬ ciwie uwydatniana (preemfaza) lub tlumiona (deemfaza) dla czestotliwosci równej m poprzez regulacje wartosci wzmocnienia G bez oddzialywania na amplitude sygnalu zarówno przy czestotliwosci zerowej jak i przy czestotli¬ wosci równej —. Oznacza to, ze dzieki regulaqi wzmocnienia 4t G amplitudowa charakterystyka przenoszenia w funkcji czestotliwosci dla sygnalu e0 moze miec dla czestotliwosci / 2 \ 1 równej [— —wartosci wieksze (preemfaza) lub mniejsze (deemfaza) niz charakterystyka przenoszenia sygnalu /2\ 1 (eb+ec) z fig. 6, dla czestotliwosci równej — I — . Nalezy \3/4t zaznaczyc, ze charakterystyka przenoszenia sygnalu (eb+ec) odpowiada szerokopasmowej charakterystyce przenoszenia sygnalu odbieranego na wyjsciu sumatora 412 zastosowa¬ nego w zespole przetwarzania sygnalu z fig. 5, to znaczy sygnalu —(b' + c'jzfig.6.Na fig. 15 sa przedstawione zmiany charakterystyki przenoszenia sygnalu v0 w zaleznosci od wartosci K i charak¬ terystyki przenoszenia amplitudy (unormowanej) w funkcji czestotliwosci dla sygnalów em, ep i e0 dla kilku wartosci R2 wspólczynnika G. Jezeli wartosc Gjest równa , to cha¬ rakterystyka przenoszenia sygnalu e0 jest równa charakte¬ rystyce przenoszenia sygnilu (ab+ec). Jezeli G jest R2 mniejsze od — , to charakterystyka przenoszenia sygnalu Rl e0 jest tlumiona przy czestotliwosci równej '(t)s- Jezeli108 984 23 R2 R2 natomiast G jest wieksze od —, naprzykladjest równe 3— , Rl Rl to charakterystyka przenoszenia sygnalu c0 jest wzmacniana.W wyniku przyjecia wartosc czasów opóznieni a Dl', D2' i D3' w zespole 1300 przetwarzania sygnalów jako równych w przyblizeniu 140 nanosekund, uwydatnianie charakterystyki przenoszenia w funkcji czestotliwosci dla toru 18 luminancji z fig. 1, dla czestotliwosci rów¬ nej w przyblizenie 2,39 MHz moze zmieniac sie i byc zwiekszane lub zmniejszane w zaleznosci od wartosci wzmocnienia ukladu 1314 regulacji amplitudy, bez zmiany amplitudy przy czestotliwosci zerowej i przy skutecznym tlumieniu skladowych sygnalu w poblizu czestotliwosci równej 3,58 MHz, to znaczy skladowych sygnalu chromi¬ nancji.Opisane zostalo powyzej urzadzenie sluzace do zwieksza¬ nia amplitud skladowych sygnalu luminancji o wielkich czestotliwosciach przy równoczesnym tlumieniu amplitud skladowych sygnalu chrominancji lub fonii wzglednie obu.Urzadzenie zawiera linie opózniajaca reagujaca na tele¬ wizyjne sygnaly wizji. Do linii jest dolaczona pewna liczba odprowadzen w celu wytwarzania pewnej liczby opóznio¬ nych sygnalów wizyjnych. Dwa opóznione sygnaly wizyjne sa laczone w celu utworzenia sygnalu sterujacego uwydat¬ nianiem pewnych czestotliwosci przenoszonego pasma, posiadajacego charakterystyke amplitudowa w funkqi czestotliwosci, która ma maksimum w zakresie czestotli¬ wosci pomiedzy czestotliwoscia zerowa i czestotliwoscia f, przy czym czestotliwosc f lezy w zakresie, w którym wyma¬ gane jest tlumienie sygnalów wizyjnych. Nalezy zaznaczyc, ze jest pozadane rózne opóznianie tych dwóch sygnalów wizyjnych, rózniace sie o wartosc równa NT/2, gdzie N jest liczba calkowita i T jest odwrotnoscia czestotliwosci f.. W urzadzeniu z fig. 2 przyjeto dla przykladu, ze N jest równe 4, a w urzadzeniu z fig. 5 N równe 3. Pomimo tego, ze najkorzystniejszy zakres N obejmuje liczby calkowite od 2 do 5, w konkretnym zastosowaniu moze okazac sie poza¬ dane przyjecie innej wartosci N. Sygnal sterujacy szerokoscia pasma (sygnal szerokopasmowy) jest uzyskiwany z przy¬ najmniej trzeciego z opóznionych sygnalów wizyjnych.Sygnal sterujacy szerokosciapasma jest sumowany z sygna¬ lem poddanym preemfazie, w celu utworzenia sygnalu wyjsciowego. Na przyklad, w urzadzeniu z fig. 2, sygnal szerokopasmowy jest otrzymywany z opóznionego sygnalu wizyjnego odbieranego ze srodkowego odprowadzenia 38b. Natomiast w urzadzeniu z fig. 5, sygnal szerokopasmo¬ wy jest otrzymywany w wyniku polaczenia opóznionych sygnalów wizyjnych odbieranych z dwóch srodkowych odprowadzen ttft' i 38c'.Urzadzenie wedlug wynalazku daje polepszona odpowiedz czasowa dzieki tlumieniu niepozadanych sygnalów, które w normatoycfe wtaaikach, gdy nie stosuje sie ich tlumienia, rx)woduja pojawknie sie na obrazie siatek zaklócen. Urza¬ dzenie umozliwia takze wytwarzanie wygkofefrw poprzedza¬ jacych zbocza impulsów i wyskoków impulsów, których regulacja jest latwa. Urzadzenie umozliwia sterowanie preemfaza, które zasadniczo nie wplywa na wartosci ampli¬ tud skladowych stalych lub amplitud skladowych o czesto¬ tliwosciach lezacych w poblizu czestotliwosci f.Zostal opisany takze zespól umozliwiajacy sterowanie amplituda w celu zapewnienia preemfazy lub deemfazy w zaleznosci od rodzaju przenoszonego sygnalu. Urzadzenie to zawiera uklady do zmniejszania amplitudy sygnalu wyjsciowego do wartosci mniejszej od amplitudy sygnalu 24 szerokopasmowego dla czestotliwosci w przyblizeniu równej czestodiwosci, przy której sygnal sterujacy preemfa¬ za ma maksymalna amplitude. Na przyklad w zespole 1000 przetwarzania sygnalów z fig. 10, dwa opóznione 5 sygnaly rózniace sie opóznieniem równym 2T sa dodawane do sygnalu szerokopasmowego uzyskanego z sygnalu majacego opóznienie o wartosci posredniej pomiedzy wartosciami opóznien dwóch wymienionych sygnalów, w celu umozliwienia regulacji amplitudy sygnalu wyjscio- 10 wego do wartosci wiekszej (preemfaza) i mniejszej (deem- faza) od amplitudy sygnalu szerokopasmowego dla czesto¬ tliwosci 1/2T.W zespole 1300 przetwarzania sygnalów z fig. 13, dwa opóznione sygnaly rózniace sie opóznieniem równym 15 3T/2 sa dodawane do sygnalu szerokopasmowego uzys- ' kanego w wyniku algebraicznego dodania dwóch opóznio¬ nych sygnalów, z których kazdy ma opóznienie o wartosci posredniej pomiedzy wartosciami opóznien dwóch opóznio¬ nych sygnalów rózniacych sie opóznieniem równym 2T, 20 w celu umozliwienia regulacji amplitudy sygnalu wyjscio¬ wego do wartosci wiekszej (preemfaza) i mniejszej (deem- faza) od amplitudy sygnalu szerokopasmowego dla cze- 2 1 stotliwosci . Czesc linii opózniajacej moze byc wy- korzystywana do wyrównywania róznic opóznien sygnalów przetwarzanych w torach chtominancji i luminancji.Nalezy zaznaczyc, ze powyzej zostaly opisane jedynie przykladowe rozwiazania i mozliwe sa takze inne rozwia¬ zania objete zakresem wynalazku. 30 Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie do przetwarzania sygnalów wizyjnych o duzej ostrosci odtwarzania szczególów obrazu uzyski- 35 wanego z sygnalów wizyjnych, zawierajacych skladowa luminancji zajmujaca szerokie pasmo czestotliwosci i skla¬ dowa chrominancji zajmujaca czesc tego szerokiego pasma czestotliwosci, przy czym skladowa chrominancji zawiera modulowana podnosna chrominanacji, a urzadzenie do 40 przetwarzania sygnalów wizyjnych posiada tor luminanqi, zawierajacy linie opózniajaca, posiadajaca duza liczbe odprowadzen, z których moga byc odbierane sygnaly wizyjne opóznione w róznym stopniu dla ich regulacji za pomoca poszczególnych wspólczynników korekcji i la- 45 czenia za pomoca sumatorów dla wzmacniania amplitud sygnalu luminancji w górnym zakresie czestotliwosci, znamienne tym, ze w odbiorniku telewizji kolorowej posiadajacym tor chrominancji uzyskujacy z podnosnej chrominancji sygnaly róznicowe koloru w pewnym stopniu 50 opóznione, pierwszy zlozony sygnal jest uzyskiwany przez pierwszy sumator (212) w postaci sumy dwóch sygnalów wizyjnych odbieranych z odprowadzen (38a, 38d) linii (36) opózniajacej, które sa wspólnie opózniane o okres czasu w zasadzie równy NT/2, gdzie N jest liczba calko- 55 wita wieksza niz jednosc i T jest okresem podnosnej chro¬ minancji, przy czym pierwszy zlozony sygnal jest korzyst¬ nie laczony w sposób liniowy przez drugi sumator z trze¬ cim sygnalem wizyjnym o amplitudzie regulowanej przez element (40b), posiadajacym skuteczne opóznienie o war- $0 tosci pomiedzy opóznieniami tych dwóch laczonych sy¬ gnalów, odpowiadajace opóznieniu toru chrominancji oraz drugi zlozony sygnal na wyjsciu sumatora (212) jest doprowadzany do ukladu (214) sterowania preemfaza, którego wyjscie jest dolaczone do wejscia trzeciego linio- 65 wego sumatora (216), do którego drugiego wejscia jest108 984 25 doprowadzany trzeci sygnal wizyjny o amplitudzie regulo¬ wanej przez element (4Gb) i który wytwarza sygnal wyj¬ sciowy, posiadajacy skladowe przejsciowe o regulowanej amplitudzie wzmacnianej dla uzyskania bieli i czerni, przy czym ten sygnal wyjsciowy jest dostarczany do poszcze¬ gólnych elementów dla laczenia z poszczególnymi sygnala¬ mi róznicowymi koloru dla utworzenia duzej liczby sygnalów chrominancji. 2. Urzadzenie wedlug zatrz,. 1, znamienne tym, ze trzeci sygnal wizyjny wystepuje w czasie pomiedzy dworra sygnalami wizyjnymi tworzacymi pierwszy zlozony sygnal. 3. Urzadzenie wegdlug zastrz. 1, znamienne tym, ze czesc (37) linii (36) opózniajacej jest przystosowana do przenoszenia róznic czasowych pomiedzy torami lumi- nancji i chrominancji oraz jest dobrana tak, ze suma wpro¬ wadzanego przez czesc (37) opóznienia (TD) i polowy okresu czasu NT/2 jest równa przejsciowej róznicy czasu pomiedzy tymi dwoma torami. 4. Urzadzenie wedlug zastrL 1 albo 2, znamienne tym, ze elementy zawierajace elementy do odbioru trzeciego sygnalu, korzystnie tranzystory (816, 828) i drugi-sumator (212, 412) wzglednie wzmacniacz (832) róznicowy, zawie¬ raja uklad (214) sterowania preemfaza wzglednie sumator (414), korzystnie tranzystory (838, 848, 850). 5. Urzadzenie wedlug zastrz. 4, znamienne tym, ze pierwszy zlozony sygnal jest odejmowany od trzeciego sygnalu wizyjnego przez drugi sumator (212,412) wzglednie wzmacniacz (832) róznicowy, dajac w wyniku drugi zlo^- zony sygnal. 6. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze drugi sumator (216), wzglednie uklad (416) sterowania preemfaza czy korzystnie uklad zawierajacy tranzystor (840) i rezystory (842, 844, 846), jest przystosowany do dostarczania sumy trzeciego sygnalu wizyjnego i dru¬ giego zlozonego sygnalu. 7. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze linia (36") opózniajaca jest linia opózniajaca zakonczona z jednego konca dla wytwarzania odbitych sygnalów oraz pierwszy i drugi opóznione sygnaly wizyjne (a", d") sa odbierane z odprowadzenia (912), na którym odbite sygnaly sa odbierane w okresie czasu w zasadzie równym 3T/4 po odbiciu oraz dwa srodkowe opóznione sygnaly wizyjne (b", c") sa odbierane na odprowadzeniu (914) dolaczonym blizej odbijajacego zakonczenia linii opóznia¬ jacej. 8. Urzadzenie wedlug zastrz. 7, zamienne tym, ze opóznienie sygnalu pomiedzy dwoma odprowadzeniami (912, 914) jest w zasadzie równe T/4. 9. Urzadzenie do przetwarzania sygnalów wizyjnych o duzej ostrosci odtwarzanych szczególów obrazu uzyski¬ wanego z sygnalów wizyjnych, zawierajacych skladowa luminancji zajmujaca szerokie pasmo czestotliwosci i skla¬ dowa chrominancji zajmujaca czesc tego szerokiego pasma czestotliwosci, przy czym skladowa chrominancji zawiera modulowana podnosna chrominancji a urzadzenie do przetwarzania sygnalów wizyjnych posiada tor luminancji zawierajacy linie opózniajaca posiadajaca duza liczbe odprowadzen, z których moga byc odbierane sygnaly wizyjne opóznione w róznym stopniu dla ich regulacji 26 za pomoca poszczególnych wspólczynników korekcji i la¬ czenia za pomoca sumatorów dla wzmacniania amplitud sygnalu luminancji w górnym zakresie czestotliwosci, znamienne tym, ze trzeci sygnal wizyjny jest uzyskiwany 5 z wezla (1042) bedacego punktem polaczenia trzech ga¬ lezi stalopradowych z rezystancjami (RA, RB, RC) dolaczonymi do odprowadzen (1038a, 1038b, 1038c dla dostarczania dwóch opóznionych sygnalów wizyjnych które sa opóznione wzgledem siebie o okres czasu w zasa- 10 dzie równy NT/2 i ten opózniony sygnal wizyjny wyste¬ puje w czasie w przyblizeniu posrodku miedzy nimi. 10. Urzadzenie wedlug zastrz. 9, znamienne tym, ze dwie galezie sprzegajace, zawierajace rezystancje (RA, RC) dolaczone do wezla (1042) i dwóch odprowadzen 15 (1038a, 1038c) sygnalów wizyjnych maja przesuniecie czasowo równe NT/2 i sa utworzone przez rezystory o w zasadzie równych wartosciach. 11. Urzadzenie wedlug zastrz. 10, znamienne tym ze, trzecia galaz sprzegajaca (RB) zawiera rezystor o wartosci 20 mniejszej niz polowa wartosci rezystorów w pozostalych dwóch galeziach sprzegajacych (RA, RC). 12. Urzadzenie do przetwarzania sygnalów wizyjnych o duzej ostrosci odtwarzanych szczególów obrazu uzyski¬ wanego z sygnalów wizyjnych, zawierajacych skladowa 25 luminancji zajmujaca szerokie pasmo czestotliwosci i skla¬ dowa chrominancji zajmujaca czesc tego szerokiego pasma czestetlrwosei* przy czym skladowa chrominancji zawiera modulowana podnosna chrominancji, a urzadzenie do przetwarzania sygnalów wizyjnych posiada tor luminancji 30 zawierajacy linie opózniajaca posiadajaca duza liczbe odprowadzen, z których moga byc odbierane sygnaly wizyjne opóznione w róznym stopniu dla ich regulacji za pomoca poszczególnych wspólczynników korekcji i la¬ czenia za pomoca sumatorów dla wzmacniania amplitud 35 sygnalu luminancji w górnym zakresie czestotliwosci, znamienne tym, ze Unia (36) opózniajaca jest wyposazona w cztery odprowadzenia (1338a—1338d) przynajmniej dla wspólnie opóznianych sygnalów wizyjnych (ea, et,, ec, ed)3 z których pierwszy sygnal (ea) i ostatni sygnal (ea) 40 sa dostarczane do pierwszego sumatora (1312) i dwa srod¬ kowe sygnaly wizyjne (et,, ec) s} laczone w wezle (1342) z trzecim sygnalem. 13. Urzadzenie wedlug zastrz. 12, znamienne tym, ze dwa srodkowe sygnaly wizyjne (et,, ec) wystepuja czasowo 45 symetrycznie wzgledem srodka okresu czasu pomiedzy pierwszym opóznionym sygnalem wizyjnym (ea) i ostat¬ nim opóznionym sygnalem wizyjnym (e^). 14. Urzadzenie wedlug zastrz. 12 albo 13, znamienne tym, ze dwa srodkowe sygnaly wizyjne sa oddalone od 50 siebie o okres czasu w przyblizeniu równy polowie odwrot¬ nosci czestotliwosci podnosnej chrominancji. 15. Urzadzenie wedlug zastrz. 12, znamienne tym, ze sygnaly wizyjne uzyskiwane z pierwszego odprowadzenia (1338a) i drugiego odprowadzenia (1338b) sa oddalone 55 od siebie o okres czasu w przyblizeniu równy polowie od¬ wrotnosci czestotliwosci podnosnej chrominancji i ponadto sygnaly uzyskiwane z trzeciego odprowadzenia (1338c) i czwartego odprowadzenia (1338d) sa oddalone od siebie o ten sam okres czasu.108 984 Kiti£5K0?£M HYJ.FIG. 2 mnSTUM (UfiOUtfONANA) 314 b 3l4a — PI 312 i Hi 2T 2T 2T 2T CZESTOTLIWOSC FI6. 3108 984 AMPZMM (UHQRV\QrtAHf\) CZAS (nsek) CZAS (nsek) CZAS (nsek) FIG. 4 36' WO.NYJ.FIG. 5 n N6J. 36" —nmr^MW^ UKLAD _ NVJ.FIG 9108 £84 AtfPLlTUPA (UNOflMOHANA) -0.5 -1.0 llbul-J-lald7] WyJ.4(bV)^50[kuV{(aH)] 4(3.58) 4(3.58) 3.58 czasTOTLirtosc FIG. 6 AMPLITUDA (uNOMOHANfi) CZA5 (nset) {[M)A[*'*A\ tfAJ (*5e*J /7fi7 [(b^li [ilb^d-j-laWl] CZAS (*xtf108 984 i AUPUTUPA (UtmWHAHb) CZEiTOTLIHOiC FIG. II AHPmuPA (onormohanaJ vo^K=2inr V0i,e hV*l'!I¥ I CZCST0TUH05C FIG. 12108 984 20=680n [l 36' moraoooooooflflRr A ?H£SHFAZA fia 8 un.R- ]036 -i———. 1037- I038q ^fóTOXfflXX5^^ 1000 I038Ha V ±H026 flE 10 HE) \± ]336 J Tp- To- T" Te,d^/I326 1337- 13380-^1 1300 /7£ 13198 984 AMPLITUDA (UNO(W0HAH(\) RffWC0Swt' R2 ~3 4t' 3 44* 4t' FIG 14 AMPUTUPfy (UHOktiOMH*) FIG. 15 e0 R2 |/^ Dl C0 I J_jtt _ r~2 ri ep eo/c^yP = ^ = eb+ec CZCSTOTLlXGX PL PL PL PL PL