PL101309B1 - Sposob wytwarzania 2,6-dwuacyloksymetylopirydyn - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest nowy sposób wytwarzania 2,6-dwuacyloksymctylopiiydyn o ogólnym wzo¬ rze 1, w którym Rt i R2 sa jednakowe i oznaczaja atomy wodoru lub rodniki alkilowe o 1-4 atomach wegla.

Zwiazki o ogólnym wzorze 1, z wyjatkiem pochodnej acelylowej, w przypadku której R, i R2 oznaczaja rodniki metylowe, sa nowymi zwiazkami i stanowia wartosciowe produkty posrednie do wytwarzania wielu leków dzialajacych na uklad krazenia i na serce, takich jak karbaminian pirydynoiu, Prodcctin®, Anginin® iSospitan®. - Do wytwarzania karbatninianu pirydynoiu stosowano dotychczas zgodnie z literatura tylko 2,6-dwuaccto- ksymetylopirydync.

Wedlug danych literaturowych do wytwarzania 2,6-dwuacetoksymetylopirydyny znana byla dotychczas tylko jedna metoda, polegajaca na tym, ze z 2,6-lutydyny wytwarza sie N-llenek, który za pomoca bezwodnika kwasu octowego przeprowadza sie w 2-metylo-ó-acetoksymetylopirydyne. Z produktu tego przez ponowne wytwarzanie N-tlenku i acetylowanie otrzymuje sie 2,6-dwuacetoksymetylopirydyne [O.H.Bullitt, Am.Soc. 76, 1370/1954/ V. Boschelheide, Am.Soc. 76, 1286/1954, E. Ochiai, J. Org. Chem. 18, 535 /l953/, S. Cinsburg, Am.Soc. 79, 481 /1957/, V.T. Treynelis, Am.Soc. 80, 6590 /195S/, Tetsuzo Kato, CA. 59, 559b /1963/, japonski opis patentowy nr 14222/43, CA. 70, 19444c /l 969/].

W sposobie tym podczas reakcji acetyJowania tworzy sie duza ilosc wielu róznych produktów ubocznych, które tylko po czesci mozna usunac z 2,6-dwuacetoksymctylopirydyny. Próby podjete w celu przemyslowego zastosowania tego sposobu doprowadzily do opracowania metody bedacej przedmiotem wegierskiego opisu patentowego nr 169918 dotyczacego nowego sposobu wytwarzania acetoksymetylopirydyn. Jednak równiez tym ulepszonym sposobem mozna uzyskac jedynie mieszanine zawierajaca 75-80% 2,6-dwuacetoksymetylopirydyny z maksymalna wydajnoscia 89,5% (przyklad 2). Produkt ten nadaje sie do dalszej przeróbki, na przyklad do wytwarzania karbaminianu pirydynoiu, wydajnosc jednak tego procesu jest stosunkowo niewielka, w przeliczeniu na 2,6-lutydyne wynosi okolo 15% karbaminianu pirydynoiu.

Syntezy przebiegajacej poprzez N-tlenki, a prowadzacej do 2,6-dwuacylóksymetyJopirydyn, nic mozna jednak stosowac w kazdym przypadku. Tak na przyklad 2,6-dwuformyloksymetylopirydyny nie mozna otrzy-2 101 309 mac tym sposobem. Brak jest równiez w literaturze danych dotyczacych wytwarzania zwiazków o dluzszych lancuchach alkilowych.

Znany jest sposób wytwarzania monoacetoksymetylopirydyny [T. Kato i inni, J. Pharm. Soc. Japan, 75, 1228 /1955/], zgodnie z którym 2-chlorometylopirydyne ogrzewa sie w zamknietej rurze w srodowisku lodowa¬ tego kwasu octowego z bezwodnym octanem sodu w ciagu 8 godzin w temperaturze 190°C. Dane dotyczace wydajnosci nie sa podane.

Synteza stosowana przez Kato jest bardzo rozpowszechniona w preparatyce organicznej /Houben-Weyl, Methoden der organischen Chemie, wydanie IV, 8, 541/. Stosuje sie ja zwlaszcza do reaktywnych chlorowco¬ pochodnych, przy czym w warunkach laboratoryjnych przebiega ona stosunkowo latwo i z dobra wydajnoscia.

Tak na przyklad mozna z chlorku p-nitrobenzylowego, który pod wzgledem reaktywnosci najbardziej jest zblizony do chlorometylopirydyny, droga reakcji ze stopionym octanem sodu we wrzacym kwasie octowym w ciagu 8-10 godzin otrzymac octan p-nitrobenzylowy z wydajnoscia 78-82% /Org. Synt. Coli. Vol. III, 650/.

Pochodne pirydyny zachowuja sie jednak anormalnie w porównaniu z chlorkiem p-nitrobenzylowym, gdyz daja sie wprowadzac w reakcje tylko w wiele ostrzejszych warunkach. W literaturze brak jest jakiejkolwiek wzmianki o tego rodzaju rakcjach dwuchlorometylopirydyn.

Przemyslowo metoda ta jest nie do przeprowadzenia ze wzgledu na ostre warunki reakcji, jako ze do reakcji stosowac nalezy bezwodne octany metali alkalicznych. Sole te sa silnie higroskopijne i moga byc poddawane odwadnianiu przez stopienie jedynie bezposrednio przed zastosowaniem. Reakcja ze wzgledu na obecnosc soli metali alkalicznych przebiega w ukladzie niejednorodnym, w zwiazku z czym duze znaczenie ma rozdrobnienie octanów metali alkalicznych. Rozdrobnienie odwodnionego stopu w warunkach absolutnie bezwodnych jest przemyslowo nie do przeprowadzenia. • Sposród pozostalych metod estryfikacji stosowanych ogólnie w chemii organicznej znany jest jeszcze jeden sposób stosowany do wytwarzania dwuacyloksymetylopirydyn. Wedlug tego sposobu przez reakcje 2,6-dwuhy- droksymetylopirydyny z chlorkiem kwasu trójmetoksybenzoesowego otrzymuje sie trójmetoksybenzoesan 2,6-dwuhydroksymetylopirydyny /belgijski opis patentowy nr 812127/. Metoda ta jedna nie daje sie do stosowania w tym przypadku, gdyz 2,6-dwuhydroksymetylopirydyne mozna otrzymac tylko przez hydrolize 2,6-dwuacetoksymetylopirydyny. ¦ W literaturze opisany jest tylko jeden sposób wytwarzania 2,6-dwuhydroksymetylopirydyny, polegajacy na acylowaniu N-tlenku 2,6-lutydyny. Metody tej nie mozna jednak stosowac ogólnie gdyz, znana jest tylko dla pochodnych acetylowych, przy czym na skale przemyslowa uzyskuje sie bardzo male wydajnosci. Ponadto w literaturze sa tylko wzmianki o wytwarzaniu monoacetoksymetylopirydyny, a opisana metoda jest przemyslo wo nie do przeprowadzenia i nie pozwala na uzyskiwanie wysokich wydajnosci.

Podczas prób acylowania 2,6-dwuchlorometylopirydyny, zwlaszcza pod katem mozliwosci otrzymywania 2,6-dwuchlorometylopirydyny, stwierdzono nieoczekiwanie, ze 2,6-dwuchlorometylopirydyny w obecnosci co najmniej molowej ilosci trzeciorzedowych zasad przez reakcje z nizszymi alifatycznymi kwasami karboksylo- wymi otrzymuje sie 2,6-dwuacyloksymetylopirydyny z praktycznie ilosciowa wydajnoscia.

Sposób wedlug wynalazku wytwarzania 2,6-dwuacyloksymetylopirydyn o ogólnym wzorze 1, w którym Rt i R2 sa jednakowe i oznaczaja atomy wodom lub rodniki alkilowe o 1-4 atomach wegla, polega na tym, ze pochodne pirydyny o ogólnym wzorze 2, w którym X oznacza atom chlorowca, poddaje sie reakcji w obecnosci rozpuszczalników organicznych z co najmniej molowa, w przeliczeniu na chlorowiec, iloscia trzeciorzedowej aminy i alifatycznego kwasu karboksylowego, w którym rodnik alkilowy zawiera 1-4 atomy wegla, w temperatu¬ rze od 0°C do temperatury wrzenia mieszaniny reakcyjnej, otrzymany produkt wyodrebnia sie z mieszaniny reakcyjnej i ewentualnie oczyszcza. < Nieoczekiwanym bylo, ze 2,6-dwuchlorometylopirydyna okazala sie bardziej reaktywna od na przyklad chlorku p-nitrobenzylowego. Mimo to 2,6-dwuacetoksymetylopirydyna powstaje w lagodniejszych warunkach reakcji i z wyzsza wydajnoscia, niz na przyklad octan p-nitrobenzylowy z chlorku p-nitrobenzylowego. Jest to tym bardziej niespodziewane, ze w reakcji z octanem sodu 2-chlorometylopirydyna jest znacznie mniej reaktywna od chlorku p-nitrobenzylowego. ¦ Nieoczekiwane jest tez to, ze sposobem wedlug wynalazku otrzymuje sie 2,6-dwuacyloksymetylopirydyny praktycznie pozbawiona produktów ubocznych, z ilosciowa wydajnoscia, gdyz na podstawie literatury nalezalo oczekiwac równiez tworzenia sie czwartorzedowych soli z 2,6-dwuchlormetylopirydyny i nadmiaru stosowanych trzeciorzedowych amin. Tak na przyklad I. Stuchlik [Chem. Listy, 50, 662 /l 956/] stwierdza, ze z chlorku benzylu i trójetyloaminy w temperaturze 70-75° C w ciagu 5 godzin otrzymuje sie odpowiednia sól czwartorze¬ dowa z 91% wydajnoscia.101 309 3 Reakcje sposobem wedlug wynalazku prowadzi sie w ten sposób, ze 2,6-dwuchlorowcometylopirydyne rozpuszcza sie w organicznym rozpuszczalniku, po czym poddaje reakqi z co najmniej równowazna w przelicze¬ niu na chlorowiec iloscia trzeciorzedowej aminy i alifatycznego kwasu karboksylowego w którym rodnik alkilowy zawiera 1-4 atomy wegla. Reakcja w ciagu kilku godzin przebiega praktycznie ilosciowo. W wiekszosci przypadków /w zaleznosci od rodzaju stosowanego rozpuszczalnika/ podczas reakcji wydziela sie sól trzeciorze¬ dowej aminy, która oddziela sie droga saczenia. Przesacz zawiera praktycznie tylko 2,6-dwuacyloksymetylopiry- dyne w postaci rozpuszczonej. Rozpuszczalnik usuwa sie z przesaczu pod cisnieniem atmosfeiycznym albo pod cisnieniem obnizonym. Otrzymany surowy produkt stanowi praktycznie czysta 95-100% 2,6-dwuacyloksymety- lopirydyne. Wydajnosc wynosi 95-99% wydajnosci teoretycznej.

Jako rozpuszczalnik organiczny mozna stosowac kazdy rozpuszczalnik nie reagujacy w warunkach reakcji ze skladnikami reakqi. Jako obojetne rozpuszczalniki stosuje sie na przyklad octan etylu, octan butylu, benzen, toluen, ksylen> cykloheksan, eter izopropylowy, czterowodorofuran, itp. Mozna równiez stosowac mieszaniny rozpuszczalników.

Korzystnie jako rozpuszczalnik stosuje sie jeden ze skladników reakcji albo ich mieszaniny. W takim przypadku nalezy oczywiscie stosowac nadmiar trzeciorzedowej aminy i/lub alifatycznego kwasu karboksylowe¬ go. W przypadku stosowania jako rozpuszczalnika skladników reakcji lub ich mieszanin reakcja trwa krócej i wyodrebnianie produktu jest uproszczone. Mieszanine reakcyjna po zakonczeniu reakcji wylewa sie na lód i produkt ekstrahuje z wolnego roztworu za pomoca rozpuszczalnika, takiego jak chlorowany weglowodór, na przyklad chloroform. Rozpuszczalnik odparowuje sie, otrzymujac produkt o czystosci 95-100% z 95-99% wydajnoscia.

Jako aminy trzeciorzedowe stosuje sie trójalkiloaminy i/lub aminy heterocykliczne, takie jak trójetyloami- na lub N-metylopiperydyna.

Reakcje prowadzi sie w temperaturze od 0° do temperatury wrzenia mieszaniny reakcyjnej. W przypadku odpowiednio dobranych skladników reakcji przebiega ona prawie ilosciowo juz w stosunkowo niskich temperatu¬ rach, przy czym czas trwania reakcji jest odpowiednio dluzszy. Korzystnie jednak prowadzi sie reakcje w temperaturze podwyzszonej, zwlaszcza w poblizu temperatury wrzenia mieszaniny, poniewaz reakcja przebiega wówczas w ciagu kilku godzin. « Zaleta sposobu wedlug wynalazku polega na tym, ze stosujac prosta technologie uzyskuje sie z praktycznie ilosciowa wydajnoscia produkt o takim stopniu czystosci, ze mozna go stosowac bez oczyszczenia do dalszych przeksztalcen, na przyklad do opisanej w wegierskim opisie patentowym nr 167837 hydrolizy do 2,6-dwuhydro- ksymetylopirydyny. Sposób wedlug wynalazku jest równiez korzystny z punktu widzenia przemyslowego, poniewaz do wytwarzania dwuacyloksymetylopirydyn nie trzeba stosowac czystej dwuchlorometylopirydyny.

Mozna na przyklad stosowac surowy produkt orzymany przez chlorowanie 2,6-lutydyny, zawierajacy 85% 2,6-dwuchlorometylopirydyny. Z produktu tego mozna otrzymac czysta dwuacetoksymetylopirydyne z wydaj¬ noscia 90-99% w przeliczeniu na zawartosc 2,6-dwuchlorometylopirydyny w produkcie wyjsciowym. Dalsza korzysc wyplywajaca ze sposobu wedlug wynalazku polega na tym, ze sposobem tym mozna otrzymac równiez dwuacylojksymetylopirydyny, których syntezy nie mozna bylo dotychczas przeprowadzic na innej drodze. Tak na przyklad sposobem wedlug wynalazku mozna otrzymac pochodna dwuformylowa, która innymi sposobami mozna otrzymac tylko z bardzo niewielka wydajnoscia.

Reasumujac mozna powiedziec, ze sposobem wedlug wynalazku mozna otrzymywac dwuacyloksymetylo- pirydyny przy uzyciu prostej technologii o szerokim zastosowaniu, z wysoka wydajnoscia i z mozliwoscia wysoce ekonomicznego stosowania w przemysle. « Budowa wytworzonych nowych zwiazków zostala potwierdzona spektroskopowo w podczerwieni, droga analizy elementarnej, oraz przez porównanie z substancjami porównawczymi otrzymanymi na innej drodze.

Czystosc wytworzonych zwiazków zostala skontrolowana metoda spektroskopowa w nadfiolecie, metoda chromatografii gazowej oraz za pomoca miareczkowania.

Sposób wedlug wynalazku jest blizej wyjasniony w nastepujacych przykladach. Podane w przykladach wyniki chromatografii gazowej uzyskano przy uzyciu silanowanej kolumny szklanej o dlugosci 2,4 m i srednicy wewnetrznej 3 mm w temperaturze 100-200°C, przy czym gaz nosny zawieral 1% cieczy dyspergujacej OV-17, a kolumna wypelniona byla nosnikiem z chromu Q. Badania za pomoca chromatografii cienkowarstwowej prowadzono na zelu krzemionkowym G firmy Merck stosujac warstwy o grubosci 0,25 mm, przy uzyciu mieszaniny chloroformu i octanu etylu w stosunku 50 : 50 jako srodka rozwijajacego i par jodu jako wywolywa¬ cza. Ekstynkcja wlasciwa 2,6-dwuacetoksymetylopirydyny wynosi Ex ** = 383/269 nm/.

Przyklad 1. 5,28g /0,03 moli/ 2,6-dwuchloromctylopirydyny rozpuszcza sie w50ml octanu etylu ido otrzymanego roztworu dodaje mieszajac 3,43 ml /0,06 moli/ lodowatego kwasu octowego i8,32ml /0,06• 4 101309 moli/ trójetyloaminy. Mieszanine reakcyjna ogrzewa sie i w ciagu 12 godzin utrzymuje wstanie wrzenia pod chlodnica zwrotna. Po uplywie okolo 15-20 minut od momentu rozpoczecia wrzenia zaczyna wydzielac sie chlorowodorek trójetyloaminy. Po uplywie podanego czasu trwania reakcji mieszanine chlodzi sie do temperatu¬ ry okolo 20°C i odsacza wydzielona sól. Przesacz odparowuje sie do sucha. Otrzymuje sie 6,55 g 2,6-dwuaceto- ksymetylopirydyny w postaci bladozóltego oleju. Spektrometrycznie oznaczona zawartosc czystej substancji wynosi 94,2%, co odpowiada 92,3% wydajnosci teoretycznej. Otrzymany produkt mozna bezposrednio przerabiac dalej. Przez frakcjonowanie surowego produktu pod cisnieniem 5 torów otrzymuje sie w temperaturze 166-168°C z 10% strata na oczyszczanie bezbarwny olej, w którym zawartosc czystej substancji oznaczona droga spektrofotometrii w nadfiolecie wynosi 98,8%, nfo5 = 1,4966.

Przyklad II. 3,52 g /0,02 moli/ 2,6-dwuchlorometylopirydyny rozpuszcza sie w 35 ml lodowatego kwasu octowego i zadaje 5,06 ml /0,044 moli/ N-metylopiperydyny. Mieszanine reakcyjna utrzymuje sie w stanie wrzenia w temperaturze 116-118°C wciagu 12 godzin. Nastepnie odparowuje sie mieszanine do objetosci 13-15 ml i rozciencza 30 ml wody. Wartosc pH roztworu nastawia sie na 8 za pomoca stalego weglanu potasu. ¦ Nastepnie ekstrahuje sie trzykrotnie porcjami po 10 ml chloroformu. Fazy chloroformowe laczy sie klaruje za pomoca 0,20 g wegla aktywnego, saczy i odparowuje do sucha. Otrzymuje sie 4,40 g bladozóltego oleju o zawartosci 96,9% 2,6-dwuacetoksymetylopirydyny, co odpowiada 95,5% wydajnosci teoretycznej. Produkt nadaje sie do dalszej przeróbki. < Przyklad III. 17,61 g /0,1 moli/ 2,6-dwuchlorometylopirydyny rozpuszcza sie w 88 ml lodowatego kwasu octowego i zadaje 41,5 g /0,3 moli/ trójetyloaminy. Mieszanine reakcyjna utrzymuje sie w ciagu 5 godzin w stanie wrzenia, po czym odparowuje do objetosci okolo 60—70 ml. Po rozcienczeniu 200 ml wody nastawi sie wartosc pH roztworu na 8-9 za pomoca stalego weglanu potasu, po czym roztwór ekstrahuje sie czterokrotnie porcjami po 50 ml chloroformu. Fazy chloroformowe laczy sie, klaruje za pomoca 2 g wegla aktywnego i odparowuje. Otrzymuje sie 22,10 gjasnozóltego oleju zawierajacego 98,2% 2,6-dwuacetoksymetylo¬ pirydyny, co odpowiada 97,4% wydajnosci. Produkt ten nadaje sie do dalszej przeróbki.

Przyklad IV. 5,28 g /0,03 moli/ 2,6-dwuchlorometylopirydyny rozpuszcza sie w mieszaninie 3,43 ml /0,06 moli/ lodowatego kwasu octowego i 53 ml trójetyloaminy. Mieszanine reakcyjna utrzymuje sie w stanie wrzenia w ciagu 5 godzin. Wydzielanie krysztalów rozpoczyna sie juz podczas ogrzewania. Po uplywie podanego czasu mieszanine odparowuje sie do sucha. Otrzymana oleisto-krystaliczna mieszanine rozpuszcza sie w 50 ml chloroformu, roztwór przemywa trzykrotnie porcjami po 25 ml wody i suszy nad bezwodnym siarczanem sodowym. Nastepnie saczy sie, klaruje i odparowuje rozpuszczalnik, otrzymujac 6,27 g zóltego oleju. Produkt ten zawiera 96,1% 2,6-dwuacetoksymetylopirydyny, co odpowiada 93,8% wydajnosci teoretycznej. Produkt nadaje sie do dalszej przeróbki.

Przyklad V. 5,30 g /0,02 moli/ 2,6-dwubromometylopirydyny rozpuszcza sie w 53 ml lodowatego kwasu octowego i zadaje 8,30 ml /0,06 moli/ trójetyloaminy. Mieszanine reakcyjna utrzymuje sie w stanie wrzenia w ciagu 7 godzin, po czym odparowuje do objetosci okolo 15 ml i rozciencza 30 ml wody. Wartosc pH roztworu nastawia sie na 8 za pomoca stalego weglanu potasu, po czym roztwór ekstrahuje trzykrotnie porcjami po 20 ml chloroformu. Polaczone fazy chloroformowe przemywa sie woda do odczynu obojetnego, suszy nad bezwodnym siarczanem sodowym i klaruje za pomoca 0,2 g wegla aktywnego. Nastepnie saczy sie i usuwa rozpuszczalnik, otrzymujac 4,20 g bladozóltego oleju zawierajacego 97,4% 2,6-dwuacetoksymetylopirydyny, co odpowiada 94,2% wydajnosci.

Przyklad VI. 10,56 g /0,06 moli/ 2,6-dwuchlorometylopirydyny rozpuszcza sie 53 ml kwasu mrówko¬ wego i zadaje 25,0 ml /0,18 moli/ trójetyloaminy. Mieszanine utrzymuje sie w stanie wrzenia w ciagu 6 godzin, po czym odparowuje do obje osci okolo 40 ml i wylewa do 120 ml wody. Wartosc pH roztworu nastawia sie na 8 za pomoca stalego weglanu potasu i roztwór ekstrahuje czterokrotnie porcjami po 50 ml chloroformu. Fazy chloroformowe laczy sie i klaruje, po czym usuwa rozpuszczalnik, otrzymujac 11,5 g jasnobrazowego oleju zawierajacego 97,1% 2,6-dwuformyloksymetylopirydyny, co odpowiada 95,5% wydajnosci teoretycznej. Surowy produkt poddaje sie frakcjonowaniu pod obnizonym cisnieniem. Temperaturawrzenia wynosi 130-132°C/3 tor, nf)3 = 1,5145. Otrzymany produkt wykazuje stopien czystosci 99,7%. Wedlug chromatografii gazowej i cienko¬ warstwowej jest praktycznie czysty.

Analiza dla C9H9N04/M = 195,18/ obliczono: C 55,38% H4,65% N7,18% 0 32,79% ^znaleziono^ 55,28% 4,59% 7,20% 32,70% 55;34% 4,65% 7,27% 32,68% 2,6-dwuformyloksymetylopirydyna jest nowym zwiazkiem.101309 5 Przyklad VII. 10,56 g /0,06 moli/ 2,6-dwuchlorometylopirydyny rozpuszcza sie w 106 ml toluenu i zadaje 9,85 ml /0,132 moli/ kwasu n-propionowego i 18,3 ml /0,132 moli/ trójetyloaminy. Mieszanine utrzymuje sie wstanie wrzenia wciagu 11 godzin. Sól wydzielona podczas gotowania odsacza sie, a przesacz przemywa woda, 5% roztworem wodoroweglanu sodowego i nastepnie znów woda do odczynu obojetnego.

Nastepnie roztwór suszy sie bezwodnym siarczanem sodowym, klaruje i saczy. Po odparowaniu pod obnizonym cisnieniem otrzymuje sie 14,70 g surowego produktu zawierajacego 95,5% 2,6-dwu-n-propionyloksymetylopiry- dyny, co odpowiada 93,1% wydajnosci teoretycznej. Surowy produkt poddaje sie destylacji frakcjonowanej pod cisnieniem 5 tor. Frakcja glówna przechodzaca w temperaturze 167-169°C wykazuje stopien czystosci 99,8%, nbS = 1,4889. Wedlug chromatografii gazowej i cienkowarstwowej produkt jest praktycznie czysty.

Analiza dla Cj 3Hi 7N04 /M = 251,28/ obliczono: C 62,14% H 6,82% N 5,57% O 25,47% znaleziono: 62,07% 6,90% 5,50% 25,50% 62,11% 6,81% 5,54% 25,59% 2,6-dwu-n-propionyloksymetylopirydyna jest nowym zwiazkiem. • Przyklad VIII. 88g surowej 2,6-dwuchlorometylopirydyny /produkt otrzymany droga chlorowania 2,6-lutydyny, zawierajacy 85% czystej substancji/ rozpuszcza sie w 440 ml stezonego kwasu octowego i zadaje 207 ml trójetyloaminy. Mieszanine reakcyjna utrzymuje sie w stanie wrzenia w ciagu 6 godzin, po czym pod obnizonym cisnieniem odparowuje do polowy objetosci i wylewa do 1000 ml wody. Wodny roztwór ekstrahuje sie czterokrotnie porcjami po 100 ml chloroformu. Fazy chloroformowe laczy sie i przemywa 5% roztworem wodoroweglanu sodowego, a nastepnie woda. Roztwór suszy sie nad bezwodnym siarczanem sodowym, klaruje weglem aktywnym i usuwa rozpuszczalnik. Otrzymuje sie 105-110 g oleju zawierajacego 85—90% 2,6-dwuaceto- ksymetylopirydyny, co odpowiada wiecej niz 95% wydajnosci teoretycznej.

Otrzymana w ten sposób surowa 2,6-dwuacetoksy.metylopirydyne mozna bezposrednio poddawac dalszej przeróbce, na przyklad hydrolizowac do 2,6-dwuhydroksymetylopirydyny.

Claims (5)

Zastrzezenia patentowe

1. Sposób wytwarzania 2,6-dwuacyloksymetylopirydyn o ogólnym wzorze 1, w którym R^ i R2 sa takie same i oznaczaja atomy wodoru lub rodniki alkilowe o 1-4 atomach wegla, z pochodnych pirydyny o wzorze ogólnym 2, w którym X oznacza atom chlorowca, znamienny tym, ze pochodne pirydyny o wzorze ogólnym 2, w którym X ma znaczenie wyzej podane, poddaje sie reakcji w obecnosci rozpuszczalników organicznych z co najmniej molowa, w przeliczeniu na chlorowiec, iloscia trzeciorzedowej aminy i alifatycznego kwasu karboksylowego w którym rodnik alkilowy zawiera 1--4 atomy wegla, w temperaturze od 0°C do temperatury wrzenia mieszaniny reakcyjnej po czym otrzymany produkt wyodrebnia sie z mieszaniny reakcyj¬ nej i ewentualnie oczyszcza.

2. Sposób wedlug zastrz. 1,znamienny tym, ze jako rozpuszczalnik organiczny stosuje sie rozpusz¬ czalnik obojetny w stosunku do skladników reakcji albo nadmiar jednego ze skladników reakcji lub obydwu skladników reakcji. «

3. Sposób wedlug zastrz. 1,znamienny tym, ze jako trzeciorzedowa amine stosuje sie trójalkiloami- ne albo amine heterocykliczna, korzystnie trójetyloamine.

4. Sposób wedlug zastrz. 1,znamienny tym, ze w przypadku wytwarzania 2,6-dwuformyloksymety- lopirydyny,2,6-dwuchlorometylópirydyne poddaje; sie reakcji z kwasem mrówkowym.

5. Sposób wedlug zastrz. 1,znamienny tym, ze w przypadku wytwarzania 2,6-dwu-n-propionyloksy- metylopirydyny, 2,6-dwuchlorometylopirydyne poddaje sie reakcji z kwasem n-propionowym.101 309 RjOC-O-CHj -^Cfj^-CHj-O-CORj Wzór 1 J&- X"" CH^ ^kT^ CHo "" X Wzór 2 Prac. Poligraf. UPPRL naklad 120+18 Cena 45 zl