Do napedu urzadzenia tnacego w zni¬ wiarkach i kosiarkach sluza zazwyczaj draizki korbowe, w których powstajace w czasie pracy zuzycie pomiedzy lapami przy¬ mocowanej do drazka sprezyny i kulistym czopem noza zostaje samoczynnie wyrów¬ nane. Miedzy innemi znane sa urzadzenia, w 'których sprezyny lozyskowe sa polaczo¬ ne sworzniem poprzecznym, wkreconym w jedno ramie sprezynujace i przechodza¬ cym siwohoidnie przez drugie ramie oraz po¬ siadajacym na koncu otwór podluzny, w którym przesuwa sie naciskany sprezyna klin, laczacy obie .sprezymy ze soba. W draz¬ kach korbowych tego rodzaju dzialanie sprezyny nia klin jest istale tak, ze skoro drazek ma byc odlaczony od kulistego czo¬ pa noza, to czynnosc ta polaczona jest z pewnemi trudnosciami, poniewaz w tym wypadku sprezyne wypada naciagac je¬ szcze bandziej, by wydostac klin. Niniejszy wynalazek, w przeciwienstwie do tego, da¬ je moznosc uwolnienia klina przez zuzyt¬ kowanie sily teij sprezyny, która przyciska klin w polozeniu roboczemu, a wiec wywo¬ luje wzajemne zblizenie sie ramion sprezy¬ ny lozyskowej. Do tego celu sluzy znana dzwignia kolankowa, przyczem klin przy¬ mocowany jest do jednego konca ramienia, podczas gdy drugie ramie dzwigni kolanko¬ wej zaopatrzone jest w sprezyne, opieraja¬ ca sie o ucho iswiorznia poprzecznego, w którym ramie kolana jest prowadzone sli¬ zgowo. Do jednej ze sjprezyn, ponizej punk¬ tu obrotu dzwigni kolankowej przymocowa¬ na jesit listwa, dzieki czemu ten punkt obro-tu d^i^d hóif^ihmi) po przejsciu przez |j|^yc)n^ jg*E*saumLniphfra sie O listwe 1 WskiU- l®Bllzials^Svsprez^iy nietylko klin zosta¬ je naciskany W kiejfpnku ©tworu Biwarznia poprzecznego, lecz i lozysko sprezynowe zostaje sciskane, przyczem polozenie robo¬ cze dzwigni kolankowej zostaje sktftecsme zabeizpieozlone od! wstrasnien i napotyka¬ nych przeszkód, np. kamieni. Z drugi- zas strony, gdy dzwignia kolankowa zostaje piodtoiefsiona z polozenia roboczego, wówczas klib pod dzialaniem odprezajacej sie spre¬ zyny zostaje zwolniony w otworze sworz¬ nia pcjprzeczniego, poczeto wyjecie jegp nie ptfzedlstawia trudnosci.Wynalazek przedstawiony jest na ry¬ sunku w jednym z przykladów wykonania, pmzyczeni: fig. 1 przedlstawia widok drazka karbowego zgóry, fig. 2 — widok drazia zboBu, fig. 3 — przetó1^ pmiomy e&z&A Je¬ den koniec isiprezyn lozyskowych.Na rysunku cyfra 1 oznacza nóz kosiar¬ ki, 2—obsada ftOZa, zakonCzotta w sposób zwykly kkuliisitytm czopem lozyskowym 3, 4 — drazek kotfbowy, zazwyczaj; z drze¬ wa, zaopatrzony w swie sprezymy lozysko¬ we 5 i 6, przymocowane do przedniej i tyl¬ nej sitnóny drazka srubami 7. Swobodne konce sprezy*! 5 i 6 dbejunuja ktfftstty czop 3 noza. Obie sprezyny 5 i 6 maja kisizftaitt ly¬ zek i lacza sie ze soba sruba zaciskioiwa 9, przechodzaca przez otwory sprezyn. Leb 10 nie pozwala na zbytni przesuw sworznia 9 pfczez otwór tylnego ramienia sprezyny ó.Poza tern swforzen 9 jest zlttpelnie gladki i przechodzi swobodnie przez otwór sprezy - ny Rzedniej 5. Swiorzen 9 zaopatrzony jest w podluzne wydrazenie 11, które jednak fne przechodzi toawylot przez caly swo-rzen.UflttfeiSzCizoTJa w tern wydrazeniu sprezyna s^dbowa \12 dziala na zatyczfee 13, przecho¬ dzaca przez znacznie wiekszy otwór 14 w sworzniu,. Zatyczka ta przytrzymuje swo- rzen iw takieim polozeniu, ze jego leb 10 ftfzylega scisle do poiwieirschrii 6. Równi Czes^nie nacisk zatyczki 13 na pofttóierzclnrie weiwnetnzna sjprezyny 6 zapobiega niepoza¬ danemu obracaniu sie sworznia 9.Dla osiagniecia samoczynnego wzajemne¬ go przesuwu siprezyn i nalezytego polacze¬ nia z kulistym cziopem noza swiorzen zaci¬ skowy 9 zaopatrzony jest na wystajacym ze sprezyny 5 koncu w podluzny wykrój 15, Którego powierzchnia wewnetrzna zwrócona naizewnatrz posiada ksztalt daszka. W Otwóir tent wchodzi ruchomy klin 16, które¬ go iskosna powieo-ttclmia styka sie z jedna z ukosmyich powieirtzfcfoini wymienionego wy¬ kroju. Druga strona klina opiera sie o ze- wnftana pawteztijm&e sprezyny 5. Klin 16 posiada wydtufzorte fflmie 17, którego ko¬ niec laczy sie pitizegutbawo przy 18 z zaopa- trzonem w gwint ramieniem 19 dzwigni, drugi koniec której wchodzi w citwór sworz- miia 20 f umieszezenego pomiedzy koncami 21 sprezyn 5, 6 i zabezpieczonego zawleczka 22. W ten sposób drazki n i 19 tworza dzwignie (kolankowa. Na drazku 19 nawinie¬ ta jest sprezyna natiiskowa, umieszczona pomiedzy sworzniem 20 i nakretka nastaw¬ na 24, -osadziona na drazku 19, zaopatrzo¬ nym w gwint Zprzodb sprezyny 5 wystaje listwa 25, stanowiaca z nia calosc i podtrzy¬ mujaca przegub drazków 17, 19.Urzadzemie to dziala w sposób nastepu¬ jacy: Gdy czesci zacisko/we znajduja sie w polozeniu, uwidooznionem na fig. 1 i 2t wów¬ czas kRn 6 zostaje naciskany naprzód sprezyna i sciska sprezyny lozytefeowe 5, 6.Dzwignia kolankowa opiera sie przytem o listwe 25 w taki sposób, ze przesuw jej wdól jest zatrzymany. Gdy sprezyny 5 i 6 pola¬ czone sa w ten isjpjoisóib wzajemnie, wófwiezas ziostaja one samoczynnie przyciskane do siebie klinem 16, nacLskaaiym sprezyna sru¬ bowa, by zachowac pewien okreslony sdo- pien cisnienia pomiedzy la^czacemi sie z so¬ ba czesciami nawet wówczas, gdy tafebwe podczais pracy maszyny tdegtna zuzydu.Skoro wypadnie odistmac od siebie czesci lazysktowe, tip. przy wteteiwiamu iiodirego tto. — 2 —za, Mfrwytaia^ dzwignia do góry, Wskutek czego klin zostaje osiwo- bodzony i sprezyny lozyskowe 5 i6 mozna rozchylic i zdjac z kulistego czopa 3 noza.Przy takiem urzadzeniu zuzywanie po¬ miedzy czesciami wyrównywa sie samo¬ czynnie bez wszelkiego nastawiania lub do¬ pasowywania lozysk przez robotników.Równiez zrozumiale jest, ze wskutek za- stolstowania dzwigni kolankowej i listwy do opierania sie tejze, wszelkie wypadkowe wylaczenia dzwigni przez kamienie lub in¬ ne zawady isa wykluczone. Z drugiej zas stromy, w razie potrtzieby, nóz mozna laitwo i szybko wyjac przez proste wylaczenie dzwigni. Nalezy przytem zaznaczyc, ze równiez i wówictzajs, gdy nóz zostanie wyje¬ ty, sWorzen laczacy oraz klin znajdulja sie w takiem polozeniu, ze moga byc natych¬ miast ustawione w polozeniu robocz*m.Sprezyna sworznia utrzymuje przytem cze¬ sci i zapobiega ich zaginieciu i uniemoz¬ liwia zarazem niepozadane obracanie sie sworznia, gdy dzwignia kolankowa spoczy¬ wa -na Ksttwie. Wreszcie nalezy zaznaczyc, ze swoaizen mozlna latwo obrócic tak, aby na klin oddzialywala' druga powierzchnia otworu. PL