Pierwszenstwo* Opublikowano: 4.VII.1971 62785 KI. 12 o, 21 MKP C 07 c, 101/28 UkD Wspóltwórcy wynalazku: Jerzy Wrotek, Zofia Lukasiewicz, Stefan Sabi- niewicz Wlasciciel patentu: Instytut Farmaceutyczny, Warszawa (Polska) Sposób wytwarzania estrów kwasu N^N-heksametyleno-bis- (/2-aminokrotonowego) Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia estrów kwasu N,N'-heksametyleno-'bis-(/?-ami- nokrotonowego) o wzorze ogólnym przedstawio¬ nym na rysunku, w którym R oznacza nizszy alkil.Sa to zwiazki nowe nie opisane w literaturze.Estry kwasu /?-amin okro tonowego podstawione przy azocie ze wzgledu na swa reaktywnosc sa cennymi produktami wyjsciowymi stosowanymi w syntezie- organicznej. Sluza one miedzy innymi do otrzymywania pochodnych indolu, z których wiele wykazuje dzialanie fizjologiczne i posiada zastosowanie praktyczne jako srodki lecznicze o dzialaniu przeciwzapalnym, cytostatycznym, ana¬ logi iserotoniny, stymulatory wzrostu roslin, srod¬ ki dzialajace na uklad krazenia oraz centralny uklad nerwowy itd.Wedlngj wynalazku estry kwasu N,N'-heksame- tyleno-bis-(//-aminokrotonowego) o podanym wzo¬ rze ogólnym otrzymuje sie przez kondensacje niz¬ szych estrów alkilowych kwasu acetylooctowego z heksametylenodwuamina lub jej solami w obec¬ nosci rozpuszczalnika lub bez rozpuszczalnika, przy czym w przypadku stosowania soli heksame- tylenodwuaminy reakcje prowadzi sie korzystnie w srodowisku wodnym wobec akceptora proto¬ nów, np. wodoroweglanu metalu alkalicznego.Reagenty miesza sie w temperaturze pokojowej w ilosciach zblizonych do równowaznych, a na¬ stepnie pozostawia do krystalizacji w niskiej temperaturze, zwlaszcza w temperaturze bliskiej 20 25 0°C. Wydzielony krystaliczny osad odsacza sie, przemywa woda i suszy. Otrzymany produkt jest odpowiednim nizszym estrem alkilowym kwasu N,N' - heksametyleno - bis-(/?-aminokrotonowego).Wydajnosc procesu jest wysoka, a otrzymany pro- . dukt, nawet bez dodatkowej krystalizacji, odzna¬ cza sie duza czystoscia.Przyklad. Do 50 ml wody dodano 26 g (0,02 mola) estru etylowego kwasu acetylooctowego i 11,6 g (0,1 mola) heksametylenodwuaminy. Mie¬ szanine reakcyjna wytrzasano w ciagu 15 minut w temperaturze pokojowej, a nastepnie pozosta¬ wiono do krystalizacji w temperaturze 0°C. Wy¬ dzielone krysztaly odsaczono, przemyto woda i wysuszono. Otrzymano 32,4 g estru dwuetylowego kwasu N,N'-heksametyleno-bis-(/?-aminokroitono- ¦ wego). Po krystalizacji z eteru naftowego produkt wykazywal temperature topnienia 66,5—67,5°C.Analiza dla wzoru C18H3204N2 (c. cz. 340,47): Obliczono: 63,50°/o C, 9,47% H, 8,23% N; Otrzymano: 63,72% C, 9,57°/o H, 7,97% N. PL PL PL