PL59001B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 31.1.1970 59001 KI. 29 b, 3/20 MKP D 01 £ 3MO UKD Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Czeslaw Szczotarski, Mieczyslaw Be¬ rent, inz. Tadeusz Lauk, inz. Stanislaw Ga¬ lach, Jerzy Wyrzykowski, inz. Wlodzimierz Galecki, Stefan Walisiewicz, inz. Alfred Szad¬ kowski Wlasciciel patentu: Chodakowskie Zaklady Wlókien Sztucznych, Choda- daków (Polska) Sposób wytwarzania przedzy jednowlókienkowej — zylki z wiskozy Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia przedzy jednowlókienkowej — zylki o grubosci 80—3000 Td z wiskozy.Dla okreslonych celów przemyslowych, na przy¬ klad do wytwarzania rurek odpowietrzajacych uzy¬ wanych w odlewnictwie, stosowana jest jednowló- kienkowa przedza — zylka z wiskozy. Jednym z podstawowych kryteriów uzytecznosci takiej zylki jest jej odpowiednia grubosc (1000—1500 Td) oraz mozliwie kolowy przekrój poprzeczny.Dotychczas rurki odpowietrzajace produkowane byly z wlókien bawelnianych preparowanych wos¬ kiem pszczelim. Rurki te nie zdawaly jednak egzaminu w przypadku stosowania ich do bardziej precyzyjnych odlewów ze wzgledu na niecalkowite spalanie sie ich.W literaturze technicznej nie ma do tej pory publikacji dotyczacej sposobu wytwarzania prze¬ dzy jednowlókienkowej (monofilu) — zylki z wis¬ kozy.Znane sa natomiast sposoby wytwarzania wló¬ kien wiskozowych bezskórkowych o przekroju po¬ przecznym zblizonym do przekroju kolowego. Wlók- /na te dziela sie na: wlókna cienkie do 7 Td prze¬ inaczone dla przemyslu tekstylnego oraz wlókna grube 8—50 Td stosowane szczególnie w przemysle ^dywanowym.Wlókna ciagle do 7 Td otrzymuje sie z wiskozy p dojrzalosci powyzej 8°H, wytlaczanej do kapieli koagulacyjnej zawierajacej powyzej 120 g/l H2S04 25 30 i najwyzej 300 g/l Na2S04 0 temperaturze do 50°C.Formowane wlókna sa przeciagane przez kapiel koagulacyjna na drodze do 50 cm z szybkoscia do 90 m/min., a nastepnie wlókna odbierane sa na 'organie odbiorczym, plukane i suszone. Wlókna o grubosci 8—50 Td przedzie sie w dwóch kapielach jkoagulacyjnych, gdzie pierwsza kapiel jest wstepna kapiela koagulacyjna, w drugiej natomiast kapieli nastepuje calkowita koagulacja i regeneracja wlók¬ na.Wiskoze o odpowiednim skladzie przetlacza sie przez dysze przedzalnicze do wstepnej kapieli koa¬ gulacyjnej zawierajacej 20—40 g/l H2S04, 200— £50 g/l Na2S04 i 100—120 g/1 (NH4)2S04 o tempe¬ raturze 55°C. Formowanie wlókna przeciaga sie przez te kapiel na drodze 55—60 cm z szybkoscia 30—35 m/min, a nastepnie wprowadza sie je do drugiej kapieli po przebyciu drogi w powietrzu wynoszacej okolo 15 m.Druga kapiel o temperaturze 95—105°C zawiera 50—80 g/l H2S04, 80—110 g/1 (NH4)2S04 oraz okolo /3 g/l ZnSG4.Kabel wlókna po przebyciu w kapieli drogi oko¬ lo 20 m z predkoscia 30—35 m/min plukany jest woda, a nastepnie ciety na staple, które w zalez¬ nosci od potrzeb obrabiane sa róznymi sposobami.Obydwa wyzej wymienione sposoby aczkolwiek pozwalaja na wytwarzanie wlókien wiskozowych bezskórkowych o przekroju okraglym, nie nadaja 'Sie do zastosowania dla wytwarzania przedzy je- 59001N 59001 3 dnowlokienkowej — zylki z wiskozy o grubosci 80—3000 Td z nastepujacych wzgledów.Stosowanie w przypadku wytwarzania cienkich do 7 Td wlókien wiskozowych zbyt malo agresyw¬ nych sklad kapieli koagulacyjnej, zbyt duza szyb¬ kosc formowania, bardzo krótka droga jaka prze¬ biega wlókno w kapieli koagulacyjnej oraz jakosc wiskozy nie zapewnia odpowiedniego skoagulowa- nia i regeneracji formowanego monofilu o duzej grubosci np. okolo 1000 Td. Formowana tym spo¬ sobem zylka nie bedzie posiadala odpowiedniej wytrzymalosci dla zabezpieczenia jej odbioru na pierwszym organie odbiorczym.Technologia wytwarzania wlókien wiskozowych 8—50 Td oparta na wstepnej koagulacji, gdzie pierwsza kapiel koagulacyjna zawiera niewielkie ilosci H2S04, nie zapewni równiez w zadnym wy¬ padku na drodze w kapieli do 60 cm odpowiednie¬ go stopnia koagulacji zylki o grubosci np. 1000 Td.Koagulacja spowodowana jest bowiem dyfuzja skladników kapieli do wnetrza strumyka wiskozy.Skladnikiem najszybciej dyfiundujacym jest H2S04, lecz wobec niewielkiego jego stezenia we wstep¬ nej kapieli koagulacyjnej, koagulacja tak grubego strumyka wiskozy na tak krótkiej drodze nastapi tylko w bardzo niewielkim stopniu.W konsekwencji zylka o grubosci rzedu okolo 200—300 Td ulegalaby na pierwszym organie od¬ biorczym calkowitemu splaszczeniu, a odbieranie zylki o grubosci okolo 1000 Td byloby niemozliwe.Przewodnia mysla wynalazku jest uzyskanie grubej przedzy jednowlókienkowej — zylki do 3000 Td z wiskozy o okraglym przekroju poprzecz¬ nym nie zmieniajacym sie w trakcie prowadzenia procesu technologicznego.W sposobie wedlug wynalazku, stosuje sie agre¬ sywne kapiele koagulacyjne zawierajace duze ilos¬ ci H2SO4, przy czym zylke formuje sie z wiskoz o wiekszym stopniu dojrzalosci, z mniejsza pred¬ koscia na odpowiednio dobranej drodze w kapieli i w powietrzu.Sposobem wedlug wynalazku, wiskozowy roz¬ twór przedzalniczy o dojrzalosci 3—8°H przetlacza sie przez odpowiednia dysze przedzalnicza do ka¬ pieli koagulacyjnej zawierajacej okolo 170 g/l H2S04 i okolo 350 g/1 Na2S04 o temperaturze 20— 50CC. Formowana zylke przeciaga sie przez te ka¬ piel na drodze przynajmniej 2 m, a nastepnie od-, biera sie ja na pierwszym organie odbiorczym — prowadniku odleglym od dyszy przedzalniczej o co najmniej 3 m z predkoscia 8—20 m/min. Na¬ stepnie zylke poddaje sie dalszej koagulacji w kapieli o tym samym skladzie na drodze najmniej 15 m. Tak wytworzona zylke wykancza sie i suszy znanymi sposobami.Droga jaka przebywa zylka w kapieli koagula¬ cyjnej na odcinku miedzy dysza przedzalnicza a pierwszym organem odbiorczym, jest znacznie dluzsza od drogi jaka przebywa ona w powietrzu 5 i ksztaltuje sie w przyblizeniu jak 2 : 1. Droga ja¬ ka przebywa zylka w kapieli jest scisle zwiazana z czasem przebywania jej w tej kapieli, co w po¬ wiazaniu z podanym skladem kapieli umozliwia doprowadzenie koagulacji i rozkladu formujacej 10 sie zylki do takegio stopnia, który zabezpiecza ja przed splaszczeniem na pierwszym organie odbior¬ czym.Otrzymana sposobem wedlug wynalazku prze¬ dza jednowlokienkowa — zylka z wiskozy, posia- 15 da kolowy przekrój poprzeczny oraz inne para¬ metry pozwalajace na stosowanie jej przede wszy¬ stkim do produkcji rurek odpowietrzajacych dla potrzeb odlewnictwa.Przyklad. Wiskoze o skladzie: 8,5'Vo alface- 20 lulozy, 6,8°/o NaOH, lepkosci 45 isek, i dojrzalosci 5°H przetlacza sie pompka przez dysze przedzalni¬ cza do kapieli koagulacyjnej zawierajacej 170 g/l H2S04 i 350 g/1 Na2S04, przy czym temperatura kapieli wynosi 45°C. 25 Zylke odbiera sie na pierwszym organie odbior¬ czym odleglym od dyszy 3 m z predkoscia 15 m/ /min. po przejsciu jej w kapieli na drodze 2 m.Nastepnie wprowadza sie ja do drugiej kapieli o tym samym skladzie gdzie prowadzona jest na 30 dwóch rzedach prowadników odleglych od siebie o 1,5 m na drodze 20 m. Dalej zylke poddaje sie obróbce w znanych kapielach wykanczalniczych, a nastepnie suszy w strefie ogrzanego powietrza.Otrzymana w ten sposób zylka posiada kolowy 35 przekrój poprzeczny oraz grubosc 1200 Td. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe 40 Sposób wytwarzania przedzy jednowlókienko¬ wej — zylki o grubosci 80—3000 Td i o kolowym przekroju poprzecznym z wiskozy, znamienny tym, ze wiskozowy roztwór przedzalniczy o dojrzalosci 3—8°H przetlacza sie przez dysze przedzalnicza do 45 kapieli koagulacyjnej zawierajacej okolo 170 g/l H2S04 i okolo 350 g/1 Na2S04 o temperaturze 20— 50CC, a formowana zylke przeciaga sie przez te kapiel na drodze przynajmniej 2 m, po czym od¬ biera sie ja na pierwszym organie odbiorczym 50 odleglym od dyszy przedzalniczej o co najmniej 3 m z predkoscia 8—20 m/min., a nastepnie zylke poddaje sie dalszej koagulacji w kapieli o tym samym skladzie na drodze co najmniej 15 m, po czym tak wytworzona zylke wykancza sie i suszy 55 znanymi sposobami. WDA-l. Zam. 3616. Naklad 230 egz. PL