PL58185B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 29.111.1966 (P 113 764) 26.V.1965 dla zastrz. 2 6.IX.1965 dla zastrz. 3, 4, 6 Japonia 10.11.1970 58185 KI. 45 1, 19/02 MKP A 01 UKD „ 9 Wspóltwórcy wynalazku: Safouro Tamura, Tetsuo Takematsu, Kozo Oyamada, Teruomi Jojima Wlasciciel patentu: Sankyo Corqpany Limited, Tokio (Japonia) Srodek chwastobójczy Przedmiotem wynalazku jest srodek chwastobój¬ czy, który jako skladnik czynny zawiera 3-fenoksy- pirydazyny o wzorze ogólnym podanym na rysunku, w którym X oznacza atom wodoru, atom chloru albo grupe metylowa, n oznacza liczbe od 1 do 5, przy czym gdy n = 1 do 3, to podstawniki X moga byc jednakowe lub rózne, zas gdy n = 4 lub 5, to wszystkie podstawniki X oznaczaja atom chloru albo w przypadku, gdy X nie oznacza chloru, rów¬ niez sól addycyjna z kwasem.Dotychczas znane jest dzialanie herbicydowe 3-fenoksy-6-chlorofenoksypirydazyny (Agricultural and Biological Chemistry 27, 1963), 728 oraz tamze 29, (1965), 157).Stwierdzono, ze 3-fenoksypiradazyny o wzorze ogólnym podanym na rysunku, jak równiez ich zwiazki addycyjne z kwasami wykazuja doskonale i skuteczne dzialanie herbicydowe w stosunku do traw, roslin szerokolistnych i trwalych chwastów, w porównaniu ze znanymi pirydazynami, a ponadto ze dzialaja selektywnie. 3-fenoksypirydazyny o wzorze ogólnym podanym na rysunku i ich sole z kwasami wykazuja selek¬ tywne silne dzialanie chwastobójcze w stosunku do niepozadanych chwastów, zwlaszcza z rodziny Gra- minacea. Rosliny pozyteczne takie jak ryz, pszenica i bawelna sa odporne na dzialanie tych zwiazków.Powyzsze zwiazki zastosowane na nadziemne czesci roslin uprawnych w ilosci, która nie powo¬ duje ich zniszczenia, skutecznie hamuja wzrost 15 20 30 roslin i z powodzeniem moga byc stosowane dla ochrony przed wzrostem bocznych pedów u tyto¬ niu, w celu wywolania defoliacji krzewów bawel¬ nianych w okresie zbiorów, albo w celu przerzedze¬ nia nadmiaru owoców na róznych drzewach owo¬ cowych.Sposród zwiazków stanowiacych skladnik czynny srodka wedlug wynalazku znana jest 3-fenoksypi- rydazyna, która zostala opisana w Journal of the Pharmaceutical Society of Japan, 74, (1954), 1195, natomiast pozostale jej pochodne poza 3-fenoksy-6- -chlorofenoksypirydazyna, wczesniej juz wspom¬ niana, sa zwiazkami nowymi. 3-fenoksypirydazyny mozna otrzymywac przez stapianie 3-chloropirydazyny z fenolem . lub pod¬ stawionym fenolem, w obecnosci zasady, albo tez na drodze katalitycznej redukcji odpowiedniej 3- -fenoksy-6-chlorowcopirydazyny, która ewentual¬ nie moze byc podstawiona w grupie fenoksylowej.W pierwszej metodzie, 3-chloropirydazyne stapia sie z fenolem podstawionym lub niepodstawionym i zasada taka jak bezwodny weglan potasowy lub sodowy, bez uzycia rozpuszczalnika. Stapianie prze¬ prowadza sie najkorzystniej w temperaturze 100— 150°C. Wyzsze temperatury sa niepozadane ze wzgledu na towarzyszacy im rozklad wyjsciowej 3-chlóropirydazyny. Reakcja zostaje zakonczona zwykle po uplywie okolo 5—15 minut. W drugiej metodzie reakcje mozna przeprowadzac, ogólnie biorac, w temperaturze normalnej i pod cisnieniem 5818558185 3 normalnym w obecnosci stosowanego rozpuszczal¬ nika, takiego jak rozpuszczalnik organiczny, na przyklad nizszy alkohol, benzen, toluen, 2-metoksy- etanol (metylocellosolve), lodowaty kwas octowy lub octan etylu; w obecnosci mieszaniny wody i kazdego sposród tych rozpuszczalników organicz¬ nych, lecz najkorzystniej w obecnosci nizszego alko¬ holu, na przyklad metanolu, ze wzgledu na roz¬ puszczalnosc w nim substratu oraz latwosc prze¬ prowadzania procesu. W obu metodach produkt koncowy mozna wyodrebnic w znany sposób. Meto¬ da druga jest bardziej korzystna, poniewaz w re- dukeji, która ma charakter selektywny bierze udzial tylko atom chlorowca w czesci pirydazynowej zwiazku wyjsciowego, nawet jezeli pierscien ben¬ zenowy tego zwiazku jest równiez podstawiony atomem chlorowca.Addycyjne sole z kwasami mozna otrzymac przez zmieszanie 3-fenoksypirydazyny lub jej pochodnej metylowej, na przyklad z kwasem nieorganicznym takim jak kwas chlorowodorowy, siarkowy, azoto¬ wy i fosforowy, albo z kwasem organicznym takim jak kwas trójchlorooctowy. Pochodnych 3-fenoksy¬ pirydazyny zawierajacych chlor jako podstawnik nie mozna przeprowadzac w odpowiednie sole ad¬ dycyjne z kwasami.W celu sporzadzenia preparatów zwiazki stano¬ wiace substancje czynna srodka wedlug wynalazku, mozna rozcienczac materialem wypelniajacym na¬ lezacym do kategorii zwykle stosowanych wypel¬ niaczy i materialów obciazajacych, takich jak obo¬ jetne ciala stale, woda i ciecze organiczne. Tak wiec, zwiazki dostatecznie rozpuszczalne w wodzie, jak sole addycyjne z kwasami zwiazków o wzorze podanym na rysunku, w którym X oznacza atom wodoru oraz ewentualnie grupe metylowa, mozna stosowac wprost w postaci roztworu wodnego.Srodki chwastobójcze zwykle zawieraja okolo 0,5—95% wagowych skladnika czynnego.Preparaty stale moga zawierac obojetne proszki.Preparaty te moga przedstawiac soba jednorodne proszki, stosowane bezposrednio, rozcienczone obo¬ jetnym cialem stalym tak, aby mozna je bylo for¬ mowac, albo tez moga byc zawieszone w cieklym osrodku — dla stosowania do opryskiwania. Proszki zwykle zawieraja skladnik czynny zmieszany z nie¬ wielka iloscia srodka kondycjonujacego. W sklad proszkowych preparatów herbicydowych moga wchodzic glinki naturalne, zarówno chlonne, na przyklad atapulgit, jak i stosunkowo niechlonne, na przyklad kaolin, ziemia okrzemkowa, syntetycz¬ na rozdrobniona krzemionka, krzemian wapnia oraz inne, obojetne, stale nosniki. Skladnik czynny sta¬ nowi zwykle 0,5—90% wagowych proszków chwasto¬ bójczych, przy czym zazwyczaj powinny byc one silnie rozdrobnione. W celu uzyskania pylów a nie proszków stosuje sie zazwyczaj talk, pirofilit itp.Jezeli skladnik czynny jest rozpuszczalny w wo¬ dzie, wówczas mozna go natryskiwac, albo naniesc w inny dowolny sposób na proszek chlonny, z któ¬ rego po wysuszeniu otrzymuje sie suchy produkt.Do wytwarzania takich proszków mozna stosowac kazdy z wyzej wymienionych materialów chlon¬ nych. 20 Ciekle preparaty zawierajace wyzej opisane skladniki czynne mozna sporzadzac przez mieszanie zwiazku ze stosowanym cieklym srodkiem rozcien¬ czajacym. Typowymi powszechnie stosowanymi 5 srodkami cieklymi sa: metanol, benzen, toluen itp.Skladnik czynny stanowi zwykle 0,5—50% wago¬ wych preparatu. Niektóre preparaty sa juz gotowe do uzycia, inne zas przed uzyciem nalezy rozcien¬ czac duzymi ilosciami wody. 10 Preparaty w postaci proszków zwilzanych lub cieczy moga równiez zawierac jeden lub wiecej srodków powierzchniowo czynnych takich jak srod¬ ki zwilzajace, dyspergujace lub emulgatory. Dzieki tym srodkom, preparaty w postaci proszków zwil- 15 zalnych lub cieczy latwiej dysperguja lub emulgu¬ ja z woda tworzac odpowiednie ciecze do opryski¬ wania.Stosowane srodki powierzchniowo czynne moga byc anionoaktywne, kationoaktywine lub niejonowe, na przyklad sole sodowe kwasów karboksylowych o dlugim lancuchu, sulfoniany alkiloarylowe, sól sodowa siarczanu laurynowego, tlenki polietylenu, sulfoniany ligninowe i inne. 2g W przypadku zapobiegawczego stosowania srod¬ ków wedlug wynalazku, pozadane jest aby zawie¬ raly one równiez nawóz sztuczny, dodatek srodka owadobójczego, grzybobójczego lub innego herbi¬ cydu takiego jak kwas 2,4-chlorofenoksyoctowy, kwas 2-metylo-4-chlorofenoksyoctowy i fenoksy- pieciochlorek oraz ich sole, amidy i estery.Srodek wedlug wynalazku mozna stosowac bezpo¬ srednio na miejsce lub obszar albo na uprawe w okresie zachwaszczenia. Jednak niektóre zwiazki 3-fenoksypirydazynowe korzystnie jest wprowadzac w obróbce zapobiegawczej bezposrednio do gleby, jeszcze przed zakazeniem jest chwastami.Metoda stosowania wyzej wymienionych zwiaz¬ ków w celu hamowania wzrostu roslin opiera sie na fakcie, ze zwiazki te moga hamowac wzrost roslin nie dzialajac na nie zabójczo. Na przyklad jezeli nanosi sie je przez opryskiwanie lub za po¬ moca pedzla na dowolne miejsce wzrastajace albo na dowolna ilosc lisci, w stezeniu nie powodujacym 45 zniszczenia rosliny, wówczas zwiazki te ulegajac absorbcji przez rosline zostaja rozprowadzone po niej i nastepnie gromadza sie glównie we wzrasta¬ jacych czesciach oczek, paczków i korzeni wstrzy¬ mujac podzial i wzrost komórek dzieki czemu 50 zahamowaniu ulega wzrost bocznych pedów, czesci wzrostowych oraz podziemnych czesci korzeni. Je¬ zeli zwiazki nanosi sie w podobny sposób na nad¬ ziemna czesc roslin powoduje to tworzenie sie od¬ kladów zniszczonej tkanki i przez to powoduje de- 55 foliacje lecz bez szkodliwego wplywu na lodygi lub galezie.Sposób otrzymania niektórych pochodnych feno- ksypirydazyny odpowiednich jako czynny skladnik srodków wedlug wynalazku objasniaja ponizsze 60 przyklady: Przyklad I. Mieszanine zlozona z 3 g (0,026 mola) 3-chloropirydazyny, 3,7 g m-chloro-p-krezolu i 3,6 g bezwodnego weglanu potasowego ogrzewa sie w temperaturze 140°C przez okolo 15 minut. Po 65 oziebieniu, mieszanine reakcyjna przemywa roz- 30 35 4058185 cienczonym wodnym roztworem wodorotlenku so¬ dowego i otrzymuje sie 2^2 g 3-(3-metylo-4-chloro- fenoksy)pirydazyny w postaci lusek o temperaturze topnienia 86*0. Wydajnosc 40%.Przyklad II. Do roztworu 2 g 3-(2-chlorofe- noksy)-6-chloropirydazyny w 50 ml metanolu do¬ daje sie 1 g 5-procentowego palladu na weglu oraz 4 ml stezonego wodnego roztworu amoniaku, po czym mieszanine reakcyjna poddaje sie redukcji katalitycznej pod cisnieniem atmosferycznym w temperaturze 25°C, przez okolo 1—1,5 godziny. Pod koniec tego okresu zostaje zaabsorbowana teore¬ tyczna ilosc wodoru. Nastepnie mieszanine reakcyj¬ na filtruje sie, przesacza zateza i do wytraconej substancji dodaje wody. Otrzymana mieszanine poddaje sie kilkakrotnie ekstracji eterem, polaczone wyciagi osusza sie nad bezwodnym siarczanem so¬ dowym i eter oddestylowuje. Po przekryistalizowa- niu pozostalosci z ligroiny otrzymuje sie 1 g 3-(2-chlorofenoksy)-pirydazyny o temperaturze top¬ nienia 108°C.Przyklad III. Do roztworu 2 g 3-(2,4,6-trój- chlorofenoksy)-6-chloropirydazyny w 60 ml meta¬ nolu dodaje sie 0,5 g 5-procentowego palladu na weglu i 4 ml stezonego wodnego roztworu amonia¬ ku. Otrzymana mieszanine reakcyjna poddaje sie redukcji w sposób opisany w przykladzie II otrzy¬ mujac 1,3 g 3-(-2,6-trójchlorofenoksy) pirydazyny o temperaturze topnienia 153°C.Przyklad IV. Do roztworu 3 g 3-(2-metylofe- noksy)-6-chloropirydazyny w 50 ml metanolu do¬ daje sie 1 g 5-procentowego palladu na weglu i 4 ml stezonego wodnego roztworu amoniaku. Mieszanine reakcyjna poddaje sie redukcji, postepujac iden¬ tycznie jak w przykladzie II i otrzymuje sie 1,5 g 3-(2-metylofenoksy)pirydazyny o temperaturze topnienia 78—80°C.Przyklad V. Do roztworu 17,2 g (0,1 mola) 3-fenoksypirydazyny w 50 ml etanolu dodaje sie roztwór 3,5 g (0,1 mola) gazowego chlorowodoru w 50 ml etanolu. Mieszanine te pozostawia sie w spokoju przez jedna godzine* Nastepnie etanol od¬ destylowuje sie pod obnizonym cisnieniem, a jako pozostalosc otrzymuje sie 2,05 g bialej, krystalicz¬ nej substancji. Po przekrystalizowaniu z mieszaniny etanol-benzyna (1 : 3) otrzymuje sie chlorowodorek 3-fenoksypirydazyny w postaci bialych igiel o tem¬ peraturze topnienia 156 — 157°C. Rozpuszczalnosc chlorowodorku w wodzie wynosi 309/100 g.Zwiazki, które mozna stosowac jak skladnik czynny w srodkach wedlug wynalazku zestawiono obok.Kazdy z powyzszych zwiazków moze wchodzic jako skladnik czynny w sklad srodka wedlug wy¬ nalazku.Sposób otrzymywania srodków wedlug wynalazku objasniaja dokladniej ponizsze przyklady. Czesci, jezeli nie jest to zaznaczone inaczej oznaczaja czesci wagowe.Przyklad VI. 50 czesci 3-fenoksypirydazyny, 45 czesci bentonitu i 5 czesci eteru alkiloarylopolio- ksyetylenowego miesza sie ze soba a nastepnie roz¬ pyla w celu otrzymania proszku zwilzalnego.Przyklad VII. Postepuje sie podobnie jak w przykladizie VI, lecz zarniiasit 3-fenofcsypiryda'zyny stosuje sie 3-(2-chlorofenoksy) pirydazyne. Otrzy¬ muje sie proszek zwilzalny. 10 15 20 25 30 35 40 45 55 Nazwa zwiazku 3-fenoksypirydazyna 3-(2-metylofenoksy}pirydazyny 3-(3,4-dwumetylofenoksy)piryda- zyna 3-(2,3,5-trójmetylofenoksypiryda- zyna 3-(2_chlorofenoksy)pirydazyna 3-(3-chlorofenoksy)pirydazyna 3-(4_chlorofenoksy)pirydazyna 3-(2,4-dwuchlorofenoksy)piryda- zyna 3-(;2,6-dwuchlorofenoksy)piryda- zyna 3-(2,4,6-trójchlorofenoksy)piryda- zyna 3-(2,4,5-trójchlorofenoksy)piryda- zyna 3_(2,3,4,5,6-pieciochlorofenoksy)pi- rydazyna 3-(3-metylo-4-chlorofenoksy)piry- dazyna 3-(4-chloro-3,5-dwumetylofenoksy) pirydazyna 3-(2,4-dwuchloro-6-metylofenoksy pirydazyna chlorowodorek 3-fenoksypirydazyny fosforan 3-fenoksypirydazyny siarczan 3-(2-metylofenoksy)pira- dazyny trójchlorooctan 3-fenoksypiryda- 1 zyny Temp. top¬ nienia w °C. 71 78-80 88—91 [ — 108-109 90,5 106 98 87—88 153 134—136 — 86 — 128—130 • 156—157 132—133 — 74-75 65 Przyklad VIII. 10 czesci 3-(3-metylo-4-chloro- fenoksy) pirydazyny, 50 czesci bentonitu, 40 czesci talku i drobna ilosc alkilobenzenosulfonianu sodo¬ wego miesza sie z woda, z otrzymanej masy formuje sie granulki, które nastepnie suszy sie i przesiewa odbierajac frakcje o wielkosci ziarna 0,14—0,44 mm.Przyklad IX. 40 czesci chlorowodorku 3-feno¬ ksypirydazyny, 55 czesci wody i 5 czesci alkiloben¬ zenosulfonianu sodowego miesza sie az do uzyska¬ nia jednorodnej cieczy. .Dzialanie chwastobójcze substancji czynnej srod¬ ka wedlug wynalazku objasniaja wyniki uzyskane w ponizej podanych doswiadczeniach.Przyklad X. Próba obróbki zapobiegawczej.Po 50 ziaren trawy Digitaria sanguinalis, soi i gwiazdnicy wysiewa sie na grunt o powierzchni 1 m2 i pokrywa powierzchniowa warstwa gleby o grubosci okolo 2 cm. Proszki zwilzalne zawiera¬ jace badane zwiazki wymienione ponizej, rozciencza sie woda, zrasza glebe dawka 25 g/ar, po czym cala partie poletek umieszcza sie w cieplarni. Sto¬ pien dzialania zabójczego ocenia sie po uplywie 25 dni. Wyniki zestawione sa w tablicy 1.Z powyzszych danych wynika, ze w porównaniu ze znanymi 3-fenoksy-6-chloropirydazynami zwiaz¬ ki czynne wedlug wynalazku sa znacznie bardziej aikltywine w pirzypaidku haimowainia kielkowania58185 i zabójczego dzialania na trawy oraz rosliny sze- rokolistne.Tablica 1 Zwiazek o wzorze ogólnym podanym na rysunku l o podstawniku Xn H 2_CH3 3,4-dwu-CH3 2,3,5-trój-CH3 2-Cl 3-C1 4-Cl 2,4-dwu-Cl 2,6-dwu-Cl 2,4,6-trój-Cl 2,4,5-trój-Cl 2,3,4,5,6-piecio-Cl 3-CH3-4-CI 2,4_dwu-Cl-6-CH3 H (chlorowodorek) H i(fosworan) 2_CH3 (siarczan) 2-CH3 (trójchloro- octan) wzorzec (3-fenoksy- -6-chloropiryda- zyna) wzorzec 3-(2,6-dwu- chlorofenoksy)-6- | -chloropirydazyna Stopien dzialania zabójczego w % Digitaria sangu- inalis 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 20 30 Soja 100 100 90 100 100 100 74 100 80 100 78 80 100 80 100 100 100 82 14 16 Gwiazd- nica 84 100 95 82 100 100 80 100 94 100 1 86 . 100 100 64 100 100 100 74 0 5 1 Przyklad XI. Próba na wrazliwosc nasion róznych roslin. Wrazliwosc nasion nizej wymienio¬ nych roslin na dzialanie 3-fenoksypirydazyny okreslono stosujac ten sam sposób postepowania i takie same warunki jak w przykladzie X. Wyniki zawiera tablica 2.Tablica 2 Roslina proso kukuirydza groch ogórek bawelna pomidor cebula walijska marchew Dawka zwiazku badanego w g/ar 25 50 100 Stopien dzialania zabójczego w % 100 . 45 70 55 0 25 40 70 100 60 80 65 15 45 70 100 100 100 100 80 30 70 100 100 Powyzsze wyniki wskazuja na to, ze proso, ku¬ kurydza, groch, marchew i cebula walijska sa po¬ datne na dzialanie 3-fenoksypirydazyny, podczas gdy na przyklad bawelna jest odporna. W tym przypadku zwiazek ten jest przydatny jako herbi¬ cyd selektywny. 10 15 20 25 30 35 40 45 55 8 Przyklad XII. Próba na dzialanie chwasto¬ bójcze na lanie pszenicy. Obróbka zapobiegawcza.Odpowiednie ilosci ziaren pszenicy i owsa wysiewa sie i pokrywa okolo dwu centymetrowa warstwa gleby. Po dwu dniach opryskuje sie glebe okreslo¬ nymi ilosciami rozcienczonego woda zwilzalnego proszku zawierajacego badany zwiazek 3-fenoksy- pirydazyne. Po uplywie 68 dni kontroluje sie ilosc wyrosnietych chwastów i stopien zniszczenia plonu oraz ocenia sie je wedlug nastepujacej skali: Skala oceny dzialania chwastobójczego wyraza sie liczbami 0—5, które oznaczaja w % ilosc chwa¬ stów wyrosnietych na poletku doswiadczalnym, przy czym za 100% przyjmuje sie ilosc chwastów na poletku kontrolnym, nietraktowanym srodkami chwastobójczymi. 5=0— 10% 4 = 11— 20% 3 = 21— 40% 2 = 41— 60% 1 — 61— 80!% 0 = 81—100% Stopien zniszczenia plonu 5 — calkowite zniszczenie 4 — ciezkie zniszczenie 3 — znaczne zniszczenie 2 — umiarkowane zniszczenie 1 — lekkie zniszczenie '0 — brak zniszczenia Obróbka w okresie wzrostu roslin. Pszenice i owies o wysokosci okolo 5—6 cm znajdujace sie w fazie 1—2 listków, jak równiez chwasty, posiada¬ jace okolo 1,5 — 2 cm wysokosci i majace 1 listek, poddaje sie obróbce odchwaszczajacej w sposób opisany wyzej. Po uplywie 54 dni od zastosowania herbicydu kontroluje sie jego dzialanie i stopien zniszczenia plonu poslugujac sie powyzsza skala oceny. Wyniki zawiera tablica 3.Tablica 3 Rodzaj obróbki zapobie¬ gawcza w okresie wzrostu roslin Wywolany efekt Dzialanie chwastobój¬ cze Stopien zniszcze¬ nia plonu pszenica owies Dzialanie chwastobój¬ cze Stopien zniszcze¬ nia plonu pszenica owies Stezenie zwiazku sto¬ sowanego w g/ar 10 4 0 0 3 0 0 25 5 0 0 4 0 0 50 5 4 4 5 0 0 75 5 5 5 5 4 4 65 Z powyzszych wyników widac, ze 3-fenoksypiry- dazyna wykazuje isilne dzialanie herbicydowe przy dawkach 10—25 g/ar w obróbce zapobiegawczej i przy dawkach 25—50 g/ar a obróbce w okresie wzro¬ stu roslin, .przy czym w powyzszym zakresie dawek nie stwierdza sie dzialania fitotoksycznego w sto¬ sunku do pszenicy i owsa.58185 9 Przyklad XIII. Próba dzialania chwastobój¬ czego na pólku ryzowym. Glebe umieszcza sie w doniczkach o powierzchni 150 cm2, rozsadza sadzon¬ ki ryzu (w fazie czterech lub pieciu lisci) oraz tu¬ rzycy, wysiewa ziarna prosa i nastepnie zalewa wo¬ da do wysokosci okolo 3 cm ponad powierzchnie gleby. Nastepnego dnia glebe zrasza sie rozcienczo¬ nymi woda proszkami zwilzajacymi, zawierajacy¬ mi nizej wymienione zwiazki w ilosci 30 g zwiazku na ar. Po uplywie 30 dni kontroluje sie wzrost tu¬ rzycy, prosa i samorzutnie rosnacych chwastów szerokolistnych oraz pedów ryzu. Wyniki zawiera tablica 4, w której dzialanie herbicydowe oparto na skali podanej w przykladzie XII, z tym, ze dziala¬ nie herbicydowe na turzycy okreslono poslugujac sie stopniami wedlug skali zniszczenia plonu poda¬ nej w przykladzie XII.Tablica 4 10 Tablica 5 Zwiazek o wzorze ogól¬ nym podanym na ry¬ sunku o podstawniku Xn H 2-CH3 2-Cl 3-Cl 2,6-dwu-Cl 2,4,6-trój-Cl 3-CH3-4-CI : 2,4-dwu-Cl-6CH3 H (chlorowodorek) 2-CH3 (sia H (trójchlorooctan) Kontrola (3-fenoksy-6- -chloropirydazyna Proso 5 5 5 5 5 4 4 3 5 5 5 3 Chwasty 1 szeroko- listne 1 5 4 5 5 4 3 5 4 5 5 5 1 Turzyca 3 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 1 Fitotok¬ sycznosc — — — — — — — — — — — ~" Na podstawie powyzszych wyników nalezy uznac, ze zwiazki stanowiace substancje czynna srodka wedlug wynalazku maja wybitne dzialanie chwasto¬ bójcze na polu ryzowym nie dzialajac fitotoksycznie na rosline uprawna.Hamujacy wplyw zwiazków stanowiacych sub¬ stancje czynna srodka wedlug wynalazku na rosliny bardziej szczególowo ilustruja ponizsze przyklady i ich wyniki.Przyklad XIV. Próba na hamowanie wzrostu.Badane zwiazki rozcienczone do danego stezenia izoforonem nanosi sie z obu stron na srodkowe li¬ scie sadzonki slodkiego ziemniaka w stadium roz¬ wojowym o szesciu lisciach. -Po wyschnieciu na po¬ wietrzu, rosliny kultywuje sie w roztworze Knopa.Po uplywie 30 dni okresla sie wzrost pedów oraz przyrost dlugosci nowych korzonków i wyraza w procentach w stosunku do roslin kontrolnych. Wy¬ niki zawiera tablica 5.Z powyzszych rezultatów wynika, ze przy odpo¬ wiednio dobranym stezeniu zwiazki stanowiace sub¬ stancje czynna srodka wedlug wynalazku wykazuja dobre dzialanie hamujace wzrost roslin.Przyklad XV. Próba na powstrzymanie wzrostu pedów bocznych. Z sadzonek slodkiego 10 15 — 30 35 45 60 Badany zwiazek 3-fenoksypiry- | dazyna 3-(4-chlorofe- noksy)pirydazy- na 3-(2,4-dwu-chilo- rofenoksy)-piry- dazyna Stezenie (p.p.m) 50 pe¬ dy 7 35 40 ko¬ rzonki 41 73 70 250 pe¬ dy 5 21 25 ko¬ rzonki 17 30 34 750 Pe¬ dy 0 0 5 ko¬ rzonki 15 1 18 17 ziemniaka o pieciu swiezo wyroslych listkach usuwa sie wzrastajace pedy, przy czym drugi ped boczny od góry pokrywa sie badanym zwiazkiem rozcien¬ czonym lanolina do zalozonego stezenia. Tak przy¬ gotowane sadzonki kultywuje sie w roztworze Kno¬ pa przez 25 dni. Po uplywie tego okresu ocenia sie szybkosc wzrostu bocznych pedów i wyraza w pro¬ centach w stosunku do roslin kontrolnych. Wy¬ niki zawiera tablica 6.Tablica 6 Badany zwiazek 3_fenoksypirydaz*yna 3^(2-metylifenoksy)piryda- zyna 3-(2,4,6-trójchlorofenofcsy) pirydazyna Chlorowodorek 3-fenoksypi- rydazyny Stezenie (p.p.m) 100 21 20 25 15 250 17 10 20 0 500 0000 Z powyzszych wyników widac, ze czynne zwiaz¬ ki wedlug wynalazku wykazuja znaczne dzialanie hamujace na rozwój bocznych pedów i z tego wzgle¬ du mozna stosowac je z powodzeniem jako srodek do hamowania wzrostu bocznych oczek.Przyklad XVI. Próba na defoliacje. Sadzonki slodkiego ziemniaka o 5 swiezo wyroslych listkach zanurza sie czescia nadziemna na 5 minut do roz¬ tworu zawierajacego badane zwiazki w nizej poda¬ nych stezeniach i nastepnie osusza na powietrzu.Z kolei potraktowane tak sadzonki kultywuje sie w roztworze Knopa przez 20 dni, kontrolujac w tym okresie defoliacje. Wyniki uzyskane po tym okresie, wyrazone w procentach w stosunku do roslin kon¬ trolnych, zawiera tablica 7.Tablica 7 Badany zwiazek 3-fenoksypirydazyna 3_(3-metylo-4-chlorofenok- sy)pirydazyna Stezenie (p.p.m.) | 250 80 40 500 100 60 750 100 80 | Z powyzszych rezultatów wynika, ze zwiazki sta¬ nowiace substancje czynna srodka wedlug wyna- 65 lazku wykazuja dobre dzialanie defoliacyjne. Po-58185 11 nadto w doswiadczeniu tym stwierdzono, ze lodygi sadzonek nie ulegly zniszczeniu i ze wyrastaly z nich nowe liscie. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Srodek chwastobójczy znamienny tym, ze jako skladnik czynny zawiera zwiazek o wzorze ogólnym podanym na rysunku, w którym X oznacza atom wodoru, atom chloru lub grupe metylowa, n ozna¬ cza liczbe od 1 do 5, przy czym gdy n = 1—3, to podstawniki X moga byc jednakowe lub rózne, zas gdy n = 4 lub 5, to wszystkie podstawniki X ozna¬ czaja atom chloru lub w przypadku, gdy X nie oznacza chloru, równiez sól addycyjna z kwasem.
2. 2. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jako substancje czynna zawiera 3-fenoksypirydazy- ne. 10 15 12 3. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jako substancje czynna zawiera 3-(2-metylofeno- ksy)pirydazyne. 4. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jako substancje czynna zawiera 3-(2-chlorofeno- ksy)pirydazyne. 5. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jako substancje czynna zawiera 3-(2,4,6-trójchloro- fenoksy)pirydazyne. 6. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jako substancje czynna zawiera 3-(3-metylo-4-chlo- rofenoksy)pirydazyne. 7. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jako substancje czynna zawiera chlorowodorek 3-fenoksypiry d azyny. Dokonano d n poprawek ^^ LZGraf, Zam. 2050. 27.Y.69. 230 PL