50324 Opublikowano: 2.XI.1965 MKP B 22 UK Wspóltwórcy wynalazku: inz. Ryszard Gasecki, mgr inz. Tadeusz drzycki Wlasciciel patentu: „Prozamet — Bepes" Zjednoczone Przedsiebiorstwo Projektowania i Wyposazania Zakladów Przemyslu Elektro-Maszynowego, Warszawa (Polska) Urzadzenie do skladania górnej polówki formy, na dolna spoczywajaca na wózkowym przenosniku odlewniczym, w czasie ruchu tego przenosnika Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do skla¬ dania górnej polówki formy, na dolna spoczywaja¬ ca na wózkowym przenosniku odlewniczym, w cza¬ sie ruchu przenosnika. Urzadzenie to dostosowane jest do pracy w formierni odlewów ciezkich.Dotychczas przy skladaniu poslugiwano sie elek- trowciagami. Formy skladano na wózkowy prze¬ nosnik odlewniczy lub na specjalne stanowisko obok przenosnika a nastepnie ustawiano calosc na nim. Czynnosc skladania odbywala sie w czasie po¬ stoju przeinosnika, byla bardzo pracochlonna oraz wymagala kilku ludzi obslugi.Urzadzenie wedlug wynalazku pozwala na calko¬ wite zastepienie pracy recznej — mechaniczna.Wlaczanie i wylaczanie zespolów urzadzenia skla¬ dajacego odbywa sie samoczynnie za pomoca im¬ pulsów pneumatycznych i elektrycznych.Skladanie odbywa sie w czasie jazdy przenosnika i ruch urzadzenia jest scisle zwiazany z jego ru¬ chem i predkoscia.Urzadzenie skraca czas skladania do okolo 30 sek., co pozwala na zwiekszenie wydajnosci, w porówna¬ niu z dotychczasowa oraz na maksymalne wyko¬ rzystanie wydajnosci maszyn formierskich. Urza¬ dzenie pracuje tylko wtedy gdy na przenosniku wózkowym znajduje sie dolna polówka formy. 10 15 Urzadzenie wedlug wynalazku moze byc zastoso¬ wane w zautomatyzowanych odlewniach róznych wielkosci, gdzie baza jest przenosnik wózkowy.Urzadzenie wedlug wynalazku jest uwidocznione 30 2 tytulem przykladu na rysunku, na którym fig. 1 — przedstawia urzadzenie w widoku z czola, fig. 2 — urzadzenie w widoku z boku, fig. 3 — urzadzenie w widoku z góry, fig. 4 — mechanizm korygujacy a fig. 5 — szczeke podwieszona z krazkami i swo- rzen centrujacy.Urzadzenie wedlug wynalazku dziala w sposób nastepujacy: Z maszyny formierskiej górna polów¬ ka formy zostaje przesunieta na przenosnik walko¬ wy 1 i przejezdza na nim nad lustro kontrolne 2, gdzie zatrzymuje sie. Pracownik kontroluje wnetrze formy. Podczas tej czynnosci nastepna forma nie moze byc podana na stól walkowy. Nastepnie prze¬ nosnik walkowy wlacza sie i górna polówka formy przesuwa sie na walkach az do chwili, gdy nastapi wlaczenie cylindra spychajacego 3, który pszesuwa forme na walki podwieszone 4. znajdujace sie w urzadzeniu skladajacym. Sily bezwladnosci for¬ my zostaja przejete przez dwa amortyzatory gu¬ mowe 5. Tloczysko spychacza wraca do polozenia wyjsciowego i rama chwytajaca 6 opuszcza sie na polówke formy.Wymagane ustawienie ramy chwytajacej wzgle¬ dem formy, zapewniaja slizgi i sruby ustawcze. Rama chwytajaca podwieszona jest na przegubie kulistym 7 mechanizmu korygujacego. Gdy rama chwytajaca opusci sie na forme, cztery szczeki sterowane si¬ lownikami pneumatycznymi 8 chwytaja za obrzeza formy i calosc zostaje podniesiona do góry za po¬ moca silownika 9 mechanizmu korygujacego. Po- 5032(4J50324 3 4 niewaz rama podwieszona jest na przegubie kulis¬ tym umieszczonym w osi symetrii ramy, calosc moze sie przewazac w rózne strony, ze wzgledu na przesuniecie srodka ciezkosci formy.Aby zapewnic wlasciwe polozenie górnej polówki formy wzgledem dolnej, na górnej plaszczyznie ramy chwytajacej znajduja sie cztery kule 10.W ramie wsporczej 11, znajduja sie cztery sruby o plaskich lbach 12, które stykaja sie przy podnie- sieniu^ramy chwytajacej do góry, z kulami. Sruby sa regulowane tak, ze zapewniaja przy wspólpracy z przegubem kulistym wlasciwe ustawienie równo¬ leglosci formy górnej wzgledem dolnej. Gdy forma jest podwieszona, szczeki z walkami 4 odchylaja sie w bok. Teraz forma moze byc skladana. Urzadzenie skladajace czeka na impuls powodowany przez za¬ czep na wózku przenosnika wózkowego. Impuls ten powoduje ruch stanowiska skladania zgodnie z ru¬ chem przenosnika wózkowego, ale tylko wtedy, gdy na wózku przenosnika znajduje sie dolna polówka formy i nadchodzi wówczas, gdy zaczep wózka mi¬ nie zespól wpinajacy 13 najdujacy sie na laczniku urzadzenia skladajacego.Po otrzymaniu impulsu, urzadzenie skladajace napedzane silownikiem pneumatycznym 14 dogania zaczep wózka i calosc przesuwa sie zgodnie z pred¬ koscia przenosnika wózkowego. Uklad taki pozwa¬ la na unikniecie uderzen przy wczepianiu. Jedno¬ czesnie zaczep na wózku jest baza dla ustawienia pocluznego polówek form dolnych jak i górnych.Teraz opuszczaja sie sworznie centrujace 15 wcho¬ dzac w otwory w dolnej polówce formy. Konce sworzni centrujacych po .calkowitym opuszczeniu znajduja sie okolo 100 mm nad górna krawedzia dolnej polówki formy. Gdy osie symetrii sworzni i otworów sa przesuniete wzgledem siebie, sworznie razem z silownikami 16 ustawiaja sie samoczynnie, przesuwajac sie na podstawie silowników (fig 5), gdy sworznie wchodza w otwory formy.Nastepna czynnoscia jest opuszczanie ramy wsporczej 11 razem z podwieszona polówka formy, na dolna polówke formy. Sworznie centrujace wcho¬ dza w otwory w dolnej formie, ustawiaja górna polówke wzgledem dolnej polówki formy; przesu¬ wajac rame chwytajaca 6 razem z polówka górna na trzech kulach 17 znajdujacych sie w mechaniz¬ mie korygujacym (fig. 4). Wlasciwe ustawienie dol¬ nej polówki formy w kierunku poprzecznym na wózku przenosnika wózkowego, kontroluje sie za pomoca cwóch zespolów wylaczników elektrycz¬ nych 18, które wylaczaja ruch przenosnika gdy dol¬ na polówka jest zle ustawiona.Po zlozeniu formy szczeki otwieraja sie, sworznie centrujace przesuwaja sie do góry i podnosi sie rama wsporcza. Po dojsciu ramy do polozenia gór¬ nego, konstrukcja jezdna cofa sie do polozenia wyj- scicwego i opuszczaja sie szczeki z walkami. Urza¬ dzenie skladajace gotowe jest do przyjecia nastep¬ nej polówki formy.Gdy wystapia zaklócenia w prawidlowej pracy urzadzenia forma nie zostanie zlozona w przewidzia¬ nym czasie, przenosnik wózkowy zostaje samoczyn¬ nie zatrzymany. PL