Pierwszenstwo: Opublikowano: 23.11.1963 (P 100 842) 28.X.1964 48520 KI. 21 c, 54/05 MKP H 01 c UKD nl Twórca wynalazku: Emil Romanski Wlasciciel patentu: Zaklady Wytwórcze Podzespolów Telekomunikacyj¬ nych „Telped" Przedsiebiorstwo Panstwowe Wy¬ odrebnione, Kraków (Polska) Urzadzenie do samoczynnego nacinania srubowej sciezki weglowej na oporniku warstwowym Urzadzenie wedlug wynalazku przeznaczone jest do nacinania tarcza szlifierska sciezki w postaci linii srubowej na oporniku posiadajacym jedno¬ stajna warstwe weglowa o pewnej wstepnej opor¬ nosci w celu uzyskania pozadanej koncowej opor¬ nosci. Opornik sklada sie z ksztaltki porcelano¬ wej w postaci waleczka, na która jest nalozona warstwa wegla, zas konce sa zaopatrzone w meta¬ lowe kapturki, do których przymocowuje sie dru¬ towe wyprowadzenia po ustaleniu koncowej opor¬ nosci. Wstepnie naweglona warstwa ptfsiada niska opornosc, która po nacieciu sciezki srubowej wzra¬ sta wielokrotnie do wymaganej wartosci. Czyn¬ nosc nacinania byla dotychczas w róznym stopniu zmechanizowana, ale urzadzenie wedlug wynalazku stanowi pelny automat, w którym wszystkie czynnosci odbywaja sie samoczynnie.Wynalazek bedzie objasniony na podstawie ry¬ sunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie w rzucie pionowym, fig. 2 — czesciowy rzut na plaszczyzne pozioma w kierunku strzalki A, przed¬ stawiajacy zespól wrzecion chwytnych i obroto¬ wych, osadzonych we wspornikach lozyskowych umocowanych na ramieniu ruchomym okolo osi pionowej i zespól tarczy szlifierskiej, fig. 3 — zespól dzwigni uruchamiajacych nacinanie, fig. 4 — zespól podajacy oporniki do wrzecion chwytnych, fig. 5 — schemat elektryczny, zas fig. 6 — opornik bez wyprowadzen drutowych nacinany na naci- narce. 10 20 30 Dwa wrzeciona 1 i 2 posiadaja gniazda stozkowe, którymi chwytane sa podawane oporniki i trzy¬ mane podczas ich nacinania. Oba wrzeciona osa¬ dzone sa we wspornikach lozyskowych 3 i 4, usta¬ wionych na ramieniu 5, które wykonane sa z ma¬ terialu izolacyjnego.Wrzeciono lewe 1 jest napedzane obrotowo przez sprzeglo przegubowe 6, wal posredni 7 z walu 8, na którym osadzona jest tarcza pasowa 9, napedza¬ na za posrednictwem pasków i tarcz 10, 11 i 12 z walu glównego 13.Wal glówny jest napedzany silnikiem 16 za po¬ srednictwem paska klinowego i tarcz 14 i 15.Wrzeciono prawe 2 nie ma ruchu obrotowego, tylko ruch posuwisty osiowy przy czym obraca sie tylko osadzone na nim gniazdo stozkowe. Wrze¬ ciono odciagane jest ciegnem 17 po to, aby uchwy¬ cic lub zwolnic opornik umieszczony miedzy gnia¬ zdami stozkowymi widocznymi wyraznie na fig. 2.Docisk elastyczny na opornik jest wywierany przez sprezyne 18. Tarcza pasowa 9 posiada na jednej stronie gladka sciane 19, po której toczy sie gumowa rolka 21 scisnieta dwiema tarczami 9 i 20.W ten sposób ruch obrotowy tarczy 9 przenoszony jest na tarcze 20.Przesuwanie rolki 21 za pomoca sruby 22 powo¬ duje przy ruchu jedonstajnie obrotowym tarczy 9 zmiane bezstopniowa obrotów tarczy 20 osadzonej na osi 23.Os 23 posiada na drugim koncu naciety gwint 24. 4852048520 Ten czop gwintowy 24 po nastawieniu obrotów sruba 22 obraca sie juz dalej jednostajnie, zazebia sie o niego od dolu szczeka gwintowa 25 obracaja¬ ca sie okolo osi 26 i przyciskana do czopa gwinto¬ wego 24 sprezyna27. 5 Obrót czopa powoduje przesuwanie sie po nim szczeki 25, a z nia ruch stolika 28 w kierunku strzalki.Po odciagnieciu szczeki 25 od czopa 24 przy po¬ mocy ciegna 29 nastepuje cofniecie sie stolika 28 10 pod dzialaniem sprezyny 30 do pozycji poczat¬ kowej.Na stoliku 28 ustawiony jest wspornik 32 (fig. 1), w którym na klach pionowych osadzone jest ramie 5, a na nim umocowane sa wsporniki 3 i 4 z wrze- 15 cionami 1 i 2 trzymajacymi w gniazdach stozko¬ wych opornik 33.Caly zespól wraz ze stolikiem 28 przesuwa sie wzdluz obracajacej sie szybko tarczy szlifierskiej 34 w ten sposób, ze opornik 33 dotyka lekko tarczy, 20 przyciskany do niej sprezyna 35. Na skutek ru¬ chów opornika obrotowego i posuwistego wzdluz osi na czesci naweglonej waleczka niezakrytej kap¬ turkami, zostaje naciety bardzo waski rowek w postaci linii srubowej przecinajacy warstwe 25 wegla i powodujacy powstanie równiez srubowej sciezki weglowej.Takie zwezenie i wydluzenie sciezki weglowej powoduje wzrost opornosci opprnika.Skok linii srubowej na oporniku przy stale jed- 30 nakowych jego obrotach, reguluje sie przez zmiar ne obrotów czopa gwintowego 24 za pomoca zespo¬ lu tarcz 9, 20 rolki gumowej 21 i sruby 22, co po¬ woduje zmiane szybkosci posuwu stolika 28, a z nim i opornika33. , 35 W momencie uzyskania przez opornik pozadanej koncowej opornosci, która zostaje zmierzona przy¬ rzadem elektronowym w ukladzie mostkowym, na¬ stepuje odciagniecie go od tarczy szlifierskiej za pomoca elektromagnesu 36, który przyciaga ra- 40 imie 5, a otrzymuje prad z mostka elektronowe¬ go 37 (fig. 5).Sprzeglo przegubowe 6 umieszczone jest nad kla¬ mi lozyskowymi ramienia 5, co chroni ramie 5 przed drganiami w czasie nacinania sciezki, po- 45 wstajacymi na skutek obrotów sprzegla.Aby umozliwic ruch wzdluzny stolika 28 zostala wycieta wzdluzna szczelina w wale 8, w której przesuwa sie kolek poprzeczny walu posredniego 7.Oporniki sa podawane samoczynnie z podajnika 50 wibracyjnego 38 rurka 39, a nastepnie dostaja sie one do gniazda 41 (fig. 4) zespolu podajacego.Gniazdo 41 jest wyciete w dzwigni dwuramien- nej 42 ulozyskowanej w stojaku 40.Waleczek wpada do gniazda w pozycji prosto- 55 padlej do plaszczyzny rysunku, po czym zostaje podniesiony do poziomu wrzecion 112 pod dzia¬ laniem sprezyny 44 za posrednictwem ciegna 43.Aby opornik przy szybkim ruchu w góre nie wy¬ padl, przytrzymany zostaje sprezynujaca po- 6o krywka 60.W pozycji dzwigni 42 na poziomie wrzecion 1 i 2 opornik zostaje chwycony gniazdami stozkowymi, osadzonymi na wrzecionach, po czym dzwignia 42 pod naciskiem krzywki na ciegno 43 wraca do 65 pozycji dolnej.Pokrywka 60 odchyla sie przy tym, po czym spada i znów zakrywa gniazdo 41, do którego wsu¬ wa sie nowy opornik.Dolna czesc dzwigni 42 jest szeroka i zakrywa wylot rurki 39, doprowadzajacej oporniki, aby te nie wysypaly sie w momencie podawania opornika do wrzecion. Opornik podnoszony jest na wyso¬ kosc wrzecion elastycznym naciskiem sprezyny 44, aby w wypadku jakiegos zaciecia wrzeciona, nie nastapilo uszkodzenie.Po nacieciu sciezki i cofnieciu prawego wrze¬ ciona 2, opornik spada rynienka do zasobnika.Proces nacinania sterowany jest za pomoca przy¬ rzadu elektronowego umieszczonego w skrzynce 37, zbudowanego na zasadzie mostka, który samo¬ czynnie ustala moment, kiedy opornik uzyska po¬ zadana opornosc i wówczas wysyla prad do elek¬ tromagnesu 36. Dzieki temu ramie 5 z opornikiem zostaje odciagniete od tarczy szlifierskiej i w tej pozycji zatrzymane.Elektromagnes 36 zatrzymuje równiez ramie 5 w pozycji odciagnietej od tarczy szlifierskiej, gdy w ramieniu Rx mostka, który stanowi szczotka 46 ^wrzeciono 1, opornik 33, wrzeciono 2, druga szczot¬ ka 46 i styk 47, normalnie zwarty, powstanie przer¬ wa. Przerwa taka moze powstac, gdy nie zostanie podany opornik 33 lub po rozwarciu styku 47 przez zbyt dalekie przesuniecie w prawo, w czasie nacinania, stolika 28.W drugim ramieniu mostka znajduje sie opór wzorcowy Rn. Na prawym koncu ramienia 5 znaj¬ duje sie wystajacy czop 48 widoczny na fig. 2 i w rzucie bocznym na fig. 3, zazebiajacy sie o specjalnie uksztaltowane wyciecie w poziomej dzwigni 49 ulozyskowanej na wsporniku 50 od¬ ciaganej sprezyna 51.Wystep na lewym koncu dzwigni 49 trzyma czop 48, a wiec i ramie 5, chociaz elektromagnes 36 na skutek zalozenia nowego opornika, a tym samym zamkniecia ramienia Rx mostka, zwolnil ramie 5.Jezeli teraz np. reka podniesiemy prawe ramie dzwigni 49, wystep na lewym koncu obnizy sie i czop 48 zeslizgnie sie powoli po krzywiznie wy¬ stepu przyciagany sprezyna 35 (fig. 2), zas opor¬ nik lagodnie dotknie tarczy szlifierskiej.Równoczesnie kolek 53 osadzony nieruchomo w lewym ramieniu dzwigni 49 wpadnie w wycie¬ cie drugiej dzwigni 52 i nie pozwoli na podniesie¬ nie sie w góre lewej strony dzwigni 49 umozliwia¬ jac naciecie opornika.Gdy po nacieciu sciezki srubowej, elektromagnes przyciagnie ramie 5, osadzony na nim czop 48 na¬ cisnie dzwignie 52, która cofnie sie w prawo zwal¬ niajac kolek 53 i dzwignie 49 wróci do poziomu naciskajac i zwierajac styk 54.Poclnpszenie prawej strony dzwigni odbywa sie normalnie za pomoca popychacza 55 sterowanego krzywka umieszczona na wale sterujacym 57.Zwarcie styku 54 powoduje przeplyw pradu przez elektromagnes 45, który wlacza sprzeglo zebate §|S (fig. 1) uruchamiajace wal sterujacy 57 z krzywi¬ kami.Aby zabezpieczyc jeden pelny obrót walu steru¬ jacego, umieszczono na nim specjalna krzywke 58 zwierajaca styk 59 równolegly do styku 54.5 48520 6 Zasilanie elektromagnesu 45 nie jest zwiazane elektrycznie z dzialaniem mostka.Wal sterujacy 57 posiada odpowiednio uksztalto¬ wane krzywki do wykonywania nastepujacych czynnosci w potrzebnej kolejnosci: odciagniecie 5 wrzeciona prawego 2 za pomoca ciegna 17 w celu zwolnienia nacietego opornika, podanie nowego opornika ciegnem 43 i uchwycenie go w gniaz- j dach stozkowych wrzecion 1 i 2, wlaczenie posu¬ wu stolika 28 za pomoca ciegna 29, zwolnienie ra- 1Q mienia 5 dzwignia 49 za pomoca popychacza 55.Urzadzenie w ten sposób wykonane zwieksza kilkakrotnie wydajnosc w stosunku do znanego urzadzenia obslugiwanego recznie przez pracow¬ nika. 15 PL