Opublikowano dniafcl pazdziernika 1961 r.Hi ' Jy 4l v4 POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 45222 KI. 21 g, 13/06 VEB Funkwerk Erfurt *) Erfurt, Niemiecka Republika Demokratyczna Urzadzenie do wytwarzania siatek dla elektronowych lamp gazowanych Patent trwa od dnia 18 czerwca 1960 r.Wynalazek dotyczy urzadzenia do wytwa¬ rzania siatek dla elektronowych lamp gazo¬ wych, które umozliwia wytwarzanie siatek o stalym lub zmiennym skoku nawiniecia, oraz wytwarzanie siatek ze scisle nawinietymi zwo¬ jami na koncach uzwojenia, tzw. obramowa- niami, równiez przy najmniejszych wymiarach.W znanych automatach do nawijania uzwoje¬ nia siatek, podczas procesu nawijania, krazek nacinajacy wykonuje kolejno na konstrukcji wyporczej naciecia, w które nastepnie ulozony zostaje drut uzwojenia siatki prowadzony przy pomocy wodzika wykonanego w ksztalcie dy¬ szy, a nastepnie drut uzwojenia siatki umoco¬ wany zostaje w nacieciu, przez zacisniecie jego brzegów przy pomocy krazka naciskaja¬ cego.*) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wspól¬ twórcami wynalazku sa inz. Herman Tschet- scharke, Karl Wachter, Herman Henske, Fritz Stein, Siegfried Hoffman i Frieda Huck.W tym celu drut konstrukcji wsporczej siat¬ ki pobierany jest z dwóch szpul i prowadzony wzdluz okreslonego, prostego toru. Proces na¬ wijania wykonuje glowica nawojowa, sklada¬ jaca sie z obracajacej sie tarczy przez której centralnie umieszczony przepust jest przepro¬ wadzony drut konstrukcji wsporczej siatki oraz na której umieszczony jest krazek nacina¬ jacy, wodzik i krazek naciskajacy. Krazek na¬ cinajacy, wodzik i krazek naciskajacy maja rózny odstep, wzgledem powierzchni odniesie¬ nia na glowicy nawojowej, odpowiadajacy sko¬ kowi nawiniecia siatki, azeby zapewnic, ze przy okreslonym przesuwie drutu konstrukcji wsporczej siatki bedzie on wlasciwie nacinany oraz aby drut uzwojenia siatki byl wlasciwie ulozony, a naciecia odpowiednio zacisniete.W ten sposób uzyskuje sie zadany skok nawi¬ niecia drutu uzwojenia siatki.W znanym wykonaniu automatu do nawija¬ nia uzwojenia siatek, sluzacym do nawijania siatek o zmiennym skoku nawiniecia, odstepwodzika i krazka naciskajacego od plaszczyzny odniesienia na glowicy nawojowej jest zmie¬ niany przez organ sterujacy, natomiast odstep krazka nacinajacego od tejze plaszczyzny po¬ zostaje staly. Ten organ sterujacy jest wy¬ konany w ksztalcie tarczy i dziala na glowice nawojowa przez osiowe przesuniecie. Niemozli¬ wym tu jest jednak automatyczne oddzielenie drutu uzwojenia siatki po kazdorazowym pro¬ cesie nawijania siatki. Tworza sie zawsze pomiedzy dwoma sasiednimi siatkami, w cza¬ sie spoczynku glowicy nawojowej i podczas przesuwu drutu konstrukcji wsporczej, zwoje biegu jalowego, które potem musza byc usu¬ niete.Proponowano równiez umieszczenie przy au¬ tomacie do nawijania uzwojenia siatki urza¬ dzenia do odcinania drutu uzwojenia siatki po kazdym poszczególnym procesie nawijania siat¬ ki, azeby pominac proces roboczy usuwania zbednych zwojów. Ta propozycja odnosila sie do automatu do nawijania uzwojenia siatek, w którym odstep krazka nacinajacego, wo¬ dzika i krazka naciskajacego od palszczyzny odniesienia na golwicy nawojowej jest nasta¬ wiony na stale, tak ze moga byc na nim na¬ wijane tylko siatki o skoku nawiniecia odpo¬ wiadajacym temu nastawieniu. Organ steru¬ jacy, dzialajacy osiowym przesunieciem na obracajaca sie glowice nawojowa, jest wy¬ korzystywany do tego, aby ciagnac wstecz koniec drutu do nawijania uzwojenia siatki, by umozliwic bezsupelkowe zwijanie. Jednak wytwarzanie siatek o ograniczonym, stalym tylko skoku nawiniecia jest niekorzystne, gdyz koniecznosc wytwarzania siatek o zmiennym skoku nawiniecia i ze scisle nawinietymi zwo¬ jami na koncach uzwojenia wystepuje bardzo czesto.Wady znanego automatu do nawijania uzwo¬ jen siatek zostana usuniete przez wynalazek za pomoca urzadzenia do wytwarzania siatek, dla elektronowych lamp gazowych, posiadajacy organ sterujacy dzialajacy osiowym przesunie¬ ciem na obracajaca sie golwice nawojowa, w celu nastawienia odstepu wodzika i krazka naciskajacego wzgledem plaszczyzny odniesie¬ nia na glowicy nawojowej, przy czym nastepuje to w ten spcsób, ze wodzik i krazek naciska¬ jacy stanowia calosc sztywno ze soba zwiazana, oraz jest przewidziane znane urzadzenie od¬ dzielajace drut uzwojenia siatki i urzadzenie do wyciagania prowadzacego w wodziku konca drutu uzwojenia, po kazdorazowym procesie nawijania siatki.Okazalo sie szczególnie korzystnym aby w przypadku, gdy wodzik wykonany jest jako element podzielony, w którym jedna czesc odchylona jest pod katem prostym i do której jest przyciskana elementami elastycznymi, np. sprezyna tasmowa, aby druga czesc posiadajaca prowadnice drutu byla ustawiona pod tym samym katem.Znacznie korzystniejsze jest sciaganie drutu przez czesc sterujaca doprowadzana promie¬ niowo do obracajacej sie glowicy nawojowej.Ta czesc sterujaca powoduje ruch wahadlowy elementu w ksztalcie tarczy z prowadnicami drutu o ksztalcie walców, przy jednoczesnym przyhamowaniu krazka nalozonym zapasem drutu.Korzystnym jest przy rozpoczeciu nawijania podniesc krazek naciskajacy, azeby uniknac rozgniatania drutu nawojowego, który przyle¬ ga do nie nacietej jeszcze konstrukcji wspor¬ czej.Przyklad wedlug wynalazku objasniony zo¬ stanie na podstawie rysunku.Fig. 1 przedstawia siatki nawiniete w znany sposób na automacie, ze zwojami biegu jalo¬ wego pomiedzy poszczególnymi siatkami, fig. 2 — siatki bez zwojów biegu jalowego, nawi¬ niete na automacie wedlug wynalazku, fig. 3 do 5 — urzadzenie wedlug wynalazku w roz¬ maitych fazach roboczych, a fig. 6 — wodzik wedlug wynalazku.Na fig. 3 do 5 tarcza wirujaca 1 ma umo¬ cowane na sobie poszczególne narzedzia glo¬ wicy nawojowej, a wiec krazek nacinajacy 2, wodzik 3, krazek naciskajacy 4 i nóz rozcina¬ jacy 5. Przez obrót glowicy nawojowej drut 7 uzwojenia siatki jest nanoszony na konstrukcje wsporcza 6 i w ten sposób wytworzona zostaje siatka.Tarcza 1 jest jednoczesnie plaszczyzna od¬ niesienia dla stalego odstepu krazka nacinaja¬ cego oraz dla wspólnie zmieniajacego sie od¬ stepu wodzika i krazka naciskajacego.Na fig. 3 jest uwidocznione polozenie robocze, w którym siatka jest juz w calosci nawinieta i drut 7 uzwojenia siatki jest odcinany nozem 5 bezposrednio w miejscu naciecia na kons¬ trukcji wsporczej siatki. Nagly ruch noza od¬ cinajacego 5 podczas zatrzymania sie glowicy nawojowej jest powodowany przez nieuwidocz- niony elektromagnes. — 2 —Na fig. 4 uwidocznione jest poolzenie robocze, w którym na poczatku ruchu obrotowego glo¬ wicy nawojowej krazek naciskajacy 4 porusza¬ jacy sie ruchem wzdluznym w wodzidle san- kowym 11 zostaje odsuniety od drutu kons¬ trukcji wsporczej 6 przez nalozenie sie dzwigni kierujacej 8 na krzywizne sterujaca 9 ze zde¬ rzakiem sterujacym 10. Jest to konieczne, bo¬ wiem drut konstrukcji wsporczej 6 nie poruszal sie jeszcze od poczatku nowego procesu nawi¬ jania przed krazkiem nacinajacym 2 i w za¬ siegu krazka naciskajacego nie ma jeszcze zadnych naciec na drucie konstrukcji wspor¬ czej 6. Przy przecisnieicu drutu uzwojenia 7 do konstrukcji wsporczej 6 bez naciec nasta¬ piloby rozgniecenie poczatku drutu uzwojenia przez krazek naciskajacy 4. Wskutek tej de¬ formacji moglyby zaistniec trudnosci przy do¬ kladnym nalozeniu gotowej siatki w konstruk¬ cje elektrodowa przy montazu lampy elektro¬ nowej.Na fig. 5 jest uwidocznione polozenie robo¬ cze, w którym po ukonczeniu procesu nawija¬ nia, oraz po obcieciu drutu uzwojenia siatki, koniec tego drutu jest wyciagany, aby za¬ pobiec pozostawaniu szkodliwych wystepów w miejscu pierwszego naciecia dla drutu uzwoje¬ nia siatki, przy nowym procesie nawijania.Przy czesci sterujacej 12, dzialajacej pod wply¬ wem ruchu zderzaka obracajaca sie wokól osi 14 dzwignia kierujaca 13 urzadzenia do nacia¬ gania drutu powoduje ruch wahadlowy czesci 15 o ksztalcie tarczy, na której sa umieszczone krazki kierujace 16 i 17.. Przy tym ruchu wahadlowym ruchomo umocowana nakaldka 18 nadchodzi na wystep 19 czesci 15 o ksztalcie tarczowym i przylega do krazka 20 z zapasem drutu na uzwojenia siatki, aby go zahamowac.Ruch wahadlowy krazków kierujacych 16 i 17 powoduje wyciagniecie konca 21 drutu uzwoje¬ nia siatki prowadzonego w wodziku 3. Ksztalt walcowy krazków kierujacych 16 i 17 zapewnia swobodny przebieg drutu, niezaleznie od wiel¬ kosci okreslonej przez wysokosc skoku nawi¬ niecia, odstepu wodzika i krazka naciskajace¬ go, od plaszczyzny odniesienia glowicy na¬ wojowej.Przez to, ze wodzik i krazek naciskajacy stanowia jedna calosc, warunki prowadzenia drutu przy wytwarzaniu siatek o malym skoku nawiniecia sa takie same, jak przy siatkach o duzym skoku nawiniecia, oraz jednakowe przy biegu glowicy nawojowej w lewo kib w prawo. Wodzik z fig. 3 do 5 jest przedsta¬ wiony szczególowo na fig. 6. Sklada sie on z dwóch czesci, z których jedna czesc 22 wy¬ staje pod katem prostym, a do niej przyciska¬ na jest druga czesc 23 przez sprezyne tasmo¬ wa 24. Czesc 23 posiada na brzegu zwróconym do czesci 22 faze, wzdluz której jest prowadzo¬ ny drut uzwojenia siatki. Nie zaznaczone, stale dzialajace urzadzenie hamujace drut w wodzi¬ ku, sklada sie z kuli przylegajacej do drutu uzwój eniowego, spiralnej sprezyny, oraz ze sruby sluzacej jako przeciwlozysko do nasta¬ wienia nacisku. Wodzik przybiera w miejscu wychodzenia drutu ksztalt ostrego dzioba.Dzieki wykonaniu wodzika w postaci dwu¬ czesciowej, gdzie jedna czesc jest dociskana do drugiej przez sile sprezyny, jest mozliwym wprowadzenie drutu nawojowego bez wielkich trudnosci. W ten sposób unika sie wedlug wy¬ nalazku wady uciazliwego nawlekania, jaka istnieje w przypadku znanych wodzików dy¬ szowych. PL