PL44324B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano dnia £3 marca 1961 r. i y"'»K Fie<* 59(oit \ POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 44324 KI.&SP Mgr inz. Zygmunt Bujakoiuski Gliwice, Polska Hamulec przeplywowy Patent trwa od dnia 1 lutego 1960 r.Hamulce duzych samochodów i pociagów sa¬ mochodowych sa na ogól pneumatyczne i maja te wade, ze sila na pedale nie jest proporcjo¬ nalna do sily zaciskajacej hamulce, wskutek czego kierowca hamuje bez wyczucia efektu hamowania, w przeciwienstwie do hamulców hydraulicznych samochodów osobowych. Rów¬ niez nie zadowalajaco przedstawia sie spra¬ wa hamowania mechanizmów jazdy suwnic i wózków czerpakowych na mostach przela¬ dunkowych, gdyz hamowanie odbywa sie na dwóch lub trzech polozeniach nastawnika lub w polozeniu „O", gdzie hamuje hamulec o sta¬ lym momencie hamowania. Tego rodzaju ha¬ mowanie nie daje plynnej zmiany sily hamu¬ jacej, co powoduje rozkolysanie sie ciezaru na linach i utrudnia dokladne dojechanie suw¬ nicy lub wózka do okreslonego miejsca.Drugi rodzaj hamulców, to hamulce bez¬ pieczenstwa, dzialajace niezaleznie od hamul¬ ców roboczych, przy tego rodzaju maszynach, jak maszyny wyciagowe górnicze i wyciagi skipowe wilekopiecowe. Hamulce te dzialaja na ogól wprost na beben linowy i dlatego tez musza dawac bardzo duze momenty hamujace, a co za tym idzie ciezary zaciskajace te ha¬ mulce sa bardzo ciezkie. Do luzowania tych hamulców stosuje sie miedzy innymi reczne wciagarki lub specjalne zwalniaki elektroma¬ gnetyczne. Luzowanie reczne jest uciazliwe.Zwalniaki elektromagnetyczne wymagaja zasi¬ lania pradem stalym. Ze wzgledu na duza pra¬ ce luzowania i pozostawania stale pod pra¬ dem, musza byc one bardzo bogato wymiaro¬ wane, a co za tym idzie kosztowne.Celem wynalazku w zakresie hamulców jaz¬ dy jest osiagniecie scisle proporcjonalnej za¬ leznosci miedzy sila na pedale hamulca, a mo¬ mentem hamujacym, tak jak to ma miejsce w hamulcach hydraulicznych samochodów oso¬ bowych, jednak w zastosowaniu do duzych urzadzen hamulcowych. Zagadnienie to zosta¬ lo rozwiazane w ten sposób, ze zarówno w cy¬ lindrach hamulcowych, jak i w cylindrze re-gutetora ieisnienia, na którego fiok sie nacis¬ ka pedalem, panuje to samo cisnienie. Wiel¬ kosc cisnienia zmienia sie tu w zaleznosci od sily ¦• nacisku na .pedal. Tlok regulatora cis¬ nienia, naciskany pedalem, wsuwa sie w cy¬ linder regulacyjny i zmniejsza szczeline, przez która przeplywa ciecz, podawana stale przez pompe. Wskutek zmniejszenia szczeliny wzra¬ sta cisnienie pod tlokiem regulacyjnym i w cy¬ lindrach hamulcowych.Celem wynalazku w zakresie hamulców bez¬ pieczenstwa jest uproszczenie i potanienie urzadzen hamulcowych przez zastapienie zwal- niaka elektromagnetycznego cylindrem hydra¬ ulicznym. Zwolnienie nacisku na tlok regu¬ latora powoduje zwiekszenie szczeliny, przez która przeplywa ciecz i jednoczesnie nastepu¬ je spadek cisnienia w cylindrze hamulca. Spa¬ dek cisnienia powoduje zacisniecie hamulca ciezarem. Zacisniecie hamulca nastepuje rów¬ niez wtedy, gdy doplyw pradu do silnika na¬ pedzajacego pompe zostanie przerwany."" Na rysunku fig. 1 przedstawia schematycz¬ nie hamulec przeplywowy w zastosowaniu do hamulców mechanizmów jazdy, czesciowo w przekroju wzdluz tloka reguacyjnego i czes¬ ciowo w widoku z boku, fig. 2 — hamulec przeplywowy w przekroju wzdluz linii a—a na fig. 1 i fig. 3 — hamulec przeplywowy w zastosowaniu do hamulców bezpieczenstwa, czesciwo w przekroju wzdluz tloka regulacyjne¬ go i czesciowo w widoku.Hamulec przeplywowy (fig. 1) sklada sie z szesciu zasadniczych czesci: pedalu 1, zespo¬ lu regulacyjnego 2, zbiornika cieczy 3, pompy 4, silnika napedzajacego pompe 5, wlasciwego hamulcahydraulicznego 6 (znanej budowy).Ppmpa 4 pracuje niezaleznie od tego, czy hamulec jest zluzowany, czy zahamowany, podajac ciecz z górnego rurociagu do prze¬ strzeni 7 pod tlokiem regulacyjnym 8. Przy ustalonym polozeniu szczek hamulca cala ciecz, podawana przez pampe, przechodzi przez szcze¬ line miedzy tlokiem regulacyjnym 8 a wyste¬ pem 9 w glównym cylindrze regulacyjnym i wraca do pompy. Ciecz krazy w kierunku strzalek, zaznaczonych na fig. 1. W zaleznos¬ ci od polozenia pedalu 1 i tloka regulacyjne¬ go 8 zmienia sie powierzchnia szczeliny prze¬ plywowej miedzy tlokiem 8 i wystepem 9, a co za tym idzie i cisnienie w przestrzeni 7 pod tlokiem i w cylindrze glównym hamulca hy¬ draulicznego. Przy zluzowaniu hamulca tlok 8 wraz z pedalem 1 zostana pod wplywem cis¬ nienia cieczy przesuniete w skrajne lewe po¬ lozenie. Szczelina przeplywowa zwiekszy sie do maksymalnych rozmiarów tak, ze cisnie¬ nie w przestrzeni 7' pod tlokiem i w cylindrze glównym hamulca nie bedzie w stanie roze- pchnac- szczek hamulcowych, sciaganych spre¬ zyna 10. Przy hamowaniu przesuwa sie za po¬ moca pedalu 1 tlok regulacyjny 8 w prawo, zmniejszajac szczeline przeplywowa, co po¬ woduje wzrost cisnienia cieczy w przestrzeni 7 i w glównym cylindrze hamulcowym. Sila napiecia sprezyny 10 zpstaje przezwyciezona i szczeki zostaja docisniete do bebna hamul¬ cowego. Sila dzialajaca na padal bedzie wprost proporcjonalna do sily rozpierajacej szczeki hamulca, poniewaz cisnienie w przestrzeni 7 i w cylindrze hamulca jest takie same.Liczba hamulców pracujacych w tym urza¬ dzeniu, wielkosc cylindrów hamulcowych i skok szczek sa dowolne, nie maja one wply¬ wu na jakosc dzialania urzadzenia, a jedynie na wydajnosc pompy.Hamulec przeplywowy w zastosowaniu do hamulców bezpieczenstwa (fig. 3) posiada cha¬ rakterystyczny dla hamulca przeplywowego zespól elementów, a mianowicie: zespól regu¬ lacyjny 2, zbiornik 3 cieczy, pompe 4 i silnik 5 napedzajacy pompe, oraz uklad dzwigien 11 ustalajacych tlok regulacyjny, cylinder hydra¬ uliczny 12 do luzowania hamulca, ciezar 13 za¬ ciskajacy, hamulec i hamulec 14 bezpieczenst¬ wa znanej budowy. W czasie pracy urzadze¬ nia pompa 4 podaje ciecz, która krazy w kie¬ runku sztrzalek. Zespól dzwigien 11 ustala tlok regulacyjny w takim polozeniu, aby cis¬ nienie w cylindrze 12 podnioslo ciezar 13 i zluzowalo hamulec 14. Przesuniecie dzwigni 11 w kierunku strzalki powoduje przesuniecie tloka regulacyjnego w lewo i powiekszenie szczeliny przeplywowej, wtedy cisnienie pod tlokiem regulacyjnym i w cylindrze 12 spada i ciezar 13 powoduje zacisniecie hamulca 14.Ten sam efekt uzyskuje sie, gdy przy nie¬ zmiennym polozeniu dzwigni 11 zostanie przer¬ wany doplyw pradu do silnika 5, wtedy rów¬ niez nastapi spadek cisnienia w cylindrze 12 i zacisniecie hamlca. Uklad ten ma te zalete, ze do luzowania mozna uzywac pompe o ma¬ lej wydajnosci nawet do bardzo duzych ha¬ mulców, zamiast kosztownego zwalniaka, wy¬ magajacego zasilania pradem stalym i daja¬ cym bardzo duze uderzenia pradu w chwili zalaczenia. 2 — PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Hamulec przeplywowy, znamienny tym, ze glówny cylinder posiada regulowana szczeline, sluzaca do dlawienia przeplywu cieczy ha¬ mujacej, podawanej przez specjalna pompe, przy czym szczelinowe urzadzenie cylindra glównego sluzy do regulowania wielkosci sily, dzialajacej na tlok cylindra hamulcowego, pro¬ porcjonalnie do sily, dzialajacej na tlok ele¬ mentu regulujacego. Mgr inz. Zygmunt Bujakowski PL