PL40552B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano dnia 20 grudnia 1957 r. eo POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 40552 KI. 12 o, 14 Anna Chrzaszczeiuska Lódz, Polska Bohdan Oprzadek Lódz, Polska Wiktor Damid Lódz, Polska Emil Loza Lódz, Polska Sposób wytwarzania estru 2—/ p. P' — dwuchlorodwuelyloamino/ — etylowego kwasu p—nilrobenzoesowego I jego soli Patent trwa od dnia 30 kwietnia 1957 r.Wynalazek dotyczy sposobu wytwarzania estru 2 — ((}, p'—dwuchlorodwuetyloamino) — etylowego kwasu p—nitrobenzoesowego oraz jego soli.Stwierdzono, ze otrzymuje sie ester 2 — ((l, p' — dwuchlorodwuetyloamino)—etylowy kwasu p—ni¬ trobenzoesowego oraz jego sole, jezeli na po¬ chodne kwasu p—nitrobenzoesowego lub jego sole dziala sie dwu— lub trój—(P —chloroetylo)—amina.Wytwarzany zwiazek wykazuje silne dzialanie fizjologiczne i jak wykazaly badania wstepne, 02N—C6H4—COOMe + N (CJH2CH2C1)3 mozna przypuszczac, ze znajdzie on zastosowanie zwlaszcza w leczeniu chorób nowotworowych.Sposób wedlug wynalazku polega na tym, ze po¬ chodne lub sole kwasu p—nitrobenzoesowego ogrze¬ wa sie z dwu— lub trój— (p — chloroetyloj—amina, ewentualnie w obecnosci obojetnych rozpuszczal¬ ników organicznych. W przypadku uzycia soli kwasu p—nitrobenzoesowego i trój— (P — chloro¬ etylo)—aminy reakcja przebiega wedlug nastepu¬ jacego równania: 02N—C6H4—COOCH2CH2N (CH2CH2C1)2 + Me Cl w którym Me oznacza np. Na lub Ag,natomiast przy uzyciu estru (} — chlorowcoetylo- chloroetylo)—aminy reakcja przebiega wedlug wego kwasu p—nitrobenzoesowego i dwu—((l— równania: 02Ni-C^-COOCH2CH2Cl + NH (CH2CH2C1)2^. [ 02N-C6H4-COOCH2CH2 NH (CH2CH2C1)2 ] Cl^ Jako pochodne kwasu p—nitrobenzoesowego trójetanoloamine, przy czym wytwarza sie dwu- stosuje sie wedlug wynalazku halogenki kwasowe, hydroksy ester, który nastepnie przeprowadza sie ester etylowy albo jego chlorowco —lub amino- w pozadana dwuchloropochodna za pomoca nieor- pochodne, natomiast jako sole tegoz kwasu stosuje .ganiCznych zwiazków wymieniajacych grupy OH sie sole dowolnego metalu; zwlaszcza jest rzecza na ^^ np SOCi pcl pc/ lub poci^ korzystna stosowanie soli srebrowej, która z chlo¬ rem tworzy nierozpuszczalna sól, w wyniku czego Reakcja pomiedzy chlorkiem kwasu p-nitro- otrzymuje sie pozadany ester w postaci wolnej. benzoesowego a trójetanoloamina i zastapienie Zamiast dwu— lub trójchloroetyloaminy mozna grup wodorotlenowych atomami chloru przebiega wedlug wynalazku stosowac równiez dwu— lub wedlug nastepujacych równan: 02N—CaH4—COC1 + N(CH2CH2OH)3 -^ [o2N—C6H4—COOCH2CH2 NH (CH2CH2OH)2 J Cl~ [ -4» (+ ) 02N—C6H4—COOCH2CH2 NH (CH2CH2OH)2 Cl~ + 2 SOCl2 (+) 2N—C6H4—COOCH2CH2 NH (CH2CH2C1)2 J Cl~+2 S02 + 2HC1 Reakcja pomiedzy estrem etylowym kwasu pienie grup wodorotlenowych atomami chloro p-=—nitrobenzoesowego a trójetanoloamina i zasta- przebiega wedlug nastepujacych równan: 02N—C6H4—COOC2H5 + N(CH2CH2OH)3 —.^02N—C6H4—COOCH2CH2 N (CH2CH2OH)2 + C2H5OH 02N—C6H4—COOCH2CH2 N (CH2CH2OH)2 + 2 SOCl2 f -+[02N—C6H4—COOCH2CH2NH (CH2CH2C1)2 J Cl~ + 2 S02 + HC1 Reakcja pomiedzy estrem (l—chlorowcoetylowym i zastapienie grup wodorotlenowych atomami chlo- kwasu p—nitrobenzoesowego a dwuetanoloamina ru przebiega wedlug równan nastepujaco: 02N—C6H4—COOCH2CH2Cl + NH(CH2CH2OH)2 f r <+) i —fL02N—C6H4—COOCH2CH2NH (CH2CH2OH)2 J Cl~+2 SOCl2 -+ —f L°2N—C6H4—COOCH2CH2 NH (CH2CH2C1)2 J Cl - + 2 S02 + 2 HC1 Przy stosowaniu estru ($—amindetylowego kwasu Reakcja pomiedzy estrem (i—aminoetylowym p—nitrobenzoesowego zamiast etanoloamin stosuje kwasu p—nitrobenzoesowego a tlenkiem etylenu sie wedlug wynalazku tlenek etylenu lub chloro- i zamiany grup wodorotlenowych na atomy chloru hydryne. przebiega wedlug nastepujacych równan: 02N—C6H4—COOCH2CH2NH2 + 2 CH2 — CH2 f \o/ ^f 02N—C6H4—COOCH/:H2 N (CH2CH2OH)2 + 2SOCl2 f r (+j i H°2N—CeH4—COOCH2CH2 NH (CH2CH2C1)2 J Cl~+ 2 S02 + HC1 Natomiast reakcja pomiedzy estrem [$—amino- hydryna i zastapienie grup wodorotlenowych na etylowym kwasu p—nitrobenzoesowego a chloro- atomy przebiega wedlug równan nastepujacych: 02N—C6H4—COOCH2CH2NH2 + 2 ClCH2CH2OH + -+ HG1 + |_02N—C6H4—COOCH2CH2 NH (CH2CH2OH)2 J Cl ~ + fL°2N—CeH4—COOCH2CH2NH (CH2CH2C1)2 J 2 SOCl2 C1~+2S02 + 2HC1 — 2 —Przemiane halogenowodorków w odpowiadajace im estry zasadowe przeprowadza sie za pomoca srodków zasadowych, np. NaHCOg, natomiast odwrotna przemiane zasadowych estrów w odpo¬ wiadajace im sole przeprowadza sie za pomcca stechiometrycznej ilosci dowolnych kwasów.Przez dodanie soli nieorganicznych dp soli estru otrzymuje sie odpowiednie sole podwójne.Przyklad I. 55 g soli srebrowej kwasu p—nitro- benzoesowego ogrzewa sie do wrzenia z roztworem 41 g trójchlorotrójetyloaminy w 1 1 benzenu pod chlodnica zwrotna w ciagu 4 godzin. Po ochlodze¬ niu masy reakcyjnej ddsacza sie AgCl, a z prze¬ saczu przez przepuszczenie przezen gazowego HCl wytraca sie chlorowodorek estru 2—((3,0'—dwu- chlorodwuetyloamino)—etylowego kwasu p—nitro- benzoesowego w ilosci 60 g i o temperaturze topnienia 133—135°C. Po krystalizacji z mieszaniny chloroformu i eteru otrzymuje sie czysty zwiazek o temperaturze topnienia 135—136°C.Przyklad II. 78 g p—nitrobenzoesanu P—chloro- etylowego i 30 g dwuetanoloaminy ogrzewa sie w ciagu 7 godzin na wrzacej lazni wodnej. Mase poreakcyjna krystalizuje sie z alkoholu absolutne¬ go. Otrzymuje sie 40 g chlorowodorku estru 2—(P, P'—dwuhydroksydwuetyloamino) — etylowe¬ go kwasu p—nitrobenzoesowego o temperaturze topnienia 176—178°C. Do zawiesiny 40 g wytwo¬ rzonego estru w 300 ml chloroformu dodaje sie porcjami 60 g chlorku tionylu w 300 ml chloro¬ formu i ogrzewa do wrzenia pod chlodnica zwrotna w ciagu 7 godzin. Po ochlodzeniu masy reakcyjnej wytraca sie z niej za pomoca suchego eteru 33 g chlorowodorku estru 2—(p, P'—dwuchlorodwuety- Icamino)—etylowego kwasu p—nitrobenzoesowego o temperaturze topnienia 132—134°C. Po krystali¬ zacji z mieszaniny chloroformu i eteru czysty zwiazek topnieje w temperaturze 135—136°C.Przyklad III. Roztwór 75 g trójetanoloaminy w 500 ml benzenu zadaje sie roztworem 92 g chlorku p—nitrobenzoilu w 300 ml benzenu, a na¬ stepnie ogrzewa mieszanine pod chlodnica zwrotna poczatkowo do temperatury 60°C, potem do wrze¬ nia, lacznie okolo 6 godzin. Po ochlodzeniu mie¬ szaniny reakcyjnej zlewa sie roztwór benzenowy, a pozostalosc krystalizuje z alkoholu absolutnego.Otrzymuje sie 60 g chlorowodorku estru 2—$, P'— dwuhydroksydwuetyloamino) — etylowego kwasu p—nitrobenzoesowego o temperaturze topnienia 178—179°C. Dalsza przeróbke prowadzi sie wedlug przykladu II. PL

Claims (4)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania estru 2—({}, p'—dwuchlc- rodwuetyloamino) — etylowego kwasu p—nitro¬ benzoesowego oraz jego soli, znamienny tym, ze pochodne lub sole kwasu p—nitrobenzoeso¬ wego ogrzewa sie z dwu— lub trój—(P—chlo- roetylo)—amina, ewentualnie w obecnosci obo¬ jetnego rozpuszczalnika organicznego.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jako pochodne kwasu p—nitrobenzoesowego stosuje sie halogenki kwasowe, ester etylowy lub jego chlorowco— albo aminopcchodne.
3. 3. Odmiana sposobu wedlug zastrz. 1, 2, znamien¬ na tyra, ze pochodne kwasu p—nitrobenzoeso¬ wego ogrzewa sie z dwu— lub trójetanoloamina, a wytworzony hydroksyzwiazek traktuje sie nieorganicznym zwiazkiem wymieniajacym gru¬ py OH na atomy chloru, np. SOCl2, PCls, PC15 lub POCl3.
4. 4. Odmiana sposobu wedlug zastrz. 1, 2, znamien¬ na tym, ze przy stosowaniu jako pochodnej kwasu p—nitrobenzoesowego, jego estru P—aminoetylowego ogrzewa sie go z tlenkiem etylenu lub chlorohydryna, a wytworzony hydroksyzwiazek traktuje sie nieorganicznym zwiazkiem wymieniajacym grupy OH na atomy chloru. Anna Chrzaszczewska Bohdan Óprzadek Wiktor Dawid Emil Loza Zastepca: Kolegium Rzeczników Patentowych PL