Wynalazek dotyczy sposobu i urzadze¬ nia do wytwarzania pretów z metalowych pierscieni, zwlaszcza wytworzonych spo¬ sobem odlewu odrzutowego. Sposób we¬ dlug wynalazku polega na tym, ze u odla¬ nych pierscieni usuwa sie najpierw czesc wlewowa, wystajaca ponad przekrój za¬ danego profilu pierscieniowego, po czym pierscien przekrawa sie w jednym miej¬ scu; dalej prostuje sie jeden koniec, aby go wprowadzic w matryce ciagarki i tam przez przeciagniecie przez szczeke nadac pierscieniowi w przyblizeniu ksztalt pro¬ stego preta, przy czym przed lub ipodczas wyciagania stlacza sie material pierscie¬ nia po stronie wewnetrznej.Urzadzenie sluzace do tego celu sklada sie z kilku znanych maszyn, a mianowicie z wirujacej tarczy, na której umocowuje sie pierscien i oddziela sie wlew od srod¬ kowej sciany pierscienia, przy czym usku¬ teczniac mozna równoczesnie stlaczanie materialu strony wewnetrznej pierscienia za, .pomoca krazków naciskowych, ze s|pe- cjalnej ciagarki, stanowiacej istote wyna,- lazku, a zaopatrzonej w przyrzad dopro¬ wadzajacy do niej pierscien, przy czym stroma wewnetrzna pierscienia obrócona jest ku górze, oraz z przyrzadu wtlaczaja- cego material pierscienia po stronie we¬ wnetrznej. Poza tym urzadzenie zawiera pile ta,rczowa do przecinania pierscieniaoraz prase do prostowania co najmniej jednego konca jego.Ciagarka wedlug wynalazku jest przedstawiona, na rysunku w przyklado¬ wym wykonaniu, przy czym takie jej cze¬ sci, które nie sa konieczne do objasnienia wynalazku, sa opuszczone.Fig. 1 uwidocznia widok boczny cia¬ garki wraz z przyrzadami do przeciaga¬ nia, przytrzymania i wtlaczania, fig. 2 — rzut poziomy ciagarki, fig. 3 i 4 — po¬ szczególne jej czesci, fig. 5 i 6 — przy¬ rzad do wtlaczania materialu od wewnetrz¬ nej strony pierscienia, fig. 7 i 8 — przy¬ rzad prostowniczy, widziany z przodu i z boku.Odlane sposobem odsrodkowym pier¬ scienie posiadaja po stronie wewnetrznej w miejscu wlewu wystep, który wystaje poza pozadany profil i przeszkadza dalszej obróbce. Aby wystep ten usunac, umoco¬ wuje sie pierscien np. na tarczy tokarki poziomej lub tym podobnej ¦ pozostawiajac walna czesc srodkowa pierscienia, i odla¬ cza sie wystep wlewowy nozem tokarskim lub odcina pila tarczowa, nadajac profilo¬ wi wymiar zadany. W niektórych przy¬ padkach otacza sie caly pierscien przed dalsza jego przeróbka. Podczas otaczania mozna równoczesnie uskutecznic stlaczanie pierscienia po stronie wewnetrznej za po¬ moca krazków naciskowych lub tym po¬ dobnych, o ile nie zamierza sie obróbke te polaczyc z innym zabiegiem. Pierscien me¬ talowy, posiadajacy teraz wlasciwy profil, przekrawa sie za pomoca pilki tarczowej w jedrnym miejscu i prostuje sie mniej wie¬ cej jeden z dwóch wolnych konców za po¬ moca prasy mimosrodowej, stosujac przy¬ rzad przedstawiony w fig. 7 i 8 tak, aby koniec wyprostowany dal sie latwo wpro¬ wadzic w szczeke ciagarki. Przyrzad od¬ nosny umieszczony jest na stole 23 prasy mimosrodowej 2U, posiadajacej przesuwny wózek 25, w którym umocowany jest tlo- czak 26. Brzegi stolu 23 maja po obydwóch stronach okragle wyzlobienia 27 i sluza wraz z katownikami 28, umocowanymi na stole, do prowadzenia pierscienia oraz o- parcia przy jego wyginaniu. W stole jest osadzony odcinek prostowniczy, który za pomoca rekojesci 30 mozna stawiac lub przechylac. W celu prostowania przycie¬ tych konców pierscienia stawia sie odci¬ nek za pomoca przechylenia rekojesci 30 i umieszcza koniec w wykroju 27 lewego brzegu stolu jako tez na odcinku' 29, po czym uruchomiony wózek 25 przesuwa tlo- czak 26 w dól, prostujac pierwotnie luko¬ waty koniec pierscienia. Przyrzad taki mozna uzyc równiez do wyprostowania przekraja,nego pierscienia przed wprowa¬ dzeniem go w ciagarke, w ten sposób, ze nastawia sie odpowiednio ruch tloczaka na dól i przesuwa sie pierscien po kazdym uderzeniu tloczaka, dalej, np. o szerokosc stolu, zaleznie od grubosci pierscienia i ciagliwosci materialu. Urzadzenie to moze byc stosowane lacznie z kowadlem, umoco¬ wanym na stole, a sluzacym do stlaczania srodkowej strony pierscienia oraz do jego wyginania.W sposób powyzszy otrzymuje sie z pierwotnego pierscienia prawie prosty pret, który nastepnie przekra/wa sie na mniejsze kawalki i takowym nadaje sie ksztalt ostateczny za pomoca tloczenia na zimno lub w sta,nie rozgrzanym, za pomo¬ ca kucia lub tym podobnym. Chcac otrzy¬ mac prety zupelnie proste o scisle zada¬ nym profilu, doprowadza sie pierscien przygotowany sposobem wyzej opisanym, jednym koncem do ciagarki, przedstawio¬ nej w fig. 1 — 4, wzglednie do odpowie¬ dniego przyrzadu z nia polaczonego. Na ramie 1 tego przyrzadu umieszczone sa obrotowo drazki 4, 5, 6 i 7, które prowa¬ dzac pierscien rozwieraja go powoli. Pier¬ scien jest nalozony i doprowadzany do cia¬ garki w takiej postawie, ze jego strona wewnetrzna skierowana, jest ku górze. Wy¬ prostowany koniec pierscienia na prasie — 2 —mimosrodowej przetyka sie przez szczeke, wzglednie pierscien przeciagowy 8, i wkle- szcza sie go w paszcze wózka 10 ciagarki.Wózek jest pociagany (wedlug rysunku ku lewej stronie) znanym sposobem za po¬ moca lancucha lub tym podobnego narza¬ du, w który wczepia sie hak ii wózka.Po przeciagnieciu pierscienia 9 przez szcze¬ ke, zostaje on przeksztalcony w pret z ewentualnym równoczesnym zmniejsze¬ niem jego przekroju. Wózek 10 prowadzo¬ ny jest za pomoca .swych kólek w biez¬ niach o ksztalcie litery U. Poza tym na sciance 2 jest umocowane miedzy wózkiem 10 a szczeka 8 ramie 12, którego przedlu¬ zenie 18 przychwycone jest w nasadce H, tworzacej ze scianka 3 otwór o ksztalcie U w ten sposób, ze pret, gdy tylny koniec pierscienia 9 opuszcza-szczeke, nie moze odskoczyc pod dzialaniem swej elastyczno¬ sci i napiecia w kierunku wózka. Przez to zapobiega sie równiez nieszczesliwym wy¬ padkom.Przed szczeka 8 moze byc umieszczony mlotek pneumatyczny 15. Przyrzad ten, przedstawiony w fig. 5 i 6 w wiekszym wi¬ doku, jest umocowany u glowicy 16 cia¬ garki 1 na dzwigni 17 tak, iz da sie uno¬ sic, a w postawie roboczej jest unierucho- miany za, pomoca przycisku 18, zaopatrzo¬ nego w srube poruszana raczka 19.Mlotek 15 uderza tloczakiem 20 o we¬ wnetrzna strone pierscienia 9 i stlacza oraz wypreza zarazem material pierscienia w tym miejscu, przez co zapobiega sie pek¬ nieciom pierscienia przy jego rozginaniu i prostowaniu. Mlot jest napedzany za po¬ moca sprezonego powietrza, doprowadza¬ nego przez waz 21 poprzez zawór 22.Pneumatyczny naped mlota mozna oczy¬ wiscie zastapic silnikiem elektrycznym lub mechanicznym "napedem, lub tez walcem, wspólnie z którym krazki przeprowadzaja prostowanie i ewentualnie równoczesnie stlaczanie pierscienia, a nawet zmiane przekroju pierscienia, wzglednie jego zmniejszenie. PL