Wynalazek niniejszy dotyczy prasy do wyciskania cieczy z cial stalych, a zwla¬ szcza takiego typu pras, które posiadaja walec obrotowy oraz tasme lancuchowa bez konca,, umieszczona w pewnej odleglo¬ sci od walca i zmuszona do poruszania sie po torze, zblizajacym sie stopniowo do walca. Wskutek tego tasma lancuchowa wspóldziala, z przylegla krzywa powierzch¬ nia walca w utworzeniu przejscia, posiada¬ jacego ograniczone wejscie, przez które ciala stale moga byc wciagane przez ruch tasmy lancuchowej i walca pod wplywem cisnienia, wzrastajacego stopniowo w mia¬ re zwezania sie wejscia, co powoduje wy¬ ciskanie cieczy z cial stalych. Prasy te zaopatrzone sa w mechanizm zasilajacy do doprowadzania cial stalych oraz w me¬ chanizm odbiorczy do zbierania wycisnie¬ tych cieczy lub wycisnietych cieczy i sta¬ lych pozostalosci.W pfzemysle olejarskim olej wyciska¬ no dptychczas z nasion oleistych przez poddawanie materialu w stanie goracym dzialaniu wysokiego cisnienia w prasach hydraulicznych lub w prasach srubowych o dzialaniu ciaglym systemu Andersona.Wynalazek niniejszy.ma na celu utworze¬ nie prasy, nadajacej sie zwlaszcza do wy¬ ciskania oleju np. z kopry (pociete i wy¬ suszone orzechy kokosowe), ziarn palmo¬ wych, orzechów ziemnych i podobnych, noszacych ogólna nazwe nasion oleistych.Wynalazek niniejszy dotyczy prasywalcowej z lancuchem bez konca do ciagle¬ go wyciskania oleju z nasion/wprowadza¬ nych miedzy walec i tasme lancuchowa przy pomocy leju wsypowego. Polega on na tym, ze powierzchnia robocza wspom¬ nianej tasmy lancuchowej jest tak prowa¬ dzona przy walcu na sztywnych prowadni¬ cach, iz ogniwa tasmy lancuchowej zbli- .zajac sie stopniowo do siebie tworza juz na przestrzeni roboczej gladka powierzch¬ nie, zaopatrzona w waskie szczeliny mie¬ dzy ogniwami dla odplywu oleju, przy czym ogniwa te podczas wywierania na¬ cisku na nasiona nie poruszaja sie wzgle¬ dem siebie.Ogniwa te sa najkorzystniej wykona¬ ne w postapi plytek, których krawedzie sa zwrócone w kierunku walca i wygiete na swych krawedziach roboczych (t. j. kra¬ wedziach stykajacych, sie z nasionami) odpowiednio do krzywizny drogi, jaka przebywaja zblizajac sie do walca i odsu¬ wajac sie od niego.Na rysunku uwidoczniono przyklad jednej postaci wykonania wynalazku.Fig. 1 przedstawia widok boczny ma¬ szyny ; fig. 2 — rzut poziomy; fig. 3 — przekrój wzdluz Hnii 3 — # na fig. 2; fig. 4 — przekrój wzdluz linii U — U na fig. 3 przez tasme lancuchowa i prowadnice oraz czesc walca; fig. 5 — widok czesci tasmy lancuchowej z ogniwami w polozeniu za¬ mknietym; fig. 6 —. przekrój wzdluz linii tf— 6 na fig. 5; fig, 7 — widok boczny czesci tasmy lancuchowej, przechodzacej przez dolne kolo lancuchowe, oraz przy¬ rzad do czyszczenia tasmy lancuchowej; fig. 8 — odmienna postac tasmy lancucho¬ wej w widoku podobnym do przedstawio¬ nego na, fig. 5; fig. 9 — widok boczny czesci tasmy lancuchowej, przedstawionej jm fig. &.Maszyna.sklada sie z plyty podstawo¬ wej 1 i dwóch ram bocznych 2, zaopatrzp- ayfcfc w lozyska; 3, w których jest osadzo- mf W#l & Na wale A jest osadzony walec cisnacy 5, zaopatrzony w kolnierz. Doko¬ la czesci obwodu walca przechodzi czesc . lancucha bez konca 6. Lancuch ten znaj¬ duje sie miedzy dwiema ramami bocznymi i przechodzi przez dwa kola zebate 7 i 8, przy czym kolo 7 jest osadzone na wspor¬ niku, którego polozenie mozna przesta¬ wiac na ramach bocznych. Lancuch bez konca opiera sie na walkach, toczacych sie po prowadnicach 11,-12, zmuszajacych lancuch do poruszania sie wzdluz drogi w postaci luku o promieniu wiekszym od pro¬ mienia walca. Walec i czesc lancucha po tegoz stronie wspóldzialaja ze soba, poru¬ szaja sie w tym samym kierunku i sa na¬ pedzane silnikiem elektrycznym 17 za po¬ moca przekladni slimakowej 16 oraz czo¬ lowych kól zebatych 13/1.i, 15. srodek krzywej, wzdluz której przebiegaja luko¬ we prowadnice 11. \ 12, oraz srodek walca leza na linii nachylonej wzgledem poziomu pod katem okolo 50°, Odleglosc miedzy krzywiznami walca i lancucha zawarta jest w granicach od 0,84 cm do 10 cm mie¬ rzona na linii, przechodzacej przez srodek walca, i srodek kola zebatego 7.Lozyska 3, a wraz z nimi walec 5 prze¬ suwaja sie na ramach 2 w kierunku, bie¬ gnacym wzdluz linii, laczacej srodek wal¬ ca ze srodkami lukowych prowadnic 11 i 12, przy czym sa dociska;ne do lancucha sprezynami 18,znajdujacymisie po kaz¬ dej stronie walca i dzialajacymi przez dzwignie 19, przegubowo polaczona z bocznymi ramami i dzialajaca na drazki 20, polaczone z lozyskami. Urzadzenie to m& na celu regulowanie odleglosci, miedzy walcem i lancuchem. Najmniejsza odle¬ glosc miedzy walcem i lancuchem mozna regulowac przy pomocy nasrubków, któ¬ rych polozenie na drazkach mozna nasta¬ wiac i które opieraja sie o poprzeczki lo¬ zysk, przez które przechodza drazki.Lancuch bez konca, uwidoczniony szczególowo na fig. 4— 7, jest Wykonany z plaskich plytek, osadzonych na czopach 2 —21, zaopatrzonych na kazdym koncu w krazki 10, toczace sie na prowadnicach 11 i 12. Ogniwa sa przytrzymywane z baku srubami 22 w kazdym koncu czopów, lacznie z podkladkami 23, panewkami 24 i podkladkami 25, przy czym na czesciach czopów 26, znajdujacych sie miedzy pod¬ kladkami 28, obracaja sie ogniwa lancu¬ cha, sruby zabezpieczone sa przed wykre¬ ceniem przez zastosowanie w nich gwintu o kierunku przeciwnym do kierunku obro¬ tu krazków 10.Powierzchnie robocze 27 ogniw sa wklesle (fig. 7), przy czym zarówno na górnej krawedzi kazdego ogniwa i w punk¬ cie podparcia czopów sa przewidziane wy¬ stepy 28, zapewniajace• boczne podparcie miedzy przyleglymi ogniwami. Górna ro¬ bocza krawedz Ogniw posiada niskie grubsze obrzeze 29, wezsze od- wystepów 28, celem umozliwienia przechodzenia oleju, wycisnietego z nasion, który prze¬ plywa w dalszym ciagu, wzdluz scianek tych plytek lancucha 80 (fig. 4). Dla przechodzenia wytloczonego oleju przez lancuch przewidziano równiez waskie szczeliny miedzy koncami przyleglych ogniw, które posiadaja takie wymiary, ze tworza szczeliny te, gdy konce ogniw znaj¬ duja sie najblizej siebie, tj. gdy' ogniwa przechodza przez robocza czesc swej dro¬ gi.Walec 5 prasy jest cylindryczny, a w niniejszym przykladzie posiada na obwo¬ dzie powierzchnie gladka. Powierzchnia walca moze jednak równiez byc zaopa¬ trzona w zlobki, biegnace miedzy'kolnie¬ rzami, co ma na celu chwytanie materia¬ lu podczas jego przechodzenia przez urza¬ dzenie. Walec mo2e równiez byc zaopa¬ trzony w otwory lub szczeliny w celu ula¬ twienia filtrowania lub odprowadzania wytloczonego oleju.Na bocznych ramach umocowane sa z kazdej strony lancucha bez konca plyty 35 (fig. 3), oslaniajace boki przejscia mied?y lancuchem i walcem i zapobiega* jace rozsypywaniu sie przerabianego ma¬ terialu w poczatkowych okresach sciska¬ nia przed jego ostateczna przeróbka, za¬ nim wklesle ogniwa lancucha bez konca znajda sie w kanale, utworzonym przez kolnierze i obwodowa powierzchnie walca.Maszyna wedlug wynalazku dziala w nastepujacy sposób.Nasiona po doprowadzeniu ich do od¬ powiedniego stanu (przez zmielenie i wy¬ gotowanie) wprowadza sie do leju wsypo¬ wego 36, zaopatrzonego w nastawna za¬ suwe 37, sluzaca do regulowania ilosci materialu, doprowadzanego z leju eto przejscia, miedzy walcem i lancuchem. Na- . siona w miare zabierania ich do zwezonej czesci przejscia wskutek ruchu walca i lancucha zostaja stopniowo scisniete, a wycisniety z nich olej. scieka przez szczeli¬ ny 29 wzdluz scianek 30 miedzy ogniwa¬ mi lancucha bez konca oraz przez przeciw¬ legle pasmo lancucha do koryta zbiorcze^ go 38.- Wytloczyny sa odprowadzane na powierzchni lancucha bez konca i dopro¬ wadzane do ukosnego koryta 39. W razie potrzeby koryto zbiorcze moze byc umie¬ szczone miedzy dwoma pasmami lancucha; Zgniatanie nasion wzrasta stopniowo, az do miejsca najmniejszej odleglosci mie¬ dzy lancuchem i walcem, po czym cisnienie ustaje dzieki rozszerzeniu sie. przestrzeni miedzy lancuchem i walcem. Olej przesta¬ je splywac, a wytloczyny w postaci papki, pokrywajacej lancuch jednolita warstwa sa odprowadzane do korytka 39.Wytloczyny, zlepiajace sie miedzy bo¬ kiem i koncami ogniw lancucha bez kon¬ ca, sa usuwane samoczynnie przez oczy- szczacz lub zgarniacz 40 w postaci obra¬ cajacych sie lapek, przesuwajacych sie miedzy koncami ogniw, gdy te ostatnie przechodza nad zgarniaczem. Oczyszczacz ten jest napedzany za pomoca kól z^batycft 41 z walu (fig. 1), na którym jest os*£ dzone kólko zebate 8, o tak dobranym *- 3przeniesieniu w stosunku do tego kólka zebatego, ie jeden zespól lapek A2 oczy¬ szcza przestrzenie miedzy koncami kazdej pary ogniw, gdy te przechodza naprze¬ ciwko oczyszczacza. Lapki..42.sa osadzone w rzedach i oddalone od siebie o grubosc ogniwa lancucha* przy czym ldpki jednego rzedu sa przestawione wzgledem • lapek nastepnego rzedu tak, ze zgadzaja sie z przestawionym ukladem ogniw i odstepów.W opisywanym przykladzie wykonania w kazdym rzedzie znajduje sie osiem lapek.Plytka zeskrob.ujaca 43 usuwa wszel¬ kie wytloczyny, przylegajace do powierzch¬ ni walca, i jest przymocowana sworzniem do dzwigni kolankowej 44 i dociskana do powierzchni walca sprezyna 45.W niniejszej postaci wykonania ogni¬ wa sa wzgledem siebie przestawione, dzie¬ ki czemu powierzchnia filtrujaca lub plyt¬ ki „sa samoczynnie rozsuwane wskutek ru¬ chu ogniw wzgledem siebie, gdy te-otwie- raja sie z powrotem po osiagnieciu polo¬ zenia zamknietego^ Odmienna postac wykonania lancucha, nadajacego sie do maszyny wedlug wyna¬ lazku, uwidoczniono na fig. 8 i 9. Wedlug tej postaci wykonania ogniwa 50 sa z jednej strony sciete do polowy swej gru¬ bosci, tak ze kazdy podluzny rzad ogniw tworzy zasadniczo linie ciagla. Sa one osa¬ dzone przegubowo na czopach 21, jak .w poprzednim przykladzie, przy czym czopy sa na kazdym koncu zaopatrzone w. krazki iO.Ptzejscia miedzy rzedami ogniw, prze¬ znaczone do przepuszczania wtloczonego oleju, .sa- utworzone przez piasty lub- pier¬ scienie' v©dd&ielajace 51, osadzone na lo¬ zyskach czopów.Podczas dzialania maszyny lub prasy lancuchowej i walcowej nasiona oleiste pisechodza zwykle przez przejscia miedzy tasma 'lancuchowa i walcem, stykajac sie z riimi;;bezposrednio. W niektórych jednak j)&&ypjadkach7f np. przy wytlaczaniu oleju z nasion'rzepakowych, orzeszków maslo- sza (Bassia Parkii), które musza byc bar¬ dzo mialko zmielone, duza korzysc przed¬ stawia zalozenie filtru plóciennego w po¬ staci pasa nad robocza czescia lancucha.Filtr plócienny moze byc umieszczony na lancuchu, a w przypadkach,.w których ko¬ rytko do zbierania oleju nie jest umie¬ szczone miedzy dwoma pasmami lancucha, filtr moze byc odsuniety od dolnego pasma lancucha tak, aby nie przeszkadzal filtro¬ waniu oleju przez obydwa pasma lancu¬ cha.Jak juz wspomniano powyzej, ciagle wytlaczanie oleju odbywalo sie dotychczas w prasaph srubowych systemu Andersona.W porównaniu z prasami Andersona pra¬ sa lancuchowa i wralcowa wedlug wyna¬ lazku posiada szereg zalet, a zwlaszcza zuzywa mniej sily i mniej sie niszczy.Oprócz tego. papka, wychodzaca z prasy lancuchowej i walcowej, posiada bardziej szorstka budowe i wskutek tego wiecej nadaje sie do nastepnego traktowania,, niz papka, wychodzaca z prasy Andersona.Przy wytlaczaniu oleju za pomoca cisnienia olej wyciskany jest czesto w dwóch fazach. Drugie wyciskanie, które odbywa sie pod wiekszym cisnieniem, niz wyciskanie pierwsze, przeprowadza sie ¦zwykle, w prasach hydraulicznych, pod¬ czas gdy wyciskanie wstepne odbywa sie. badz w prasach hydraulicznych, badz W prasach Andersona. PL