Przedmiotem wynalazku jest urzadze¬ nie, które sluzy do wskazywania w gotów¬ ce naleznosci za odwazany na wadze to¬ war. W urzadzeniu tym nawinieta jest na walcach tasma, na obydwu stronach której znajduja sie podzialki, które odpowiadaja pewnym zasadniczym cenom i które moga byc nastawiane wzgledem stalej podzialki, wskazujacej ciezar w otworach, znajduja¬ cych sie po obu stronach wagi.W znanych wagach, oznaczajacych rów¬ noczesnie z odwazaniem naleznosc za od¬ wazany towar, podzialki, wskazujace w go¬ tówce naleznosc, sa umieszczone na nieru¬ chomej plycie lub na bebnie. Ilosc tych po¬ dzialek moze byc niewielka, albo tez wyko¬ nywuje sie wieksza ilosc podzialek na ta¬ smie, nawijanej na przemian na dwa walce.Tasme te przeprowadza sie wzdluz otwo¬ rów, zaginajac ja w postaci litery S, wsku¬ tek czego obie podzialki, odpowiadajace jedna drugiej, widoczne sa na rozmaitych poziomach w obu otworach. Przy tym wy¬ konaniu otwory, a wiec i podzialki powin¬ ny byc przestawione w kierunku pionowym wzgledem siebie, wskutek czego podzialki, oznaczajace ciezar wzglednie naleznosc w gotówce, wykonane sa w niejednakowej skali, a poza tym nalezy stosowac wskazni¬ ki o rozmaitej srednicy.Dla unikniecia wad, wynikajacych z umieszczania podzialek w rozmaitych poziomach, stosuje sie dwie ta-^^jlctórlB jrfze£Uw&ja"sie iia jednym pó- ziomifiL.,.i sa przestawiane równoczesnie.Oprócz koniecznosci stosowania dwóch tasm mozliwe jjbst przy tym wykonaniu przesu- .wanie sie I jednej tasmy wzgledem drugiej, wslfctitejk cizego powstaja niedokladnosci w oznaczaniu naleznosci. iJtzadzeriii^wedlug wynalazku nie po¬ siada powyzszych wad. Osiaga sie to, prze¬ prowadzajac tasme, oznaczajaca naleznosc w gotówce na drodze o ksztalcie litery N, przy czym przeciwlegle otwory oslony wa¬ gi umieszczone sa na jednym poziomie. In¬ na charakterystyczna cecha wynalazku po¬ lega na tym, iz podzialki dta rozmaitych zakresów ciezarów, odpowiadajace wspól¬ nej cenie podstawowej, umieszczone sa bez¬ posrednio aa tasmie jedna za druga i sa wi¬ doczne równoczesnie, przy czym wskaznik podzialki ciezarowej oznacza równoczer snie odpowiadajace ciezarowi naleznosci na wszystkich podzialkach, ukazujacych sie w otworze. Zbedne jest wiec przestawianie ta¬ smy z jednego zakresu ciezarów do zakresu drugiego. Podzialki, oznaczajace naleznosci w gotówce, moga ,byc równiez wykonane na jednej stronie tasmy, podczas gdy na dru¬ giej stronie stosuje sie oznaczenia towaru, odpowiadajace nastawionej cenie podsta¬ wowej. Aby utrzymywac równomierne na¬ piecie tasmy, mechanizm napedowy wal¬ ców jest tak wykonany, iz kola zebate, sprzegajace ze soba oba walce, sa polaczo¬ ne ze soba elastycznie za pomoca sprezyny, która napina wymieniona tasme i umiejsca¬ wia ja w kazdym polozeniu.Na rysunku uwidoczniono przyklad wy¬ konania ^wynalazku. Fig. 1 przedstawia wa¬ ge w rzucie pionowym, fig. 2 — mechanizm napedowy w rzucie pionowym, fig. 3 — przekrój pionowy oslony, mieszczacej ten mechanizm, fig. 4 —nakretke ryglujaca w widoku1 z przodu, fig. 5 — w widoku z boku, a fig. 6 — czesc tasmy, na której umieszczo¬ ne sa podzialki, oznaczajace naleznosc za 0'dwazany towar.Oslona 1 wagi jest jednakowa z obu stron przedniej i tylnej i posiada po obu tych stronach otwory 4, na których dol¬ nych krawedziach znajduja sie podzialki 6, oznaczajace ciezar. Podzialki 5, oznaczaja¬ ce w gotówce naleznosc i odpowiadajace rozmaitym cenom podstawowym, np. 4 zl 30 gr, wykonane sa na tasmie 2 w kierunku poprzecznym, a mianowicie wzdluz luku koncentrycznego do luku, wzdluz którego rozmieszczona jest podzialka 6 (fig. 1).Konce tasmy 2 zamocowane sa na walcach 9, 10. Podzialka 6 znajduje sie w pewnym oddaleniu od tasmy 2, wskutek czego po¬ miedzy podzialka a tasma pozostaje wolna przestrzen, wzdluz której przesuwa sie ko¬ niec wskaznika 8, oznaczajacego równocze¬ snie ciezar i naleznosc w gotówce. Walce 9 i 10 oraz krazki, prowadzace tasme, sa tak wzgledem siebie umieszczone, iz tasma przesuwa sie wzdluz drogi o ksztalcie lite¬ ry N. Dzieki temu czesci tasmy, widoczne w otworach 4, znajduja sie na jednym po¬ ziomie i sa równolegle do blach, w których wyciete sa te otwory, wskutek tego mozna wiec wykonac na obu powierzchniach tasmy podzialki o równych wymiarach. Aby umoz¬ liwie umieszczenie na podzialkach 5 nalez¬ nosci, odpowiadajacych kazdej kresce po¬ dzialki 6, liczby podzialek 5, odpowiadaja¬ ce mniejszym jednostkom monetarnym, znajduja sie ponizej liczby dla wiekszej jednostki monetarnej (fig. 6). Tak np. dla sumy 1 zl 63 gr liczba 63 jest umieszczona ponizej liczby 1. Oprócz tego liczby, ozna¬ czajace mniejsze jednostki monetarne, sa przestawione wzgledem liczb, odpowiada¬ jacych wiekszym jednostkom monetarnym, a wiec wykonane wzdluz linii zygzakowa¬ tej, dzieki czemu zaoszczedza sie na wy¬ miarach podzialki, jak tez osiaga sie la¬ twiejsze odczytywanie.Aby umozliwic szybkie nastawienie po* dzialki, przynaleznej do pewnej ceny, kaz¬ da podzialka 5 wzglednie kazda grupa tar kich podzialek, jest zaopatrzona w kreske, - 3. -wykonana w kierunku kreski podzialki 6, odpowiadajacej liczbowo cenie podstawo¬ wej tej podzialki. Wszystkie wymienione kreski tworza linie 13, lamana na ksztalt stopni i wykonane w kolorze wpadajacym w oko np. czerwonym, najkorzystniej na przezroczystym pasku 3, umieszczonym na tasmie 2. Przy przesuwaniu tasmy 2 linia 13 bedzie widoczna w otworach 4. Wlasci¬ wa podzialka 5, odpowiadajaca pozadanej cenie podstawowej, bedzie nastawiona, skoro przy przesuwaniu tasmy 2 ukaze sie w otworach 4 odcinek linii 13, tworzacy na podzialce 6, przedluzenie jej kreski, która odpowiada pozadanej cenie podstawowej.Na fig/ 6 uwidoczniona jest podzialka 5, przynalezna do ceny podstawowej zl 4.30, nastawiona w otworze 4. W tym przypad¬ ku odcinek linii 13, odpowiadajacy wymie¬ nionej podzialce 5, wskazuje dokladnie na podzialce 6 liczbe 43, odpowiadajaca cenie podstawowej zl 4.30. Dzieki temu nasta¬ wienie pozadanej ceny podstawowej pod¬ czas przesuwania sie tasmy 2 jest latwiej¬ sze i moze byc dokonywane szybciej, jezeli spoglada sie na linie 13, przesuwajaca sie wzdluz podzialki 6, niz kontrolujac pod¬ stawowe ceny, ukazujace sie i znikajace szybko w otworach 4.Podzialki do oznaczania naleznosci w gotówce, przynalezne do wspólnej ceny podstawowej (np. zl 4.30, fig. 6) i wskazu¬ jace te naleznosci przy wiekszej ilosci za¬ kresów odwazania, np. wedlug fig. 6 przy dwóch zakresach, z których kazdy odpo¬ wiada 1 kg, wykonane sa bezposrednio na tasmie 2 jedna za druga i moga byc równo¬ czesnie nastawiane w otworze 4 o odpo¬ wiednio wielkich wymiarach. Wskaznik po¬ dzialki 6 posiada kilka nasad 8, które sa umieszczone wzdluz wspólnej linii prostej i których ilosc odpowiada ilosci podzialek, przynaleznych wspólnej cenie podstawo¬ wej, Umozliwia to bezposrednio oznaczanie kazdorazowej ceny, odpowiednio do ilosci podzialek, ukazujacych sie w otworze 4.Utrzymywanie tasmy stale w napieciu bez specjalnego unieruchomienia walców osiagniete zostalo za pomoca urzadzenia, przedstawionego na fig. 2 i 3. Na wale kor¬ by 14 osadzone sa dwa kola zebate 15 i 16, z których kolo 15 jest zaklinowane, a kolo 16 osadzone luzno. Oba kola polaczone sa ze soba za posrednictwem spiralnej sprezy¬ ny 17, wskutek czego kolo 16 moze obra¬ cac sie wzgledem kola 15, przy czym spre¬ zyna 17, posiadajaca odpowiednie wstepne napiecie, zostaje jeszcze silniej napieta.Przy obracaniu kola 15 kolo 16 przenosi moment obrotowy zalezny od napiecia sprezyny 17. Mozna równiez zaklinowac na wale 14 kolo 16, a osadzic na nim nato¬ miast luzno kolo 15, i wlaczyc pomiedzy oba kola sprezyne 17. Kolo 15 zazebia sie z ko¬ lem 18, osadzonym na wale walca 9, pod¬ czas gdy kolo 16 uruchomia za posrednic¬ twem przekladni 19, 20 walec 10. Kolo 19 zastosowano w tym celu, aby umozliwic ob¬ roty obu wymienionych walców w kierun¬ kach przeciwnych, dzieki czemu tasma od- wija sie z jednego walca i nawija sie na drugi. Sprezyna 17 napina tasme 2, przy czym walce 9 i 10 zostaja unieruchomione.Przy tych wagach, przy których po¬ dzialki 5 i 6 wykonane sa tylko na jednej stronie tasmy, druga jej strone zaopatru¬ je sie w reklamy, ukazujace sie przy nasta¬ wianiu ceny podstawowej w otworze, zwróconym do kupujacego, i przestawiane razem z podzialkami. W tym celu tasma 2 wykonana jest z dwóch tasm, polaczonych ze soba, z których jedna zaopatrzona jest w podzialke, a druga w reklamy.Na krawedziach otworów 4 umieszczo¬ ne sa zarówki, oswietlajace podzialki i zao¬ patrzone w oslone od strony, zwróconej do oka czytajacego. Zarówki umieszczone sa na zewnetrznej powierzchni oslony 1 i wlaczane sa recznie lub tez samoczynnie na czas odwazania za pomoca me¬ chanizmu, uruchomianego waga. Uszko¬ dzeniu tasmy przy osiagnieciu jej koncowe* - 3 ^go polozenia na jednym z walców zapobie¬ ga urzadzenie ryglujace, polaczone mecha¬ nicznie z korba, uruchomiajaca walce, i na* stawiane ha kazdorazowa dlugosc tasmy (fig. 4 i 5). Urzadzenie to sklada sie z na¬ kretki 23, która osadzona fest na nagwinto¬ wanym walku 22 i do prowadzenia której sluzy czop 24, zapobiegajacy obracaniu sie nakretki 23. Droge przesuwania tej nakret¬ ki ogranicza tuleja 25 oslony oraz przesta¬ wiana tuleja 26, osadzona na korbie 14. Od¬ dalenie tulei 25 od tulei 26 zostaje regulo¬ wane odpowiednio do dlugosci tasmy 2.Nakretka 23 zaopatrzona jtst w dwa spre¬ zyste ramiona na podobienstwo kleszczy/ pomiedzy które wsunieiy jest czop 24 i któ¬ re polaczone sa ze soba za pomoca srubki 27, wskutek czego zwoje gwintu nakretki wchodza miedzy zwoje z gwintu sworznia 22. Wykonanie to umozliwia rozluznianie polaczenia sworznia i nakretki i nawijanie tasmy oraz regulowanie oddalenia tulej 25 i 26 od siebie, a po zakleszczeniu nakretki na sworzniu ustalenie koncowego polozenia tasmy. PL