PL24920B3 - Sposób wytwarzania czwartorzedowych zwiazków amonowych. - Google Patents

Description

Najdluzszy czas trwania patentu do 9 listopada 1950 r.Patenty Nr 22 362 i Nr 22419 dotycza sposobu wytwarzania czwartorzedowych zwiazków anionowych. Sposób wedlug pa¬ tentu Nr 22 419 polega na tym, ze czwarto¬ rzedowe zwiazki amonowe, zawierajace przy azocie z jednej strony alifatyczna e- wentualnie podstawiona i przerwana inny¬ mi atomami albo tylko przerwana innymi atomami, jednakze niezacylowana re¬ szte weglowodorowa o duzym ciezarze czasteczkowym, a z drugiej strony co naj¬ mniej jedna alifatycznie zwiazana reszte organiczna, posiadajaca jedno lub kilka wiazan podwójnych, otrzymuje sie sposo¬ bami zwyklymi stosujac, jako produkty wyjsciowe, aminy trzeciorzedowe, podsta¬ wione przy azocie co najmniej jedna z reszt wyzej wymienionych. Czwartorzedo¬ we zwiazki amonowe, otrzymywane w ten sposób, oprócz dobrej zdolnosci zwilzania wykazuja szczególnie godne uwagi dziala¬ nie wyjalawiajace i wskutek tego moga znalezc zastosowanie, jako srodki dezyn¬ fekcyjne, konserwujace i antyseptyczne.Sposród produktów, wytwarzanych sposo¬ bem wedlug patentu Nr 22419, zastosowa¬ nie znalazly, praktycznie biorac, zwlaszcza czwartorzedowe zwiazki amonowe, zawie-rajace alifatycznie zwiazana reszte benze¬ nowa.Obecnie wykryto, ze sposród dajacych sie otrzymac wedlug patentu Nr 22 419 czwartorzedowych zwiazków amonowych szczególne stanowisko, ze wzgledu na ich spotegowane dzialanie wyjalawiajace, zaj¬ muja te zwiazki, które posiadaja podsta¬ wiona chlorowcem reszte benzenowa, zwia¬ zana alifatycznie z czwartorzedowym ato¬ mem azotu. We wzmiankowanym patencie opisane sa jedynie takie czwartorzedowe zwiazki amonowe, w których alifatyczna reszta benzenowa nie jest schlorowcowana.Wedlug wynalazku niniejszego otrzymuje sie zwiazki o szczególnie silnym dzialaniu wyjalawiajacym, stosujac w sposobie we¬ dlug patentu Nr 22 419, jako reszte zwia¬ zana alifatycznie i zawierajaca jedno lub kilka wiazan podwójnych, alifatycznie zwiazana schlorowcowana reszte benzeno¬ wa. Reszta benzenowa, podstawiona chlo¬ rowcem, moze ponadto zawierac inne pod¬ stawniki, np. grupy alkylowe, wodorotle¬ nowe i alkoksylowe.Zwiaki wedlug wynalazku niniejszego wytwarza sie np. w ten sposób, ze na ami¬ ny trzeciorzedowe, zawierajace alifatycznie zwiazana chlorowcowana reszte benzeno¬ wa, zwiazana z azotem, dziala sie estrami ewentualnie podstawionych i innymi ato¬ mami przerwanych albo tylko innymi ato¬ mami przerwanych alifatycznych alkoholi o duzym ciezarze czasteczkowym. Szcze¬ gólnie odpowiednimi estrami tego typu sa estry kwasów chlorowco-wodorowych i ben- zeno-sulfonowych. Na ogól reakcja zacho¬ dzi przy ogrzewaniu, w razie potrzeby z dodatkiem rozpuszczalnika lub rozcienczal¬ nika, jak wody, estru octowego i benzenu.Reszty o duzym ciezarze czasteczkowym, przerwane innymi atomami, mozna przy tej reakcji wytwarzac równiez stopniowo wprowadzajac np. aminy, które obok chlo¬ rowcowanej, alifatycznie zwiazanej reszty benzenowej posiadaja reszte alifatyczna, zaopatrzona w podstawnik, zdolny do wy¬ miany, w reakcje z alkoholami, merkapta- nami albo aminami pierwszorzedowymi lub drugorzedowymi ewentualnie w obecnosci zwyklych srodków kondensacyjnych. Taki¬ mi podstawnikami, zdolnymi do wymiany, sa przede wszystkim atomy chlorowca. Z drugiej strony mozna w aminach, zawiera¬ jacych oprócz chlorowcowanej, alifatycznie zwiazanej reszty benzenowej reszte z pierwszorzedowa lub drugorzedowa grupa aminowa albo grupa wodorotlenowa lub sulfo-hydrylowa, podstawiac te grupy re¬ sztami alkylowymi dzialajac estrami alko¬ holi alifatycznych ewentualnie w obecno¬ sci zwyklych srodków kondensujacych.Poza tym do amin juz zawierajacych reszte alifatyczna o duzym ciezarze cza¬ steczkowym, ewentualnie podstawiona i przerwana innymi atomami albo tylko prze¬ rwana innymi atomami, mozna wprowa¬ dzac alifatycznie zwiazana przy azocie chlorowcowana reszte benzenowa. W tym celu na aminy trzeciorzedowe juz zawiera¬ jace reszte alifatyczna o duzym ciezarze czasteczkowym dziala sie zdolnymi do re¬ akcji estrami alkoholi, zawierajacych chlo¬ rowcowana reszte benzenowa. Takimi zdol¬ nymi do reakcji estrami sa estry kwasów chlorowco-wodorowych, np. alkoholi chlo- ro-benzylowych, albo odpowiednich zwia¬ zków bromowych lub jodowych.Mozna równiez takie aminy trzeciorze¬ dowe, które juz zawieraja reszte alifatycz¬ na o duzym ciezarze czasteczkowym, ewen¬ tualnie podstawiona i przerwana innymi atomami albo tylko przerwana innymi ato¬ mami reszte alifatyczna, a oprócz tego po¬ siadaja chlorowcowana, alifatyc2r,nie zwia¬ zana przy azocie reszte benzenowa, prze¬ prowadzic w aminy czwartorzedowe przez dzialanie zwyklymi srodkami, jak chlorow- co-alkylami albo estrami kwasu benzeno- sulfonowego.W wyzej opisanym sposobie postepowa¬ nia grupa aminowa moze w materialach — 2 —wyjsciowych wystepowac jedno- lub wielo¬ krotnie. W zaleznosci od tego otrzymuje sie zwiazki jedno- lub wielo-amonowe.Nowe te zwiazki przewaznie wielokro¬ tnie przewyzszaja swa skutecznoscia zwia¬ zki opisane w patencie Nr 22 419. Wskutek tego sa one szczególnie odpowiednie, jako srodki antyseptyczne, a takze jako srodki dezynfekcyjne i konserwujace/ Mozna je przy tym stosowac w .mieszaninie ze soba oraz ze srodkami rozcienczajacymi, np w roztworze wodnym lub alkoholowym, albo tez wypelnione podlozami obojetnymi, jak talkiem, pastami, woskami, parafinami wyz¬ szymi, rozpuszczalnymi w wodzie pochod¬ nymi celulozy i t. d., ewentualnie takze w mieszaninie z innymi substancjami.Przyklad I. 169,5 czesci wagowych N - dwumetylo - o - chloro - benzylo - ami¬ ny (otrzymywanej w postaci cieczy bez¬ barwnej o punkcie wrzenia 78 — 80( C pod cisnieniem 4 mm przez reakcje dwumetylo- aminy z chlorkiem o - chloro - benzylo¬ wym) ogrzewa sie ze 193 czesciami wago¬ wymi bromku n - oktylowego w ciagu 12 godzin do 100"C. Po ostygnieciu otrzymuje sie bromek n - dwumetylo - N - (o - chlo¬ ro - benzylo^ - oktylo - amonowy w postaci zóltawej masy zywicowatej, która sie la¬ two rozpuszcza w wodzie i alkoholu.Przyklad II. 261 czesci wagowych N - dwumetylo - p - jodo - benzylo - aminy (otrzymanej w postaci cieczy zóltawej o punkcie wrzenia 90 — 95° C pod cisnie¬ niem 4 mm przez dzialanie jodku potasu na p - dwuazo - benzylo - dwumetylo - a- mine) ogrzewa sie w ciagu 12 godzin do 100° C z 221 czesciami wagowymi bromku decylowego; ostygla pozostalosc — bromek N - dwumetylo - N - (p - jodo - benzylo) - decylo - amonowy — rozpuszcza sie w 19- krotnej ilosci (w stosunku do jego wagi) wody destylowanej wytwarzajac roztwór 5 °() -owy.Przez reakcje ilosci czasteczkowych N - dwuetylo - p - bromo - benzylo - aminy (otrzymanej w odpowiedni sposób) z brom¬ kiem dodecylowym otrzymuje sie bromek TV - dwuetylo - N - (p - bromo - benzylo) - dodecylo - amonowy.Przyklad III. 213 czesci wagowych N - dwumetylo - dodecylo - aminy ogrzewa sie w ciagu 8 godzin do 90— 100° C ze 191,5 czesci wagowych chlorku 3,4 - dwu- chloro - benzylowego. Po ostygnieciu otrzy¬ muje sie chlorek N - dwumetylo - N - (3,4 dwuchloro - benzylo) - dodecylo - amo¬ nowy w postaci masy krystalicznej, która sie rozpuszcza w wodzie i alkoholu.Przyklad IV. 213 czesci wagowych N - dwumetylo - dodecylo - aminy gotuje sie z 230 czesciami wagowymi chlorku trój¬ chloro - benzylowego w 500 czesciach wa¬ gowych octanu etylowego w ciagu 24 go¬ dzin pod chlodnica zwrotna. Po ostygnieciu odsacza sie krystaliczny osad i przekrysta- lizowuje go z octanu etylowego. Otrzymuje sie w ten sposób chlorek N - dwumetylo - N - trójchloro - benzylo - dodecylo - amo¬ nowy w postaci bezbarwnej i bezwonnej maczki krystalicznej o nie ostrym punkcie topnienia.Przyklad V. 238,5 czesci wagowych N - dwumetylo - trójchloro - benzylo - a- miny (otrzymywanej w postaci bezbarwnej cieczy o punkcie wrzenia 137 —- 138° C pod cisnieniem 8 mm przez reakcje chlorku trójchloro - benzylowego z woclnym roz¬ tworem dwumetylo - aminy) ogrzewa sie w ciagu 24 godzin do 100° C z 278.5 czesci wagowych chlorku /? - oksy - y - dodecylo- oksy - propylowego. Po ostygnieciu roz¬ puszcza sie syropowata pozostalosc — chlo¬ rek N - dwumetylo - N - [p - oksy - ;' - "do- decylo - oksy - propylo) - trójchloro - ben¬ zylo - amonowy — w dziewieciokrotnej ilosci (w stosunku do jego wagi) wody de¬ stylowane wytwarzajac roztwór 10%-owy.Przyklad VI. Do 323,5 czesci wago¬ wych N - metylo - N - (o - chloro - benzy¬ lo - ) - dodecylo - aminy oziebiajac dodaje sie 126 czesci wagowych siarczanu dwume- — 3 —tylu. Skoro ustanie wydzielanie sie ciepla, rozpuszcza sie produkt reakcji — metylo - siarczan N -i dwumetylo - N - [o - chloro - benzylo) - dodecylo - amonowy — w dzie- wieciokrotnej (w stosunku do fego wagi] ilosci wody destylowanej wytwarzajac roz¬ twór 10%-owy.Przyklad VII. Do roztworu 23 czesci wagowych sodu| w 500 czesciach wagowych alkoholu absolutnego dodaje sie 202 czesci wagowe merkaptanu dodecylowego oraz 232 czesci wagowe chlorku N - etylo - o - chloro - benzylo - amino - etylowego i o- grzewa w ciagu 10 godzin pod chlodnica zwrotna. Po ostygnieciu odsyca sie prze¬ sacz od wydzielonego chlorku sodowego, odparowuje alkohol pod cisnieniem zmniej¬ szonym, a do pozostalosci dodaje sie roz¬ twór 109 czesci wagowych bromku etylowe¬ go w 200 czesciach wagowych benzenu i o- grzewa w ciagu 6 — 8 godzin w naczyniu zamknietym w temperaturze 80 — 100° C.Po ostygnieciu oddestylowuje sie benzen pod cisnieniem zmniejszonym, a pozosta¬ losc, utworzona z bromku N - dwuetylo - N- [o - chloro - benzylo) - dodecylo - tio - ety¬ lo- amonowego, rozpuszcza sie w dziewie- ciokrotnej ilosci wody.Przyklad VIII. 254,5 czesci wagowych N - dwuetylo - N' - rtietylo - N' - (o - chlo¬ ro - benzylo) - etyleno - dwuaminy ogrzewa sie z 386 czesciami wagowymi bromku n - oktylowego w ciagu 20 godzin do 100°C. Po ostygnieciu wytworzony bromek N - dwu¬ etylo - N4 - metylo - N' (o - chloro - ben¬ zylo - N, N* - dwu - {n '- oktylo) - etyle¬ no - dwuamonowy tworzy ciagliwa mase, która sie rozpuszcza w wodzie i alkoholu dajac roztwór przezroczysty.Przyklad IX. 424 czesci wagowe N,N4- dwumetylo - N,N' - dwudodecylo - etyle¬ no - dwuaminy ogrzewa sie w ciagu 12 godz. do 100** C z 322 czesciami wagowymi chlorku o - chloro - benzylowego. Po osty¬ gnieciu otrzymuje sie chlorek N,N' - dwu¬ metylo - N,N' - dwu (o - chloro - benzylo) - N,N' - dwudodecylo - etyleno - dwuamo¬ nowy.Przyklad X. 185,5 czesci wagowych o - oksy - p - chloro - benzylo - dwu - me¬ tylo - aminy ogrzewa sie w ciagu 12 godzin do 100° C z 343 czesciami wagowymi brom¬ ku okto-decylowego. Po ostygnieciu otrzy¬ muje sie bromek N - dwumetylo - N - (o - oksy - p - chloro - benzylo) - oktodecylo - amonowy w postaci ciagliwej brunatno- zóltej masy, która rozpuszcza sie w wodzie i alkoholu. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe. Sposób wytwarzania czwartorzedowych zwiazków amonowych wedlug patentu Nr 22362, znamienny tym, ze jako alifatycznie zwiazana reszte organiczna, zawierajaca jedno lub kilka wiazan podwójnych, stosuje sie alifatycznie zwiazana chlorowcowana reszte benzenowa. I.G. Farbenindustrie Aktiengesellschaft. Zastepca: M. Skrzypkowski. rzecznik patentowy. r^Tn L i or e k i i-a) Druk L. BoffuaUwflloieffO i Ski, Wsrozawa. PL