W urzadzeniach, sluzacych do oddzia¬ lywania na pociag w celu zapobiegania mi¬ janiu sygnalów, nastawionych na „stój", przez przymusowe zahamowanie, stosuje sie równiez srodki, które w pewnych przy¬ padkach, np. przy przebywaniu przestrze¬ ni, pozbawionych punktów oddzialywania, podczas ruchu przetokowego, w razie u- konczenia jazdy lub w podobnych okolicz¬ nosciach, maja wylaczyc urzadzenie do od¬ dzialywania na pociag. Efekt taki mozna wywolac przez umieszczenie w przewodzie, rozrzadzanym zaworem hamulcowym, kur¬ ka zaworowego, który w polozeniu za¬ mkniecia zamyka sprezone powietrze w przewodzie i przez to zapobiega hamowa¬ niu przymusowemu. Przy tej sposobnosci moze byc uskuteczniane równoczesne wy¬ laczenie obwodów elektrycznych urzadze¬ nia do oddzialywania na pociag dzieki sprezeniu kurka zaworowego z przelaczni¬ kiem, rozrzadzajacym doprowadzaniem pradu do przyrzadów, oddzialywajacych na pociag.Urzadzenia takie sa wykonane w ten sposób, ze z uruchomianiem przyrzadu do oddzialywania na pociag polaczona jest kontrola przyrzadu hamulcowego w ten sposób, ze w razie przestawienia kurka za¬ worowego z polozenia zamykajacego w po¬ lozenie robocze nastepuje próbne zahamo¬ wanie i jago rejestracja. Mozna z tego po¬ znac, czy w razie powaznego wypadku za¬ wór hamulcowy bedzie dzialac. Przelacz-nik, polaczony z kurkiem zaworowym, jest ze wzgledu,na dalsze udoskonalenie tej kontroli raiiie^zczony.M fen! sposób, ze mozna nietylko skontrolowac wzbudzenie elektromagnesu zaworu hamulcowego wraz z jego magnesem zaworowym, lecz takze zdolnosc do pracy przekaznika bodzczego.Dotychczasowe postacie wykonania maja jednak te wade, ze kontrola zdolno¬ sci do pracy przekaznika bodzczego pozo¬ stawiana jest uwadze personelu obsluguja¬ cego. W przyrzadach tych w razie otwar¬ cia kurka zaworowego próbne hamowanie przymusowe odbywa sie wskutek przerwa¬ nia obwodu pradu, przechodzacego przez magnes zaworowy, bez wzgledu na poloze¬ nie przekaznika bodzczego. Odpadniecie kotwicy przekaznika bodzczego daje sie wprawdzie rozpoznac po zablysnieciu lub niezablysnieciu stosowanych wpoblizu sta¬ nowiska kierowcy lampek sygnalizacyj¬ nych, jakotez po dzialaniu urzadzenia re¬ jestrujacego. Jednakze doswiadczenie pou¬ cza, ze przy tej próbie hamowania zwykle nie zwraca sie uwagi na sygnal, podany przez lampki i przyrzad rejestrujacy, zwla¬ szcza, ze obsluga kurka zaworowego odby¬ wa sie w takiem miejscu parowozu, z któ¬ rego nie mozna rozpoznac tych urzadzen sygnalizacyjnych. Poza tern w pewnych u- rzadzeniach brakuje wogóle takich lampek sygnalizacyjnych. Wobec tego jest rzecza pozadana, aby przy próbie hamowania przejscie przekaznika bodzczego we wla¬ sciwym czasie w stan czynny zwracalo, o ile moznosci, uwage tak, zeby niedopisanie przekaznika nie moglo przejsc niepostrze¬ zenie.Wynalazek niniejszy stwarza te moz¬ nosc dzieki temu, ze miedzy wejsciem w stan czynny przekaznika bodzczego i za¬ woru hamulcowego istnieje zaleznosc przy¬ musowa.Przedmiot wynalazku jest przedstawio¬ ny na rysunku. Litera / oznacza tu kotwice przekaznika bodzczego, który jest rozrza¬ dzamy zapomoca elektromagnesu bodzcze¬ go 1L i elektromagnesu odciagajacego Ia9 a sam rozrzadza za posrednictwem kontak¬ tów ix obwodem elektromagnesu zaworo¬ wego V. Litera C oznacza przekaznik nad¬ zorczy, wlaczony w obwód elektromagnesu odciagajacego Ia i rozrzadzajacy za po¬ srednictwem laczników C1 i C2 swoim wla¬ snym obwodem, oraz obwodem elektroma¬ gnesu zaworowego. Elektromagnes zawo¬ rowy, bedac wzbudzony, zamyka zawór hamulcowy B, przy zaniku zas wzbudzenia otwiera przewód hamulcowy i wypuszcza powietrze sprezone nazewnatrz do atmo¬ sfery E. Przycisk zwalniajacy T, z laczni¬ kiem l19 normalnie zwartym, oraz z otwar¬ tym lacznikiem /2 sluzy do usuwania zaha¬ mowania przymusowego, które w jakikol¬ wiek sposób doszlo do skutku. Dzwignia H kurka zaworowego, którego czesc pneuma¬ tyczna A jest wlaczona w przewód po¬ wietrzny L pociagu, jest sprzezona z prze¬ lacznikiem K o trzech szynach kontakto¬ wych h19 h2, A3, polaczonych z wspomnia- nemi obwodami.Rysunek przedstawia polozenie zamy¬ kajace dzwigni H, w którem przewód ha¬ mulcowy L jest zamkniety. W tern poloze¬ niu dzwigni wlaczona jest szyna kontakto¬ wa As. Przebiegi polaczen przy puszczaniu w ruch lokomotywy sa nastepujace.Kiedy generator posiada juz napiecie, to w mysl wynalazku jeszcze w polozeniu zamykajacem kurka plynie juz prad po¬ przez szyne kontaktowa hs do obwodu ma¬ gnesu odciagajacego i przekaznika nadzor¬ czego. Pozostale obwody, przylaczone do szyn hx i h2, sa bez pradu. Elektromagnes odciagajacy In przytrzymuje kotwice / przekaznika bodzczego w polozeniu opa- dnietem, przyczem styk kontaktów it jest przerwany. Jezeli teraz przelozy sie dzwi¬ gnie H kurka zaworowego w polozenie ro¬ bocze, to nastepuje naprzód wlaczenie szyn kontaktowych hx i h2, a nastepnie wy¬ laczenie szyny h3. Za posrednictwem szy- — 2 —ny h± nastepuje przylaczenie -do pradu wszystkich pozostalych obwodów elek¬ trycznych, przyczem elektromagnes odcia¬ gajacy i przekaznik nadzorczy pozostaja w stanie wzbudzonym za posrednictwem szy¬ ny h2 i lacznika cr Kotwica / przekaznika bodzczego pozostaje w polozeniu opadnie- tem pomimo wzbudzenia elektromagnesu bodzczego. Elektromagnes zaworowy wo¬ bec wylaczenia kontaktów i\ pozostaje nie¬ czynny. Jednoczesnie z wlaczaniem szyn kontaktowych h± h2 otwiera sie kurek A.Poniewaz zawór B jest jeszcze otwarty, przeto powietrze sprezone uchodzi z prze¬ wodu L i powoduje przyciagniecie hamul¬ ców.Usuniecie tego zahamowania próbnego uskutecznia sie przy pomocy przycisku T, przy nacisnieciu którego magnes odciagaja¬ cy/a dzieki zwarciu lacznika /2 traci wzbu¬ dzenie, a kotwiczkaI zostaje na nowo przy¬ ciagnieta przekaznikiem bodzczym 7r Po zwolnieniu przycisku lacznik /x zostaje ponownie zwarty, wobec czego zostaje te¬ raz przywrócony obwód, idacy przez lacz¬ nik I1 i kontakty ix do magnesu zaworowe¬ go V. Poniewaz ustalo równiez zwarcie u- zwojenia magnesu odciagajacego la, prze¬ to zdolnosc przekaznika bodzczego 7X do przejscia w stan czynny zostala ponownie przywrócona.To. próbne zahamowanie zachodzi za¬ tem w mysl wynalazku jedynie pod wply¬ wem odpadniecia kotwiczki przekaznika bodzczego. Zaklócenie w dzialaniu prze¬ kaznika bodzczego zaznacza sie natych¬ miast brakiem próbnego zahamowania, al¬ bo tez tern, ze próbne zahamowanie nie da¬ je sie usunac.Gdyfby np. kotwica przekaznika bodz¬ czego pozostala w polozeniu poczatkowem (np. wskutek zaciecia sie), to elektroma¬ gnes zaworowy zostaje natychmiast wzbu¬ dzony pradem, plynacym poprzez i\, c2, lx i powoduje zamkniecie zaworu hamulco¬ wego B, uniemozliwiajac zahamowanie. Po¬ niewaz jednak zahamowanie bylo oczeki¬ wane, nalezy na jego brak zwrócic uwage.Gdyby dalej obwód magnesu odciaga¬ jacego przerwal sie z jakiegokolwiek po¬ wodu (mp. pekniecie drutu), to i przekaz¬ nik nadzorczy nie otrzymalby pradu a za-. hamowanie próbne nastapiloby wprawdzie dzieki otwartemu lacznikowi cv ale nie da¬ loby sie usunac.Uklad sizyn kontaktowych kurka zawo¬ rowego mozna w mysl wynalazku ulepszyc jeszcze, wylaczajac szyne h3 przy kranco- wem polozeniu kurka zamykajacego. W ten sposób zapobiega sie niepotrzebnemu zuzyciu pradu generatora przy wylaczo- nem urzadzeniu do oddzialywania na po¬ ciag. Szyna kontaktowa h9 fest uksztalto¬ wana w tym przypadku tak, ze przy prze¬ kladaniu kurka z polozenia zamykajacego, w którem szyna hs jest wylaczona, przy poczatku obrotu kurka nastepuje wlacze¬ nie szyny hs, przy dalszym obrocie — wla¬ czenie szyn hx i h2 i ponowne wylaczenie szyny h3. Wobec stosowania zazwyczaj przekaznika nadzorczego C, który przy wzbudzeniu szybko zamyka lacznik clf praktycznie biorac niema niebezpieczen¬ stwa, zeby przy przekladaniu kurka zawo¬ rowego szyna hz zostala wczesniej wyla¬ czona, nim zamknie sie lacznik cA prze¬ kaznika nadzorczego; kurek zaworowy mozna bowiem w jego zwyklych posta¬ ciach wykonania przekladac tylko z wiel¬ kim trudem a zatem i powoli. PL