Wynalazek niniejszy dotyczy sposobu rafinowania olejów i innych weglowodorów, a zwlaszcza wydzielania z nich skladników stalych, jak np. wosku.Przy sposobie wynalazku oleje krzepna przy nizszej temperaturze, dzieki czemu czesci stale moga byc latwiej wydzielane.Sposób wynalazku jest przytem ekonomicz¬ ny i nadaje sie do olejów, z których do¬ tychczas nie zdolano wydzielac wosku.Osiaga sie to ochladzaniem olejów, przy którem skladniki woskowe krystalizuja sie i izostaja stracane, poczem wydziela sie je zapomoca filtrowania w obecnosci spro¬ szkowanego porowatego materjalu, jak zie¬ mi okrzemkowej lub podobnej. Ewentual¬ nie olej oczyszcza sie kwasami, alkaljami, glina lub podobnym materjalem, albo tez rozciencza podczas oczyszczania, ochladza¬ nia lub filtrowania. Rozcienczanie zalezy od wlasciwosci oleju.Przy przeprowadzaniu sposobu wedlug wynalazku poddaje sie surowa nafte, pro¬ dukt jej destylacji, lub jej pozostalosci re¬ akcji z kwasem siarkowym, poczem otrzy¬ many materjal zobojetnia sie alkaljami lub w podobny sposób. Dokonuje sie to zna- nemi sposobami. Przy tem oczyszczaniu wydziela sie wielka ilosc skladników smo¬ lowych i asfaltowych, które sa szkodliwe przy ochladzaniu oleju w celu stracania rozpuszczonego wosku. Niektóre skladnikiweglowodorów nie zezwalaja prawdopo- - dobnie na powstawanie krysztalków i utrzy- * *, mii ja wosk* w* stanie koloidalnym, w której to postaci wydziela sie on trudno z ole¬ jów.Po reakcji kwasem siarkowym olej roz¬ grzany do temperatury, przy której wosk rozpuszcza sie w zupelnosci, rozciencza sie w odpowiedniem naczyniu i doprowadza do urzadzenia ochladzajacego, W urzadzeniu tern olej osiaga temperature, przy której wosk sie straca. Temperatura ta zalezy od wlasciwosci oleju, wosku, rozpuszczalnika, jak tez od ilosci stosowanych zabiegów ochladzania i filtrowania, O ile nizsza be¬ dzie ta temperatura, o tyle nizsza bedzie temperatura krzepniecia oleju, i o tyle wieksze wytwarzaja sie ilosci wosku. Przy stosowaniu olejów plynnych srodki roz¬ cienczajace nalezy dodac przed ochladza¬ niem. Rozcienczanie zmniejsza plynnosc oleju podczas ochladzania, jak tez ulepsza wymiane ciepla i ulatwia filtrowanie, W niektórych przypadkach korzystnem jest rozcienczanie oleju przed reakcja z kwa¬ sem siarkowym, co ulatwia usuwanie kwa¬ su i skladników smolowych.Jako srodek rozcienczajacy nalezy sto¬ sowac najkorzystniej materjal, powodujacy nieznaczne rozpuszczanie wosku przy sto¬ sowanej temperaturze. Okazalo sie, ze jako srodki takie nadaja sie lekkie frakcje de¬ stylacji oleju skalnego, jak np, gazolina lub nafta, których zaleta jest równiez ich niska cena. Inne srodki tego rodzaju jak aceton, benzen, weglowodory chlorowane, alkohole mozna równiez stosowac, temperatury krzepniecia oleju sa jednak przytem nizsze lub wyzsze, niz przy stosowaniu gazoliny lub nafty, W niektórych przypadkach na¬ daja sie mieszaniny takich srodków.Olej ochlodzony doprowadza sie do izo¬ lowanej mieszalnicy, w której zostaje on zmieszany z rozdrobnionym materjalem ulatwiajacym filtrowanie w ilosci 2,5 do 15 kg na 1500 1 oleju. Ilosc tej domieszki za¬ lezy od wlasciwosci oleju i od ilosci wydzie¬ lanego wosku. Jako domieszka nadaje sie glina i podobny materjal, najkorzystniej dziala jednak ziemia okrzemkowa. Miesza¬ nie oleju z tym materjalem przed ochlodze¬ niem pierwszego dziala niekorzystnie, po¬ niewaz materjal ten podczas ochladzania oleju zmniejsza przenoszenie ciepla z ole¬ ju na ciecz ochladzajaca i traci na swej skutecznosci, Materjal ten dodaje sie w sta¬ nie suchym lub tez w postaci mieszaniny z odpowiednim rozpuszczalnikiem, a wzgled¬ nie z roztworem takiego rozpuszczalnika i olejów, zawierajacych wosk lub niezawie- rajacych wosku.Otrzymana mieszanine doprowadza sie na filtr saczkowy lub prózniowy i dzialaja¬ cy z przerwami lub stale. Stale materjaly jak wosk i domieszka (ziemia okrzemkowa) osadzaja sie na powierzchni iiltra, podczas gdy olej przeprowadza sie przez chlodni¬ ce do zbiornika, Olej ten moze byc ewen¬ tualnie filtrowany przez gline odbarwiajaca w celu polepszania jego barwy. Srodek roz¬ cienczajacy wydziela sie z oleju przez de¬ stylacje.Dzialanie materjalu ulatwiajacego fil¬ trowanie uwidacznia wlasciwosc otrzyma¬ nego wosku. Wosk parafinowy i wosk bez¬ postaciowy, zawarty w surowej nafcie w jej ciezkich frakcjach, wydziela sie przy ochla¬ dzaniu oleju, tworzac osad miekki, kleisty i czesciowo koloidalny. Przy przeprowa¬ dzaniu oleju przez filtr powstaje na nim gesty, gumowaty blok z wosku, który jest nieprzepuszczalny tak, iz dzialanie filtra szybko ustaje, a szybkosc i skutecznosc fil¬ trowania zmniejsza sie. Jezeli w celu prze¬ tlaczania oleju przez wosk stosuje sie ci¬ snienie, wosk plynie przez filtr wraz z ole¬ jem, nie zostaje wiec w zupelnosci wydzie¬ lony, Materjal ulatwiajacy filtrowanie wy¬ twarza natomiast porowate bloki, umozli¬ wiajace latwe filtrowanie i skuteczne wy¬ dzielanie wosku.Blok usuwa sie mechanicznie z filtra - 2 -przy filtrowaniu ciagiem, podczas gdy przy filtrowaniu z przerwami zostaje on od czasu do czasu zeskrobywany. Jezeli filtr nie ma polaczenia ze zbiornikiem dla oczyszczone¬ go oleju, blok poddaje sie dzialaniu pary, przyczem wosk topi sie. W celu zupelnego, wydzielenia wosku z bloku myje sie ten ostatni ciepla nafta. Pozostaly blok skla¬ da sie z materjalu ulatwiajacego filtrowa¬ nie i moze byc ponownie stosowany. W niektórych przypadkach pozadanem jest zmieszanie bloku z nafta i ochlodzenie tej mieszaniny, jak tez ponowne filtrowanie.W ten sposób wydziela sie reszte zawarte¬ go oleju. Skutecznosc materjalu ulatwia¬ jacego filtrowanie zwieksza sie, jezeli po¬ wierzchnie filtra pokryje sie tym materja- lem.Na rysunku uwidoczniony jest przy¬ klad wykonania urzadzenia, sluzacego do przeprowadzania sposobu wynalazku.Olej, znajdujacy sie w naczyniu /, zo¬ staje rozcienczony odpowiednia iloscia nafty lub podobnego materjalu, doprowa¬ dzanego z naczynia 2. Ilosc tego materjalu reguluje sie zaworem 2cl Temperatura ole¬ ju w naczyniu 1 umozliwia otrzymywanie równomiernego roztworu i jest wyzsza od temperatury otaczajacej atmosfery. Olej plynie przez narzad regulujacy 3 do urza¬ dzenia do wymiany ciepla 4, w którym temperatura oleju zostaje zmniejszona za- pomoca zimnego oleju, doprowadzanego z filtrów i niezawierajacego wosku.Urzadzenie 4 posiada dowolna budowe, sklada sie jednak najkorzystniej z wezow- nic 4a, przez które plynie oczyszczany olej i które otoczone sa zimnym oczyszczonym olejem. Ochlodzony olej plynie przewodem 5 do chlodnicy 6, skladajacej sie z wezow- nic otoczonych solanka. Ilosc chlodnic Jest taka, ii osiaga sie pozadany cel, przyczem odpowiednie urzadzenia zapobiegaja na¬ gromadzaniu sie wosku w weiownicach.Wosk powinien w nich otrzymywac taka postac, iz na filtrach wydziela sie prawie calkowita zawartosc oleju, a konieczna ilosc domieszki jest mozliwie mala. Otrzy¬ many produkt plynie nastepnie do izolowa¬ nego naczynia 8, który zapobiega podwyz¬ szaniu temperatury oleju.Do naczynia 8, zaopatrzonego w nie- szadlo 8a, doprowadza sie ze zbiornika 9 zapomoca sruby transportowej 10 materjal ulatwiajacy filtrowanie, a po zmieszaniu go z olejem mieszadlo 8a zostaje unierucho¬ mione tak, iz czastki wosku, otoczone tym materjalem osadzaja sie. Z naczynia 8 od¬ plywa tylko osadzona czesc, podczas gdy olej, plynacy na powierzchni zostaje ewen¬ tualnie odprowadzony. Materjal ulatwiaja¬ cy filtrowanie moze byc produktem natu¬ ralnym lub sztucznym, nalezy jednak przy dobieraniu tego materjalu uwzglednic stro¬ ne ekonomiczna i mozliwie zupelne wydzie¬ lanie oleju. Materjal ten nie powinien na¬ siakac woda, umozliwiac jednak kilkakrot¬ ne stosowanie go. Mieszadlo 8a powoduje dobre zmieszanie tego materjalu z ochlo¬ dzonym olejem i z czastkami wosku, które zostaja powleczone tym materjalem i nie przylegaja silnie do siebie. Z naczynia 8 mieszanina dostaje sie przez urzadzenie regulujace 11 i samoczynny zawór plywa¬ kowy 12 na filtr 14.Filtr 14 uwidoczniony na rysunku od¬ powiada patentom amerykanskim 1,266133 i 1,259139. Materjal filtrowany doprowa¬ dza sie do naczynia A, a poniewaz osadza¬ jacy sie mul obraca bez przerwy wycinki filtrujace B, powstaje dzieki dzialaniu ssawczemu lub tlocznemu blok, skladajacy sie z wosku, i z materjalu ulatwiajacego filtrowanie. Blok ten osusza sie i zostaje usuwany odpowiedniem urzadzeniem, pod¬ czas j*dy pompa prózniowa 15 odprowa¬ dza olej bez przerwy rura C. W celu wy¬ dzielenia calkowitej ilosci oleju wymywa sie blok nafta lub inna odpowiednia ciecza, doprowadzana po filtrowaniu i przed usu¬ waniem bloku na ten ostatni rurami D. Za¬ wór 12 utrzymuje olej na równomiernym — 3 -poziomie, umozliwia wiec równomierne filtrowanie.Nafta, wymywajaca blok, a mianowicie czesciowo jako para i czesciowo jako ciecz, zostaje odprowadzana zapomoca pompy 47 przez rure 46 do zbiornika 48, z którego nafta plynna odplywa rura, 49 i moze po odpowiedniej przeróbce byc ponownie sto¬ sowana. Pary nafty dostaja sie z górnej czesci naczynia 48 rura 50 pod pokrywe 43, dzieki czemu zbedne jest ponowne parowa¬ nie nafty, sluzacej do wymywania bloku.Pompa 15 ssie bez przerwy oczyszczony olej przez wycinki B i rure C do rury 16 w celu ochladzania i dalszego filtrowania lub do rury 16a przez urzadzenie do wy¬ miany ciepla 4 i rure 17 do zbiornika 18.Poniewaz olej ten ochladza olej swiezy, plynac przez wezownice urzadzenia 4\ ogrzewa sie wiec i wskutek tego przebieg jest ekonomiczny.Blok, wytworzony na filtrze 14, odpro¬ wadza sie slimacznica 20 do zbiornika 22, który zaopatrzony jest w mieszadlo 23 i do którego doplywa bez przerwy ze zbiornika 24 zaworem 25 nafta lub inny srodek roz¬ cienczajacy. Para przeprowadzana wezow- nica 26 powoduje topienie sie wosku, który miesza sie ze srodkiem rozcienczajacym i dostaje sie zapomoca pompy 27 przez ru¬ re 28 do drugiego filtra 29. Filtr ten posia¬ da podobna budowe, jak filtr 14 i sluzy do oddzielania materjalu ulatwiajacego filtro¬ wanie od wosku i srodka rozcienczajacego.Blok, powstajacy na filtrze 29, sklada sie glównie z materjalu ulatwiajacego fil¬ trowanie [ziemi okrzemkowej) i zostaje doprowadzany slimacznica lOa, umieszczo¬ na w ogrzewaczu 21, do zbiornika 9. W ogrzewaczu paruje woda, zawarta w tym materjale. Roztwór wosku i srodka rozcien¬ czajacego plynie do zbiornika 32, a z niego do urzadzenia 34, z którego wydestylowa- na nafta dostaje sie do zbiornika 24. Wosk otrzymany w urzadzeniu 34 doprowadza sie do zbiornika 35.Jezeli ochladzanie i wydzielanie odby¬ wa sie w kilku okresach w celu otrzymania wosków o rozmaitych punktach topienia lub szybszego filtrowania, przeprowadza sie olej z filtra 14 przez chlodnice 37, przy- czem zawór 36 jest zamkniety, a zawór 36a — otwarty. Temperatura chlodnicy 37 jest nizsza niz temperatura chlodnicy 6. Jezeli np, w chlodnicy 6 olej ochladza sie w przy¬ blizeniu na 10°C, chlodnica 37 ochladza o- lej, doplywajacy z filtra 14 do temperatury w przyblizeniu 15 — 10°C, a przy stosowa¬ niu trzeciej chlodnicy mozna olej ochla¬ dzac w dalszym stopniu.Z chlodnicy 37 olej plynie przez izolo¬ wane naczynie 38 zaopatrzone w mieszadlo 39 i miesza sie w niem z materjalem, ula¬ twiajacym filtrowanie i doplywajacym ze zbiornika 40. Mieszanina dostaje sie przez zawór regulujacy do filtra saczkowego 42, zaopatrzonego w pokrywe 43.Olej, otrzymany w filtrze 42\ plynie przez rure 44 do urzadzenia 4 i zbiornika 18, lub zostaje przeprowadzony przez dal¬ sza chlodnice i dalszy filtr. Blok wosku i materjalu ulatwiajacego filtrowanie odpro¬ wadza sie slimacznica 45 i poddaje dalszej przeróbce w podobny sposób, jak blok fil¬ tra 14.Podczas wydzielania wosku materjal u- latwiajacy filtrowanie pochlania czesc pa¬ ry wodnej zadartej w oleju, jak równiez para wodna .skrapla sie na zimnym bloku.Para ta jest szkodliwa, jezeli materjal u- latwiajacy filtrowanie ma byc ponownie stosowany i zostaje wydzielona w odpo- wiedniem urzadzeniu w obecnosci cieczy lotnej, jak nafty, lub tez bezposrednio dzia¬ laniem ciepla, zawartego w urzadzeniu przy stosowaniu lotnych srodków rozpuszczaja¬ cych wosk, albo przeprowadzajac gorace gazy przez materjal ulatwiajacy filtrowa¬ nie po wydzieleniu wosku. Gorace gazy sluza równiez do oczyszczania otworów filtra.Wydzielanie wosku moze byc przepro- - 4 —wadzane w dwóch okresach, a mianowicie w pierwszym okresie zostaje ochlodzony olej w celu stracania skladników wo¬ skowych, zmieszanych z materjalem u- latwiajacym filtrowanie, jak (tez zge- szczania mieszaniny w czesci oleju.Olej zostaje wydzielony filtrowaniem i poddany dalszemu przyrzadzaniu wraz z olejem, z którego osadzony wosk, a mianowicie zostaje on ochlodzony i filtro¬ wany. Mieszanine ochlodzonego oleju i ma¬ terjalu ulatwiajacego filtrowanie mozna przeprowadzic do urzadzenia zgeszczajaee- go (np, Dorra), zaopatrzonego w mieszadlo.W urzadzeniu tern odbywa sie osadzanie i sortowanie. Wosk i materjal ulatwiajacy filtrowanie osadzaja sie na dnie i zostaja odprowadzane do urzadzenia mieszajace¬ go, podczas gdy olej odplywa oddzielnym przewodem.W drugiem urzadzeniu mieszajacem do¬ daje sie dalsza ilosc tego materjalu do mie¬ szaniny wosku i materjalu ulatwiajacego filtrowanie, poczem produkt otrzymany przeprowadza sie do filtra pracujacego próznia. Dalszy przebieg odbywa sie w po¬ dobny sposób jak przebieg opisany na pod¬ stawie rysunku.Sposób wynalazku nadaje sie zwlaszcza do wydzielania wosku z olejów, zawieraja¬ cych wielkie ilosci tego materjalu. Okazalo sie ze wydzielanie w jednym okresie jest bardzo trudne i nieekonomiczne. Sposobem wedlug wynalazku mozna równiez oddzie¬ lic woski o wyzszym punkcie topnienia od wosków o nizszym punkcie, co jest bardzo ekonomicznem przy dalszem oczyszczaniu wosku. PL