Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do regulacji grubosci powloki cynkowej, wytwarza¬ nej na drucie stalowym metoda ogniowa, polegajaca na zanurzeniu odpowiednio przygotowanego drutu w kapieli roztopionego cynku i wytrzymaniu go w niej do czasu uzyskania powiazania cynku z powierzchniowa warstwa drutu, a nastepnie wynurzeniu drutu z kapieli i usunieciu z jego powierzchni nadmiaru cieklego cynku, oraz ochlodzeniu drutu. Warstewka cieklego cynku, przy¬ legajaca do powierzchni drutu po jego wynurzeniu z kapieli cynkowej, krzepnie tworzac na drucie powloke ochronna. Grubosc tej powloki zalezy od srednicy drutu, predkosci wyprowadzania drutu z kapieli cynkowej oraz temperatury kapieli. Zazwyczaj powloka ta jest zbyt gruba w stosunku do stawianych wymogów. Skad koniecznosc usuwania nadmiaru cieklego cynku z powierzchni drutu po jego wynurzeniu z kapieli cynkowej.Dotychczas nadmiar cieklego cynku usuwa sie przez obcieranie powierzchni drutu za pomoca owinietego wokól drutu oplotu ze sznura azbestowego lub zwoju cienkiego drutu, albo tez za pomoca warstwy wegla drzewnego, spoczywajacego na powierzchni kapieli cynkowej w miejscu wynurzania z niej cynkowanego drutu.Usuwanie nadmiaru cynku za pomoca oplotu wykazuje szereg niedogodnosci. Naleza do nich: brak mozliwosci precyzyjnej regulacji grubosci powloki, zmienna grubosc powloki na obwodzie drutu, spowodowana nierównomiernym przyleganiem oplotu, zmienna grubosc powloki na dlu¬ gosci drutu, spowodowana wycieraniem i rozluznianiem sie oplotu.Stosowanie zloza zbierajacego z wegla drzewnego wykazuje równiez wiele wad. Jedna z nich jest mala efektywnosc, charakteryzujaca sie tym, ze powloke o dopuszczalnej jakosci uzyskuje sie tylko przy wzglednie malej predkosci przepuszczania drutu i tylko w ograniczonym zakresie mozna wplywac na grubosc naniesionej powloki metalowej.Z brytyjskiego opisu patentowego nr 1 256928 znany jest sposób, który umozliwia zbieranie nadmiaru cynku z cynkowanego drutu przy wiekszych predkosciach przepuszczania drutu i uzyskanie powlok wykazujacych lepsza jakosc w porównaniu z powlokami o podobnych grubos¬ ciach, uzyskanymi przy stosowaniu zloza zbierajacego z wegla drzewnego. Wedlug tego sposobu2 145 144 nadmiar cieklego cynku zbiera sie przez przepuszczanie drutu przez zloze utworzone z twardego i obojetnego w stosunku do cynku luzno ulozonego materialu ziarnistego, zwlaszcza z przemytego i sortowanego zwiru rzecznego, z którego usuwa sie powietrze za pomoca ciaglego przedmuchiwania gazem nieutleniajacym, zawierajacym niewielki dodatek siarkowodoru.Udoskonaleniem tego sposobu, pozwalajacym na uzyskanie powlok o mniejszej grubosci i bardziej jednorodnych, jest sposób wedlug polskiego opisu patentowego nr 91 736. W sposobie tym do zdejmowania nadmiaru metalu stosuje sie równiez zloze zbierajace, utworzone z materialu rozdrobnionego, z tym, ze zloze to poddaje sie ciaglym lub przejsciowym wibracjom oraz dzialaniu sil przykladanych z zewnatrz, które powoduja zageszczanie i ujednorodnianie zloza. Przedstawione sposoby regulacji grubosci powloki metalowej na drucie umozliwiaja jedynie uzyskanie powlok o stosunkowo duzej grubosci.Uzyskanie cienkich powlok umozliwia rozwiazanie wedlug polskiego opisu patentowego nr 97 678. Zgodnie z tym rozwiazaniem czynnikiem usuwajacym nadmiar metalu i formujacym powloke jest strumien sprezonego gazu, przykladowo powietrza lub azotu. Drut po wyjsciu z kapieli przechodzi przez urzadzenie majace postac wydrazonego walca, wewnatrz którego znajduje sie tuleja w ksztalcie odwróconego stozka oraz sruba z przelotowym otworem w osi, tak zesta¬ wione, ze ich stozkowe zakonczenia tworza pierscieniowa szczeline, regulowana przez zmiane polozenia sruby w stosunku do tulei. Sprezony gaz, wtlaczany do górnej czesci korpusu przez otwór w scianie, wyplywa przez pierscieniowa szczeline oddzialujac na drut prowadzony osiowo przez dolna czesc korpusu, a nastepnie przez otwór w tulei. Strumien gazu skierowany jest pod katem, do osi drutu. Grubosc powloki regulowana jest cisnieniem gazu.Wada tego rozwiazania jest trudnosc zachowania scisle osiowego przejscia drutu przez dysze, warunkujacego uzyskanie równomiernej grubosci powloki na obwodzie drutu. Wady znanych rozwiazan eliminuje urzadzenie wedlug wynalazku.Urzadzenie do regulacji grubosci powloki cynkowej na drucie zawiera zgodnie z wynalazkiem dysze w ksztalcie odwróconego stozka, przechodzacego w dolnej i ewentualnie górnej czesci w walec. Dyszajest wyposazona w górnej czesci w króciec doprowadzajacy gaz, usytuowany stycznie do sciany bocznej dyszy. W osi dyszy jest umieszczona suwliwie walcowa prowadnica drutu. Do dyszy, ponizej jej dolnej powierzchni czolowej, jest zamontowana przesuwnie poosiowo plyta, usytuowana prostopadle do osi dyszy, zaopatrzona w otwór wspólsrodkowy z osia dyszy. Odleg¬ losc plyty od dolnej powierzchni czolowej dyszy jest regulowana odpowiednio do wymaganej grubosci powloki cynkowej na drucie.Urzadzenie umieszcza sie bezposrednio nad zwierciadlem kapieli cynkowej, w miejscu wynu¬ rzania z niej drutu. Drut jest przeciagany przez otwór w plycie i otwór w dyszy, a nastepnie prowadzony przez umieszczona w dyszy prowadnice. Struga gazu, doprowadzanego do dyszy króccem stycznym do jej sciany bocznej, ulega zawirowaniu. Gaz oplywa prowadnice, a ponizej prowadnicy bezposrednio drut powleczony cynkiem, ruchem spiralnym w kierunku ku dolowi.Struga gazu omywajac drut ustawia go w osi dyszy, co zapewnia uzyskanie równomiernej powloki na obwodzie drutu. Z kolei gaz wyplywa przez szczeline miedzy dolna powierzchnia kapieli cynkowej przed oddzialywaniem strugi gazu. W wyniku oddzialywania strugi gazu na powierzch¬ nie drutu nastepuje zgarnianie z niej nadmiaru cieklego cynku. Ilosc zgarnietego cynku, a tym samym grubosc uzyskanej ostatecznie powloki cynkowej jest zalezna od natezenia przeplywu gazu i odleglosci miedzy dolna powierzchnia czolowa dyszy i umieszczona ponizej niej plyta z otworem.W przeciwienstwie do znanych rozwiazan urzadzenie wedlug wynalazku umozliwia precy¬ zyjna regulacje grubosci powloki cynkowej na drucie oraz zapewnia uzyskanie równomiernej grubosci powloki na obwodzie drutu. Urzadzenie jest proste w budowie i obsludze.Przedmiot wynalazku uwidoczniony jest w przykladzie wykonania na rysunku, przedstawia¬ jacym urzadzenie do regulacji grubosci powloki cynkowej na drucie w przekroju wzdluznym.Urzadzenie zawiera dysze 1 w ksztalcie odwróconego stozka, przechodzacego w dolnej i górnej czesci w walec. Dysza 1 jest wyposazona w króciec 2 doprowadzajacy gaz, usytuowany w górnej czesci dyszy 1, stycznie do jej sciany bocznej. W osi dyszy 1 jest umieszczona suwliwie walcowa prowadnica 3 drutu 4. Prostopadle do osi dyszy 1, w regulowanej odleglosci od jej dolnej powierzchni czolowej, jest umieszczona plyta 5 z otworem wspólsrodkowym z osia dyszy 1.145 144 3 Urzadzenie umieszcza sie bezposrednio nad zwierciadlem kapieli cynkowej, w miejscu wynu¬ rzania z niej drutu. Powleczony cynkiem stalowy drut 4 wprowadza sie poprzez otwór w plycie 5 do dyszy 1, po czym przemieszcza sie go wzdluz prowadnicy 3. Króccem 2 doprowadza sie do dyszy 1 gaz, przykladowo sprezone powietrze. Gaz ten oplywa prowadnice 3 ruchem spiralnym w kierunku ku dolowi. Ponizej prowadnicy 3 gaz omywa drut 4, zgarniajac zjego powierzchni nadmiar cieklego cynku, po czym wyplywa przez szczeline miedzy dolna powierzchnia czolowa dyszy 1 a plyta 5, która oslania powierzchnie kapieli cynkowej przed oddzialywaniem strugi gazu.Zastrzezenie patentowe Urzadzenie do regulacji grubosci powloki cynkowej na drucie za pomoca strumienia gazu, zawierajace dysze w ksztalcie odwróconego stozka, przechodzacego w dolnej i ewentualnie górnej czesci w walec, znamienne tym, ze dysza (1) jest wyposazona w króciec (2) doprowadzajacy gaz, usytuowany w górnej czesci dyszy (1), stycznie do jej sciany bocznej, oraz w walcowa prowadnice (3) drutu, umieszczona suwliwie w osi dyszy (1), a ponadto w osadzona przesuwnie poosiowo plyte (5), umieszczona ponizej dolnej powierzchni czolowej dyszy (1), prostopadle do osi dyszy (1), przy czym plyta (5) jest zaopatrzona w otwór wspólsrodkowy o osia dyszy (1).145144 Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 400 zl PL