PL129543B3 - Process for preparing di-n-propylacetic acid - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia kwasu dwu-n-propylooctowego, ewentualnie w postaci jego nietoksycznych soli.Sposób wedlug patentu glównego nr 108 173 po¬ lega na wytwarzaniu kwasu dwu-n-propyloocto- wego z dwu-n-propyloacetoni/trylu w trzech naste¬ pujacych etapach: — W pierwszym etapie dwu-n-propyloaceto- nitryl hydrolizuje sie w srodowisku stezonego kwa¬ su siarkowego z wytworzeniem dwu-n-propyloace- tamidu, wedlug schematu 1.— W drugim etapie, bez wyodrebniania produk¬ tów dwu-n-propyloa,cetamid poddaje sie dwuazo- waniu azotynem sodu w srodowisku wodnego kwasu siarkowego, wedlug schematu 2.— W trzecim etapie, otrzymuje sie kwas dwu- -n-propylooctowy przez rektyfikacje srodowiska reakcyjnego.Sposób ten jednakze posiada nastepujace wady: —• Wymaga stosowania azotynu sodu, który jest toksycznym zwiazkiem, wykazujacym LD50 180 mg/kg doustnie dla szczurów. Ponadto uzycie azotynu powoduje tworzenie sie jonów azotyno- wych i azotanowych, zanieczyszczajacych kwas dwu-n-propylooctowy, zas obecnosc waleronitrylu, stanowiacego zanieczyszczenie w wyjsciowym dwu- -n-propyloacetondtrylu prowadzi do wytworzenia kwasu walerianowego, powodujacego bardzo nie¬ przyjemny zapach w produkcie koncowym. 10 15 20 25 90 — Ponadto, koniecznosc pracy, w srodowisku stezonego kwasu siarkowego obniza wydajnosc i ekonornicznosc pro-cesu.Sposób wedlug wynalazku eliminuje dwie po¬ wyzsze wady. Sposób wedlug wynalazku poilega zasadniczo na wyeMimiLniowaniu uzycia azotynu so¬ du d wytworzeniu kwasu dwu-n-propylooctowego na drodze ciaglej hydrolizy dwu-n-propylotaicetor nitrylu poprzez dwu-n-propyloacetamid oraz na obnizaniu stezenia kwasu siarkowego w srodowisku reakcyjnym zgodnie ze schematem 3.Sposób wedlug wynalazku polega wiec na wpro¬ wadzeniu do srodowiska reakcyjnego fro- pierwszym etapie sposobu wedlug patentu glównego, przedsta¬ wionym na schemaicde 1, wody w ilosci potrzebnej do wytworzenia stezenia kwasu siarkowego 55—65%, korzystnie 60%, po czym srodowisko reak- cyjne ogrzewa sie ponad chlodnica zwrotna w tem¬ peraturze okolo 125—128°C w ciagu okolo 4—6 godz. w celu uzyskania ilosciowej konwersji amidu w kwas.Poza wyeliminowaniem azotynu i zastosowaniem lagodniejszych warunków pracy, sposób wedlug wynalazku umozliwia cjtrzymanie kwiaisu dwu-rt- -propylooctowego nie zawierajacego wyjsciowego nitrylu, a przede wszystkim dwu-n-pcopyloaceta- rn^du. Jak przedstawiono szczególowo -w przykla¬ dach, wydajnosc w stosunku do kwasu dwu-n-pro¬ pylooctowego wzrasta 2,5 razy, (a wydajnosc reak¬ cji wzrasta z 92% do 98%. Ponadto mozna uzyskac 129 543129 543 kwas dwu-n-propylooctowy o jeszcze wiekszej czy¬ stosci, wprowadzajac ewentuadne dodatkowe ulep¬ szenie do etapu drugiego sposobu wedlug patentu glównego, przy czym ulepszenie to polega na za¬ stapieniu rektyfikacji mieszaniny reakcyjnej wy¬ odrebnianiem kwasu za pomoca strumienia pary.Stwierdzono, ze oddzielanie za pomoca strumienia pary dziala selektywnie wzgledem izafnieczyisizczen resztkowych, nie tylko w stosunku do (resztkowego nifcrylu i amidu, lecz takze w stosunku dio wale- ronitrylu i kwasu walerianowego], których zawar¬ tosc w koncowym produkcie zmniejsza sie do po¬ lowy..Ponadto, oddzielanie produktu za pomoca pary jest bardziej ekonomiczne niz rektyfikacja ii 'wy¬ maga mniejszych inwestycji. Pozytywny wplyw etapu wyodrebniania za pomoca pary na czystosc otrzymanego kwasu dwu-n-propylooctowego wyka¬ zano doswiadczalnie w nastepujacych próbach.Doswiadczalne srodowisko- hydroiiltyozne odpo¬ wiadajace srodowisku otrzymanemu na koncu eta¬ pu III wytworzono z nastepujacych skladników: kwas dwu-n-propylooctowy (1 mol) zawierajacy 0,33% kwasu walerianowego — 144 g 60% kwaissiarkowy — 730 g Do tego srodowiska dodano znaczne ilosci kwasu walerianowego w celu otrzymania sitezen tego kwa¬ su 0,35—1%. Przez srodowisko itoo przepuszczono nastepnie strumien pary, przy czym utrzymywano stala objetosc i stala temjperiatuire 130°C. Potrzebna do tej operacji objetosc wody wynosila 1800 ml/imol wyodrebnionego produktu koncowego, Wydajnosc wyodrebnionego kwasu dwu-n-pnopylooetotwego byla praktycznie ilosciowa. Nastepnie prowadzono dekantacje w (temperaturze pokojowej z jednoczes¬ nym suszeniem nad siarczanem sodu. Ilosc kwasu walerianowego zweryfikowano analitycznie. Wyni¬ ki zestawiono w nastepujacych tabelach I i II.W tabeli I podano wyniki z 4 prób z zastoso¬ waniem róznych ilosci wyjsciowych kwasu wale¬ rianowego. .W tabeli II podano wyniki z jednej operacji ciaglej, przy wyjsciowej ilosci kwasu waleriano¬ wego 1«%. Wazne bylo w ten sposób sledzic ewolu¬ cje ilosci kwasu walerianowego w kolejnych róz¬ nych frakcjach kwasu dwunnipropylooictowego otrzymanego po wyodrebnianiu iza pomoca pary.Tabela II Wyjsciowa zawartosc kwasu walerianowego w surowym kwasie dwu-n-propylooctowym przed oddzielaniem .patra: 1% = 1,44 g Pró¬ ba nr 1 2 3 4 Tabe Wyjsciowa zawartosc kwasu walerianowego PL PL PL PL PL PL PL

Claims (1)

1.