Przedmiotem wynalazku jeisit sposób wykonywa¬ nia Wtórników i regeneracji narzedzi tlocznych to jest wykirojników, krepowników i tloczników dro¬ ga obróbki aleiktroeroizyjnaj.W przypadku wielkoiseryjmej produkcji detali metoda obróbki plastycznej (wykrawanie, krepo¬ wanie, tloczenie na zijmino) narzedzia ulegaja sizyti¬ kieimu zuzyciu i zachodzi koniecznocc wykonywa¬ nia tzw. wtórników b^dz regeneracji narzedzi.Dotychczas wtórniki wykonywane byly talk sa¬ mo jak pierwszy egzemplarz narzeldizia z wyko¬ rzystaniem obróbki elektroerozyjnej w nastepu¬ jacy sposób: — wykonanie elektrody, metoda obróbki skrawa¬ niem, do drazenia prowadzenia, — wykonanie elektrody, meitoda obróbki skrawa¬ niem, do drazenia maltrycy, — drazenie prowadzenlia i matrycy, — wykonanie stempla metoda obróbka skrawa¬ niem, — dopasowanie stempla do wydrazonego ksztal¬ tu matrycy i proiwaidizenia przez szlifowanie.Zasadnicza wada tego sjpoisolbu wyjkoinywania wtórników jest to, ze elektrody do drazenia uzy¬ skuje sie metoda obróbki skrawaniem, która jelst pracochlonna, a ponadto na elektrodach powisita- ja mniejsze luib wieksze bledy wlasciiwe dla ob¬ róbki miedzi ta metoda oiraz odksztalcenia powo¬ dowane zmianami temperaturowymi wyistepuja- 10 15 20 25 30 2 cymi w czasie obróbki. Praktycznie metoda ta nie daje mozliwosci uzyskania jednakowego ksztaltu elektrod, zwlaszcza g(dy jeist on bardizliej skompli¬ kowany w swylm geometrycznym ksztalcie. Zatem, w przypadku gdy zniszczona jest tylko jedna czesc narzejdzia np. stemjpe/1, nie ma mozliwosci wykorzystania drugiej czesci narzedzia to jest matrycy przez doirobienie nowego stempla lub „wypozyczanie" z drugiego egzemplarza narze¬ dzia.Wedlug wynalazku sposób wykonywania wtór¬ ników narzedzi tloicznych takich jak wy|krojiniJk, droga obróbki elektroerozyjnej, polega na tym, ze z blachy materialu elektrodowego' wycina sie detal na plierwoltnym narzedziu, wykonanym do¬ wodna metoda. Detal ten stanowi eiejktrode do dra¬ zenia maitrycy, natomiast powstaly przy wci¬ naniu azur — elektrode do drazenia stempla.¦Nastepnie, znanym sposobem, koirygiuje sie wy¬ miary elektrod celem uzyskania zalozonych lu¬ zów miedzy stemplem a matryca, przy okreslo¬ nych parametrach obróbki elektroerozyjnej»-Ma¬ jac gotowe elektrody drazy sie matiryce i prowa¬ dzenie oiraiz stempel, po czym wyfliuzowuje sie matryce od spodu.W wypadku wykonywania wtórników takich narzedzi tlocznych jak krepownik badz tlocznik elektrode wspólna do drazenia stempla i ma¬ trycy uzyskuje sie przez wykrepowanie badz wy- 113 530iis 5só 3 tloczenie detalu z blachy elektrodowej na pier¬ wotnym narzedziu; .Dalszy sposób postepowania jeist taikii sam jak przy wykonywaniu wykrojniika, oczywiscie za wy¬ jatkiem ostatniej czynnosci to jest wyluzowania matirycy. Zaleta sposobu wedlug wynalazku jest znaczne skrócenie czasu wykonania elektrod do drazenia \jak równiez to, ze nie wyistepuja zbiez¬ nosci drazonych ksztaltów. Ponadto jest to jedy- „ na metoda pozwalajaca na regeneracje narzedzi tlocznych oraz produkcje czesci zamiennych naj¬ szybciej zuzywajacych sie elementów narzedzi, szczególnie przy ich skoimjplilkowanym ksztalcie geometrycznym.•W wyniku stosowania spoisoibu wedlug wyna- " lazku uzyskuje sie zminiejiszenie pracochlonnosci o okolo 40% oraz znaczne obnizenie materialo- chloninoisci..,Wynailazek zostanie blizej objasniony na przy¬ kladach, z któryoh pierwszy opisuje sposób wy¬ konania wtórnika wylkrojmika na ramie przelacz¬ nika telefonUcznego, a drugi — spo-sób wykona¬ nia wtórnika tloczinlijka lyz|ki stolowej. ^rrayklad I. Na istniejacym pierwisizym wy- krojiniiku, wykonanym tradycyjna metoda obróbki skrawaniem, wycina ,sie z tas bosci 1,5 mim i szerokosci 150 mm raimie prze- lacziniika o dosc skomplikowanym ksztalcie geo- meitryciznyim.Wyciety detal stanowi elektrode do drazenia maitrycy, natomiast aziur — elektrode do diraze- niia stempla. Wymiary elektrod koryguje sie ce¬ lem uzyskania odpowiednich luzów miedzy stem¬ plem a matryca przy zalozonych parametrach ob¬ róbki elektroerozyjnej.' Nastepnie drazy sie maitryce i prowadzenie, które sa odwrócone o 180° w stosunku dio pozycji pracy na prasie. Drazaca elektroda jest równiez odwrócona o li80° w stoisumlku do normalnej pira- cy stempla.Elektroda — azurem drazy sie stempel przy po¬ laryzacji ujemnej na steimpdu. Ostatnia ozynno- 10 15 20 25 30 35 40 scia jest wylluzowanie matrycy od spodu przez zwiekszenie szczeliny erozji.¦ Przyklad II. Na istniejacym pierwszym tloczniku wykonanym metoda tradycyjna, tloczy sie wytloezlke z; blachy elektroidowej o grubosci odpowiadajacej grubosci • materialu wyjsciowego dla 'lyzki.Wytloczony detali stanowi elektrode, przy czym jego powierzchnia wypukla jest e/leiktroida do dra¬ zenia matrycy, natomiast powierzchnia wklesla — elektroda do drazenia stemjpla.Wymiary elektrody koryguje sie znanymi me¬ todami, celeni uzyskania wymiarów odpowiadaja- cych zalozonym parametrom obróbki elektroero¬ zyjnej. Nastepnie drazy sie matryce powierzchnia wypukla lyzki — elektrody oraz stempel po¬ wierzchnia wklesla lyzjkii — elektrody.Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wykonywania wtórników i regenera¬ cji narzedzi tlocznych — wyikirojników — droga obróbki elektroerozyjnej, znamienny tym, ze z blachy materialu elektrodowegp wycina sie na pierwotnym rlarizedziu detal,, który stanowi elek¬ trode do drazenia matrycy, a powstaly azur sta¬ nowi eiektroICle* do drazenia stempla, nastepnie znanymi sposobami koryguje sie wymiary elek¬ trod celem uzyskania zalozonych luzów miedzy. stemplem a matryca, drazy sie stempel i matryce oraz wyluzowuje matryce oid spodu. 2. Sporsób wykonywania wtórników i regenera¬ cji narzedzi tlocznych — krepowników i tloczni¬ ków — droga obróbki elektroerozyjnej, znamien¬ ny tym, ze z blachy materialu elektrodowego kre¬ puje sie badz tloczy na pierwotnym narzedziu detal, który stanowi elektrode do drazenia stem¬ pla i matrycy, . a nastepnie znanymi sposobami koryguje sie wymiary elektrod celem uzyskania zalozonych luzów miedzy stemplem, a maitryca o- raz drazy stempel i matryce. £N-3, zam. 780/81 Cena 45 zl PL