Przedmiotem wynalazkujestuklad kontroli pracy i automaty¬ cznego sterowania przenosników zwlaszcza do transportu urobku w podziemiach kopaln.Znany jest z opisu patentowego nr 85346, uklad kontroli pracy i automatycznego sterowania przenosników wyposazony 5 w zespól sterowania zawierajacy blok formowania sygnalów który jest polaczony z czujnikami kontroli biegu tasmy, awaryj¬ nym i predkosci organu transportujacego. Blok indykacji awarii jest sterowany sygnalami spietrzania, zsuwania tasmy, awaryj¬ nym i predkosci organu transportujacego. Sygnaly te podawane 1o sa do bloku realizacji programu sterowania, natomiast sygnal predkosci organu transportujacego nadawany jest do bloku odmierzania czasu z tym, ze sygnal odmierzajacy sygnalizacje ostrzegawcza i sygnal opóznienia zalezy od sygnalu sterujacego.Sygnaly te sterujablokiem uruchomienia akustycznej sygnaliza- 15 cji tak, ze zanik sygnalu odmierzajacego sygnalizacje ostrzega¬ wcza powoduje pojawienie sie sygnalu wyjsciowego z bloku odmierzania czasu. Sygnal wyjsciowy steruje blokiem urucho¬ mienia wylacznika stycznikowego i uruchomienie wylacznika napinania tasmy, które zatrzymuja organ transportujacy. 20 Wada rozwiazania wedlug patentu nr 85346 jest brak mozli¬ wosci wylaczenia napiecia zasilania napedu przenosnika oraz sterowania bezposredniego napedem przenosnika z pominie¬ ciem zespolu czujników.Wada ukladu z punktu widzenia bezpieczenstwa pracy jest 25 oddzialywanie wylacznika awaryjnego na sygnal wylaczenia napedu przenosnika poprzez elementy posredniczace ukladu automatyki, których uszkodzenie, moze spowodowac brak mozliwosci wylaczenia napedu przenosnika.Niedogodnoscia ukladujest równiez brak mozliwosci urucho- m 30 mienia napedu stacji napinajacej przenosnika z odpowiednim wyprzedzeniem czasowym w stosunku do zalaczeniawylacznika stycznikowego napedu przenosnika. Dalsza wada ukladu jest równiez mozliwosc rozruchu napedu przenosnika bez sygnalu ostrzegawczego np. w przypadku przesuniecia metalu nad czuj¬ nikiem ruchu.Uklad kontroli pracy i automatycznego sterowania przenos¬ ników wedlug wynalazku ma w zespole czujników wlaczony czujnik temperatury bebna napedowego, który jest polaczony poprzez blok formowania sygnalów wyjsciowych czujników z blokiem logicznym.Zespól automatycznego sterowania przenosnikiem wyposa¬ zony jest w blok inicjujacy, blok blokady pracy przenosnika podajacego, blok zalaczenia wylacznika napiecia zasilania iblok uruchamiania wylacznika stycznikowego napedu. Blok inicju¬ jacy jest zlozony z elementu zalaczenia lokalnego, elementu blokady sterowania zdalnego z elementu logicznego, który jest polaczony z zespolem wylacznika stycznikowego napedu prze¬ nosnika oraz z blokiem logicznym, blokiem indykacji optycznej i elementem blokadady sterowania zdalnego. Blok blokady pracy przenosnikapodajacegojestpolaczony zczujnikiem pred¬ kosci organu transportujacego poprzezblok formowania sygna¬ lów wyjsciowych czujników i z blokiem logicznym. Natomiast blok zalaczania wylacznika napiecia zasilania jest polaczony z zespolem wylacznika napiecia zasilania oraz z zespolem wyla¬ cznika stycznikowego napedu przenosnika i z blokiem urucha¬ miania wylacznika stycznikowego napedu, który jest zlozony z elementu koninkcji i z elementu dysjunkcji. Blok uruchamiania wylacznika stycznikowego napedujest polaczony poprzez wyla¬ cznik awaryjny z zespolem wylacznika stycznikowego napedu112 111 3 4 przenosnika, a element koninkcji jest polaczony z czujnikiem predkos$ organu transportujacego poprzez blok formowania sygnalów wyjsciowych czujników i z zespolem wylacznika sty- czmkowego nap Zaleta ukladu wedlug wynalazku jest mozliwosc samoczyn¬ nego wylaczenia przenosnika mimo uszkodzenia zespolu wyla¬ cznika stycznikowego napedu przenosnika, ponadto uklad pozwala pa bezposrednie sterowanie przez obsluge organem transportujacym bez udzialu obwodów kontrolnych. Zaleta uftladu jest brak opóznienmiedzy momentemzaistnieniaawarii, a zmiana wartosci sygnalu wylaczajacego przenosnik podajacy onz separacja sygnalu limitujacego czas dzialania stacji napina¬ jacej od Sygnalu limitujacego czas trwania rozruchu przenosni¬ ka.Ponadto niezaleznie od rodzaju sterowania czynny jest wyla¬ cznik awaryjnego zatrzymania przenosnika z trasy. Przypad¬ kowe pojawienie sie sygnalu z czujnika ruchu w czasie po- jfoju przenosnika nie powoduje jego uruchomienia, a rozuch stycznym sypialem ostrzegawczym. Dalsza zaleta ukladu jest wlasnoscpolegajaca na uruchomieniu przenosnikasygnalemod urzadzenia odbierajacego tylko w jednym zaprogramowanym kierunku, natomiast pfaca przenosnika w dwóch kierunkach moze sie odbywac przy sterowaniu lokalnym z jego zespolu.Przedmiot wynalazku uwidoczniono w przykladzie wykona¬ nianarysunku, który przedstawiaschemat blokowyukladu.Jak przedstawiono na rysunku uklad wyposazony jest w zespól: automatycznego sterowania przenosnikiem 1, zespólczujników 2, zespól wylacznika stycznikowego napinania tasmy 3,zespól i wylacznika stycznikowego napedu przenosnika 4 zespól elek¬ troakustycznych przetworników sygnalów ostrzegawczych 5 i zespól wylacznika napiecia zasilania 6. Zespól automatycznego sterowania przenosnikiem 1, sklada sie z bloku formowania sygnalów wyjsciowych czujników 1.1, bloku inicjujacego 1.2, bloku indykacji optycznej 1.3, bloku logicznego 1.4, bloku odmierzania czasu 1.5, bloku blokady pracy przenosnika poda¬ jacego 1.6,bloku uruchamianiawylacznika stycznikowegonapi¬ nania tasmy 1.7,bloku uruchamianiawylacznika stycznikowego napedu 1.8, bloku zalaczania akustycznej sygnalizacji ostrzega¬ wczej 1.9 i bloku zalaczania wylacznika napiecia zasilania 1.10.Prace przenosnika kontroluje czujnik spietrzenia urobku 2.1, czujnik zsuwania tasmy 2.2, czujniktemperaturybebna napedo¬ wego 2.3, wylacznik awaryjny 2.4, i czujnik predkosci organu transportujacego 15.Do bloku logicznego 1.4 jest wprowadzona informacja spie¬ trzenia urobku na przesypie xi, zsuwania tasmy z konstrukcji nosnej przenosnika 12, przekroczenia temperatury bebna nape¬ dowego xj, wylaczenia awaryjnego z trasy przenosnika z* zatrzymania lokalnego przenosnika przez obsluge i2uruchomie¬ nia zdalnego przenosnika i* Sygnalem wyjsciowym bloku logi¬ cznego 1.4jest sygnal k,lctóryoddzialywuje na blokodmierzania czasu 1.5, blok:blokady pracy przenosnika podajacego 1.6, blok uruchomienia wylacznika stycznikawego 1A blok zalaczania akustycznej sygnalizacji ostrzegawczej 1.9, blokzalaczenia wyla¬ cznika napiecia zasilania Lit. Natomiast blok uruchomienia wylacznika stycznikowego napedu 1.8 zawiera elementy koniunkcji 1.8.1, dysjunkcji 1.8.2oraz przelacznik Pi iprzycisk niestabilny P2.Blok logiczny 1.4 realizuje nastepujaca funkcje! k = Xl + X2 + Xj + X4 • i2 * i4 w której sygnal wyjsciowy k pojawia sie, jezeli brak sygnalów z czujników xi -5-x*orazprzy obecnosci sygnalu sterowania lokal- _ nego U i sterowania zdalnego U Blok inicjujacy 1.2 ma element zalaczania lokalnego 1.2.1, element blokady sterowania zdalnego 1.2.2 i element logiczny 1.2.3. Sygnalami wejsciowymi bloku inicjujacego 1.2 jest sygnal bi blokady z urzadzenia odbierajacego, sygnal Z2 ustawienia przelacznika kierunku obrotów. Natomiast sygnalami wyjscio¬ wymi jest sygnal i 1 zalaczenia wskaznika, sygnal h sterowania lokalnego, sygnal U zalaczenia wskaznika, sygnal i4 sterowania zdalnego i sygnal i5 czujnika ruchu.Wymienione sygnaly opisane sa zaleznosciami, w których sygnal ii zalaczenia wskaznikajest równy sygnalowi h sterowa¬ nia lokalnego, sygnal b zalaczenia wskaznikajest równy sygna¬ lowi isczujnika ruchu i sygnal Usterowania zdalnego jest równy sumie sygnalu hczujnika ruchu i iloczynowi sygnalu bi blokady z urzadzenia odbierajacego i sygnalu Z2ustawieniaprzelacznika kierunku obrotów. Dzialanie bloku odmierzania czasu 1.5 odbywa sie pod wplywem obecnosci sygnalu wyjsciowego k, który powoduje pojawienie sie sygnalu czasowego ti na czas t\ sterujacego blokiem zalaczania akustycznej sygnalizacji ostrze¬ gawczej 1.9. Po zaniku sygnalu ti pojawia sie sygnal czasowy wlaczenia stacji napinajacej Una czas rj orazsygnalczasowy 13 rozruchu przenosnika na czas n. Zespólautomatycznego stero¬ wania przenosnikiem 1 pozwala na uruchomienie oraz naprace przenosnika w jednym z trzech rezimów sterowania tj. automa¬ tycznym lokalnym, automatycznym zdalnym lub recznym bezposrednim.Uruchomienie przenosnika w „rezimie automatycznym lokal¬ nym* odbywa sie po pojawieniu siesygnalu i2sterowania lokal¬ nego sygnalu U sterowania zdalnego z bloku inicjujacego 1.1 Sygnal Usterowania zdalnego wymuszany jest elementem blo¬ kady sterowania zdalnego 1.2.2niezaleznieod wartosci sygnalu bi blokady z urzadzenia odbierajacego oraz sygnalu z2ustawie¬ nia przelacznika kierunku obrotów, natomiastsygnal i2 sterowa¬ nia lokalnego jest wymuszany elementem zalaczenia lokalnego 1.2.1. Stan elementu zalaczenia lokalnego 1.2.1 i elementu bk. kady sterowaniazdalnego 1.2.2 sygnalizowanyjest wskaznikami w bloku indykacji optycznej 1.3.Obecnosc sygnalu i2 sterowania lokalnego i sygnalu I4 stero¬ wania zdalnego przy równoczesnymbrakusygnalów X1, X2, xj, x4 z czujników wymusza przez blok logiczny 1.4 pojawienie sie sygnalu wyjsciowego k.Sygnal wyjsciowy k w pierwszej kolejnosci wywoluje zmiane stanu sygnalu ti na czas n oraz przygotowuje do pracy blok blokady przenosnika podajacego 1.6, blok uruchomienia wyla¬ cznika stycznikowego napinania tasmy 1.7, blok uruchamiania wylacznika stycznikowego napedu 1.8, blok zalaczania akusty¬ cznej sygnalizacji ostrzegawczej 1.9. Obecnosc sygnalu czaso¬ wego ti isygnalu wyjsciowego k na wejsciu bloku zalaczania akustycznej sygnalizacji otrzegawczej 1.9 zmienia wartosc syg¬ nalu zalaczenia y 1 wylaczajac na czas n zespól elektroakusty¬ cznych przetworników sygnalów ostrzegawczych 5. Po uplywie czasu nzanikasygnal n i pojawia siesygnalczasowy wlaczenia stacji napinajacej t2 oraz sygnal czasowy rozruchu przenosnika tj. Sygnal t2 poprzez blok 1.7 uruchamia zespól wylacznika stycznikowego napinania tasmy 3 na okreslony czas n zalezny od dlugosci przenosnika. ' Sygnal czasowy rozruchu przenosnika U wprowadzony na element dysjunkesji 1.8.2 zmienia stan sygnalu wyjsciowego W2 na czas r* Poniewaz przelacznikPi ustawionyjest w pozycji Ito pojawia sie sygnal zalaczenia napedu y^ który dostaje sie do zespolu wylacznika stycznikowego napedu przenosnika 4,jezeli zamkniety jest obwód wylacznika awaryjnego 2.4 Pojawienie sie sygnalu zalaczenianapeduy2prowadzidozalaczeniazespolu wylacznikastycznikowego napedu przenosnika 4, który urucha¬ mia naped przenosnika P. Zalaczenie zespolu wylacznika sty¬ cznikowego napedu przenosnika 4 jest jednoznaczne z wymuszeniem przez niego sygnalu potwierdzenia zi. Jezeli roz- 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 605 112111 6 ruch przenosnika byl prawidlowy i nastapil w czasie Tjtrwania sygnalu czasowego rozruchu przenosnika ts, to sygnal wyjs¬ ciowy W2 z wyjscia elementu dysjunkcji 1.8.2 zostal podtrzy¬ many wskutek obecnosci sygnalu wejsciowego Wj. Sygnal wejsciowy Wi pojawil sie, gdyz na wejsciu elementu koniunkcji 1.1.1 oprócz sygnalu wyjsciowego k i sygnalu potwierdzenia zi pojawil sie sygnal x$ z czujnika predkosci organu transportuja¬ cego 15.Obecnosc wymienionych sygnalów k, ii, x% podtrzymuje prace omawianego przenosnika. Pojawienie sie syjaialów k, xs na wejsciu bloku blokady pracy przenosnika podajacego 1.4 zmienia sygnal wyjsciowy fe odblokowujac prace urzadzenia podajacego. Przedstawionyblok zalaczania wylacznikanapiecia zasilania l.lt wypracowuje sygnal wylaczenia y* jezeli zanika sygnal wyjsciowy W2 natomiast utrzymuje sie sygnal potwier¬ dzenia Zi.Stan taki moze wystapicw przypadku awaryjnymszczepienia styków stycznika w zespole wlacznika stycznikowego napedu przenosnika 4 wtedy pojawia sie sygnal wylaczenia y^ który poprzez zespól wylacznika napiecia zasilania 6wylacza napiecie zasilania napedu przenosnika P, co jest jednoznaczne z jego zatrzymaniem. Oprócz omówionego przypadku zatrzymania przenosnika moze on byc wylaczony samoczynnie sygnalami xi -r- xs tzn. jezeli zadziala czujnik spietrzeniaurobku 2.1 lub czuj¬ nik zsuwania tasmy 23 lub czujniktemperatury bebna napedo¬ wego 23 lub wylacznik awaryjny 2.4 Itrb czujnik predkosci organu transportujacego 2.5 lub lez chwilowo zaniknie sygnal potwierdzenia zi. Zatrzymanie przenosnika przez obsluge odbywa sie przez zmiane stanu sypialu sterowania h elementu zalaczenia lokalnego 1.2.1, sygnalu sterowania zdalnego i4 ele¬ mentu blokady sterowania zdalnego 1.2.2 w bloku inicjujacym 1.2.Jezeli przenosnik pracuje w wyzej wymienionym rezimie ste¬ rowania i zostanie zatrzymanyjednym z sygnalówxzczujników: spietrzenia urobku 2.1, zsuwania tasmy 2.2, temperatury bebna napedowego 2.3 lub wylacznika awaryjnego 2.4, to pousunieciu przyczyny wylaczenia, rozruch przenosnika odbywa sie samo¬ czynnie poprzedzony emisja akustycznego sygnalu ostrzegaw¬ czego.Poniewaz zadzialaniu dowolnego z opisanych czujników 2.1. -5- 23 lub wylacznika awaryjnego 2.4 towarzyszy pojawienie sie sygnalu x i zczujników,atymsamym zanik sygnaluwyjsciowego k, dlatego ponownejego pojawienie sie rozpoczyna rozruchjak w opisanym przypadku wymuszenia sygnalu sterowania lokal¬ nego ij i sygnalu sterowania zdalnego i* Zatrzymanie przenos¬ nika w przypadku krótkotrwalego zaniku sygnalu xj z czujnika predkosci organu transportujacego 2.5 (zanika sygnal zalacze¬ nia napedu y2, powoduje zanik sygnalu potwierdzenia zi dzieki czemu przenosnik zostaje zablokowany, gdyzsygnalwyjsciowy k nie zmienia wartosci. Ponowny rozruch przenosnika w wyzej wymienionym przypadku moze sie odbyc przez wymuszenie sygnalu czasowego t3 rozruchu przenosnika który pojawia sie tylko na czas ra w zaleznosci od sygnalu wyjsciowego k.Uruchomienie przenosnika w rezimie „automatycznym zdal¬ nym" odbywa sie sygnalem bi blokady z urzadzenia odbieraja¬ cego przy obecnosci sygnalu ii zalaczenia wskaznika, sygnalu {2 sterowania zdalnego i sygnalu potwierdzenia Z2oraz braku syg¬ nalu i) zalaczenia wskaznika i sygnalu U czujnika ruchu.Obecnosc sygnalów bi oraz Z2 powoduje przez element logi¬ czny 1.2.3 w bloku inicjujacym 1.2 pojawienie sie sygnalu u sterowania zdalnego. Sygnal i2sterowania lokalnego i sygnalU sterowania zdalnego wymuszajarozruch orazpraceprzenosnika wsposóbpodobnyjak toopisano wyzej, przy rezimie sterowania lokalnego. Uzaleznienie uruchomienia przenosników w rezimie sterowania zdalnego od sygnalu zi przelacznika kierunku obro¬ tów zabezpiecza *go przed ruchem w kierunku przeciwnym do transportu urobku. Uruchamianie przenosnika w rezimie „recznym bezposrednim** odbywa sie bez udzialu przedstawio¬ nych elementów automatyki 1,2,3,5,6zwyjatkiemwylacznika awaryjnego 2.4przelacznika Piorazprzycisku niestabilnego P* Zalaczenie przenosnika nastapi po nacisnieciu przycisku P2 jezeli przelacznik Pi w bloku uruchomienia wylacznika styczni- kowego napedu l.S jest przelaczony w pozycje III oraz jest zamkniety obwód wylacznika awaryjnego 2.4. Wtedy przenos¬ nik rusza bez sygnalu ostrzegawczego, ajego pracapodtrzymy¬ wana jest pojawieniem sie sygnalu potwierdzenia zi. Zatrzyma¬ nie przenosnika nastapi po przelaczeniu przelacznika Pi w pozycje II lub przerwanie sygnalu y2 zalaczenia napedu wyla¬ cznikiem awaryjnym 2.4.Zastrzezenie patentowe Uklad kontroli pracy i automatycznego sterowania przenos¬ ników zlozony zzespoluautomatycznegosterowaniaprzenosni¬ kiem, zzespolu czujników, zzespolu wylacznika stycznikowego napinania tasmy, z zespolustycznikowego napedu przenosnikai z zespolu elektroakustycznych przetworników sygnalów ostrze¬ gawczych, zunitMy tym, ze ma w zespole czujników (2) wla¬ czony czujnik temperatury bebna napedowego (2J), któryjest polaczony poprzez blok formowania sygnalów wyjsciowych czujników (1.1) z blokiem logicznym (1.4), a zespól automaty¬ cznego sterowaniaprzenosnikiem (1)skladasie z bloku inicjuja¬ cego (1.2), bloku blokady pracy przenosnika podajacego (1.6), bloku zalaczania wylacznika napiecia zasilania (l.lt) i bloku uruchamiania wylacznika stycznikowego napedu (U), przy czym blok inicjujacy (1.2) jest zlozony z elementu zalaczenia lokalnego (1.2.1), elementu blokady sterowaniazdalnego (1.23) i elementu logicznego (1.13), który jest polaczony z zespolem wylacznika stycznikowego napedu przenosnika (4) oraz z blo¬ kiem logicznym (1.4), blokiem indykacji optycznej (1.3) i ele¬ mentem blokady sterowania zdalnego (1.12), natomiast blok blokady pracy przenosnika podajacego (1.4) jest polaczony z czujnikiem predkosci organu transportujacego (2.5) poprzez blok formowania sygnalów wyjsciowych czujników (1.1) i z * blokiem logicznym (1.4), a blok zalaczania wylacznika napiecia zasilania (1.10)jest polaczony z zespolem wylacznika napiecia zasilania (6) oraz z zespolem wylacznika stycznikowego napedu przenosnika (4) i z blokiem uruchamianiawylacznikastyczniko¬ wego napedu (1.8), który jest zlozony z elementu koniunkcji (1.8.1) i z elementu dysjunkcji (1J.2), przy czym blok urucha¬ miania wylacznika stycznikowego napedu (18) jest polaczony poprzez wylacznik awaryjny (2.4) z zespolem wylacznika sty¬ cznikowego napedu przenosnika (4), a element koniunkcji (1.8.1)jest polaczony z czujnikiempredkosciorganu transportu¬ jacego (2.5) poprzez blok formowania sygnalów wyjsciowych czujników (1.1) i z zespolem wylacznika stycznikowego napedu przenosnika (4). 10 15 20 25 30 35 40 45 50112 111 m OH ^9 CM cvi cvi oj ^o ^ -4—l- 3 -4— -4— -ó ó— * *< -?— lJtz^lj 3 ^ -i «* —9&M **l |C\J ^i •-** OJ •3E 53 3 Prac. Poligr. UP PRL. Naklad 120 egz.Cena 45 zl PL