PL111784B1 - Method of manufacture of novel derivatives of nitrosourea - Google Patents

Method of manufacture of novel derivatives of nitrosourea Download PDF

Info

Publication number
PL111784B1
PL111784B1 PL1978208701A PL20870178A PL111784B1 PL 111784 B1 PL111784 B1 PL 111784B1 PL 1978208701 A PL1978208701 A PL 1978208701A PL 20870178 A PL20870178 A PL 20870178A PL 111784 B1 PL111784 B1 PL 111784B1
Authority
PL
Poland
Prior art keywords
chloroethyl
mixture
glycopyranosyl
methanol
urea
Prior art date
Application number
PL1978208701A
Other languages
English (en)
Other versions
PL208701A1 (pl
Inventor
Kenji Toujihara
Masakatsu Ozeki
Yoshihisa Arai
Original Assignee
Tanabe Seiyaku Co
Priority date (The priority date is an assumption and is not a legal conclusion. Google has not performed a legal analysis and makes no representation as to the accuracy of the date listed.)
Filing date
Publication date
Priority claimed from JP9167477A external-priority patent/JPS5427526A/ja
Priority claimed from JP11425977A external-priority patent/JPS5448717A/ja
Priority claimed from JP1122578A external-priority patent/JPS54103826A/ja
Priority claimed from JP5856078A external-priority patent/JPS6026120B2/ja
Priority claimed from JP6345978A external-priority patent/JPS5919555B2/ja
Application filed by Tanabe Seiyaku Co filed Critical Tanabe Seiyaku Co
Publication of PL208701A1 publication Critical patent/PL208701A1/pl
Publication of PL111784B1 publication Critical patent/PL111784B1/pl

Links

Classifications

    • C—CHEMISTRY; METALLURGY
    • C07—ORGANIC CHEMISTRY
    • C07H—SUGARS; DERIVATIVES THEREOF; NUCLEOSIDES; NUCLEOTIDES; NUCLEIC ACIDS
    • C07H13/00—Compounds containing saccharide radicals esterified by carbonic acid or derivatives thereof, or by organic acids, e.g. phosphonic acids
    • C07H13/12—Compounds containing saccharide radicals esterified by carbonic acid or derivatives thereof, or by organic acids, e.g. phosphonic acids by acids having the group -X-C(=X)-X-, or halides thereof, in which each X means nitrogen, oxygen, sulfur, selenium or tellurium, e.g. carbonic acid, carbamic acid
    • A—HUMAN NECESSITIES
    • A61—MEDICAL OR VETERINARY SCIENCE; HYGIENE
    • A61P—SPECIFIC THERAPEUTIC ACTIVITY OF CHEMICAL COMPOUNDS OR MEDICINAL PREPARATIONS
    • A61P35/00—Antineoplastic agents
    • C—CHEMISTRY; METALLURGY
    • C07—ORGANIC CHEMISTRY
    • C07C—ACYCLIC OR CARBOCYCLIC COMPOUNDS
    • C07C275/00—Derivatives of urea, i.e. compounds containing any of the groups, the nitrogen atoms not being part of nitro or nitroso groups
    • C07C275/66—Derivatives of urea, i.e. compounds containing any of the groups, the nitrogen atoms not being part of nitro or nitroso groups having nitrogen atoms of urea groups bound to halogen atoms or to nitro or nitroso groups
    • C07C275/68—N-nitroso ureas

Landscapes

  • Chemical & Material Sciences (AREA)
  • Organic Chemistry (AREA)
  • Health & Medical Sciences (AREA)
  • Life Sciences & Earth Sciences (AREA)
  • General Health & Medical Sciences (AREA)
  • Engineering & Computer Science (AREA)
  • Biochemistry (AREA)
  • Biotechnology (AREA)
  • Genetics & Genomics (AREA)
  • Molecular Biology (AREA)
  • Chemical Kinetics & Catalysis (AREA)
  • General Chemical & Material Sciences (AREA)
  • Medicinal Chemistry (AREA)
  • Nuclear Medicine, Radiotherapy & Molecular Imaging (AREA)
  • Pharmacology & Pharmacy (AREA)
  • Animal Behavior & Ethology (AREA)
  • Public Health (AREA)
  • Veterinary Medicine (AREA)
  • Pharmaceuticals Containing Other Organic And Inorganic Compounds (AREA)
  • Saccharide Compounds (AREA)
  • Acyclic And Carbocyclic Compounds In Medicinal Compositions (AREA)
  • Organic Low-Molecular-Weight Compounds And Preparation Thereof (AREA)

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania nowych pochodnych nitrozomocznika o ogólnym wzorze 1, w którym R1 oznacza rodnik alkilowy lub hydroksyalkilowy o 1—6 atomach wegla albo rodnik alkenylowy lub alkinylowy o 3—5 atomach wegla, a R2 oznacza grupe aldopentofuranozylowa, aldopentopirazonylowa, aldoheksopiranozylowa lub 0-aldoheksopiranozylo-(l-*4)-aldoheksopiranozylowa lub grupe o wzorze -CH2(CHOH)n CH2OH, w którym n oznacza zero albo liczbe calkowita 1—4.Wiadomo, ze pochodne (N'-chloroetylo-N'-nitrozo- karbamoikO-aminowe monosacharydów wytwarza sie przez nitrozowanie (N'-chloroetylokarbamoilo)- -aminomonosacharydów azotynem metalu alkali¬ cznego, takim jak azotyn sodowy. W opisach tych podano równiez, ze l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-D- -mannopiranozylomocznik i l-(2-chloroetylo)-l- -nitrozo-3-D-glikopiranozylomocznik (zwany dalej w opisie GANU) przedluzaja zycie myszy, którym wszczepiono dootrzewnowo komórki nowotworu limfoidalnej bialaczki L-1210. Wiadomo równiez, ze pochodne (N'-chloroetylo-N'-nitrozokarbarnoilo)- -aminowe dwucukrów, takie jak l-(2-chloroetylo)- -l-nitrozo-3-D-laktozylomocznik i l-(2-chloroetylo)- -l-nitrozo-3-D-maltozylomocznik, wytwarza sie z odpowiednich (N'-chloroetylokarbamoilo)-amino- dwucukrów w sposób wyzej podany i ze zwiazki te przejawiaja dzialanie przeciwnowotworowe w stosunku do komórek powodujacych bialaczke. 10 15 20 25 Stwierdzono, ze nowe pochodne mocznika wytwa¬ rzane sposobem wedlug wynalazku dzialaja silnie przeciwnowotworowo i przeciwbialaczkowo, a ich toksycznosc jest nieznaczna, totez moga byc stoso¬ wane do hamowania wzrostu zlosliwych komórek nowotworowych u zwierzat cieplokrwistych. Na przyklad, jezeli dzialanie przeciwnowotworowe przy bialaczce okresla sie przez dootrzewnowe podawa¬ nie leków myszom zakazonym komórkami nowo¬ tworowymi, np. myszom majacym wszczepione komórki bialaczki L-1210, w ciagu kolejnych 5 dni, to l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-izobutylo-3-D-galak- topiranozylomocznik przy dawce dziennej 1,0 mg/kg i 1 - (2-chloroetylo)- l-nitrozo-3-izobutylo-3-[0-a-D- -glikopiranozylo -(l-*4)-D-glikopiranozylo] - mocznik przy dawce dziennej 0,9 mg/kg przedluzaja zycie takich myszy srednio o 30%. Zapobiegawcze dzia¬ lanie l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n-butylo-3-D-gli- kopiranozylomocznika, l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3- -izobutylo-3-D-galaktopiranozylomocznika i l-(2- -chloroetylo)- l-nitrozo-3-izobutylo-3-[0-a-D-glikopi- ranozylo-(l-4)-D-glikopiranozylo]-mocznika na no¬ wotwór puchliny brzusznej Ehrlicha jest równiez okolo 8—16 razy silniejsze od dzialania l-(2-chloro- etylo) -1-nitrozo-3-cykloheksylomocznika, zwanego dalej CCNU i bedacego zwiazkiem o wzorze 1, w którym R1 oznacza atom wodoru i R2 oznacza rodnik cykloheksylowy, opisanego przez T.P. John¬ sona i wspólpracowników w J. Med. Chem. 9, 892 (1966). Poza tym, zwiazki wytwarzane sposobem Ul 7843 111 784 4 wedlug wynalazku maja nieznaczna tylko toksy¬ cznosc i moga byc bezpiecznie stosowane jako srodki przeciwnowotworowe. Na przyklad, jezeli wskaznik leczniczy okresla sie stosunkiem opty¬ malnej dawki, to jest dawki, przy której wystepuje najwieksze przedluzenie zycia myszy z wszczepio¬ nymi komórkami nowotworowymi, do ILS'3o, to jest do dziennej dawki, która w przypadku takich samych myszy przedluza ich zycie o 30%, w odnie¬ sieniu do Leukemia L-1210, wówczas wskaznik taki dla l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-izobutylo-3- -[O-a-D-glikopiranozylo -(l-4) - D - glikopiranozylo] - -mocznika jest ponad 10 razy wyzszy od odpo¬ wiedniego wskaznika dla CCNU i GANU. fcwiazkifwytwarzane sposobem wedlug wynalazku cechuje takze wysoki,wskaznik leczniczy okreslany stosunkiem Maks. D do Min. D, to jest stosunkiem najwiekszej dawki srodka, przy której wystepuje 100%~ zahamowania wzrostu nowotworu puchliny brzusznej Ehrlicha u myszy z utrzymaniem jej przy zyciu, do najmniejszej dawki srodka, przy której wystepuje 100% zahamowania wzrostu tego nowo¬ tworu. Na przyklad, wskazniki takie, to jest Maks, D: Min. D dla l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo- 3-n-butylo-3-D-galaktopiranozylomocznika, l-(2- -chloroetylo)-l-nitrozo-3-izobutylo-3-[0-a- D-glikopi- ranozylo-(l-*4)-D-glikopiranozylo]-mocznika i l-(2- -chloroetylo)-l-nitrozo- 3-(2-propenylo)-3-L-arabino- -piranozylomocznika sa trzykrotnie wieksze od od¬ powiednich wskazników dla GANU i CCNU. Zwia¬ zki o wzorze 1 wykazuja takze mala toksycznosc w stosunku do szpiku kostnego.W zwiazkach o wzorze 1 R1 oznacza proste albo rozgalezione rodniki alkilowe, np. takie jak rodnik metylowy, etylowy, n-propylowy, izopropylowy, n-butylowy- izobutylowy, II-rzed.butylowy, III- -rzed.butylowy, n-pentylowy, izopentylowy, neopen- tylowy, 1 -metylobutyIowy, 1-etylopropylowy, III- -rzed. pentylowy, n-heksylowy, 2-metylopentylowy, izoheksylowy i 3,3-dwumetylobutylowy, albo proste lub rozgalezione rodniki alkenylowe i alkinylowe, np. takie jak rodnik 2-n-propenylowy, 2-metylo-2- -n-propenylowy, 2-n-butenylowy, 3-n-butenylowy, 2-propynylowy, 2-butynylowy- 3-n-butynylowy i 2-metylo-3-butynylowy, zas jako rodnik hydroksy- alkilowy R1 oznacza np. rodnik 2-hydroksyetylowy i 3-hydroksy-n-propylowy.Podstawnik R2 we wzorze 1 jako grupa aldopen- tofuranozylowa oznacza np. grupe D-rybofuranozy- lowa i D-dezoksyrybofuranozylowa, jako grupe aldopentopiranozylowa oznacza np. grupe L-arabi- nopiranozylowa i P-ksylopiranozylowa, jako grupe aldoheksopiranozylowa oznacza np. grupe D-gliko- piranozylowa, D-galaktopiranozylowa, D-mannopi- ranozylpwa, L-ramnopiranozylowa, D-fukopirano- zylowa i D-talopiranozylowa, jako grupe 0-aldo- heksopiranozylo-(l-4)-aldoheksopiranozylowa ozna¬ cza np. grupe 0-«-D-glikopiranozylo-(l-4)-D-gliko- piranozylowa (=D-maltozylo) i O-^-D-galaktopira- nozylo-(l-*4)-D-glikopiranozylowa (=D-laktozylo). zas jako grupe o wzorze -CH2(CHOH)nCH20H oznacza np. grupe 2-hydroksyetylowa, 2,3-dwuhy- droksy-n-propylowa, 2,3,4-trójhydroksy-n-butylowa, 2,3,4,5-czterohydroksy-n-pentylowa i 2,3,4,5,6-piecio- bydroksy-n-heksylowa. Szczególnie korzystne wla¬ sciwosci maja te zwiazki o wzorze l w którym R* oznacza rodnik alkilowy o 1—5 atomach wegla, rodnik alkenylowy o 3—4 atomach wegla, rodnik alkinylowy o 3 atomach wegla albo rodnik 2-hydro- 5 ksyetylowy, zas R2 oznacza grupe D-aldopentofura- nozylowa, D- lub L-aldopentopiranozylowa, D- albo L-aldoheksopiranozylowa, O-a-D-aldoheksopirano- zylo-(l-*4)-D-aldoheksopiranozylowa albo grupe o wzorze -CH2(CHOH) CH2OH, w którym n ma wyzej podane znaczenie. Korzystne wlasciwosci maja równiez zwiazki o wzorze 1, w którym R1 oznacza rodnik alkilowy o 1—5 atomach wegla lub rodnik alkenylowy o 3 albo 4 atomach wegla i R2 oznacza grupe D-glikopiranozylowa, D-galaktopiranozylowa, D-mannopiranozylowa, D-ksylopiranozylowa, L-ara- binopiranozylowa, 0-a-D-glikopiranozylo-(l-*4)-D- -glikopiranozylowa, albo grupe o wzorze -CH2(CHOH)nCH2"H, w którym n oznacza liczbe 1,2 albo 4. Bardzo korzystne wlasciwosci maja takze zwiazki o wzorze 1, w którym R* oznacza rodnik metylowy, etylowy, n-propylowy, izopropy¬ lowy, n-butylowy, izobutylowy, n-pentylowy, izo¬ pentylowy, neopentylowy, 2-n-propenylowy, 2-me- tylo-2-n-propenylowy, 2-n-butenylowy lub 3-n¬ -butenylowy, a R2 oznacza grupe D-glikopiranozy¬ lowa, D-galaktopiranozylowa, L-arabinopiranozylo- wa, 0-a-D-glikopiranozylo-(l-*4)-D-glikopiranozylo- wa, 2,3-dwuhydroksy-n-propylowa albo 2,3,4-trój- hydroksy-n-butylowa. Najkorzystniejsze wlasci¬ wosci maja zwiazki o wzorze 1, w którym R1 oznacza rodnik n-butylowy, izobutylowy lub 2-me- tylo-2-n-propenylowy i R2 oznacza grupe D-galak¬ topiranozylowa, L-arabinopiranozylowa albo 0-a- -D-glikopiranózylo-(l-4)-D-glikopiranozylowa.Zgodnie z wynalazkiem zwiazki o wzorze 1, w którym R1 i R2 maja wyzej podane znaczenie, wy¬ twarza sie przez nitrozowanie zwiazków o ogólnym wzorze 2, w którym R1 i R2 maja wyzej podane znaczenie.Produkty wyjsciowe o wzorze 2 wytwarza sie latwo, np. przez kondensacje pierwszorzedowej ami¬ ny o wzorze R*NH2 w którym R1 ma wyzej podane znaczenie, ze zwiazkiem o wzorze R2-X, w którym R2 ma wyzej podane znaczenie, a X oznacza grupe hydroksylowa lub atom chlorowca. Reakcje kon¬ densacji prowadzi sie w temperaturze od okolo 20°C do 80°C w obojetnym rozpuszczalniku, np. w metanolu lub etanolu, po czym otrzymana dru- gorzedowa amine o wzorze RiNHR2, w którym R1 i R2 maja wyzej podane znaczenie, kondensuje sie z izocyjanianem 2-chloroetylu w temperaturze od 0°C do 30°C, w odpowiednim rozpuszczalniku, np. w czterowodorofuranie, metanolu albo etanolu.Proces nitrozowania zgodnie z wynalazkiem pro¬ wadzi sie dzialajac na zwiazek o wzorze 2 kwasem azotawym, trójtlenkiem azotu lub czterotlenkiem azotu w odpowiednim rozpuszczalniku. Reakcja przebiega korzystnie w temperaturze —20°C do 20°C, zwlaszcza w temperaturze od okolo 0°C do okolo 5°C. Jako obojetny rozpuszczalnik stosuje sie nizsze alkanole, np. metanol lub etanol, cztero¬ wodorofuran, chlorek metylenu, octan etylu, kwas octowy i kwas mrówkowy. Jezeli wolny kwas azo¬ tawy przygotowuje sie przez reakcje azotynu me¬ talu alkalicznego, np. azotynu sodowego lub pota- 15 20 25 30 35 40 45 50 55 W111784 sowego, albo nizszego estru alkilowego kwasu azo¬ tawego, np. azotynu butylu lub azotynu amylu, z kwasem mineralnym albo organicznym, np. z kwasem solnym, siarkowym, mrówkowym lub octo¬ wym, wówczas wytworzony kwas azotawy korzy- 5 s.nie stosuje sie do nitrozowania natychmiast po jego wytworzeniu. Jezeli zas do nitrozowania sto¬ suje sie trójtlenek azotu albo czterotlenek azotu, wówczas korzystnie rozpuszcza sie wyjsciowy zwia¬ zek o wzorze 2 w odpowiednim rozpuszczalniku 10 i nastepnie do roztworu wprowadza gazowy trój¬ tlenek lub czterotlenek azotu; ewentualnie w obec¬ nosci substancji pochlaniajacej kwas, takiej jak np. wodoroweglan lub weglan sodowy, weglan po¬ tasowy. Po zakonczeniu reakcji nitrozowania zwia- 15 zek o wzorze 1 wyosabnia sie latwo z mieszaniny reakcyjnej i ewentualnie oczyszcza znanymi meto¬ dami, np. metoda chromatografii na zelu krzemion¬ kowym.Pochodne nitrozomocznika o wzorze 1 wykazuja 20 silne dzialanie przeciwko róznym komórkom no¬ wotworowym, takim jak rak Ehrlicha, miesak Sarcoma 180, rak bialaczki Leukemia L-1210, rak plucny Lewisa, miesak Yoshida, puchlina watro¬ bowa szczura itp. Moga one byc skuteczne przy 25 przedluzaniu zycia zwierzat cieplokrwistych zaata¬ kowanych przez nowotwory i/albo hamowac rozwój tych nowotworów u zwierzat. Srodki zawierajace zwiazki o wzorze 1 mozna tez stosowac do leczenia zlosliwego chloniaka, bialaczki, raka zoladka i 30 watroby oraz innych zlosliwych nowotworów.Zwiazki o wzorze 1 mozna stosowac w postaci preparatów do podawania doustnego lub pozajeli¬ towego. Mozna je takze stosowac w mieszaninach z odpowiednimi dodatkami nadajacymi zadana konsystencje. Dodatki takie nie powinny reagowac ze zwiazkami o wzorze 1. Odpowiednimi dodatkami sa np. zelatyna, laktoza, glikoza, chlorek sodowy, skrobia, stearynian magnezu, talk lub oleje roslin¬ ne. Preparaty lecznicze moga miec postac stala, np. tabletek, tabletek powlekanych, pigulek lub kapsu¬ lek, albo tez moga byc ciekle, np. w postaci roz¬ tworów lub zawiesin. Zwiazki o wzorze 1 mozna tez stosowac w postaci preparatów do wstrzykiwa¬ nia lub czopków moga byc wyjalowiane i/albo mo¬ ga zawierac substancje pomocnicze, np. konserwu¬ jace i utrwalajace. Dawka zwiazków o wzorze 1 zalezy od sposobu podawania leku, wieku, wagi ciala i stanu pacjenta oraz od rodzaju schorzenia.Ogólnie biorac, w celach leczniczych stosuje sie dzienne dawki zwiazków o wzorze 1 wynoszace 0,1—30 mg/kg, a zwlaszcza 0,2—10 mg/kg.Wynalazek jest zilustrowany w przykladach.W calym opisie okreslenie „nizszy alkanol" i „niz¬ szy rodnik alkilowy" oznaczaja alkanole lub rod¬ niki alkilowe o 1—6 atomach wegla.Przyklad I. (1) Mieszanine 3,6 g D-glikozy z 10% roztworem metyloaminy w metanolu utrzy- ra"j'o. sie w zalutowanej rurze w temperaturze 60°C w ciagu 20 minut, po czym odparowuje mie¬ szanine do sucha pod zmniejszonym cisnieniem, otrzymujac 3,8 g surowej 1-metyloamino-l-dezoksy- -D-glikozy. Produkt ten rozpuszcza sie w 40 ml metanolu i do roztworu wkrapla w temperaturze 0°—5°C roztwór 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu ^ 40 45 55 w 10 ml czterowodorofuranu i miesza roztwór w tej samej temperaturze w ciagu 1,5 godziny. Nastepnie odparowuje sie otrzymany roztwór pod zmniejszo¬ nym cisnieniem i do pozostalosci dodaje miesza¬ nine octanu etylu z eterem, otrzymujac 4,5 g l-(2- -chloroetylo)-3-metylo-3-D-glikopiranozylomocznika w postaci bezbarwnego karmelu.IR,'mak)s1.(cm~1): 3300' 1630 1530 1070 1030 NMR (D2Ó)(5: 3,10 (s,CH3). (2) 1,2 g r-(2-chloroetylo)-3-metylo-3-D-glikopira- nozylomocznika rozpuszcza sie w 10 ml kwasu mrówkowego i mieszajac w temperaturze 0°—5°C dodaje w ciagu 1 godziny 0,56 g azotynu sodowego po czym miesza sie w tej samej temperaturze w ciagu 1,5 godziny, a nastepnie suszy mieszanine przez wymrazanie. Pozostalosc oczyszcza sie chro- matografujac na zelu krzemionkowym, stosujac jako rozpuszczalnik mieszanine chloroform-octan etylu-metanol (2:1: 1). Otrzymuje sie 0,6 g l-(2- -chlorcetyloj - l-nitrozo-3-metylo-3-D-glikopiranozy- lomocznika w postaci proszku o barwie bladozóltej, topniejacego z objawami rozkladu w temperaturze 69°C. [a] l6 = —22,9° (c = 1,1 w metanolu) IRvmUak°s.(cm"1): 3350 1690 1070 NMR (D2Ó)<5: 3,15 (s.3H,CH3), 4,20 (t.2H, -N(NO)-CH2).Przyklad II. 3,0 g l-(2-chloroetylo)-3-metylo- -3-D-glikopiranozylomocznika otrzymanego w spo¬ sób opisany w przykladzie I (1) rozpuszcza sie w mieszaninie 80 ml czterowodorofuranu i 80 ml chlorku metylenu i do roztworu dodaje 15 g bez¬ wodnego weglanu sodowego, po czym do miesza¬ niny wprowadza sie w ciagu 10 minut 5 g gazo¬ wego czterotlenku azotu, chlodzac mieszanine lo¬ dem. Nastepnie miesza sie w tej samej tempera¬ turze w ciagu 10 minut, po czym dodaje 10 ml metanolu i 3 ml wody i miesza dalej w ciagu 10 minut. Otrzymana mieszanine suszy sie prze¬ sacza, odparowuje z przesaczu rozpuszczalnik i po¬ zostalosc chromatografuje na zelu krzemionkowym, stosujac jako rozpuszczalnik mieszanine octan etylu-chloroform-metanol (5:2: 1). Otrzymuje sie 2,4 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-metylo-3-D-gliko- piranozylomocznika w postaci proszku o barwie jasnozóltej, topniejacego z objawami rozkladu w temperaturze 69°C. [a]" =—22,9° (c = l,0 w meta¬ nolu).Przyklad III. (1) 3,6 g D-glikozy, 1,1 g etylo- aminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykladzie I (1), otrzymujac 5,5 g l-(2-chloroetylo)-3-etylo-3-D-gliko- piranozylomocznika w postaci bezbarwnego kar¬ melu. .1 IRvmaks 1640 1535 1080 1040 NMR (D2Ó)<5: 1,25 (t,CH2-CH3). (2) 6,0 g l-(2-chloroetylo)-3-etylo-3-D-glikopirano- zylomocznika rozpuszcza sie w 15 ml kwasu mrów¬ kowego i do otrzymanego roztworu dodaje miesza¬ jac w temperaturze 0°—5°C w ciagu 1 godziny stopniowo 4,0 g azotynu sodowego, po czym miesea sie w tej samej temperaturze w ciagu 20 minut i nastepnie dodaje 100 ml mieszaniny eteru z hek¬ sanem (1 : 1). Oleisty produkt oddziela sie, plucze7 * go eterem i traktuje 100 ml mieszaniny chlorku metylenu z metanolem (5 : 1), po czym odsacza sie nie rozpuszczone substancje i z przesaczu odparo¬ wuje rozpuszczalnik. Pozostalosc chromatografuje sie na zelu krzemionkowym, eluujac mieszanina chloroform-octan etylu-metanol (2:1: 1). Otrzy¬ muje sie 2,0 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-etylo- -3-D-glikopiranozylomocznika w postaci karmelu o jasnozóltej barwie.IRvmaks (cm_1): 3370 1700 1090 NMR (D2Ó)<5: 1,26 (t,3H, CH3), 4,20 (t,2H, -N(NO)-CH2-) [a] 1° =¦ +16,0° (c = 0,4 w metanolu).Przyklad IV. Do roztworu 3,1 g l-(2-chloro- etylo-3-D-glikopiranozylomocznika w mieszaninie 80 ml czterowodorofuranu i 80 ml chlorku mety¬ lenu dodaje sie 15 g bezwodnego weglanu sodo¬ wego, po czym chlodzac lodem wprowadza sie 5 g gazowego czterotlenku azotu. Otrzymana miesza¬ nine traktuje sie dalej w sposób opisany w przy¬ kladzie II, otrzymujac 2,6 g .l-(2-chloroetylo)-l- -nitrozo-3-etylo-3-D-glikopiranozylomocznika o kon¬ systencji karmelu o barwie bladozóltej. [a] £° = +16,0° (c = 0,4 w metanolu).PrzykladV. (1) Mieszanine 3,6 g D-glikozy i 1,3 g n-propyloaminy w 15 ml metanolu utrzy¬ muje sie w temperaturze 60°C w ciagu 30 minut, po czym odparowuje do sucha pod zmniejszonym cisnieniem i pozostalosc przemywa eterem, otrzy¬ mujac 4,4 g surowej 1-n-propyloamino-l-dezoksy -D-glikozy. Produkt ten rozpuszcza sie w 50 ml metanolu, chlodzi roztwór do temperatury 0°—5°C i wkrapla roztwór 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu w 10 ml czterowodorofuranu. Nastepnie miesza sie w pokojowej temperaturze w ciagu 1 godziny i od¬ parowuje pod zmniejszonym cisnieniem. Pozosta¬ losc rozpuszcza sie w 20 ml kwasu mrówjcowego i pozostawia na okres 20 minut w temperaturze pokojowej, po czym dodaje sie 200 ml mieszaniny eteru z n-heksanem (1 :1), oddziela oleisty produkt i przemywa go kilkakrotnie eterem. Otrzymuje sie 5,0 g l-(2-chloroetylo)-3-n-propylo-3-D-glikopirano- zylomocznika w postaci brazowawo zabarwionego karmelu. Produkt ten chromatografuje sie na zelu krzemionkowym, eluujac mieszanina chloroform- -octan etylu-metanol (1:2: 1). Otrzymuje sie czysty produkt bezbarwny.IRvmaks (cm_1): 3300' 1630 1530 1080 1040 NMR (D2Ó)<5: 0,93 (t,3H,CH3), 1,35—2,0 (m,2H,-CH2- -CH3). (2) 4,5 g l-(2-chloroetylo)-3-n-propylo-3-D-glikopi- ranozylomocznika rozpuszcza sie w 20 ml kwasu mrówkowego, chlodzi do temperatury 0°—5°C i mieszajac dodaje w ciagu 1 godziny 2,8 g azo¬ tynu sodowego. Nastepnie miesza sie w tej samej temperaturze w ciagu 1 godziny, po czym dodaje 20 ml metanolu i chlodzac lodem zobojetnia sie mieszanine weglanem potasowym. Po zobojetnie¬ niu dodaje sie 150 ml octanu etylu, przesacza, przemywa przesacz wodnym roztworem wodorowe¬ glanu sodowego, suszy i odparowuje rozpuszczalnik.Pozostalosc oczyszcza sie chromatografujac na zelu krzemionkowym, przy uzyciu metanolu z chloro¬ formem (5 : 1) jako eluatu. Otrzymuje sie 1,5 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n-propylo-3-D - glikopi- T84 8 ranozylomocznika w postaci karmelu o barwie bla¬ dozóltej.IRvm^ksl3 (cm_1): 3300' 1700 1070 g NMR (D2Ó)<5: 0,90 (t,3H,-CH3) 1,6—2,0 (m,2H,-CH2- -CH3), 4,20 (t,2H,-N(NO)-CH2-) [«] d = +5,0° (c = 1,5 w metanolu).Przyklad VI. Do roztworu 3,3 g l-(2-chloro- etylo)-3-n-propylo-3-D-glikopiranozylomocznika w io mieszaninie 60 ml czterowodorofuranu z 60 ml chlorku metylenu dodaje sie 15 g bezwodnego weglanu sodowego, po czym do mieszaniny chlo¬ dzonej lodem wprowadza sie w ciagu 10 minut 5 g gazowego czterotlenku azotu. Postepujac dalej 15 w sposób opisany w przykladzie II otrzymuje sie 2,6 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n-propylo-3-D- -glikopiranozylomocznika w postaci karmelu o barwie zóltej. [a] j* = +5,0° (c = 1,5 w metanolu). 20 Przyklad VII. (1) 3,6 g D-glikozy, 2,0 g izo- propyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu traktuje sie w sposób opisany w przykladzie V (1), otrzymujac 4,8 g l-(2-chloroetylo)-3-izopropylo-3- -D-glikopiranozylomocznika w postaci bezbarwnego 25 karmelu.IRymaks 1640 1535 1070 1030 NMR (D2Ó)<5: 1,38 (d,-CH(CHs)2). (2) Do roztworu 6,0 g l-(2-chloroetylo)-3-izopro- 30 pylo-3-D-glikopiranozylomocznika w 50 ml 10% kwasu solnego dodaje sie mieszajac, stopniowo, w temperaturze 0°—5°C 6 g azotynu sodowego i miesza dalej w ciagu 10 minut, po czym ekstra¬ huje sie mieszanine octanem etylu. Wyciag plucze 35 sie wodnym roztworem wodoroweglanu sodowego, suszy i odparowuje rozpuszczalnik. Pozostalosc chromatografuje sie na zelu krzemionkowym, elu¬ ujac mieszanina chloroform-metanol (5 : 1). Otrzy¬ muje sie 2,0 g czystego l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo- 40 -3-izopropylo-3-D-glikopiranozylomocznika w po¬ staci karmelu o barwie bladozóltej.IRvm^ksL (cm_1): 3400 1690 1070 NMR (D2Ó)(5: 1,35 d,6H,-CH(CH3)2), 4,10 (t,2H,-N)NO- (-CH2) 45 [«] d = +21,0° (c = 1,2 w metanolu).Przyklad VIII. (1) 3,6 g D-glikozy, 1,7 g n-butyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykla¬ dzie V (1), otrzymujac 5,0 g l-(2-chloroetylo)-3-n- -butylo-3-D-glikopiranozylomocznika w postaci bez¬ barwnego karmelu.IR v ^°ls Jcnr*): 3300, 1630, 1530, 1070, 1030 NMR (D26)<5: 0,75—1,70 (m,-CH2-CH2-CH3). 55 (2) 2,2 g l-(2-chloroetylo)-3-n-butylo-3-D-glikopi- ranozylomocznika rozpuszcza sie w 10 ml kwasu mrówkowego i mieszajac roztwór w temperaturze 0°—5°C w ciagu 40 minut dodaje stopniowo 1 g azotynu sodowego, po czym kontynuuje mieszanie ee w tej samej temperaturze w ciagu 1,5 godziny.Nastepnie mieszanine traktuje sie w sposób opi¬ sany w przykladzie V (2), otrzymujac 1,0 g l-(2- -chloroetylo)-l-nitfozo-3-n-butylo-3-D - glikopirano- zylomocznika w postaci karmelu o barwie blado- 69 zóltej.111 784 10 1Rv maks (cm_1): 3350' 1700' 108° NMR (D20)<5: 0,70—1,80 (m,7H), 4,15 (t,2H), 5,10 (d,lH). [a] 2£ = +8,0° (c = 0,8 w metanolu).Przyklad IX. Do roztworu 3,4 g l-(2-chloro- etylo)-3-n-butylo-3-D-glikopiranozylomocznika w mieszaninie 60 ml czterowodorofuranu i 60 ml chlorku metylenu dodaje sie 15 g bezwodnego we¬ glanu sodowego, chlodzi mieszanine lodem i w cia¬ gu 10 minut wprowadza 5 g gazowego czterotlenku azotu. Nastepnie mieszanine traktuje sie w sposób opisany w przykladzie II, otrzymujac 2,9 g l-(2- -chloroetylo)-l-nitrozo-3-n-butylo-3 - D- glikopirano- zylomocznika o konsystencji karmelu i barwie zóltej. [a] ^6 = +8,0° (c = 0,8 w metanolu).^Przyklad X. (1) 3,6 g D-glikozy, 2,5 g izobu- tyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu pod¬ daje sie reakcji w sposób opisany w przykladzie V (1), otrzymujac 5,0 g l-(2-chloroetylo)-3-izobu- tylo-3-D-glikopiranozylomocznika o konsystencji bezbarwnego karmelu.IRvmaks (cm_1)- 3350 1635' 1535' 1070' 1030 NMR (D20)<3: 0,90(d,6H,CH(CH3)2), 1,7—2,3 (m,lH,- -CH)CH)3)2. (2) Do roztworu 3,4 g l-(2-chloroetylo)-3-izobuty- lo-3-D-glikopiranozylomocznika w mieszaninie 70 ml czterowodorofuranu i 70 ml chlorku metylenu do¬ daje sie 15 g bezwodnego weglanu sodowego i do chlodzonej lodem mieszaniny wprowadza sie mie¬ szajac w ciagu 10 minut 5 g gazowego czterotlenku azotu. Nastepnie mieszanine traktuje sie w sposób opisany w przykladzie II, otrzymujac 2,8 g l-(chlo- roetylo) -1-nitrozo -3-izobutylo -3 -D-glikopirano- zylomocznika o konsystencji karmelui barwie zóltej.IR y^^l* (cm"1). 3400, 1700, 1080 NMR (D2b)<5: 0,90 (d,6H,-CH(CH3)2), 1,8—2,3 (m,lh,- -CH(CH3)2), 4,15 (t,2H,-N(NO)-CH2-) [a] {« = —12,1° (c = 1,4 metanol).Przyklad XI. (1) 3,6 g D-glikozy, 2,1 g n- -pentyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykla¬ dzie V (1), otrzymujac 6,5 g l-(2-chloroetylo)-3-n- -pentylo-3-D-glikopiranozylomocznika o konsysten¬ cji karmelu i brazowawej barwie.IR,;maksl3(cm~1): 3350' 1540, 1070 NMR (D2Ó)<5: 0,70—2,00 (m,-(CH2)3CH3). (2) 3,5 g l-(2-chloroetylo)-3-n-pentylo-3-D-gliko- piranozylomocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 60 ml czterowodorofuranu i 60 ml chlorku metylenu, dodaje 15 g bezwodnego weglanu sodowego, chlodzi lodem mieszanine i w ciagu 10 minut wprowadza do niej 5 g gazowego czterotlenku azotu. Nastepnie poddaje sie mieszanine obróbce opisanej w przy¬ kladzie II, otrzymujac 3,1 g l-(2-chloroetylo)-l- -nitrozo-3-n-pentylo-3-D-glikopiranozylomocznika o konsystencji karmelu i zóltej barwie.IR^rn^ks3(cm~1): 3400, 1690' 108° NMR (D2Ó)(5: 0,70—2,00 (m,9H,-(CH2)3CH3), 4,15 (t,2H,-N(NO)-CH2-) [a] 2« = +3,3° (c = 1,0 w metanolu). 10 40 Przyklad XII. (1) 3,6 g D-glikozy, 2,5 g n-heksyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykla¬ dzie V (1), otrzymujac 6,8 g l-(2-chloroetylo)-3-n- 5 -heksylo-3-D-glikopiranozylomocznika o konsysten¬ cji karmelu i barwie brazowawej.IHvm^ksl3 (cm-1): 3350 1640 1520 i080, 1040. (2) 4,3 g l-(2-chloroetylo)-3-n-heksylo-3-D-glikopi- ranozylomocznika rozpuszcza sie w 15 ml kwasu mrówkowego, roztwór chlodzi do temperatury 0°—5°C i mieszajac dodaje w ciagu 1 godziny 2,4 g azotynu sodowego, po czym miesza sie w tej samej temperaturze w ciagu 1,5 godziny. Otrzymana mie¬ szanine poddaje sie obróbce opisanej w przykla¬ dzie V (2), otrzymujac 1,8 g l-(2-chloroetylo)-l- -nitrozo-3-n-heksylo-3-D-glikopiranozylomocznika c konsystencji oleju i zóltej barwie.IRj^^(cm-i): 3400, 1700, 1495, 1080 20 NMR (CHC13)<5: 0,70—1,60 (m,-(CH2)4CH3) [a] d6 = +4,4° (c = 1,2 w metanolu).Przyklad XIII. Do roztworu 3,7 g l-(2-chlo- roetylo)-3-n-heksylo - 3- D - glikopiranozylomocznika w mieszaninie 69 ml czterowodorofuranu z 60 ml 25 chlorku metylenu dodaje sie 15 g bezwodnego weglanu sodowego, chlodzi mieszanine lodem i w ciagu 10 minut wprowadza sie 5 g gazowego czterotlenku azotu. Traktujac dalej mieszanine w sposób opisany w przykladzie II, otrzymuje sie 30 3,1 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n-heksylo-3-D- glikopiranozylomocznika w postaci oleju o barwie zóltej.M d = +44° (c = 1,2 w metanolu).Przyklad XIV. (1) 3,6 g D-glikozy, 1,5 g 35 n-propyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykla¬ dzie V (1), otrzymujac 4,5 g l-(2-chloroetylo)-3-n- -propylo-3-D-galaktopiranozylomocznika o konsy¬ stencji bezbarwnego karmelu.IR,;maks (cm_1): 3400 1635 1530 1070 1°40 NMR(D20)(5: 0,95 (t,3H,CH3), 1,70—210 (m,2H,- -CH2CH3). (2) 6,0 g l-(2-chloroetylo)-3-n-propylo-3-D-galak- 45 topiranozylomocznika rozpuszcza sie w 15 ml kwasu mrówkowego, chlodzi roztwór do temperatury 0°—5°C i mieszajac dodaje stopniowo w ciagu 1 godziny 4,2 g azotynu sodowego, po czym miesza sie w tej samej temperaturze w ciagu 1 godziny. 50 Nastepnie mieszanine poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie V (2), otrzymujac 1,8 g l-(2-chloro- etylo)-l-nitrozo-3-n-propylo-3-D- galaktopiranozylo- mocznika o konsystencji karmelu i bladozóltej barwie.M IHvmaks (cm_1): 3380 1690 1080 NMR (D20)(5: 0,90 (t,3H,CH3), 1,60—2,00 (m,2H,- -CH2-CH3) [a] g* = +18,0° (c = 1,0 w metanolu).M Przyklad XV. Do roztworu 3,3 g l-(2-chlo- roetylo)-3-n-propylo-3-D-galaktopiranozylomocznika w mieszaninie 60 ml czterowodorofuranu z 60 ml chlorku metylenu dodaje sie 15 g bezwodnego weglanu sodowego, chlodzi mieszanine lodem i mie- 65 szajac wprowadza do niej w ciagu 10 minut 5 g111 784 11 12 15 25 gazowego czteroUenku azotu. Nastepnie poddaje sie mieszanine obróbce opisanej w przykladzie II, otrzymujac 2,8 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n- -propylo-3-D-galaktopiranozvi-mocznika o konsy¬ stencji karmelu i barwie bladozóltej. 5 [a] J3 = +18,0° (c = 1,0 w metanolu).Przyklad XVI. (1) 3,6 g D-galaktozy, 2,4 g izopropyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykla¬ dzie V (1), otrzymujac 5,0 g l-(2-chloroetylo)-3- 10 -izopropylo-3-D-galaktopiranozylomocznika o kon¬ systencji bezbarwnego karmelu.IRvmlaJks 1640 1535 1050 NMR (D2Ó)ó: 1,38 (d.-CH(CH3)2). (2) 6,0 g l-(2-chloroetylo)-3-izopropylo-3-D-galak topiranozylomocznika rozpuszcza sie w 20 ml kwasu mrówkowego, chlodzi roztwór do temperatury 0°—5°C i mieszajac dodaje stopniowo 4,2 g azotynu sodowego, po czym kontynuuje sie mieszanie w tej samej temperaturze w ciagu 1 godziny. Postepujac dalej w sposób opisany w przykladzie V (2), otrzy¬ muje sie 1,8 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-izopro- pylo-3-D-galaktopiranozylomocznika o konsystencji karmelu i barwie bladozóltej. iR"S(cm~i): 3400} l690, l07° NMR (D20)<5: 1,40 (d,6H,-CH(CH3)2), 4,16 (t,2H,- -N(NO)-CH2-) [a] ° = +21,1° (c = 0,9 w metanolu).Przyklad XVII. (1) 3,6 g D-galaktozy, 1,8 g n-butyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji opisanej w przykladzie V (1), otrzymujac 5,2 g l-(2-chloroetylo)-3-n-butylo-3-D- galaktopiranozylomocznika w postaci bezbarwnego karmelu, IRvmaks (cm~1): 3350' 1640 1540 1070' 1030 NMR (D2Ó)<5: 0,8—1,90 (m,(CH2)2CH3). (2) 4,8 g l-(2-chloroetylo)-3-n-butylo-3-D-galakto- piranozylomocznika rozpuszcza sie w 15 ml kwasu 40 mrówkowego, roztwór chlodzi do temperatury 0°—5°C i mieszajac dodaje w ciagu 1 godziny stopniowo 2,4 g azotynu sodowego, po czym miesza sie w tej samej temperaturze w ciagu 1,5 godziny.Otrzymana mieszanine poddaje sie obróbce opi- 45 sanej w przykladzie V (2), otrzymujac 1,8 g l-(2- -chloroetylo)- l-nitrozo-3-n-butylo-3-D - galaktopira- nozylomocznika w postaci proszku o barwie zóltej, topniejacego z objawami rozkladu w temperaturze 44—46,5°C. 5a IRv ™ks3(cm_1): 3400, 1700, 1495, 1080 NMR (CDC13)<5: 0,80—1,90 (m,7H,-(CH2)2CH3), 4,20 t,2H,-N(NO)CH2). [a] ^6 = +16,4° (c = 1,0 w metanolu). w Przyklad XVIII. Do roztworu 3,4 g l-(2- -chloroetylo)-3-n-butylo-3-D7galaktopiranozylomocz- nika w mieszaninie 80 ml czterowodorofuranu z 80 ml chlorku metylenu dodaje sie 15 g bezwod¬ nego weglanu sodowego, chlodzi mieszanine lodem i w ciagu 10 minut wprowadza do niej 5 g gazo¬ wego czterotlenku azotu. Mieszanine traktuje sie nastepnie w sposób opisany w przykladzie II, otrzy¬ mujac 2,8 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n-butylo- -3-D-galaktopiranozylomocznika w postaci proszku w 35 0 barwie zóltej, topniejacego z objawami rozkladu w temperaturze 44—46,5°C.Przyklad XIX. (1) Mieszanine 3,6 g D-galak¬ tozy, 2,0 g izobutyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykladzie V (1), otrzymujac 5,5 g l-(2-chloro- etylo)-3-izobutylo-3-D-galaktopiranozylomocznika o konsystencji bezbarwnego karmelu.IRymak°s.(cm~1): 3350' 1640' 1540' 1070 ^ NMR (D2Ó)<5: 0,93 (d,6H,-CH(CH3)2, 1,75—2,20 m,lH,~ -CH(CH3)2). (2) 7,0 g l-(2-chloroetylo)-3 izobutylo-3-D-galakto- piranozylomocznika rozpuszcza sie w 15 ml kwasu mrówkowego, roztwór chlodzi do temperatury 0°—5C i mieszajac dodaje stopniowo w ciagu 1 godziny 5,0 azotynu sodowego, po czym miesza sie w tej samej temperaturze w ciagu 1 godziny.Mieszanine traktuje sie dalej w sposób opisany w przykladzie V (2), otrzymujac 2,0 g l-(2-chloro- etylo)-l-nitrozo-3-izobutylo - 3-D- galaktopiranozylo- mocznika w postaci proszku o barwie bladozóltej, topniejacego w temperaturze 48—53°C.IRj,maks (cm_1): 3380' 1695 109°- NMR (CDC13)<5: 0,95 (d,6H,-CH(CH3)2 1,80-2,25 (m,lH,-CH(CH2}2. [«] d = —36° Przyklad XX. Do roztworu 3,4 g l-(2-chlo- roetylo)-3-izobutylo-3-D- galakiopiranozylomocznika w mieszaninie 80 ml czterowodorofuranu z 80 ml chlorku metylenu dodaje sie 15 g bezwodnego weglanu sodowego, po czym chlodzi mieszanine lodem i wprowadza do niej w ciagu 10 minut 5 g gazowego czterotlenku azotu. Nastepnie mie¬ szanine poddaje sie obróbce opisanej w przykla¬ dzie II, otrzymujac 3,0 g l-(2-chloroiiJylo)-l-nitrozo- -3-izobutylo-3-D-galaktopiranczylomo}znika w po¬ staci proszku o barwie zóltej, topniejacego w tem¬ peraturze 48—53°C. [a\ ]? = —3,4° (c = 1,0 w metanol i\ Przyklad XXI. (1) 3,6 g D*$alaktozy, 5 g II-rzed.butyloaminy i 3,0 g izocyja t ianu 2-chloro¬ etylu poddaje sie reakcji w sposób ofisany w przy¬ kladzie V (1), otrzymujac 4,5 g l-|2-chloroetylo)- -3-II-rzed.butylo-3-D-galaktopiranoz tiomocznika o konsystencji karmelu barwy bladot razowej.IRvmaCks (cm_1): 3360' 1630' 1535 UU;0- NMR (D2Ó)<5: 0,90 (t,3H,-CH2-CH3), 1,20 (d,3H,CH- -CH3), 1,30—1,75 (m2H,-CH2-CH3) (2) 7,0 g l-(2-chloroetylo)-3-II-i2ed.butylo-3-D- -galakt^iranozylomocznika rozpuszn:'.a sie w 20 ml kwasu mrówkowego, roztwór chlodzi do tempera¬ tury 0°—5°C i mieszajac dodaje stopniowo 5,0 g azotynu sodowego, po czym miesza w tej samej temperaturze w ciagu 1 godziny. Nastepnie poddaje sie mieszanine obróbce opisanej w przykladzie V (2), otrzymujac 1,7 g l-(2-chloroet:/lo)-l-nitrozo-3- -II-rzed.butylo-3-D-galaktopiranozylomocznika c konsystencji karmelu barwy bladozóltej.IRvmaks (cm~1): 3400 1690 107°- NMR (D2Ó)(5: 0,90 (t,3H,-CH2CH3, 1,35 (d,3H,-CH-CH3), 1,55—2,00 (m,2H,-CH2CH3). [a] g = +13,8° (c = 1,3 w metanolu)13 1*1784 14 Przyklad XXII. (1) 3,6 g D-galaktozy, 2,3 g n-pentyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykla¬ dzie V (1), otrzymujac 5,5 g l-(2-chloroetylo)-3-n- -pentylo-3-D-galaktopiranozylomcznika o konsy¬ stencji bezbarwnego karmelu.IRvmaks3(cm~1): 3350' 1640' 1535' 1060 NMR (D2Ó)d: 0,75—2,00 (m,(CH2)3CH3).(Z) Do roztworu 3,5 g l-(2-chloroetylo)-3-n-pen- tylo-3-D-galaktopiranozylomocznika w 80 ml czte- rowodorofuranu i 80 ml chlorku metylenu dodaje sie 15 g bezwodnego weglanu sodowego, po czym chlodzi mieszanine lodem i w ciagu 10 minut wpro¬ wadza do niej 5 g gazowego czterotlenku azotu.Nastepnie, poddaje sie mieszanine obróbce opisa¬ nej w przykladzie II, otrzymujac 2,7 g l-(2-chloro- etylo)-l-nitrozo-3-n-pentylo-3-D - galaktopiranozylo- mocznika o konsystencji karmelu i barwie zóltej.IRyrnaksl3(cm~1): 3400, 1690 1090 NMR (D2Ó)<5: 0,70—2,00 (m,9H,-(CH2)3CH3), 4,15 (t,2H,-N(NO)CH2) [a] g5 = +11,4° (c = 1,0 w metanolu).Przyklad XXIII. (1) 3,6 g D-galaktozy, 2,3 g izopentyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddane sie reakcji w sposób opisany w przykla¬ dzie V (1), otrzymujac 5,5 g l-(2-chloroetylo)-3- -izopentylo-3-D-galaktopiranozylomocznika o kon¬ systencji bezbarwnego karmelu.IRvmaks3(cm"1): 3350' 1640, 1535' 1060 NMR (D2Ó)<5: 0,87 (d,6H,-CH(CH3)2), 1,20—2,00 (m,3H,- -CH2-CH(CH3)2). (2) Do roztworu 3,5 g l-(2-chloroetylo)-3-izopen- tylo-3-D-galaktopiranozylomocznika w 80 ml czte- rowodorofuranu i 80 ml chlorku metylenu dodaje sie 15 g bezwodnego weglanu sodowego, po czym chlodzi mieszanine lodem i w ciagu 10 minut wprowadza 5 g gazowego czterotlenku azotu. Trak¬ tujac dalej mieszanine w sposób opisany w przy¬ kladzie II, otrzymuje sie 2,6 g l-(2-chloroetylo)-l- -nitrozo-3-izopentylo-3-D - galaktopiranozylomoczni- ka o konsystencji karmelu i barwie zóltej.IRvm?ksl3 1090 NMR (D2Ó)<5: 0,89 (d,6H,-CH(CH3)2), 1,20—1,90 (m,3H,- -CH2-CH=) [a] jo = _32o (C = 10 w metanolu).Przyklad XXIV. (1) 3,6 g D-galaktozy, 3,5 g neopentyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykla¬ dzie V (1), otrzymujac 5,0 g l-(2-chloroetylo)-3- -neopentylo-3-D-galaktopiranozylomocznika o kon¬ systencji bezbarwnego karmelu. iRv2s3(cm_i): 3350'l640,1540,1070 NMR (D20)<5: 0,90 (s,-C(CH3)3). (?) 3,6 g l-(2-chloroetylo)-3-neopentylo-3-D-galak- topiranozylomocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 60 ml czterowodorofuranu z 60 ml chlorku metylenu i do otrzymanego roztworu dodaje 15 g bezwodnego weglanu sodowego, po czym chlodzi sie mieszanine lodem i w ciagu 10 minut wprowadza do niej 5 g gazowego czterotlenku azotu. Nastepnie mieszanine poddaje sie obróbce w sposób opisany w przykla¬ dzie II, otrzymujac 2,9 g l-(2-chloroetyio)-l-nitrozo- -3-neopentylo-3-D-galaktopiranozylomocznrka o konsystencji karmelu i zóltej barwie.IRj;m^ksl3(cm~1): 3400' 1705 1075 1045 NMR (D2Ó)<5: 0,90 (s,-C(CH3)3) M d = +48,7° (c = 0,94 w metanolu).Przyklad XXV. (1) 3,6 g D-galaktozy, 1,5 g 2-propenyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloro- 10 etylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przy¬ kladzie V (1), otrzymujac 4,3 g l-(2-chloroetylo)-3- -(2-propenylo)-3-D-galaktopiranozylomocznika o konsystencji bezbarwnego karmelu.IRvmlaJks. (cm_1): 3400 1640 1535 1070 15 NMR: nie mozna bylo oznaczyc. (2) 3,2 g l-(2-chloroetylo)-3-(2-propenylo)-3-D- -galaktopiranozylomocznika rozpuszcza sie w mie¬ szaninie 60 ml czterowodorofuranu z 60 ml chlorku metylenu i do roztworu dodaje sie 15 g bezwod- 20 nego weglanu amonowego, po czym chlodzi sie mieszanine lodem i mieszajac wprowadza w ciagu 10 minut 5 g gazowego tlenku azotu. Nastepnie mieszanine poddaje sie obróbce opisanej w przy¬ kladzie II, otrzymujac 2,5 g l-(2-chloroetylo)-l- 25 nitrozo-3-(2-propenylo)-3-D- galaktopiranozylomocz- nika o konsystencji karmelu i zóltej barwie.IRv™3 (cm-i): 3400, 1700, 1090 [a] g* = —13,1° (c = 1,1 w metanolu). 30 Przyklad XXVI. (1) 3,6 g. D-galaktozy, 1,4 g propynyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykla¬ dzie V (1), otrzymujac 4,3 g l-(2-chloroetylo)-3-(2- -propynylo)-3-D-galaktopiranozylomocznika o kon- 35 systencji bezbarwnego karmelu. 1Rvmaks (cm_1): 3350 1640' 1535 1050 NMR (D2Ó)(5: 2,80 (m,-C = (CH). (2) 3,2 g l-(2-chloroetylo)-3-(2-propynylo)-3-D- -galaktopiranozylomocznika rozpuszcza sie w mie¬ szaninie 60 ml czterowodorofuranu z 60 ml chlorku metylenu i dodaje 15 g bezwodnego weglanu sodo¬ wego, po czym chlodzi sie mieszanine lodem i mie¬ szajac wprowadza w ciagu 10 minut 5 g gazowego czterotlenku azotu. Nastepnie mieszanine poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie II, otrzymujac 2,5 g l-(2-chloroetylq)-l-nitrozo-3-(2-propynylo)-3- -D-galaktopiranozylomocznika w postaci proszku o barwie bladozóltej. so IR*£aks (cm_1): 3370 3280 1690' 1080 NMR (D2b)(5: 2,75 (m,lH,-C= CH), 5,10 (d,lH,Ci-H). [a] J3° —9,2° (c = 1,1 w metanolu).Przyklad XXVII. (1) 3,0 g D-ribozy, 1,0 g metyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu 55 poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykla¬ dzie I (1), otrzymujac 4,0 g l-(2-chloroetylo)-3- -metylo-3-D-rybofuranozylomocznika o konsystencji bezbarwnego karmelu.IRrnu^01 (cm-i): 3350, 1635, 1540, 1050 60 maks. ' ' ' NMR (D20)d: 3,08 (s,CH3). (2) 2 g l-(2-chloroetylo)-3-metylo-3-D-rybofurano- zylomocznika rozpuszcza sie w 10 ml kwasu mrów¬ kowego, roztwór chlodzi do temperatury 0°—5°C 65 i w ciagu 1 godziny dodaje stopniowo 1,1 g azotynu 40 45111 T84 15 16 sodowego, mieszajac, po czym miesza sie dalej w tej samej temperaturze w ciagu 1 godziny.Mieszanine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie I (2), otrzymujac 1,4 g l-(2-chloro- etylo)-l-nitrozo-3-metylo - 3-D- rybofuranozylomocz- nika w postaci proszku o barwie zóltej, topnie¬ jacego z objawami rozkladu w temperaturze 57°—60°C.IRvmaks3(cm~1): 3400, 1690, 1060 NMR (CDCls)ó: 3,10 (s,3H,CH3), 5,30 (d,lH,Ci-H) [«] £6 = —35,2° (c =1,1 w metanolu).Przyklad XXVIII. Do roztworu 2,7 g l-(2- -chloroetyl-}-3-rr.etlj-3-D- rybofuranozylomocznika w 80 ml czterowodorofuranu i 80 ml chlorku mety¬ lenu dodaje sie 15 g bezwodnego weglanu sodo¬ wego, po czym chlodzi roztwór lodem i w ciagu 10 minut wprowadza 5 g gazowego czterotlenku azotu. Otrzymana mieszanine poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie II, otrzymujac 2,1 g l-(2- -chloroetylo)-l-nitrozo-3-metylo - 3-D-rybofuranozy- lomocznika w postaci proszku o barwie zóltej, topniejacego z objawami rozkladu w temperaturze 57—60°C. [a] J6 = —35,2° (c = 1,1 w metanolu).Przyklad XXIX. (1) 3,9 g D-rybozy, 1,9 g n-butyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykla¬ dzie V (1), otrzymujac 5,0 g l-(2-chloroetylo)-3-n- -butylo-3-D-rybofuranozylomocznika o konsystencji bezbarwnego karmelu. iRvS(cm~l): 3350'1640'1535,1060 NMR (D20)<5: 0,70—1,90 (m,-(CH2)2CH3) (2) 3,1 g l-(2-chloroetylo)-3-n-butylo-3-D-rybofu- ranozylomocznika rozpuszcza sie w 10 ml kwasu mrówkowego, chlodzi do temperatury 0°—5°C i mie¬ szajac dodaje stopniowo w ciagu 1 godziny 1,5 g azotynu sodowego, po czym miesza sie dalej w ciagu 1 godziny. Mieszanine reakcyjna poddaje sie obróbce w sposób opisany w przykladzie V (2), otrzymujac 1,4 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n- -butylo-3-D-rybofuranozylomocznika o konsystencji karmelu i barwie zóltej.IRvmaks (cm_1): 3400' 1700 1080 NMR (D2b)<5: 0,70—2,00 (m,7H,-(CH2)2CH3), 5,20(d,lH,Ci-H). [a] ™ = —3,0° (c = 1,0 w metanolu).Przyklad XXX. (1) 3,6 g D-mannozy, 1,8 g n-butyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykla¬ dzie V (1), otrzymujac 5,3 g l-(2-chloroetylo)-3-n- -butylo-3-D-mannopiranozylomocznika o konsysten¬ cji bezbaiwnego karmelu.IRvmaks (cm_1): 3350 1640' 1540' 1070 1030 NMR (D20)<5: 0,7—1,9 (m,7H,-(CH2)2CH3), 5,1—5,3 (m,lH,Ci-H). (2) 3,4 g l-(2-chloroetylo)-3-n-butylo-3-D-manno- piranozylomocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 60 ml czterowodorofuranu z 60 ml chlorku mety¬ lenu, dodajac 15 g bezwodnego weglanu sodowego, po czym chlodzi lodem i w ciagu 10 minut wpro¬ wadza 5 g gazowego czterotlenku azotu. Mieszanine reakcyjna traktuje sie nastepnie w sposób opisany w przykladzie II, otrzymujac 2,9 g l-(2-chloroetylo)- -l-nitrozo-3-n-butylo-3-D-mannopirazonylomocznika o konsystencji karmelu i zóltej barwie.IRrm^ks3 (cm_1)- 3350, 1690, 1080 ' NMR (D2b)<5: 0,8—2,0 (m,7H,-(CH2)2CH3), 4,20 (t,2H,-N(NO)CH2-).M d = +33,1° (c = 1,0 w metanolu).Przyklad XXXI. 5,4 g l-(2-chloroetylo)-3-n- 10 -butylo-3-D-mannopiranozylomocznika rozpuszcza sie w 20 ml kwasu mrówkowego, chlodzi roztwór lodem i mieszajac dodaje stopniowo w ciagu 2 godzin 3,5 g azotynu sodowego, po czym dodaje sie 40 ml metanolu i 30 g bezwodnego weglanu 1§ potasowego i miesza w ciagu 10 minut chlodzac lodem. Mieszanine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie V (2), otrzymujac 1,6 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n-butylo-3-D- mannopi- ranozylomocznika o konsystencji karmelu i zóltej 20 barwie. [«] ™ - +33,1° (c = 1,2 w metanolu).Przyklad XXXII. (1) 3,0 g D-ksylozy, 1,5 g -n-propyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykla- 25 dzie V (1), otrzymujac 4,0 g l-(2-chloroetylo)-3-n- -propylo-3-D-ksylopiranozylomocznika o konsysten¬ cji bezbarwnego karmelu.IRvmaks (cm_1): 3370, 1640, 1520, 1040 NMR (D2Ó)<5: 0,85 (t,3H,CH3), 1,45—1,95 30 (m,2H,-CH2-CH3). (2) 9,0 g l-(2-chloroetylo)-3-n-propylo-3-D-ksylo- piranozylomocznika rozpuszcza sie w 25 ml kwasu mrówkowego, chlodzi do temperatury 0°—5°C i mieszajac dodaje stopniowo w ciagu 1 godziny 35 6,0 g azotynu sodowego, po czym miesza sie w tej samej temperaturze w ciagu 39 minut. Mieszanine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przy¬ kladzie V (2), otrzymujac 3,7 g l-(2-chloroetylo)- -l-nitrozo-3-n-propylo-3-D-ksylopiranozylomocznika 40 o konsystencji karmelu i barwie bladozóltej.IRvmaks3(cm~1): 3400' 1695' 1070 NMR (D2b)<5: 0,85 (t,3H,CH3), 1,40—190 (m,2H,-CH2- -CH3), 4,15 (t,2H,-N(NO)-CH2). 45 [a] d = +58° Przyklad XXXIII. 3,0 g l-(2-chloroetylo)-3-n- propylo-3-D-ksylopiranozylomocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 80 ml czterowodorofuranu z 80 ml chlorku metylenu i dodaje 15 g bezwodnego 50 weglanu sodowego, po czym chlodzi sie miesza¬ nine lodem i w ciagu 10 minut wprowadza 5 g gazowego czterotlenku azotu. Mieszanine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie II, otrzymujac 2,6 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n- 50 -propylo-3-D-ksylopiranozylomocznika o konsysten¬ cji karmelu i zóltej barwie. [a] ™ = +5,8° (c = 1,6 w metanolu).Przyklad XXXIV. (1) 3,0 g D-ksylozy, 2,5 g izopropyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu w poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykla¬ dzie V (1), otrzymujac 4,0 g l-(2-chloroetylo)-3- izopropylo-3-D-ksylopiranozylomocznika o konsy- stencii bezbarwnego karmelu. es IR^ks.3 17 18 NMR (D20)(5: 1,35 (d,CH(CH3)2). (2) 3,0 g l-(2-chloroetylo)-3-izopropylo-3-D-ksylo- piranozylomocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 80 ml czterowodorofuranu z 80 ml chlorku mety¬ lenu i dodaje 15 g bezwodnego weglanu sodowego, po czym chlodzi sie lodem i w ciagu 10 minut wprowadza 5 g gazowego czterotlenku azotu. Mie¬ szanine reakcyjna traktuje sie w sposób opisany w przykladzie II, otrzymujac 2,5 g l-(2-chloroetylo)- -1- itiozo-?-D-ksylopiranozylomocznika w postaci proszku o barwie zóltej, topniejacego z objawami rozkladu w temperaturze 50—55°C. iRvS(cm_i): 3400,1700,1075 NMR (D2Ó)<5: 1,35 (d,6H,CH(CH3)2), 4,15 (t,2H,-N-(NO)- -CH2)- [a] l5 = +22,2° (c = 1,0 w metanolu).Przyklad XXXV. (1) 3,0 g L-arabinozy, 1,5 g n-propyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykla¬ dzie V (1). otrzymujac 4,1 g l-(2-chloroetylo)-3-n- -propylo-3-L-arabinopiranozylomocznika o konsy¬ stencji bezbarwnego karmelu.IRvmaks (cm_1): 3400 1645' 1540 1070 NMR (D20)<5: 0,90 (t,3H,CH3), 1,40—1,90 (m,2H,- -CH2-CH3). (2) 9,0 g l-(2-chloroetylo)-3-n-propylo-3-L-arabi- nopiranozylomocznika rozpuszcza sie w 25 ml kwasu mrówkowego, chlodzi do temperatury 0°—5°C i mieszajac dodaje stopniowo w ciagu 1 godziny 6,0 g azotu sodowego, po czym miesza sie w tej samej temperaturze w ciagu 30 minut. Mieszanine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przy¬ kladzie V (2), otrzymujac 3,5 g l-(2-chloroetylo)-l- -nitrozo-3-n-propylo-3-L-arabinopiranozylomocznika o konsystencji karmelu i zóltej barwie.IRl,mks8(cm_1): 3400' 1695' 1080 NMR D20)<5: 0,90 (t,3H,-CH3), 1,40—1,90 (m,2H,-CH2-CH3) [a] 20 = +44,5° (c = 1,2 w metanolu).Przyklad XXXVI. 3,0 g l-(2-chloroetylo)-3-n- -propylo-3-L-arabinopiranozylomocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 80 ml czterowodorofuranu z 80 ml chlorku metylenu i dodaje 15 g weglanu sodowego, po czym chlodzi lodem i w ciagu 10 minut wpro¬ wadza 5 g gazowego czterotlenku azotu. Miesza¬ nine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie II, otrzymujac 2,5 g l-(2-chloro- etylo)-l-nitrozo-3-n-propylo-3-L-arabinopiranozylo- mocznika o konsystencji karmelu i zóltej barwie. [a] «0 = +44,5° (c = 1,2 w metanolu).Przyklad XXXVII. (1) 3,0 g L-arabinozy, 2,5 g izopropyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chlo¬ roetylu poddaje sie reakcji opisanej w przykla¬ dzie V (1), otrzymujac 4,2 g l-(2-chloroetylo)-3- -izopropylo-3-L-arabinopiranozylomocznika o kon¬ systencji bezbarwnego karmelu.IRvmaks8(cm_1): 3350' 1660' 1540' 1090 NMR (D2Ó)<5: 1,35 (d,CH(CH3)2). (2) 3,0 g l-(2-chloroetylo)-3-izopropylo-3-L-arabi- nopiranozylomocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 80 ml czterowodorofuranu z 80 ml chlorku mety¬ lenu i dodaje 15 g bezwodnego weglanu sodowego, 10 po czym chlodzi sie lodem i w ciagu 10 minut wprowadza 5 g gazowego czterotlenku azotu. Mie¬ szanine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie II, otrzymujac 2,4 g l-(2-chloroetylo)- -l-nitrozo-3-izopropylo-3-L-arabinopiranozylomocz- nika o konsystencji karmelu i zóltej barwie.IR8^sl3(cm-i): 3400, 1695, 1080 NMR (DzÓ)<5: 1,35 (d,6H,CH(CH3)2), 4,15 t,2H,-N(NO(CH2-) M d = +64,4° (c = 1,0 w metanolu).Przyklad XXXVIII. (1) 3,0 g L-arabinozy, 1,8 g izobutyloaminy f 2,5 g izocyjanianu 2-chloro¬ etylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przy- 15 kladzie V (1), otrzymujac 4,3 g l-(2-chloroetylo)-3- -izobutylo-3-L-arabinopiranozylomocznika o konsy¬ stencji bezbarwnego karmelu.IRvm^ks3 (cm_1): 3360' lei30' 1540' 1090 NMR (D2b)d: 0,90 (d,6H,CH(CH3)2), 1,90—2,30 20 (m,lH,-CH(CH3)2). (2) 3,1 g l-(2-chloroetylo)-3-izobutylo-3-L-arabi- nopiranozylomocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 60 ml czterowodorofuranu i 60 ml chlorku mety¬ lenu i dodaje 15 g bezwodnego weglanu sodowego, 25 po czym chlodzi sie lodem i w ciagu 10 minut wprowadza 5 g gazowego czterotlenku azotu. Mie¬ szanine reakcyjna poddaje sie obróbce w sposób opisany w przykladzie JI, otrzymujac 2,3 g l-(2- -chloroetylo)-l-nitrozo-3-izobutylo-3-L- arabinopira- 30 nozylomocznika o konsystencji karmelu i barwie bladozóltej.IRvmaks (cm_1: 3400 1690 1080 NMR D2d)<3: 0,95 (d,6H,-CH(CH3)2, 1,90—2,40 (m,lH,- 35 -CH(CH3)2), 4,10 (t,2H,-N(NO)-CH2-). [a] ™ = +28,0° (c = 1,4 w metanolu).Przyklad XXXIX. (1) 4,5 g L-arabinozy, 2,5 g 2-propenyloaminy i 3,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykla- 40 dzie V (1); otrzymujac 5,5 g l-(2-chloroetylo)-3- -(2-propenylo)-3-L-arabinopiranozylomocznika w postaci bezbarwnego proszku.IRvmaks (cm_1): 3340 1630 1530' 1080 45 NMR (D2Ó)(5: 5,0—6,3 (m,4H,-CH= CH2, Ci-H). (2) 3,2 g l-(2-chloroetylo)-3-(2-propenylo)-3-L-ara- binopiranozylomocznika rozpuszcza sie w miesza¬ ninie 60 ml czterowodorofuranu z 60 ml chlorku metylenu, dodaje 15 g bezwodnego weglanu sodo- 50 wego, chlodzi lodem i mieszajac wprowa&ia w ciagu 10 minut 5 g gazowego czterotlenku Mieszanine poddaje sie obróbce opisanej w przy¬ kladzie II, otrzymujac 2,3 g l-(2-chloroetylo)-l- -nitrozo-3-(2-propenyl#)-3-L-arabinopiranozylomocz- 55 nika o konsystencji karmelu i zóltej barwie.IRvCH£ls (cm-1): 3400, 1700, 1080 NMR (D20)<5: 4,9—6,3 (m,4H,-CH = CH2, Ci-H) [a] 20 = +12,8° (c = 1,3 w metanolu). 60 Przyklad XL. (1) 3,3 g L-ramnozy, 1,8 g n-butyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji opisanej w przykladzie V (1), otrzymujac 4,2 g l-(2-chloroetylo)-3-n-butylo-3-L- -ramnopiranozylomocznika rozpuszcza sie w 10 ml 65 kwasu mrówkowego, chlodzi do temperatury111784 id 20 0°—5°C i mieszajac dodaje sie w ciagu 1 godziny 1.5 g azotynu sodowego, po czym miesza sie w tej samej temperaturze w ciagu 1 godziny. Mieszanine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przy¬ kladzie V (2), otrzymujac 0,8 g l-(2-chloroetylo)- j -l-nitrozo-3-n-butylo-3-L-ramnopiranozylomocznika o konsystencji karmelu i zóltej barwie.IRvmaks (cm_1): 3350 1700 1070 NMR (D2Ó)<5: 0,70—2,00 (m,(CH2)2CH3) obok proto¬ nów CH3 (l,lppm,d). 1( [a] g* - —20,1° (c - 1,4 w metanolu).Przyklad XLI. 3,2 g l-(2-chloroetylo)-3-n- -butylo-3-L-ramnopiranozylomocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 60 ml czterowodorofuranu z 60 ml u chlorku metylenu, dodaje 15 g weglanu sodowego i chlodzac lodem wprowadza w ciagu 10 minut 5 g gazowego czterotlenku azotu. Mieszanine reak¬ cyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykla¬ dzie II, otrzymujac 3,5 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo- 20 -3-n-butylo-3-L-ramnopiranozylomocznika o konsy¬ stencji karmelu i zóltej barwie. [a] J6 = —20,1° (c = 1,4 w metanolu).Przyklad XLIII. 4,6 g l-(2-chloroetylo)-3- -metylo-3-[0-a-D-glikopiranozylo -(l-*4) -D -gliko- piranozylo]-mocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 170 ml czterowodorofuranu 30 ml kwasu octowego 5 i dodaje 20 g bezwodnego octanu sodowego, po czym chlodzi sie lodem i mieszajac wprowadza w ciagu 10 minut 8 g gazowego czterotlenku azotu, a naste¬ pnie miesza sie w tej samej temperaturze w ciagu 20 minut. Mieszanine reakcyjna traktuje sie 200 ml 10 n-heksanu, przesacza i z przesaczu odparowuje roz¬ puszczalnik. Do pozostalosci dodaje sie 200 ml mie¬ szaniny metanolu z eterem (1 : 20) i oddziela oleisty produkt. Produkt ten oczyszcza sie chromatogra¬ ficznie na zelu krzemionkowym, eluujac octanem 15 etylu z chloroformem i metanolem (2:1: 1). Otrzy¬ muje sie 3,35 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-metylo- -3-[0-a-D-glikopiranozylo-(l-^4)-D- glikopiranozylo]- -mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3- -metylo-3-D-D-maltozylomocznika w postaci pro¬ szku o bladozóltej barwie, topniejacego z objawami rozkladu w temperaturze 66—70°C. [a\ d = +42,9° (c = 1,2 w metanolu).Przyklad XLIV. (1) 7,2 g jednowodzianu D-maltozy, 1,5 g n-propyloaminy i 2,5 g izocyja¬ nianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykladzie XLII, otrzymujac 8,5 g l-(2- -chloroetylo)-3-n-propylo-3-[0-a-D - glikopiranozylo- -(l-4)-D-glikopiranozylo]-mocznika, io jest l-(2- -chloroetylo)-3-n-propylo-3-D-maltozjlomocznika o konsystencji bezbarwnego, bezpostaciowego proszku.IRvmaks (cm_1): 3350 1640 1535 im NMR (D20)<5: 0,90 (t,3H,CHj), 1,40—1,90 (m,2H,- -CH2-CH3). (2) 5,0 g l-(2-chloroetylo)-3-n-prcpylo-3-[0-a-D- -glikopiranozylo-(l-*4)-D-glikopiran02ylo]- mocznika rozpuszcza sie w 20 ml kwasu mrówkowego, chlodzi do temepratury 0°—5°C i mieszajac «odaje stopnio¬ wo w ciagu 1 godziny 1,5 g azotynu sodowego, po czym miesza sie w tej samej temperaturze w ciagu 1,5 godziny. Mieszanine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie I (2), eluujac mie¬ szanina chloroform-octan etylu-metanol (1:2: 1).Otrzymuje sie 0,8 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n- -propylo-3-[0-a-D]-glikopiranozylo-(l--*4)-D- glikopi¬ ranozylo]-mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)-l- -nitrozo-3-n-propylo-3-D-maltozomoc:mika, w po¬ staci proszku o barwie bladozóltej, topniejacego z objawami rozkladu w temperaturze 59—62°C.IRymaks (cm_1): 3380 1690 1050 NMR (D2b)<5: 0,91 (t,3H,CH3, 1,4—1,9 (m,2H,-CH2- -CH3), 4,20 (t,2H,-N(NO)-CH2). [a] ™ = +62,9° (c = 1,0 w metanolu).Przyklad XLV. 4,8 g l-(2-chloroetylo)-3-n- -propylo-3-[0-a-D - glikopiranozylo-(l-*4)-D- glikopi¬ ranozylo]-mocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 170 ml czterowodorofuranu z 30 ml kwasu octo¬ wego, dodaje 20 g bezwodnego octanu sodowego i chlodzac lodem oraz mieszajac wprowadza w ciagu ]0 minut 8 g gazowego czterotlenku azotu. Miesza¬ nine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie XLIII, otrzymujac 3,6 g l-(2-chloro- etylo)- l-nitrozo-3-n-propylo-3 - [0-a-D - glikopirano¬ zylo]-mocznika, to jest l-(2-chloroety"io)-l-nitrozo-3- Przyklad XLII. (1) Mieszanine 7,2 g jedno- wodzianu D-maltozy, 0,9 metyloaminy i 20 ml metanolu utrzymuje sie w zalutowanej rurze w temperaturze 60°C w ciagu 1 godziny, po czym odparowuje do sucha pod zmniejszonym cisnieniem.Pozostalosc przemywa sie eterem, otrzymujac 7,1 g surowej [0-a-D-glikopiranozylo-(l-4)-D-glikopira- nozylo]-metyloaminy, to jest 1-metyloamino-l-dezo- ksy-D-maltozy. Produkt ten rozpuszcza sie w 50 ml metanolu, chlodzi do temperatury 0°—5°C i dodaje roztwór 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu w 10 ml czterowodorofuranu, po czym miesza sie w pokojo- 35 wej temperaturze w ciagu 1,5 godziny. Otrzymany roztwór odparowuje sie pod zmniejszonym cisnie¬ niem i do pozostalosci dodaje miszanine octanu etylu z eterem. Otrzymuje sie 7,4 g l-(2-chloro- etylo)-3-metylo-3-[0-a-D - glikopiranozylo-(l-4) - D- 40 -glikopiranozylo]-mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)- -3-metylo-3-D-maltozylomocznika o konsystencji bezbarwnego, bezpostaciowego proszku.IRvmaks (cm_1)- 3350 1640 1535 1070 1030 45 NMR (D2Ó)<3: 3,15 (s,CH3). (2) 3,0 g l-(2-chloroetylo)-3-metylo-3-[0-a-D-Tgliko- piranozylo-( l-4)-D-glikopiranozylo]-mocznika roz¬ puszcza sie w 10 ml kwasu mrówkowego, chlodzi roztwór do temperatury 0°—5°C i mieszajac dodaje 50 stopniowo w ciagu 40 minut 1,0 g azotynu sodo¬ wego, po czym miesza sie w tej samej temperaturze w ciagu 1,5 godziny. Mieszanine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie I (2), lecz sto¬ sujac jako eluent chloroform-octan etylu-metanol 55 (1:1: 1). Otrzymuje sie 1,0 g l-(2-chloroetylo)-l- -nitrozo-3-metylo-3-[0-a-D-glikopiranozylo-(l-4)-D- -glikopiranozylo]-mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)- -l-nitrozo-3-metylo-D-maltozylomocznika w postaci proszku o barwie bladozóltej, topniejacego z obja- 6o wami rozkladu w temperaturze 66—70°C.IRvmaks (cm_1): 3300' 1700 1070' 1030 NMR (D2Ó)(5: 3,12 (s,3H,-CH3), 4,15 (t,2H,-N(NO)-CH2) lal 26 = _|_429° (C = 1,2 w metanolu). a111 784 21 22 -n-propylo-3-D-maltozomocznika w postaci proszku o barwie bladozóltej, topniejacego z objawami roz¬ kladu w temperaturze 59—62°C.M d6 = +62,0° (c = 1,0 w metanolu).Przyklad XLVI. (1) 7,2 g jednowodzianu D-maltozy, 2,0 g izopropyloaminy i 2,5 g izocyja¬ nianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykladzie XLII (1), otrzymujac 7,2 g l-(2-chloroetylo)-3 - izopropylo-3-[0-a-D-glikopirano- zylo-(l-*4)-D-glikopiranozylo]-mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)-3-izopropylo-3-D- maltozylomoczni- ka, stanowiacego bezbarwny, bezpostaciowy proszek.IRvmaks (cm_1): 3350 1620 1540 1070 104° NMR (D2Ó)<5: 1,20 (d,-CH(CH3)2). (2) 4,8 g l-(2-chloroetylo)-3-izopropylo-3-[0-a-D- -glikopiranozylo-(l-4)-D-glikopiranozylo]- mocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 170 ml czterowodoro- furanu z 30 ml kwasu octowego, dodaje 20 g bez¬ wodnego octanu sodowego, po czym chlodzi lodem, i mieszajac wprowadza w ciagu 10 minut 8 g gazo¬ wego czterotlenku azotu. Mieszanine reakcyjna traktuje sie w sposób opisany w przykladzie XLIII, otrzymujac 3,6 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-izo- propylo -3 -[0-a-D-glikopiranozylo-(l-4)-D-glikopi- ranozylo]-mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)-l-nitro- zo-3-izopropylo-3-D-maltozylomocznika w postaci proszku o bladozóltej barwie, topniejacego z obja¬ wami rozkladu w temperaturze 66—71°C.IRvmaks (cm_1): 3400 1700 1080 1040 NMR (D20)<5: 1,36 (d,eH,-CH(CH3)2), 4,15 (t,2H,- -N(NO)-CH2-) [a] £ = +70,5° (c = 1,0 w metanolu).Przyklad XLVII. (1) 7,2 g jednowodzianu D-maltozy, 2,2 g n-butyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji opisanej w przy¬ kladzie XLII (1), otrzymujac 8,0 g l-(2-chloroetylo)- -3-n-butylo-3- [0-a-D-glikopiranozylo-(l-*4)- D-gliko- piranozylo]-mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)-3-n- -butylo-3-D-maltozylomocznika, w postaci bezbar¬ wnego proszku, topniejacego z objawami rozkladu w temperaturze 91—95°C.IRvmaks (cm_1): 3350 1640 1540 1070' 1030 NMR (D2b)ó: 0,7—2,0 (m,-(CH2)2CH3). (2) 4,5 g l-(2-chloroetylo)-3-n-butylo-3-[0-a-D-gli- kopiranozylo -(l-*4) - D - glikopiranozylo] - mocznika rozpuszcza sie w 10 ml kwasu mrówkowego, chlodzi do temperatury 0°—5°C i mieszajac dodaje stopnio¬ wo w ciagu 50 minut 1,5 g azotynu sodoweg®, po czym miesza sie w tej samej temperaturze w ciagu 1,5 godziny. Mieszanine reakcyjna poddaje sie ob¬ róbce opisanej w przykladzie I (2), otrzymujac 1,4 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo - 3-n-butylo-3-[0-a-D- gli- kopiranozylo-(l-v4)-D-glikopiranozylo]-mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n-butylo-3-D-mal- tozylomocznika, w postaci proszku o barwie blado¬ zóltej, topniejacego z objawami rozkladu w tempe¬ raturze 76—80°C.IR¦'maks (cm_1): 3350 1700' 1070' 1030 NMR (D2Ó)(5: 0,70—1,90 (m,7H,(CH2)2CH3), 4,25 (t,2H,-N(NO)CH2-) [a] * = +61,5° (c = 1,7 w metanolu).Przyklad XLVIII. 4,9 g l-(2-chloroetylo)-3-n- -butylo-3- [0-a-D-glikopiranozylo-(l-*4)-D- glikopira¬ nozylo]-mocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 150 ml czterowodorofuranu z 30 ml kwasu octo- 5 wego, dodaje 20 g bezwodnego octanu sodowego i nastepnie chlodzi lodem i mieszajac wprowadza w ciagu 10 minut 8 g gazowego czterotlenku azotu.Mieszanine reakcyjna traktuje sie w sposób opi¬ sany w przykladzie XLIII, otrzymujac 3,8 g l-(2- 10 -chloroetylo)-l-nitrozo - 3-n-butylo-3-[0-a-D-glikopi- ranozylo-(l-^4)-D-glikopiranozylo]-mocznika, to jest l-(2-chloroetylo) - l-nitrozo-3-n-butylo-3-D-maltozy- lomocznika, majacego postac proszku o barwie bladozóltej i topniejacego z objawami rozkladu 15 w temperaturze 76—80°C. [«1d = +61,5°C (c = 1,7 w metanolu).Przyklad XLIX. (1) 7,2 g jednowodzianu D-maltozy, 2,9 g izobutyloaminy i 2,5 g izocyja¬ nianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji opisanej <20 w przykladzie XLII (1), otrzymujac 8,0 g l-(2- -chloroetylo)-3 - izobutylo-3-[0-a-D- glikopiranozylo- -(l-4)-D-glikopiranozylo]-mocznika, to jest l-(2- -chloroetylo)-3-izobutylo-3-D-maltozylomocznika w postaci bezbarwnego proszku, który topnieje z obja- 25 wami rozkladu w temperaturze 86—90°C IR^J^s. (cm-i): 3350, 1635, 1540, 1080, 1030 NMR (D2Ó)(5: 0,91 (d,6H,-CH(CH3)2), 1,80—2,25 (m,lH,-CH(CH3)2) 30 [al d = +72,3° (c = 0,8 w metanolu). (2) Do roztworu 4,9 g l-(2-chloroetylo)-3-izobu- t^ lo-3-[0-a-D- glikopiranozylo-(l-^4)-D - glikopirano¬ zylo]-mocznika w mieszaninie 150 ml czterowodoro¬ furanu z 20 ml kwasu octowego dodaje sie 20 g 35 bezwodnego octanu sodowego, po czym mieszanine chlodzi sie lodem i mieszajac wprowadza w ciagu 10 minut 8 g gazowego czterotlenku azotu. Mie¬ szanine reakcyjna traktuje sie w sposób opisany w przykladzie XLIII, otrzymujac 2,5 g l-(2-chloro- 40 etylo)-l-nitrozo - 3-izobutylo-3-[0-a-D-glikopiranozy- lo-(l-^4)-D-glikopiranozylo]-mocznika, to jest l-(2- -chloroetylo)-l-nitrozo-3-izobutylo - 3 - D- maltozylo- mocznika w postaci proszku o barwie zóltej, topnie¬ jacego z objawami rozkladu w temperaturze 45 69—74°C.IRvmaks (cm-1): 3350 1695 1080 104° NMR (D2Ó)<5: 0,90 (d,6H,-CH(CH3)2), 1,80—2,25 (m,lh, -CH(CH3)2), 4,20 (t,2H,-N(NO)-CH2-). 50 [a] ™ = +51,7° (c = 2,5 w metanolu).Przyklad L. (1) 7,2 g jednowodzianu D-mal¬ tozy, 2,5 g n-pentyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opi¬ sany w przykladzie XLII (1), otrzymujac 8,1 g 55 l-(2-chloroetylo)-3-n - pentylo-3-[0-a-D- glikopirano- zylo-(l-*4)-D-glikopiranozylo] -mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)-3-n-pentylo-3-D-maltczylomocznika w postaci bezbarwnego proszku. 60 IRvmaks (cm_1): 3350 1640 1540 1070 NMR (D20)<5: 0,7—1,0 m,3H,CH3), 1,0—2,0 (m,6H,-CH2CH2CH2CH3). (2) Do roztworu 5,2 g l-(2-chloroetylo)-3-n-pen- tylo-3 - [0-a-D-glikopiranozylo-(l-4)-D- glikopirano- 65 zylo]-mocznika w 20 ml kwasu mrówkowego ochlo-111784 24 dzonego do temperatury 0°—5°C dodaje sie stopnio¬ wo, mieszajac w ciagu 1 godziny 2 g azotynu sodo¬ wego, po czym n-iesza sie w tej samej temperatu¬ rze w ciagu 1,5 godziny. Mieszanine reakcyjna pod¬ daje sie obróbce opisanej w przykladzie I (2), otrzy¬ mujac 1,0 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n-pentylo- -3-[0-a-D-glikopiranozylo-(l-*4)-D- glikopiranozylo]- -mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n- -pentylo-3-D-maltozylomocznika, w postaci proszku o barwie bladozóltej, topniejacego z objawami roz¬ kladu w temperaturze 71—75°C.IRvmaks (cm_1): 3370 1685 1050 NMR (D2Ó)<5: 0,7—1,0 (m,3H,CH3), 1,0—2,0 (m,6H, -CH2CH2CH2CH3), 4,15 (t,2H,-N(NO) -CH2-), [a] £6 = +58,4° (c = 0,8 metanol).Przyklad LI. 5,1 g l-(2-chloroetylo)-3-n-pen- tylo - 3-[0-a-D-glikopiranozylo-(l-»4)-D- glikopirano- zylomocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 150 ml czterowodorofuranu z 20 ml kwasu octowego i do¬ daje 20 g bezwodnego octanu sodowego, po czym chlodzi mieszanine lodem i mieszajac wprowadza do niej w ciagu 10 minut 8 g gazowego czterotlenku azotu. Mieszanine reakcyjna traktuje sie dalej w sposób opisany w przykladzie XLIII, otrzymujac 3,8 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n-pentylo-3-[0-a- -D-glikopiranozylo-(l--4)-D-glikopiranozylo] - mocz¬ nika, to jest l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n-pentylo- -3-D-maltozylomocznika, w postaci proszku o bar¬ wie bladozóltej, topniejacego z objawami rozkladu w temperaturze 71—75°C. [a] ™ = +58,4° (c = 0,8 w metanolu).Przyklad LII. (1) 7,2 g jednowodzianu D-mal- tozy, 3,0 g n-heksyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji opisanej w przy¬ kladzie XLII (1), otrzymujac 8,3 g l-(2-chloroetylo)- -3 - n-heksylo-3-[0-a-D-glikopiranozylo-(l-4)-D- gli- kopiranozylo]-mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)-3- -n-heksylo-3-D-maltozylomocznika, w postaci bez¬ barwnego proszku.IRvmaks 1640 1540 1070 1030 NMR (D2b)<5: 0,70—2,10 (m,-(CH2)4CH3). (2) 5,2 g l-(2-chloroetylo)-3-n-heksylo-3-[0-a-D- -glikopiranozylo-(l-4)-D- glikopiranozylo]-mocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 150 ml czterowodoro¬ furanu z 30 g kwasu octowego, dodaje 20 g bez¬ wodnego octanu sodowego, chlodzi lodem i mie¬ szajac wprowadza w ciagu 10 minut 8 g gazowego czterotlenku azotu. Mieszanine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie XLIII, otrzy¬ mujac 4,2 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n-heksylo- -3-[0-a-D-glikopiranozylo-(l-Mi)-D-glikopiranozylo]- -mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n- -heksylo-3-D-maltozylomocznika, w postaci proszku o barwie bladozóltej, topniejacego z objawami roz¬ kladu w temperaturze 70—72°C.IRvmaks (cm_1): 3300 1690 1080 104° NMR (D2Ó)<5: 0,70—2,10 (m,-(CH2)4CH3) [a] d = +60,3° (c = 1,0 w metanolu).Przyklad LIII. (1) 7,2 g jednowodzianu D-mal- tozy, 1,5 g 2-propenyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji opisanej w przy¬ kladzie XLII (1), otrzymujac 8,0 g l-(2-chyloroety- 15 lo)-3-(2-propenylo)- 3-[0-a-D-glikopiranozylo - (1^4)- -D-glikopiranozylo]-mocznika, to jest l-(2-chloro- etylo)-3-(2-propenylo)~3-D-maltozylomocznika, w postaci bezbarwnego proszku. 5 m^mUaks.(cm_1): 3350' 1645' 1540' 1070' 103°- (2) Do roztworu 4,8 g l-(2-chloroetylo)-3-(2-pro- penylo)-3-[0-a-D-glikopiranozylo-(l-*4)-D- glikopira¬ nozylo]-mocznika w mieszaninie 150 ml czterowo¬ dorofuranu z 20 ml kwasu octowego dodaje sie 20 g bezwodnego octanu sodowego, po czym chlodzi lodem i mieszajac wprowadza w ciagu 10 minut 8 g gazowego czterotlenku azotu. Mieszanine reak¬ cyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykla¬ dzie XLIII, otrzymuj ;c 3,2 g l-(2-chlorOetylo)-l- nitrozo-3-(2-propenylo)- 3-[0 - a - D - glikopiranozylo- -(l-*4)-D-glikopiranozylo] -mocznika, to jest l-(2- -chloroetylo)-l-nitrozo-3-(2-propenylo)-3-D-maltozy- lomocznika, w postaci proszku o barwie zóltej, topniejacego z objawami rozkladu w tempera- 20 turze 67°C.IR^maks (cm~1): 3300 1695 1050 [a] d7 = +41,3° (c = 1,4 w metanolu).Przyklad LIV. (1) 7,2 g jednowodzianu 26 D-maltozy, 2,8 g 2-metylo-2-propenyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji opi¬ sanej w przykladzie XLII (1), otrzymujac 7,8 g l-(2-chloroetylo) -3-(2-metylo -2-propenylo) -3-[0-a- -D-glikopiranozylo-(l-^4) - D-glikopiranozylo-mocz- 30 nika, to jest l-(2-chloroetylo)-3-(2-metylo-2-prope- nylo)-3-D-maltozylomocznika, w postaci bezbarwne¬ go proszku.IRvmaks (cm_1): 3350 1640 1535 1070 1030 35 NMR (D2Ó)<5: 1,78 (s,CH3). (2) Do roztworu 4,9 g l-(2-chlorostylo)-3-(2-me- tylo-2-propenylo)-3-[0-a-D-glikopiranozylo -(l-^4)-D- -glikopiranozylo] -mocznika w mieszaninie 150 ml czterowodorofuranu z 20 ml kwasu octowego do- 40 daje sie 20 g bezwodnego octanu sodowego, po czym chlodzac lodem i mieszajac wprowadza sie w ciagu 10 minut 8 g gazowego czt«*.lotlenku azotu.Mieszanine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie XLIII, otrzymujac 3,8 g l-(2-chloro- 45 etylo)- 1 - nitrozo-3-(2-metylo-2-propenylo)-3-[0-a-D- -glikopiranozylo-(l-4)-D-glikopirano; ;ylo]-mocznika, to jest l-(2-chloro)-l-nitrozo-3-(2-r.ietylo-2-prope- nylo)-3-D-maltozylomocznika, w pnstaci proszku o barwie bladozóltej, topniejacego 2; objawami roz¬ kladu w temperaturze 76—80°C.IRj,nujol 50 m^ks. (cm"1): 3350, 1690, 1060, !¦•) JO NMR (D20)<5: 1,80 (s,CH3). [«] d = +5 Przyklad LV. (1) 7,2 g jednovc dzianu D-mal- 55 tozy, 2,1 g 2-butenyloaminy i 2,5 4 izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji o.) sanej w przy¬ kladzie XLII (1), otrzymujac 8,2 g 1 - 2-chloroetylo)- -3 - (2-butenylo)-3-[0-a-D- glikopirai .< zylo-(l-4)-gli¬ kopiranozylo]-mocznika, to jest 1-U chloroetylo)-3- 60 -(2-butenylo)-3-D-maltozylomocznik \ w postaci bez- bjrwnego proszki1, topniejacego z *bjawami roz¬ kladu w temperaturze 71—75°C.IRrmaks. (cm_1): 3350' 1640 1530 im 1030 ^ NMR (D20)<5: 1,75 (d,CH3).25 (2) 4,9 g l-(2-chloroetylo)-3-(2-butenylo)-3-[0-a-D- -glikopiranozylo-(l-*4)-D-glikopiranozylo]- mocznika rozpuszcza sie w mieszaninie 150 ml czterowodoro- furanu z 20 ml kwasu octowego, dodaje 20 g bez¬ wodnego octanu sodowego, chlodzi lodem i mie¬ szajac wprowadza w ciagu 10 minut 8 g gazowego czterotlenku azotu. Mieszanine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie XLIII, otrzy¬ mujac 3,8 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-(2-bute- n^lo)-3-[0-a-D-glikopiranozylo-(l--4)-D- glikopirano- zylo]-mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3- -2-butenylo)-3-D-maltozylomocznika, w postaci proszku o barwie bladozóltej, topniejacego z obja¬ wami rozkladu w temperaturze 73—76°C.IRvmaks (cm_1): 3350 1690 1080 NMR (D2Ó)<5: 1,65 (d,CH3) [a] J* = +43,0° (c = 0,9 w metanolu).Przyklad LVI. (1) 7,2 g jednowodzianu D-maltozy, 2,0 g 3-butenyloaminy i 2,5 g izocyja¬ nianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykladzie XLII (1), otrzymujac 8,0 g l-(2 - chloroetylo)-3-(3-butenylo)-3-[0-a-D- glikopira- nozylo-(l-4)-D-glikopiranozylo]-mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)-3-(3 - butenylo)-3-D-maltozylomocz- nika), w postaci bezbarwnego proszku.IRvmaks (cm_1: 3350 1635 1530' 1070 1030 NMR (D2Ó)<5: 2,40—2,60 (m,-CH2CH=CH2). (2) Do roztworu 4,9 g l-(2-chloroetylo)-3-(3-bute- nylo)-3-[0-a-D-glikopiranozylo-(l-*4)-D- glikopirano- zylo]-mocznika w mieszaninie 150 ml czterowodoro- furanu z 20 ml kwasu octowego dodaje sie 20 g bezwodnego octanu sodowego, po czym chlodzac lodem i mieszajac wprowadza sie w ciagu 10 minut 8 g gazowego czterotlenku azotu. Mieszanine reak¬ cyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykla¬ dzie XLIII, otrzymujac 3,9 g l-(2-chloroetylo)-l- -nitrozo - 3-(3-butenylo)-3-[0- a - D - glikopiranozylo- -(l-4)-D-glikopiranozylo] -mocznika, to jest l-(2- -chloroetylo)-l-nitrozo-3 -(3-butenylo)-3-D - maltozy- lomocznika, w postaci proszku o barwie bladozóltej, który topnieje z objawami rozkladu w tempera¬ turze 74°C.IRrmaiks (cm_1): 3380, 1690' 1640, 1070' 1035 NMR (D2Ó)<5: 2,38—2,60 (m,2H,-CH2CH=CH2), 4,18 (t,2H,-N(NO)-CH2). [a] ™ = +59,2° (c = 1,0 metanol).Przyklad LVII. (1) 7,2 jednowodzianu D-lak- tozy, 1,9 g n-butyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykladzie XLII (1), otrzymujac 8,5 g l-(2-chlo- roetylo) - 3 - n-butylo -3 - [0-a-D - galaktopiranozylo- -(l-*4)-D-glikopiranozylo]-mocznika, to jest l-(2- -chloroetylo)-3-n-butylo-3-D-laktozylomocznika, w postaci bezbarwnego proszku.IRv^al-s (cm_1): 3350 1640 1540 1080 104° NMfT(D2b)(5: 0,70—1,90 (m,-(CH2)2CH3). (2) Do roztworu 5,1 g l-(2-chloroetylo)-3-n-butylo- -3-[0-/?-D-galaktopiranozylo -(l-*4) - D - glikopirano- zylo]-mocznika w 20 ml kwasu mrówkowego ochlo¬ dzonego do temperatury 0°—5°C dodaje sie mie¬ szajac w ciagu 1 godziny stopniowo 2 g azotynu sodowego, po czym miesza sie w tej samej tempe- 1T84 26 raturze w ciagu 1 godziny. Mieszanine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie I (2), otrzymujac 0,8 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n- -butylo-3-[0-^-D-galaktopiranozylo-(1^4)-D-glikopi- 5 ranozylo]-mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)-l- -nitrozo-3-n-butylo-3-D-laktozylomocznika, w po¬ staci proszku o barwie bladozóltej, topniejacego z objawami rozkladu w temperaturze 90—95°C.IRvmaks. (cm_1): 3400 ^90, 1080, 1050 11 NMR (D2Ó)(5: 0,70—1,95 (m,7H,-(CH2)2(CH3), 4,20 (t,2H,-N(NO)-CH2-).M d = +8°° (c = 0,8 w metanolu).Przyklad LVIII. Do roztworu 4,9 g l-(2- 15 -chloroetylo)-3-n-butylo-3-[0-/?-D-galaktopiranozylo- -(l-*4)-D-glikopiranozylo]-mocznika w mieszaninie 150 ml czterowodorofuranu z 20 ml kwasu octowego dodaje sie 20 g bezwodnego octanu sodowego, po czym chlodzac lodem i mieszajac wprowadza sie w ciagu 10 minut 8 g gazowego czterotlenku azotu.Mieszanine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie XLIII, otrzymujac 3,8 g l-(2-chloro- etylo)-l-nitrozo - 3-n-butylo-3-[0-^-D-galaktopirano- zylo-(l--4)-D-glikopiranozylo] -mocznika, to jest l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n-butylo-3-D-laktozylo- mocznika w postaci proszku o barwie bladozóltej, topniejacego z objawami rozkladu w temperaturze 90—95°C. [a] d° = +8,0° (c = Q,8 w metanolu). 30 Przyklad LDC. (1) 7,2 g jednowodzianu D-lak- tozy, 2,5 g izobutyloaminy i 2,5 g izocyjanianu 2-chloroetylu poddaje sie reakcji w sposób opisany w przykladzie XLII (1), otrzymujac 8,2 g l-(2-chlo- roetylo)- 3 - izobutylo - 3 -[Q-/?-D - galaktopiranozylo- -(1-^4)-D-glikopiranozylo]-mocznika, to jest l-(2- -chloroetylo)-3-izobutylq-3-D-laktozylomocznika, w postaci bezbarwnego proszku, topniejacego z obja¬ wami rozkladu w temperaturze 99—103°C.IRvmaks (cm_1): 3350' 1630 1525 10™ 40 NMR (D2Ó)<5: 0,90 (d,6H,-CH(CH3)2), 1,80—2,20 (m,lH,CH(CH3)2). (2) Do roztworu 4,9 g l-(2-chloroetylo)-3-izobutylo- -3-[0-/?-D- galaktopiranozylo - (l-*4)-D - glikopirano- zylo] -mocznika w mieszaninie 150 ml czterowodo- « rofuranu z 20 ml kwasu octowego dodaje sie 20 g bezwodnego octanu sodowego, po czym chlodzac lodem i mieszajac wprowadza sie w ciagu 10 minut 8 g gazowego czterotlenku azotu. Mieszanine reak¬ cyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykla- 50 dzie XLIII, otrzymujac 4,0 g l-(2-chloroetylo)-l- -nitrozo - 3 - izobutylo-3 -[0-/?- D - galaktopiranozylo- -(l-^4)-D-glikopiranozylo]-mocznika, to jest l-(2- -chloroetylo) - l-nitrozo-3-izobutylo - 3-D - laktozylo- mocznika, majacego postac proszku o barwie zóltej 55 i topniejacego z objawami rozkladu w tempera¬ turze 87—92°C.IRvmaks (cm_1): 3400 1690 1070 NMR (D2Ó)<5: 0,93 (d,6H,-CH(CH3)2), 1,85—2,20 i M (m,lH,-CH [a] J0 = —4,0° (c = 1,0 w metanolu).Przyklad LX. (1) Do roztworu 1,5 g N-mety- loetanoloaminy w 30 ml czterowodorofuranu ochlo¬ dzonego do temperatury 0°—5°C wkrapla sie 2,1 g 65 izocyjanianu 2-chloroetylu i miesza roztwór w tern-111-784. vi 28 peraturze pokojowej w ciagu 1,5 godziny, po czym odparowuje pod zmniejszonym cisnieniem, otrzy¬ mujac 3,5 g l-(2-chloroetylo)-3-metylo-3-(2-hydro- ksyetylo)-mocznika o konsystencji bezbarwnego oleju.IRvmaks (cm~1): 3320 1620' 1530 Widmo masowe (m/e): 182, 180 (M+). (2) Do roztworu 0,9 g l-(2-chloroetylo)-3-metylo- -3-(2-hydroksyetylo)-mocznika w 10 ml kwasu octo¬ wego dodaje sie mieszajac 0,9 g azotynu sodowego i miesza w temperaturze pokojowej w ciagu 1 go¬ dziny, po czym ponownie dodaje sie 0,5 g azotynu sodowego i miesza w pokojowej temperaturze w ciagu 4 godzin. Nastepnie suszy sie mieszanine przez wymrazanie i pozostalosc oczyszcza chroma¬ tograficznie na zelu krzemionkowym, eluujac mie¬ szanina chloroformu z metanolem (10 : 1). Otrzy¬ muje sie 0,7 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-metylo- -3-(2-hydroksyetylo)-mocznika o konsystencji oleju i barwie bladozóltej.IR^|CkZs (cm-i): 3400, 1700 NMR (CHC13)<5: 2,85 (s,lH,OH), 3,23 (s,3H,CH3), 3,60^,25 (m,8H,CH2CH2OH, CH2CH2C1).Widmo masowe (m/e): 211, 209 (M+).Przyklad LXI. (1) Do roztworu 2,1 g dwu- etanoloaminy w 30 ml czterowodorofuranu wkrapla sie w temperaturze 0°—5°C 2,1 g izocyjanianu 2-chloroetylu i miesza w pokojowej temperaturze w ciagu 2 godzin, po czym mieszanine odparowuje sie pod zmniejszonym cisnieniem, otrzymujac 4,2 g l-(2-chloroetylo)-3,3-bis (2-hydroksyetylo) - mocznika w postaci bezbarwnego oleju.IR*maks (cm_1): 3330 1620 1540« (2) Do roztworu 4,0 g l-(2-chloroetylo)-3,3-bis(2- -hydroksyetylo)-mocznika w 30 ml kwasu octowego dodaje sie mieszajac 2,5 g azotynu sodowego i mie¬ sza w pokojowej temperaturze w ciagu 4 godzin, po czym mieszanine poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie LX (2). Otrzymuje sie 3,0 g l-(2- chloroetylo)-l-nitrozo-3,3-bis(2-hydroksyetylo)-mocz- nika o konsystencji oleju i barwie zóltej.IRrmaks (cm-i): 3370, 1690 NMR (CDC13)<5: 3,40—4,00 (m,10H,CH2CH2OH, CH2CH2C1), 4,10 (t,2H,-N(NO)CH2-), 4,50 (szeroki s,2H,OH).Przyklad LXJI. (1) Mieszanine 3,3 g 3-chloro- -1,2-dwuhydroksy-n-propanu i 20 ml 30% roztworu metyloaminy w metanolu pozostawia sie w tempe¬ raturze pokojowej na okres 3 dni, po czym odpa¬ rowuje sie do sucha pod zmniejszonym cisnieniem, otrzymujac 4,2 g chlorowodorku N-metylo-2,3-dwu- hydroksy-n-propyloaminy. Otrzymany surowy pro¬ dukt oraz 3 g trójetyloaminy rozpuszcza sie w 30 ml metanolu i do otrzymanego roztworu w tempera¬ turze 0°—5°C wkrapla 3,2 g izocyjanianu 2-chloro¬ etylu, po czym miesza w ciagu 2 godzin w tempe¬ raturze pokojowej. Nastepnie roztwór odparowuje sie pod zmniejszonym cisnieniem i pozostalosc oczyszcza chromatograficznie na zelu krzemionko¬ wym, eluujac mieszanina chloroformu z octanem etylu i metanolem (3:1: 1). Otrzymuje sie .3,5 g J-(2-chloroetylo)-3 - metylo-3-(2,3 - dwuhydroksy - n- 10 15 -propylo)-mocznika o konsystencji bezbarwnego oleju.IRrmIkZs. (cm~1): 3350' 1630' 1540 Widmo masowe (m/e): 210 (M+ slabe), 143 (B+). (2) Do roztworu 2,1 g l-(2-chloroetylo)-3-metylo- -3-(2,3-dwuhydroksy-n-propylo)-mocznika w 10 ml kwasu octowego dodaje sie mieszajac 1,4 g azotynu sodowego, po czym miesza sie w ciagu 2 godzin w temperaturze pokojowej. Nastepnie dodaje sie 2 ml stezonego kwasu solnego i 1 g azotynu sodo¬ wego i miesza w tej samej temperaturze w ciagu 2 godzin. Mieszanine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie LX (2), ale eluuje sie mie¬ szanina chloroformu z octanem etylu i metanolem (3:1: 1). Otrzymuje sie 1,5 g l-(2-chloroetylo)-l- -nitrozo - 3 - metylo-3-(2, 3-dwuhydroksy-n-propylo)- -mocznika o konsystencji oleju o barwie blado¬ zóltej. 20 ^Ss. (cm_1): 3400' 1690 NMR (D2C)(5: 3,20, (s,3H,CH3) 3,40—3,90 (m,7H,CH2CH(OH)CH2OHCH2CH2Cl), 4,20 (t,2H,-N(NO)-CH2-), 4,78 (szeroki s,2H,OH). 26 Przyklad LXIII. (1) 6,1 g 1-n-butyloamino- -l-dezoksy-2,4-0-etylideno-D-erytrytu, wytworzo¬ nego z 2,4-0-etylideno-D-erytrozy metoda wedlug I. Ziderman i E. Dimant, J. Org. Chem., 31, 223 (1966), rozpuszcza sie w 20 ml 10% wodnego roz- 30 tworu kwasu solnego i utrzymuje w temperaturze 80°C w ciagu 1 godziny, po czym mieszanine odpa¬ rowuje sie do sucha pod zmniejszonym cisnieniem, otrzymujac 6,4 g surowego chlorowodorku 1-n-bu- tyloamino-1-dezoksy-D-erytrytu. Produkt ten wraz 35 z 3 g trójetyloaminy rozpuszcza sie w 40 ml meta¬ nolu, chlodzi roztwór do temperatury 0°—5°C i wkrapla 3,2 g izocyjanianu 2-chloroetylu. Miesza¬ nine reakcyjna poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie LXII (1), otrzymujac 5,0 g l-(2-chloro- 40 etylo)-3-n-butylo-3-(l-dezoksy-D-erytrotolilo)- mocz¬ nika o konsystencji bezbarwnego oleju. 1Rvmaks (cm~1): 3320 1620 1540 1260' 107°- (2) Do roztworu 3,1 g l-(2-chloroetylo)-3-n-butylo- -3-(l-dezoksy-D-erytrotolilo)-mocznika w 10 ml kwasu mrówkowego dodaje sie 1,4 g azotynu sodo¬ wego i miesza w temperaturze 0°—5°C w ciagu 3 godzin, po czym mieszanine poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie LXII (2), otrzymujac 2,0 g l-(2-chloroetylo)-l-nitrozo-3-n-butylo-3-(l - dezoksy- 50 -D-erytrytolilo)-mocznika o konsystencji oleju i barwie zóltej.IRrmaks (cm-1): 3400 1680 1080 NMR (CDC13)<5: 0,80—1,80 (m,7H,CH2CH2CH3) 55 [a] d6 = —23,5° (c = 0,9 w metanolu).Przyklad LXIV. (1) Mieszanine 3,3 g 3-chloro- -1,2-dwuhydroksy-n-propanu 8 g n-propyloaminy pozostawia sie w pokojowej temperaturze na okres 5 dni, po czym odparowuje do sucha pod zmniej- 60 szonym cisnieniem, otrzymujac 5,0 g chlorowodorku N-n-propylo-2,3-dwuhydroksy-n-propyloaminy. Pro¬ dukt ten wraz z 3 g trójetyloaminy rozpuszcza sie w 40 ml metanolu, chlodzi otrzymany roztwór do temperatury 0°—5°C i dodaje don 3,2 g izocyja- w nianu 2-chloroetylu. Mieszanine poddaje sie obróbce 45tt M«S4 30 opisanej w przykladzie LXII (1), otrzymujac 3,0 g l-(2-chloroetylo)-3-n-propylo-3-(2, 3-dwuhydroksy-n- -propylo)-mocznika q konsystencji bezbarwnego oleju.IRflmaks 1620, 1530, 1260, 1050 Widmo masowe (m/e): 238 (M+ bardzo slabe), 171 (B+). (2) Do roztworu 3 g l-(2-chloroetylo)^3Tn-propylo- -3-(2,3-dwuhydroksy-n-propylo)-mocznika w 10 ml kwasu octowego dodaje sie mieszajac 1,5 g azotynu sodowego i nastepnie miesza w ciagu 4 godzin. Po obróbce mieszaniny w sposób podany w przykla¬ dzie LXII (2), otrzymuje sie 1,7 g l-(2-chloroetylo)- -l-nitrozo-3-n-propylo-3-(2, 3-dwuhydroksy - n - pro- pylo)-mocznika o konsystencji oleju i barwie zóltej.IRvmaks (cm_1): 3400 1685 1080 NMR (CDCW<5: 0,90 (t,3H,-CH2(CH3), 1,30—2,00 (m,2H,-CH2CH2CH3).Przyklad LXV. (1) Do roztworu 2,9 g N-me- tyloglikaminy w 50 nil metanolu ochlodzonego lodem dodaje sie roztwór 1,6 g izocyjanianu 2-chlo- roetylu w 5 ml czterowodorofuranu, po czym mie¬ sza sie w temperaturze pokojowej w ciagu 1 go¬ dziny i nastepnie odparowuje pod zmniejszonym cisnieniem. Pozostalosc przekrystalizowuje sie z mieszaniny etanolu z octanem etylu, otrzymujac 3,5 g l-(2-chloroetylo)-3-metylo-3-(l-dezoksy-D-gli- cytiolilo)-mocznika w postaci bezbarwnego pro¬ duktu krystalicznego, topniejacego w temperaturze 88—90°C.IRrmaks (cm_1): 3350 3270 1630 1540' (2) Do roztworu 1,9 g l-(2-chloroetylo)-3-metylo- -3-(l-dezoksy-D-glicytiolilo)-mocznika w 10 ml kwasu mrówkowego ochlodzonego do temperatury 0°_5°c dodaje. sie mieszajac w ciagu 1 godziny 0,9 g azotynu sodowego, po czym miesza w tej samej temperaturze w ciagu 30 minut i nastepnie suszy przez wymrazanie. Pozostalosc oczyszcza sie chromatograficznie na zelu krzemionkowym, elu- ujac mieszanina chloroformu z octanem etylu i metanolem (2:1: 1). Otrzymuje sie 0,7 g l-(2- -chloroetylo)-l-nitrozo-3-metylo-3 -(1-dezoksy-D-gli- cytolilo)-mocznika o konsystencji karmelu i barwie bladozóltej.IRCaks (cm-1: 3330 1690 1080 NMR (D2b)<5: 3,23 (s,3H,CH3), 4,20 (t,2H,-N(NO)-CH2-) [a] ^6 = —14,7° (c = 1,1 w metanolu).Przyklad LXVI. (1) 2,4 g N-n-butyloglika- miny wytworzonej przez hydrogenolize 1-n-butylo- amino-1-dezoksy-D-glikozy sposobem podanym przez F. Kagan i wspólpracowników, J. Am. Chem.Soc, 79, 3541 (1957) wraz z 1,1 g izocyjanianu 2-chlo- roetylu poddaje sie reakcji opisanej w przykladzie LXV (1), otrzymujac 3,5 g l-(2-chloroetylo)-3-n- -butylo-3-(l-dezoksy-D-glicytolilo)-mocznika o kon¬ systencji bezbarwnego karmelu.IRv^zgJcm^: 3350, 1620, 1540, 1080, (2) Do ochlodzonego lodem roztworu 4 g l-(2- chloroetylo^-n^butylo-S-U-dezoksy - D- glicytolilo)- -mocznika w 15 ml kwasu mrówkowego dodaje sie stopniowo 2,5 g ozotynu sodowego, po czym miesza sie w ciagu 30 minut. Nastepnie mieszanine poddaje sie obróbce opisanej w przykladzie LXV (2), ale jako eluent stosuje sie mieszanine chloroform-me- tanol (5 : 1). Otrzymuje sie 1,8 g l-(2-chloroetylo)- -l-nitrozo-3-n-butylo - 3-(l-dezoksy - D - glicytolilo)- 5 mocznika o konsystencji proszku i barwie blado¬ zóltej. Produkt ten topnieje z objawami rozkladu w temperaturze 65—67°C.IRvmaks. (cm_1): 3300 1700' 1130 f090 NMR (D2Ó)<5: 0,70—0,90 (m,7H,-CH2CH2CH3), 10 4,15 (t,2H,-N(NO)-CH2). [«] d = —17,8° (c = 1,5 w metanolu).Zastrzezenia patentowe 15 1. Sposób wytwarzania nowych pochodnych nitro- zomocznika o ogólnym wzorze 1, w którym R1 oznacza prosty lub rozgaleziony rodnik alkilowy albo hydroksyalkilowy o 1—6 atomach wegla i R2 oznacza grupe aldopentofuranozylowa, aldopento- 20 piranozylowa, aldoheksopiranozylowa lub 0-aldo- heksopiranozylo-(l-*4)-aldohepsopiranozylowa albo grupe o wzorze -CH2(CHOHn CH2OH, w którym n oznacza liczbe 3 lub 4, znamienny tym, ze zwiazek o ogólnym wzorze 2, w którym R1 i R2 maja wyzej podane znaczenie, poddaje sie nitrozowaniu kwa¬ sem azotawym. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze reakcje nitrozowania prowadzi sie dzialajac na zwiazek o wzorze 2 sola lub estrem kwasu azota¬ wego w obecnosci kwasu organicznego albo nie¬ organicznego, w srodowisku obojetnego rozpuszczal¬ nika, w temperaturze 0°—5°C. 3. Sposób wytwarzania nowych pochodnych nitro- zomocznika o ogólnym wzorze \, w którym R1 oz- 31 nacza prosty lub rozgaleziony rodnik alkilowy albo hydroksyalkilowy o 1—4 atomach wegla i R2 ozna¬ cza grupe o wzorze -CH2(CHOH) CH2OH, w którym n oznacza liczbe zero, 1 albo 2, znamienny tym, ze zwiazek o ogólnym wzorze 2, w którym R1 i R2 40 maja wyzej podane znaczenie, poddaje sie nitrozo¬ waniu kwasem azotawym. 4. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze reakcje nitrozowania prowadzi sie dzialajac na zwiazek o wzorze 2 sola lub estrem kwasu azota- 45 wego w obecnosci kwasu organicznego albo nieor¬ ganicznego, w srodowisku obojetnego rozpuszczal¬ nika, w temperaturze 0°—5°C. 5. Sposób wytwarzania nowych pochodnych nitro- zomocznika o ogólnym wzorze 1, w którym R1 50 oznacza rozgaleziony rodnik alkilowy o 3—6 ato¬ mach wegla i R2 oznacza grupe aldopentofurano¬ zylowa, aldopentopiranozylowa, aldohepsopiranozy- lowa lub 0-aldoheksopiranozylo-(l-^4)-aldoheksopi- ranozylowa, znamienny tym, ze zwiazek o ogólnym 55 wzorze 2, w którym R1 i R2 maja wyzej podane znaczenie, poddaje sie nitrozowaniu trójtlenkiem azotu lub czterotlenkiem azotu. 6. Sposób wedlug zastrz. 5, znamienny tym, ze reakcje nitrozowania prowadzi sie dzialajac na M zwiazek o wzorze 2 trójtlenkiem azotu lub cztero¬ tlenkiem azotu w temperaturze 0°—5°C, w srodo¬ wisku obojetnego rozpuszczalnika. 7. Sposób wytwarzania nowych pochodnych nitro- zomocznika o ogólnym wzorze 1, w którym R1 « oznacza rodnik alkilowy o lancuchu prostym, za-31 m%te 32 wierajacym 1—6 atomów wegla i R2 oznacza grupe aldopentofuranozylowa, aldopentopiranozylowa: aldoheksopiranozylowa lub O-aldoheksopiranozylo- -(-?4)-aldoheksopiranozylowa, znamienny tym, ze zwiazek o ogólnym wzorze 2, w którym R1 i R2 maja wyzej podane znaczenie, poddaje sie nitrozo- waniu czterotlenkiem azotu. 8. Sposób wedlug zastrz. 7, znamienny tym, ze reakcje nitrozowania prowadzi sie dzialajac na zwiazek o wzorze 2 czterotlenkiem azotu w tempe¬ raturze 0°—5°C, w srodowisku obojetnego roz¬ puszczalnika. 9. Sposób wytwarzania nowych pochodnych nitro- zomocznika o ogólnym wzorze 1, w którym R1 oznacza rodnik alkenylowy lub alkinylowy o 3—5 atomach wegla i R2 oznacza grupe aldopentopira- nozylowa, aldoheksopiranozylowa lub 0-aldohekso- piranozylo-(l-*4)-aldoheksopiranozylowa, znamienny tym, ze zwiazek o ogólnym wzorze 2, w którym R1 i R2 maja wyzej podane znaczenie, poddaje sie nitrozowaniu za pomoca kwasu azotawego, trój¬ tlenku azotu albo czterotlenku azotu. 10. Sposób wedlug zastrz. 9, znamienny tym, ze reakcje nitrozowania prowadzi sie dzialajac na zwiazek o wzorze 2 sola lub estrem kwasu azota¬ wego w obecnosci kwasu organicznego albo nieor¬ ganicznego, w srodowisku obojetnego rozpuszczal¬ nika, w temperaturze 0°—5°C, albo dzialajac na zwiazek o wzorze 2 trójtlenkiem azotu albo czero- tlenkiem azotu w srodowisku obojetnego rozpu¬ szczalnika, w temperaturze 0°—5°C. 10 ii 25 30 11. Sposób wytwarzania nowych pochodnych ni- trozomocznika o ogólnym wzorze 1, w którym R1 oznacza prosty lub rozgaleziony rodnik alkilowy albo hydroksyalkilowy o 1—6 atomach wegla i R2 cznacza grupe o wzorze -CH2(CHOH) -CKfoOH, w którym n oznacza liczbe zero, 1, 2, 3 albo 4, znamienny tym, ze zwiazek o ogólnym wzorze 2, w którym R1 i R2 maja wyzej podane znaczenie poddaje sie nitrozowaniu trójtlenkiem azotu lub czterotlenkiem azotu. ^ 12. Sposób wedlug zastrz. 11, znamienny tym, ze reakcje nitrozowania prowadzi sie dzialajac na zwiazek o wzorze 2 trójtlenkiem azotu lub cztero¬ tlenkiem azotu w srodowisku obojetnego rozpu¬ szczalnika, w temperaturze —20°C do 20°C. 13 Sposób wytwarzania nowych pochodnych ni- ti ozomocznika o ogólnym wzorze 1, w którym Rl oznacza rodnik hydroksyalkilowy o 1—6 atomach wegla i R2 oznacza grupe aldopentofuranozylowa, aldopentopiranozylowa, aldoheksopiranozylowa lub 0-aldoheksopiranozylo-(l-4)-aldoheksopiranozylowa, znamienny tym, ze zwiazek o ogólnym wzorze 2, w którym R1 i R2 maja wyzej podane znaczenie, poddaje sie nitrozowaniu trójtlenkiem azotu lub czterotlenkiem azotu. 14. Sposób wedlug zastrz. 13, znamienny tym, ze reakcje nitrozowania prowadzi sie dzialajac na zwiazek o wzorze 2 trójtlenkiem azotu lub cztero¬ tlenkiem azotu w srodowisku obojetnego rozpu¬ szczalnika, w temperaturze —20°C do 20°C.R1 ,N-C0-N-CH2CH2CI 2r I * L NO R1^ ,2/ N-CO-NH-CH2CHzCl Wzór 2 OZGraf. Z.P. Dz-WO, z. 900 (90+15) 5.8Z Cen* 45 il PL PL PL PL PL PL PL

Claims (1)

1.
PL1978208701A 1977-07-29 1978-07-28 Method of manufacture of novel derivatives of nitrosourea PL111784B1 (en)

Applications Claiming Priority (5)

Application Number Priority Date Filing Date Title
JP9167477A JPS5427526A (en) 1977-07-29 1977-07-29 Nitrosourea compounds and their preparation
JP11425977A JPS5448717A (en) 1977-09-22 1977-09-22 Nitrosourea compounds and their preparation
JP1122578A JPS54103826A (en) 1978-02-02 1978-02-02 Nitrosourea derivative and its preparation
JP5856078A JPS6026120B2 (ja) 1978-05-16 1978-05-16 ニトロソ尿素誘導体の製法
JP6345978A JPS5919555B2 (ja) 1978-05-26 1978-05-26 ニトロソ尿素透導体及びその製法

Publications (2)

Publication Number Publication Date
PL208701A1 PL208701A1 (pl) 1979-06-04
PL111784B1 true PL111784B1 (en) 1980-09-30

Family

ID=27519266

Family Applications (1)

Application Number Title Priority Date Filing Date
PL1978208701A PL111784B1 (en) 1977-07-29 1978-07-28 Method of manufacture of novel derivatives of nitrosourea

Country Status (21)

Country Link
US (1) US4182757A (pl)
AR (1) AR219331A1 (pl)
AT (1) AT360553B (pl)
AU (1) AU525239B2 (pl)
BE (1) BE869352A (pl)
CA (1) CA1097624A (pl)
CH (1) CH636626A5 (pl)
CS (1) CS216918B2 (pl)
DE (2) DE2858078C2 (pl)
DK (1) DK331978A (pl)
FI (1) FI65439C (pl)
FR (4) FR2403994A1 (pl)
GB (1) GB2002370B (pl)
HU (1) HU176891B (pl)
IT (1) IT1160450B (pl)
NL (1) NL7808036A (pl)
PH (1) PH13936A (pl)
PL (1) PL111784B1 (pl)
PT (1) PT68359A (pl)
SE (1) SE435501B (pl)
SU (1) SU908247A3 (pl)

Families Citing this family (9)

* Cited by examiner, † Cited by third party
Publication number Priority date Publication date Assignee Title
US4241052A (en) * 1978-06-10 1980-12-23 Tanabe Seiyaku Co., Ltd. Novel nitrosourea compounds and process for preparing the same
NL7906191A (nl) * 1978-08-25 1980-02-27 Tanabe Seiyaku Co Nieuwe nitrosoureumderivaten en de bereidingswijze daarvan.
JPS57500609A (pl) * 1980-05-09 1982-04-08
JPS5775993A (en) * 1980-10-30 1982-05-12 Tetsuo Suami Novel nitrosourea derivative and its preparation
JPS57165398A (en) * 1981-04-02 1982-10-12 Tanabe Seiyaku Co Ltd Nitrosourea derivative and its preparation
US4656259A (en) * 1983-06-29 1987-04-07 Institut Organicheskoy Khimii Akademii Nauk Kirgizskoi Method for preparing N-alkyl-N'-glycosyl-N-nitrosourea
DE3436670A1 (de) * 1984-10-05 1986-04-10 Kangaroos U.S.A. Inc., Maryland Heights, Mo. Fussstuetze fuer fussbekleidung, insbesondere fuer schuhe
US8853284B2 (en) 2008-06-02 2014-10-07 Honeywell International Inc. Wax dispersion formulations, method of producing same, and uses
US10941111B2 (en) * 2018-10-16 2021-03-09 Purdue Research Foundation On-demand rapid synthesis of lomustine under continuous flow conditions

Family Cites Families (6)

* Cited by examiner, † Cited by third party
Publication number Priority date Publication date Assignee Title
US3577406A (en) * 1968-05-23 1971-05-04 Upjohn Co Process for preparing the antibiotic streptozotocin
JPS4843333B1 (pl) * 1970-04-25 1973-12-18
JPS5230491B2 (pl) * 1974-07-05 1977-08-09
IL47842A (en) * 1974-08-08 1980-07-31 Suami T Nitroso urea glycosides and related compounds,their preparation and pharmaceutical compositions containing them
JPS5126876A (en) * 1974-08-08 1976-03-05 Suami T Shinkina nitorosonyosojudotaino seizohoho
US3940383A (en) * 1974-12-12 1976-02-24 Stanford Research Institute Streptozotocin analogs

Also Published As

Publication number Publication date
HU176891B (en) 1981-05-28
AR219331A1 (es) 1980-08-15
PH13936A (en) 1980-11-04
FR2403994A1 (fr) 1979-04-20
DE2858078C2 (de) 1983-12-15
CA1097624A (en) 1981-03-17
CH636626A5 (de) 1983-06-15
FR2475040B1 (pl) 1984-11-16
PL208701A1 (pl) 1979-06-04
IT7868797A0 (it) 1978-07-27
FR2485541B1 (pl) 1986-06-06
AT360553B (de) 1981-01-26
ATA546178A (de) 1980-06-15
GB2002370A (en) 1979-02-21
US4182757A (en) 1980-01-08
NL7808036A (nl) 1979-01-31
FI782215A7 (fi) 1979-01-30
FR2485541A1 (pl) 1981-12-31
PT68359A (en) 1978-08-01
FR2499577A1 (fr) 1982-08-13
DK331978A (da) 1979-01-30
CS216918B2 (en) 1982-12-31
DE2832127C2 (de) 1983-07-28
AU3849178A (en) 1980-02-07
SE435501B (sv) 1984-10-01
FI65439C (fi) 1984-05-10
FI65439B (fi) 1984-01-31
SE7808162L (sv) 1979-01-30
FR2475040A1 (pl) 1981-08-07
FR2499577B1 (pl) 1984-07-13
GB2002370B (en) 1982-03-03
SU908247A3 (ru) 1982-02-23
BE869352A (fr) 1979-01-29
DE2832127A1 (de) 1979-02-08
IT1160450B (it) 1987-03-11
AU525239B2 (en) 1982-10-28

Similar Documents

Publication Publication Date Title
US3891623A (en) Process for preparing cytidines
PL111784B1 (en) Method of manufacture of novel derivatives of nitrosourea
Vatèle et al. Design and reactivity of organic functional groups-preparation and nucleophilic displacement reactions of imidazole-1-sulfonates (imidazylates)
Ulrich et al. The Reaction of 1, 3-Disubstituted Ureas with Phosphorus Pentachloride1
GB1561072A (en) Substituted diphenylsulpides
Roger et al. Rationale for the synthesis and preliminary biological evaluation of highly active new antitumor nitrosoureido sugars
Ivanovics et al. Synthesis of 2-substituted derivatives of 5-amino-1-. beta.-D-ribofuranosylimidazole-4-carboxamide. Ring opening reactions of 2-azapurine nucleosides
PL124284B1 (en) Process for preparing n-glycosyl derivatives of antibiotics from anthracyclines group
EP1607399B1 (en) BIS-(N,N&#39;-BIS-(2-Haloethyl)Amino) Phosphoramidates as antitumor agents
US4314076A (en) Cystamine derivatives suitable for use as medicaments
NZ202179A (en) Substituted thiazolidinyl esters of mineral acids and pharmaceutical compositions
US4241052A (en) Novel nitrosourea compounds and process for preparing the same
JPS5843391B2 (ja) 新規尿素誘導体およびその製法
KR810000556B1 (ko) 니트로소 우레아 화합물의 제법
GB1603127A (en) Rifamycin compounds
EP0056458B1 (en) Nitrosourea derivatives, a process for preparing same and therapeutic compositions
US4241053A (en) Novel nitrosourea compounds and process for preparing the same
Tarumi et al. Studies on imidazole derivatives and related compounds. 4. Synthesis of O‐glycosides of 4‐carbamoylimidazolium‐5‐olate
AU2001261153A1 (en) Bis-(N,N&#39;-bis-(2-haloethyl)amino) phosphoramidates as antitumor agents
US4251515A (en) Novel nitrosourea derivatives
GB2028795A (en) Novel nitrosourea compounds and process for preparing the same
PL148867B1 (en) Method of obtaining novel n-substituted derivatives of azidrine-2-carboxylic acid
EP0378706A1 (en) 5-substituted uridine derivatives and intermediates for their preparation
KR830001131B1 (ko) 니트로소 우레아 화합물의 제조방법
JPH0393791A (ja) ケトホスフアミド配糖体類、それらの製造方法および薬活性化合物類としてのそれらの使用