Do otrzymania soli olowiu z kwasa¬ mi arsenu, antymonu, chromu, tungstenu, molibdenu lub uranu do reakcji z latwo rozpuszczalnemi solami wymienionych kwasów stosowano rozpuszczalne sole olo¬ wiu, wytwarzane posrednio lub bezpo¬ srednio z olowiu metalicznego, Przy pewnych procesach hydrometa- lurgicznych olów otrzymuje sie w postaci chlorku olowiu i stwierdzono juz oddaw- na, ze skuteczna przemiana tego zwiazku na rozmaite nierozpuszczalne i technicznie wartosciowe sole olowiu jest bardzo poza¬ dana.Ze wzgledu na powolna i slaba rozpu¬ szczalnosc chlorku olowiu w wodzie, wod¬ ne roztwory tej soli okazaly .sie nieodpo¬ wiednie, jako namiastki soli latwiej roz¬ puszczalnych, jak octan, a to z powodu duzych objetosci cieczy, jakieby w tym przypadku nalezalo przerabiac. Jako od¬ powiedni do reakcji roztwór olowiu zale¬ cano roztwór chlorku olowiu w roztworze chlorku alkaljów, lecz chociaz roztwór ta¬ ki zawiera wiecej chlorku olowiu, niz roz¬ twór w czystej wodzie, jednakze jeszcze niezbedna jest duza ilosc cieczy, obecnosc zas chlorku alkaljów wytwarza zmetnie¬ nie. Przy otrzymywaniu' chromianu olowiu stosowano równiez chlorek olowiu w po¬ staci stalej podwójnej soli chlorku olowiu z chlorkiem wapniowca, najlepiej w zawie¬ sinie wodnej, chociaz obecnosc chlorku wapniowca jest niepozadana. Próby tech¬ nicznego otrzymywania czystych produk¬ tów z zawiesiny chlorku olowiu w wodnychroztworach rozpuszczalnych soli kwasów arsenu, chromu i tym podobnych nie po¬ wiodly sie, prawdopodobnie skutkiem po¬ krywania sie krysztalów chlorku olowiu produktem nierozpuszczalnym.Wedlug niniejszego wynalazku mozna z powodzeniem stosowac chlorek olowiu jako materjal wyjsciowy do otrzymywa¬ nia tych soli bez dodawania chlorków al- kaljów lub chlorków wapniowców podczas reakcji, zas te ostatnia mozna przeprowa¬ dzic w objetosci cieczy, dajacej sie po¬ równac z objetoscia, wymagana przy reak¬ cji latwo rozpuszczalnej soli olowiu, jak octanu, przyczem otrzymuje sie produkty zupelnie wolne od chlorku. Sposób ten po¬ lega na tern, ze podczas reakcji chlorek olowiu, otrzymany przez stracenie woda z roztworu chlorku olowiu w chlorku alka- ljów lub w kwasie solnym, utrzymuje! sie w postaci zawiesiny w wodnym roztworze soli jednego z wymienionych kwasów lub w wodnym roztworze wolnego odpowied¬ niego kwasu. Analiza wykazala, ze uzyty produkt, otrzymany w ten sposób, jest czy¬ stym chlorkiem olowiuj nie zas podwójna sola chlorku alkaljów z chlorkiem olowiu/ W patencie polskim Nr 4871 wynalazca zwrócil uwage, ze ta szczególna postac chlorku olowiu jest bardzo czynna i w dal¬ szym ciagu opisu bedzie o niej mowa ja¬ ko o czynnym chlorku olowiu. Najlepiej do otrzymania go nasycac wrzaca wode chlorkiem sodowym i chlorkiem olowiu, dodajac nastepnie taka sama ilosc zimnej wódy. Po usunieciu z cieczy chlorku olo¬ wiu i splókaniu zen kapieli, zawierajacej lug macierzysty, otrzymuje sie produkt czysty, który imozna zastosowac jako za¬ wiesine w wodzie zamiast roztworu roz¬ puszczalnej soli olowiu, jak np. ostanu, do otrzymywania wymienionych nierozpu¬ szczalnych zwiazków olowiu.Czynny chlorek olowiu mozna suszyc bez szkody dla jego aktywnosci, lecz z po¬ wodzeniem mozna go stosowac na wilgotno swiezo po straceniu. Zgodnie z wynalaz¬ kiem utrzymuje sie go jako zawiesine w wodnym roztworze rozpuszczalnej soli wymienionych kwasów, zwykle soli sodo¬ wej, przewaznie w temperaturze wrzenia roztworu pod chlodnica zwrotna w apara¬ cie z mieszadlem.Wynalazek daje latwy sposób otrzymy¬ wania soli olowiu z kwasami: chromu, ar¬ senu, antymonu, tungstenu, molibdenu lub uranu bezposrednio z rud olowianych, je¬ sli te ostatnie daja sie latwo przerabiac na chlorek olowiu.Nastepujace przyklady sluza do wy* jasnienia wynalazku.Przyklad I. Chromian olowiu. Do wrza¬ cej wody w aparacie, zaopatrzonym w chlodnice zwrotna, dodano chlorku sodo¬ wego i chlorku olowiu az do nasycenia cieczy w temperaturze wrzenia obydwie¬ ma solami. Przezroczysty nasycony plyn wprowadzono, przy stalem mieszaniu, do takiej samej objetosci zimnej wody, gdzie sie stracilo 16,33 g chlorku olowiu na 100 cm3 goracego nasyconego roztworu; po przemyciu zimna woda ten chlorek olowiu stanowil 85,5% ilosci chlorku wprowadzo¬ nego do roztworu. 50 czesci wagowych tak otrzymanego chlorku olowiu zawieszono w 100 czesciach wody i zawiesine gotowa¬ no pod chlodnica zwrotna. Rozpuszczono 42,1 czesci chromianu sodowego N^CrO^ H20 w 100 czesciach wody i roztwór dodano stopniowo w ciagu 30 minut do wrzacej zawiesiny. Produkt odsaczono i przemyto woda.Ciecz zawierala mniej niz 1 % chromia¬ nu sodowego, zas chromian olowiu tylko— 0,21% chloru, co odpowiada przemianie w ilosci 99,08%.Doswiadczenie wykonane w tych sa¬ mych warunkach z nieaktywowanym chlor¬ kiem olowiu dalo przemiane zaledwie 24% w ciagu 4 godzin, przyczem przemiana w ciagu dalszych godzin nie posunela sie znacznie naprzód. - 2 -Przyklad II, Arsenian olowiu. 50 cze¬ sci wagowych chlorku olowiu, otrzymane¬ go wedlug przykladu I, zawieszono w 100 czesciach wody i zawiesine zagotowano pod chlodnica zwrotna. 64,25 czesci arsenianu sodowego Na2 HAsOJ2H20 rozpuszczono w 100 cze¬ sciach wody i roztwór zobojetniono kwa¬ sem solnym. Obojetny roztwór dodano do wrzacej zawiesiny w 20 porcjach w cia¬ gu V2 godziny. Produkt odsaczony i prze¬ myty woda byl arsenianem olowiu i zawie¬ ral tylko 1,5% chloru.Przyklad III. Tungstenian olowiu. 42,12 czesci chlorku olowiu, potrzymanego we¬ dlug przykladu I, zawieszono w 100 cze¬ sciach wody i zawiesine gotowano pod chlodnica zwrotna. 50 czesci tungstenianu sodowego Na2W0^2H20 rozpuszczono w 100 czesciach wody, dodano roztwór do zawiesiny chlorku olowiu i calosc goto¬ wano w ciagu godziny. Nastepnie produkt odsaczono i przemyto woda; stwierdzono, ze jest to tungstenian olowiu, zawieraja¬ cy zaledwie 1,6% chlorku. PL PL PL