Przedmiotem wynalazku jest uklad do wytwa- Tzania impulsów taktowych interpolatora kolowo- -liniowego dla uzyskania stalej predkosci wzdluz generowanego przez interpolator konturu w szcze¬ gólnosci dla ukladów sterowania numerycznego obrabiarek.W znanych ukladach sterowania numerycznego obrabiarek programuje sie predkosc oddzielnie dla kazdego interpolowanego luku okregu i odcinka prostej lub predkosc zadawana jest dla calego ge¬ nerowanego konturu. Obliczenia te moga byc wy¬ konywane poprzez zastosowanie odpowiedniego pro¬ gramu lub specjalnego ukladu elektronicznego, przy czym specjalne uklady elektroniczne dzialaja na za¬ sadzie obliczania chwilowych wartosci pierwiastka drugiego stopnia z sumy kwadratów czestotliwosci dwóch ciagów impulsów generowanych przez inter¬ polator.Wada tych ukladów jest ich wysoka cena oraz skomplikowana budowa.Zaleta techniczna ukladu do wytwarzania impul¬ sów taktowych interpolatora kolowo-liniowego jest znaczna prostota, a wiec niska cena i duza nieza¬ wodnosc oraz duza dokladnosc dzialania.Istota ukladu do wytwarzania impulsów inter¬ polatora kolowo-liniowego wedlug wynalazku jest zastosowanie do jego budowy komparatora, prze¬ lacznika oraz dzielnika i bramki, w którym prze¬ lacznik polaczony jest z komparatorem, dzielnikiem i bramka, oraz bramki z dzielnikiem tak, ze wcho- dzace do bramki impulsy z przelacznika i dzielni¬ ka powoduja zamkniecie bramki otwieranej przez wchodzace na bramke impulsy o czestotliwosci pro¬ porcjonalnej do zadanej predkosci, przy czym otwarta bramka przepuszcza wchodzace do bramki impulsy zegarowe bedace po przejsciu przez bram¬ ke impulsami taktowymi interpolatora kolowo-li¬ niowego, zas na wyjsciu komparatora pojawia sie sygnal rodzaju nierównosci pomiedzy wielkoscia¬ mi czestotliwosci dwóch ciagów impulsów gene¬ rowanych przez interpolator.Przedmiot wynalazku przedstawiony jest w przy¬ kladzie wykonania na rysunku obrazujacym uklad wytwarzania impulsów taktowych interpolatora kolowo-liniowego zlozony z czterech zasadnicznych zespolów elektronicznych: zespolu komparatora K, przelacznika PR, dzielnika D i bramki B.Podajace sygnaly chwilowych zawartosci reje¬ strów funkcji interpolatora kolowo-liniowego wej¬ scia 1 i 2 polaczone sa z komparatorem K, którego wyjscie 3 polaczone jest z wejsciem 3 przelaczni¬ ka PR. Podajace impulsy wejscia 5 i 4 polaczone sa z przelacznikiem PR którego wyjscie 6 pola¬ czone jest bezposrednio z bramka B, zas wyjscie 7 polaczone jest poprzez dzielnik D jego wyjsciem 8 z bramka B. Ponadto bramka B polaczona jest z wejsciem 9 impulsów zegarowych i sterujacym wejsciem 10 oraz wyjsciem 11 chwilowych impul¬ sów zegarowych.Na wejscia 1 i 2 komparatora K podawane sa 96 24396 343 odpowiednie sygnaly reprezntowane przez liczby X i Y chwilowych zawartosci rejestrów funkcji interpolatora kolowo-liniowego.Komparator K porównuje liczby X i Y znajdu¬ jace sie aktualnie w rejestrach funkcji interpola¬ tora i na wyjsciu 3 generuje sygnal nierównosci XY równy „1" lub „0" w zaleznosci od tego czy nierównosc ta jest spelniona czy nie spelniona.Poniewaz czestotliwosc impulsów fx i fy genero¬ wanych na obu wyjsciach x,y interpolatora sa proporcjonalne do liczb X i Y chwilowych zawar¬ tosci rejestrów funkcji interpolatora, to sygnal nie¬ równosci liczb XY jest równy sygnalowi fxfy.W ten sposób na wyjsciu 3 komparatora K poja¬ wia sie sygnal nierówosci fxfy równy „1" lub „0".SygHal fxfy z wyjscia 3 komparatora K podawa¬ ny jest na wejscie 3 przelacznika PR i sluzy do stosowania tego przelacznika, zas na wejscia 4 i 5 przelacznika PR podawane sa odpowiednie impulsy fx i fy generowane na wyjsciach x i y interpola¬ tora.Na wyjsciach 6 i 7 przelacznika PR pojawiaja sie nastepujace impulsy: na wejsciu 6 impulsy fx, jezeli (fxfy) = „1" lub impulsy fy, jezeli (fxfy) = = „0" oraz na wyjsciu 7 impulsy fy, jezeli (fxfy) = 1 lub fx, jezeli (fxfy) = „0". Impulsy z wyjscia 7 przelacznika PR podawane sa na wej¬ scie 7 dzielnika D, na którego wyjsciu 8 pojawiaja sie impulsy o czestotliwosci proporcjonalnej do cze¬ stotliwosci impulsów na wejsciu 7. Wspólczynni¬ kiem proporcjonalnosci jest liczba a zawarta w gra¬ nicach 0 Impulsy z wyjscia 6 przelacznika PR oraz impul¬ sy z wyjscia 8 dzielnika D podawane sa odpowied¬ nio na sterujace wejscia 6 i 8 bramki B i powo¬ duja jej zamykanie, ponadto na sterujace wejscie bramki B podawane sa impulsy V o czestotli¬ wosci proporcjonalnej do zadanej stalej predkosci stycznej do konturu generowanego przez interpo¬ lator kolowo-liniowy. Impulsy V powoduja otwie¬ ranie sie bramki B na której wejscia 9 wchodza impulsy zegarowe o czestotliwosci znacznie wiek¬ szej od czestotliwosci impulsów V otwierajacych bramke B. Na wyjsciu 11 bramki B pojawiaja sie grupy impulsów zegarowych w czasie kiedy bram¬ ie ii ka B jest otwarta. Grupy impulsów zegarowych wychodzacych z wyjscia 11 bramki B umozliwiaja taktowanie pracy interpolatora kolowo-liniowego.Interpolator kolowo-liniowy taktowany jest im¬ pulsami wyjscia 11 bramki B i pracuje z taka predkoscia, ze na jego wyjsciach pojawiaja sie impulsy x i y o czestotliwosciach fx i fy takich, ze fx + afy = V przy zachowaniu warunku, ze fxfy oraz fy + afx = V przy zachowaniu wa¬ runku, ze fx^fy. PL