Przedmiotem wynalazkujest urzadzenie przesuwajace kombajn urabiajacy po przenosniku.Znane sa urzadzenia przesuwajace kombajny urabiajace, napedzane przy pomocy lancucha tulejowego napedzanego przez znane kola lancuchowe.Znane urzadzenie posiada dwa szeregi bocznych ramion. Ramiona jednego szeregu polaczone sa ze soba przegubowo. Miedzy bocznymi ramionami znajduja sie tuleje pomiedzy którymi usytuowane sa wystepy zebów.Urzadzenia te zdaja egzamin w praktyce, niemniej jednak stosowanie ich pociaga za soba szereg niedogodnien.W przodku scianowym znajduje sie przenosnik pancerny za pomoca którego odprowadzany jest urobiony wegiel. Przenosnik wykonany jest z odcinków polaczonych ze soba przegubowo i przesuwany jest w miare postepu w urabianiu sciany. Koniecznosc przesuwania przenosnika wymaga by mial on mozliwosc wykonywania ruchów w plaszczyznie poziomej, pionowych ruchów wynikajacych z nierównosci spagu i przesuniec teleskopo¬ wych miedzy odcinkami.Na przenosniku przesuwany jest kombajn urabiajacy wegiel, co wymaga zapewnienia toru zebatego dla lancucha napedowego. Lancuch tulejowy jest poprzecznie usztywniany, co nastrecza trudnosci w czasie przecho¬ dzenia jego przez tor zebaty, podobnie do tych, jakie wykonuje przenosnik.Dla wyeliminowania tych trudnosci, lancuch musi byc wykonany z odcinków podobnych do odcinków przenosnika.Ponadto ustawienie zebów w poprzek polaczen w poszczególnych odcinkach toru zebatego musi byc stale, poniewaz nawet male przesuniecie moze to ustawienie, co spowoduje niemozliwosc dopasowania lancucha do zebów toru zebatego. Trudnosci wystepuja tez przy próbach zwiekszenia wymiarów zebów, poniewaz pociaga to za soba koniecznosc zwiekszenia wymiarów lancucha.Zwiekszenie wymiarów poszczególnych elementów urzadzen górniczych jest niewskazane, poniewaz urza¬ dzenia pracujace w kopalniach sa i tak bardzo masywne z uwagi na warunki pracy.Lancuchy pracujace w urzadzeniach górniczych sa kosztowne i w warunkach kopalnianych narazone sa na szybkie zuzycie.2 93 531 Celem wynalazku jest opracowanie konstrukcji urzadzenia przesuwajacego kombajn urabiajacy, które nie posiada wad urzadzen stosowanych dotychczas. Cel wynalazku zostal osiagniety przez to, ze ma mechanizm napedowy utrzymujacy i napedzajacy lancuch bez konca w kontakcie z torem zebatym. Mechanizm napedowy posiada kolo lancuchowe osadzone w sposób umozliwiajacy obracanie wokól pionowej osi, majacy zeby przystosowane do wspóldzialania z lancuchem.Sasiednie ogniwa lancucha usytuowane sa do siebie w plaszczyznach prostopadlych. Ustawienie zebów kola napedowego umozliwia wchodzenie czlonów lancucha miedzy zeby. Mechanizm napedowy zawiera takze prowadnik i kolo posredniczace, usytuowane wzdluz ramy tak, ze umozliwiaja odchylanie lancucha w plaszczy¬ znie prostopadlej do kola oraz blok odchylajacy, umieszczony miedzy prowadnikiem i kolem posredniczacym dla odchylania lancucha w dól ponizej prowadnika i kola posredniczacego do styku z torem zebatym.Przenosnik ma równolegle rozmieszczone szyny, po których przesuwany jest kombajn urabiajacy. Wzdluz przenosnika przebiega tor zebaty majacy pewna ilosc zebów, przystosowanych do wspólpracy z obwodami ogniw lancucha.Urzadzenie ma zespól oslonowy, skladajacy sie z plyty bocznej, za posrednictwem której zespól zamoco- | * i ^jny*jeiSt$®p|zenoshika pancernego, z plyty oslonowej zamocowanej do plyty podstawowej i plyty zebatej, na \ której umiesz|zony jest tor zebaty skladajacy sie z zebów, rozmieszczonych wzdluz przenosnika. Zeby sa przystosowane do wspólpracy z obwodami ogniw lancucha. ; . "*! * « *jJ^Uch w urzadzeniu wedlug wynalazku jest mocny i lepiej przystosowany do trudnych warunków kopal- *¦ — 'nranytJrtnfilZ^fancuch tulejkowy w znanych urzadzeniach. Jest równiez bardziej elastyczny, przystosowany do wykonywanych przez przenosnik poziomych i pionowych ruchów i przystosowany do pewnych przesuniec w ustawieniu zebów, stosownie do ruchów odcinków toru zebatego. Zeby te sa tez mocniejsze i masywniejsze niz w znanych urzadzeniach, poniewaz ogniwa lancucha wchodza miedzy zeby zewnetrznymi obwodami.W urzadzeniu wedlug wynalazku moga byc stosowane znane plyty oslonowe, jak równiez znane przenosni¬ ki pancerne, które w takim przypadku latwo sa wyposazone w tory zebate.Urzadzenie wedlug wynalazku moze byc zastosowane nie tylko do przesuwania kombajnu urabiajacego, lecz równiez do transportowania róznego rodzaju sprzetu górniczego, a takze do transportuu innych materialów i ludzi i to nie tylko w kopalniach.Urzadzenie wedlug wynalazku moze byc stosowane wszedzie tam, gdzie nie mozna uniknac odchylen w plaszczyznach poziomej i pionowej. Aczkolwiek zaleca sie by zespól oslaniajacy i tor zebaty usytuowane byly na przenosniku od strony zrobów, to jednak tor moze znajdowac sie tez na boku przenosnika, od strony czola urabianej sciany.Korzystnie jesli lancuch jest odchylony w dól do styku z zebami wystajacymi do góry w stosunku do lancucha, nie mniej jednak moze tez byc odchylony w plaszczyznie poziomej do styku z poziomo wystajacymi zebami.Korzystnie jesli blok odchylajacy jest przystosowany do powodowania kontaktu z dwóch stron lancucha dzialajac na oba jego boki, co zapewnia dobre dzialanie odchylajace i przeciwdziala nadmiernemu bocznemu odchylaniu sie lancucha i w konsekwencji zapewnia dobry styk lancucha z zebami. Korzystnym jest, ze blok odchylajacy zamocowany jest elastycznie majac mozliwosc wykonywania ruchów katowych w plaszczyznie poziomej. Wlasciwosc ta umozliwia lancuchowi wykonywanie dostatecznych bocznie skretnych ruchów i pozwa¬ la na wyginanie sie lancucha w czasie wykonywania przez przenosnik ruchów w plaszczyznie poziomej.Blok odchylajacy przystosowany jest do podtrzymywania w pewnym momencie pewnej ilosci ogniw lancu¬ cha we wspólnej dla nich plaszczyznie poziomej w ich maksymalnie odchylonym w dól polozeniu. Fakt, ze jednoczesnie duza ilosc ogniw ma zapewniony styk roboczy z torem zebatym, zapewnia duza sile pociagowa, W takim ukladzie pewne zeby moga byc pominiete, na przyklad w miejscach polaczen odcinków toru zebatego.Zaleca sie wyposazenie bloku odchylajacego w czlon, którego przeznaczeniem jest oczyszczanie toru zebatego w czasie przesuwania kombajnu urabiajacego.W przodkach wydobywczych kopaln wegla, praktycznie zawsze wystepuje problem zanieczyszczania urza¬ dzen mechanicznych zwalami wegla i skaly plonnej, a takze mialem weglowym, co nieraz powoduje calkowite zablokowanie toru zebatego. Dlatego bardzo waznym jest, w sposób prosty i skuteczny, oczyszczanie toru zeba¬ tego przez odpychanie zanieczyszczen na boki, w czasie przesuwania kombajnu.Najkorzystniej jest, gdy kazdy zab toru zebatego sklada sie z dwóch umieszczonych naprzeciw siebie wystepów, miedzy które wchodzi pionowy czlon lancucha. Czlon przechodzac miedzy dwoma wystepami zebów oczyszcza je w sposób tani i skuteczny. Uklad napedowy stanowia kola lancuchowe i kola prowadzace.Wszystkie kola zebate moga byc usytuowane w jednej plaszczyznie, zwlaszcza gdy sa usytuowane pionowo i maja glebokie rowki.93531 3 Uklad napedowy sklada sie z poziomo osadzonego kola lancuchowego i dwóch par kól lancuchowych osadzonych pionowo, które prowadza lancuch do i od napedowego kola poziomego. Lancuch napedowy prze¬ chodzi miedzy kolami kazdej pary kól lancuchowych.Takie rozmieszczenie kól jest zwarte w przypadku rowków plytkich w porównaniu z duzymi kolami nape¬ dowymi, umieszczonymi wewnatrz kombajnu i zajmujacymi malo miejsca w plaszczyznie pionowej. Przy zasto¬ sowaniu lancucha tulejkowego wszystkie kola lancuchowe moga byc osadzone pionowo, co ogranicza stosowa¬ nie glebokich rowków. Poziome rozmieszczenie kól napedowych mozliwe jest przy zastosowaniu lancuchów tulejkowych, ale wymaga obecnosci specjalnych zespolów plyt oslonowych, z uwagi na koniecznosc zastosowa¬ nia prowadników bocznych na kombajnie urabiajacym, dla utrzymywania lancucha w styku z torem zebatym, a takze ogranicza mozliwosc zabudowy wolnej przestrzeni miedzy czolem sciany a obudowa przesuwna.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedsta¬ wia zespól urabiajacy, skladajacy sie z kombajnu urabiajacego osadzonego na przenosniku pancernym, na którym znajduje sie tor zebaty, w widoku perspektywicznym, fig. 2 - schemat napedu lancuchowego w urzadze¬ niu z fig. 1 w widoku perspektywicznym, fig. 3 — blok odchylajacy, prowadzacy lancuch w urzadzeniu wedlug wynalazku, w widoku perspektywicznym, fig. 4 - blok odchylajacy z fig. 3 w przekroju wzdluz linii IV - IV na fig. 3, fig. 5 - zespól urabiajacy z fig. 1 w czesciowym przekroju, fig. 6 - fragment zespolu urabiajacego w wido¬ ku perspektywicznym.Zespól urabiajacy przedstawiony na rysunku obejmuje przenosnik pancerny 11 i rame 12 kombajnu urabia¬ jacego. Do ramy 12 zamocowana jest w znany sposób glowica urabiajaca (nie pokazana na rysunku). W ramie 12 osadzone jest poziomo, ponad plyta nosna 14 kolo lancuchowe 13, obracajace sie wokól pionowej osi. W pew¬ nym oddaleniu od kola 13, ponizej plyty nosnej 14 i nad plyta 15, umieszczone jest poziomo kolo lancuchowe posredniczace 16. Wzdluz ramy 12 w pewnym oddaleniu od kola lancuchowego 13 umieszczone sa kola lancu¬ chowe posredniczace 17a, 17b, 18a,18b, osadzone pionowo w obudowach 20 i 21, znajdujacych sie po obu bokach kombajnu urabiajacego. W kazdej obudowie 20 i 21 znajduja sie dwa pionowe kola posredniczace (fig. 2).Fragment kola 18a pokazany jest na fig. 1. Dwa kola 18a i 18b sluza do zmiany kierunku lancucha 30 bez konca, w czasie gdy schodzi on z kola napedowego 13. W ten sposób lancuch 30 przechodzi od polozenia pionowego do styku z blokiem odchylajacym 31, od którego przechodzi dalej do prowadnika 19 kierujacego lancuch 30 do poziomego kola posredniczacego 16. Z kola 16 lancuch biegnie do pierwszej pary kól posredni¬ czacych 17a i 17b, które sluza do podnoszenia lancucha 30 i kierowania go z powrotem dc kola napedowego 13.Lancuch 30 sklada sie z wielu polaczonych ogniw obróconych na przemian o 90°. Kazde ogniwo lancucha ma ksztalt owalny. Kazde kolo posiada na obrzezu zeby wspólpracujace z owalnymi ogniwami lancucha 30.Kazde kolo posiada na swym obrzezu wiele zebów 29 (fig. 1). Kazdy z zebów posiada dwa wystepy 29a i 29b usytuowane promieniowo na obrzezu kola.Lancuch 30 przylega do zebów 29 kola lancuchowego 13 w ten sposób, ze ogniwa 300a umieszczone sa miedzy wystepami 29a i 29b zebów 29 w plaszczyznie kola 13, natomiast ogniwa 30b umieszczone sa miedzy zebami 29 w polozeniu prostopadlym do sasiednich czlonów 30a.Prowadnik 19 stanowi czlon majacy zakrzywiona powierzchnie prowadzaca, ograniczona sciankami bocz¬ nymi, tworzacymi kanal w ksztalcie luku. Prowadnik 19 umieszczony jest miedzy wystepami 24. Blok odchyla¬ jacy 31 umieszczony jest miedzy prowadnikiem 19 i kolem 18a. Zadaniem bloku odchylajacego 31 jest odchyla¬ nie lancucha 30 w dól do styku z torem zebatym 40.Blok odchylajacy 31 posiada korpus 32 z otworem 33, w którym znajduje sie walek 34. Walek 34 usytuo¬ wany jest poziomo miedzy dwoma wystepami 35a zamocowanymi do ramy 12. Korpus 32 bloku odchylajacego 31 umieszczony jest miedzy wystepami 35a i wykonuje ruchy w plaszczyznie pionowej wokól walka 34.Blok odchylajacy 31 jest takze przystosowany do wykonywania ruchów w plaszczyznie poziomej, dzieki ksztaltowi scianek ograniczajacych otwór 33. Srednica otworu 33 zwieksza sie poczawszy od osi srodkowej w obu przeciwnych kierunkach, tworzac wewnatrz otworu 33 czesci 33a i 33b w ksztalcie stozka scietego.Uklad taki umozliwia blokowi 31 wykonywanie ograniczonych ruchów w plaszczyznie poziomej.Korpus 32 przyspawany jest do czlonu 35 posiadajacego rowek 36, w którym umieszczony jest bok ogniwa lancucha 30. Korpus 32 zamocowany jest swymi koncami do zespolów 37a i 37b, w których umieszczony jest lancuch.Kazdy z zespolów 37a i 37b posiada dwie plyty 38 i 39 i plyte prowadnikowa 42, usytuowana miedzy plytami 38 i 39 i przyspawana do nich. W plycie 42 znajduje sie otwór 43 w ksztalcie krzyza przez który przechodza ogniwa lancucha 30 usytuowane poziomo i pionowo.4 93 531 Do kazdego zespolu 37a i 37b, ponizej plyty prowadnikowej 42, zamocowany jest czlon 41. Korpus 32 posiada wystepy 44, których przeznaczenie bedzie opisane nizej. Tor zebaty 40 przebiega wzdluz górnej po¬ wierzchni szyny 45 przenosnika 11, znajdujacej sie od strony zrobów.Torzebaty posiada plyte 46, na której umieszczone sa zeby 47. Kazdy zab posiada dwa wystepy 48 i 49 umieszczone po bokach plyty zebatej 46. Kazdy wystep 48 i 49 ma dwie wklesle powierzchnie 48a i 48b usytuowane w ten sposób, ze cztery wystepy kazdej pary sasiednich zebów 47 maja wklesle powierzchnie, które obejmuja owalne obrzeza poziomych czlonów lancucha 30. Plyta zebata 46 zamocowana jest do plyty bocznej 50, która zamocowana jest do przenosnika pancernego 11(fig- 1 i 5).Plyta boczna 50 stanowi nierozdzielna czesc z plyta podstawowa 51 umieszczona wzdluz przenosnika 11.Górna czesc plyty bocznej 50 wygieta jest w ksztalcie cylindrycznej poreczy 52, która wystaje nad przenosni¬ kiem 11 do poziomu toru zebatego 40.Porecz 52 wzmocniona jest pionowa plyta podporowa 53 przyspawana do poreczy 52 i plyty podstawo¬ wej 51. Do plyty podstawowej 51 przyspawana jest tez plyta oslonowa 55. Miedzy plyta oslonowa 55 i plyta podporowa 53 znajduje sie pomost 56. Do plyty oslonowej 55 przyspawany jest plaskownik 57 za pomoca którego przenosnik polaczony jest z przesuwna obudowa. Do wystepów 44 zamocowany jest czlon prowadzacy 60, który posiada zakrzywione do dolu ramie 61 zakonczone hakiem 62. Ksztalt ramienia-61 dostosowany jest do ksztaltu poreczy 52 plyty bocznej 50.W czasie pracy kolo 13 jest napedzane tak, ze lancuch 30 przechodzi wzdluz drogi pokazanej na fig. 2. Na drodze tej lancuch przechodzi przez plyte prowadzaca 42 bloku odchylajacego 31 i w tym czasie pionowe czlony lancucha 30 znajdujace sie w bloku 31 przylegaja do rowka 36. Blok 31 odchyla lancuch 30 a jego pionowe czlony przylegajace do rowka 36 utrzymywane sa miedzy wystepami 48 i 49 kazdego zeba 47 a jedno¬ czesnie czlony poziome lancucha sa obwodowo obejmowane przez wklesle powierzchnie 48a i 48b zebów.Równoczesnie obejmowane sa trzy czlony poziome lancucha w styku z zebami 47. Dzieki temu kombajn przesu¬ wany jest wzdluz przenosnika.W czasie gdy kombajn przesuwany jest po przenosniku 11, czlon 41 przechodzi wzdluz toru zebatego 40, miedzy wystepami 48 i 49 kazdego zeba 47, oczyszczajac przed nadejsciem lancucha 30 tor 40 z pylu i kawal¬ ków urobku. W czasie tych czynnosci czlon prowadzacy 60 dociska blok odchylajacy 31 umozliwiajac czlonowi 41 unoszenie sie nad kawalkami urobku, zgromadzonymi na torze zebatym 40.Przenosnik 11 wykonany jest z odcinków wzajemnie polaczonych przegubowo, co umozliwia wykonywa- nie ruchów w plaszczyznach poziomej i pionowej w czasie przesuwania po nierównym spagu. Blok odchylajacy 31 ma mozliwosc wykonywania elastycznych ruchów w plaszczyznach pionowej i poziomej wokól walka 34, co umozliwia przesuwanie go po torze zakrzywionym. Podobnie elastyczny jest lancuch.Czlon 41, lub równowazny element moze byc zamocowany gdzie indziej do kombajnu, niekoniecznie do bloku odchylajacego 31. Mozna tez zmienic usytuowanie kól posredniczacych w ten sposób, ze w miejsce pro¬ wadnika 19 moze byc zainstalowane kolo posredniczace i na odwrót. Mozna równiez zastosowac oddzielny mechanizm do regulowania naciagu lancucha.Tor zebaty 40 wykonany jest z odcinków, które odpowiadaja odcinkom przenosnika 11. Odcinki przeno¬ snika polaczone sa przegubowo w znany sposób, co umozliwia wykonywanie przez przenosnik ruchów w pla¬ szczyznie pionowej i poziomej, a takze przemieszczen teleskopowych.Kazdy odcinek toru zebatego 40 stanowi czesc plytowego zespolu oslonowego, skladajacego sie z elemen¬ tów 40, 50, 51, 53, 55 i 56 (fig. 5).Plyta boczna 50 tego zespolu polaczona jest za pomoca srub z odpowiednim odcinkiem przenosnika 11.Na fig. 6 pokazano polaczenie dwóch plytowych zespolów oslonowych 70 i 71.Miedzy plyta boczna 50 i plyta oslonowa kazdego zespolu zamocowane sa pionowe plyty 73 i 74. Kazda z plyt 73 i 74 ma w górnej czesci pólkoliste wglebienie 76.Cylindryczny lacznik 75 posiada dwa pierscieniowe rowki 77 i 78, którymi spoczywa w pólkolistych wglebieniach plyt 73 i 74. Rowki 77 i 78 sa dostatecznie szerokie i zapewniaja luzne polaczenie miedzy dwoma zespolami 70 i 71, umozliwiajac wykonywanie ograniczonych ruchów towarzyszacych teleskopowym ruchom odcinków przenosnika 11. Ruchy te sa wystarczajace dla umozliwienia odcinkom przenosnika na wykonywanie odpowiednich ruchów na polaczeniach przegubowych, jednoczesnie nie powoduja zmiany w stopniu który umoz¬ liwialby normalna prace elastycznego lancucha. PL