Przedmiotem wynalazku jest sposób wielokanalowej rejestracji danych, zwlaszcza danych dotyczacych ruchu telefonicznego, uzyskanych na podstawie dokonywanych w kolejnych odcinkach czasu obserwacji wielkosci fizycznych dajacych sie wyrazic przebiegami elektrycznymi, które to obserwacje dotycza: intensywnosci wystepowania zdarzen, wartosci srednich realizacji (próbek) procesów stochastycznych oraz czasów trwania okreslonych stanów. Procesy produkcyjne jak równiez procesy obslugi masowej jak na przyklad ruch w systemie telefonicznym charakteryzuja sie szeregiem parametrów technologicznych albo ruchowych, których obserwacja pozwala na ocene prawidlowosci pracy systemu i podejmowanie decyzji, czesto w sposób zautomatyzowany, dotyczacych korekty przebiegu procesu produkcyjnego albo kierunków rozwoju czy rozbudowy systemu masowej obslugi, na przyklad systemu telefonicznego. Dla podejmowania tego rodzaju decyzji potrzebne jest obserwowanie pewnych wielkosci fizycznych (np. temperatury cisnienia) albo obserwacje pewnego stanu systemu (np. liczby jednoczesnie zajetych organów w wiazce laczy centrali telefonicznej.Wielkosci te czy stany przetwarzane za pomoca odpowiednich, znanych przetworników, na przebiegi pradu elektrycznego stanowia podstawe do utworzenia odpowiednich parametrów charakteryzujacych prace systemu.Parametry te sa oparte na obserwacji wielkosci fizycznych wzglednie zdarzen albo stanów majacych badz to postac dyskretna na przyklad liczba impulsów pradu elektrycznego, odpowiadajaca liczbie polaczen w danym kierunku zestawionych w centrali telefonicznej, badz to postac ciagla, jak na przyklad zmienne w czasie stany chwilowe natezenia ruchu telefonicznego albo czas trwania natloku, przetworzone na odpowiednie przebiegi pradu elektrycznego. Rejestracja tych danych zebranych z wielu punktów systemu daje obraz przebiegu procesu produkcyjnego albo w systemie obslugi masowej umozliwia okreslenie jakosci uslug zapewnianych przez dany system.Znane sposoby wielokanalowej rejestracji danych oparte na obserwacji wielkosci o charakterze ciaglym, zmiennych w czasie polegaja albo na stosowaniu wielopisakowych amperomierzy rejestrujacych albo na zasadzie próbkowania. Pierwszy z tych sposobów nie zapewnia mozliwosci obróbki wyników za pomoca maszyn matematycznych i sprawia trudnosci przy wyznaczaniu wartosci srednich. Drugi sposób polegajacy na cyklicznym2 89 553 powracaniu do tego samego kanalu pomiarowego powoduje utrate czesci informacji, co ma wplyw na dokladnosc okreslenia wartosci sredniej. Niedogodnosc te mozna wprawdzie zmniejszyc, skracajac cykl pomiarowy, ale pociaga to za soba wzrost liczby rejestrowanych wyników, wzglednie koniecznosc ich wstepnej obróbki przez urzadzenie wielokanalowej rejestracji, co znacznie rozbudowuje to urzadzenie.Metoda przeszukiwania moze byc równiez zastosowana do rejestracji wielkosci o charakterze dyskretnym, jest to jednak dosc klopotliwe, zwlaszcza jesli chce sie uniknac opuszczania wzglednie kilkakrotnej rejestracji tego samego zdarzenia. Dla rejestracji wielkosci o charakterze dyskretnym bywaja równiez stosowane liczniki elektromagnetyczne wyposazone w zestyki sterowane kólkami cyfrowymi. Kombinacje stanu tych zestyków umozliwiaja odczyt zarejestrowanych na takich licznikach impulsów w sposób eliminujacy udzial czlowieka.Techniczne rozwiazanie takich liczników jest dosc skomplikowane i zawodne w eksploatacji.W tym stanie rzeczy wytyczony zostal cel opracowania sposobu wielokanalowej rejestracji danych umozliwiajacego rejestracje wyników w formie nadajacej sie do obróbki za pomoca maszyny matematycznej.Sposób ten powinien uniemozliwiac utrate informacji pomiarowych, jak równiez nadawac sie do rejestracji zarówno wielkosci o charakterze dyskretnym jak i ciaglym.Sposób wedlug wynalazku polega na tym, ze wartosci obserwowanych wielkosci sumuje sie w poszczególnych odcinkach czasu przy uzyciu dwu integratorów znajdujacych sie w wyposazeniu kazdego kanalu, które przylacza sie na przemian w kolejnych odcinkach czasu jeden do obwodu pomiarowego a drugi do urzadzenia odczytujaco-rejestrujacego, które dokonuje odczytu rejestracji wartosci, sum wymienionych wielkosci wystepujacych jako stany integratorów uzyskane w kolejnych odcinkach czasu, przylaczania do obwodu pomiarowego.Szczególnie korzystne wlasciwosci do prowadzenia rejestracji sposobem wedlug wynalazku posiadaja integratory elektrochemiczne ze wzgledu na stosunkowo latwe sumowanie informacji oraz trwale przechowywanie i prosty odczyt i kasowanie.Sposób wedlug wynalazku pozwala na rejestracje danych z uwzglednieniem pelnego przebiegu zdarzen bez utraty informacji. Rejestrowane sumy wartosci wystepujacych w kolejnych odcinkach czasu pozwalaja na okreslenie bezposrednio wartosci srednich wielkosci rejestrowanych z uwzglednieniem wszystkich zdarzen jakie wystepowaly podczas obserwowanego odcinka czasu.Sposób wielokanalowej rejestracji danych wedlug wynalazku zostanie blizej objasniony na przykladzie zastosowania do obserwacji wielkosci charakteryzujacych ruch telefoniczny. Wielkosciami tymi sa na przyklad: intensywnosc dokonywania polaczen, czyli liczbo polaczen dokonywanych w jednostce czasu, srednie natezenie ruchu telefonicznego, czyli ladunek ruchu telefonicznego na jednostke czasu oraz czas trwania natloku, czyli czas trwania stanu w którym wszystkie lacza w wiazce sa zajete.Dla zobrazowania sposobu rejestracji wedlug wynalazku danych trzech róznych rodzajów przedstawiono na rysunku pogladowy schemat powiazan urzadzen funkcjonalnych dla realizacji rejestracji danych wedlug tego sposobu. Na rysunku tym przedstawiono trzy grupy kanalów pomiarowych, z których kazda odpowiada pomiarom jednego rodzaju wielkosci. Kanaly k sluza na przyklad do pomiaru intensywnosci polaczen kierowanych do róznych central sieci telefonicznej na drodze zliczania w wyposazeniach indywidualnych tych kanalów impulsów pradu elektrycznego podawanych kazdorazowo na przyklad z rejestru centrali przy realizacji polaczenia w danym kierunku, przy czym poszczególnym kierunkom przyporzadkowane sa oddzielne kanaly pomiarowe. Kanaly m sluza do pomiaru sredniego natezenia ruchu w kontrolowanej wiazce laczy, której kazdy organ laczeniowy wyposazony jest w rezystor R, wlaczony równolegle w uklad pomiarowy na czas zajetosci lacza. Kanaly n sluza do pomiarów czasu trwania stanu natloku w poszczególnych wiazkach laczy, których kazdy organ pomiarowy ma jeden styk s wlaczony szeregowo ze stykami w wyposazeniu pozostalych laczy w wiazce w celu zamkniecia obwodu pomiarowego z rezystorem R1 w przypadku stanu zajetosci wszystkich laczy. W wyposazeniu kazdego kanalu pomiarowego z grup k, m, n znajduja sie dwa integratory 11, 12 przylaczane na przemian w kolejnych odstepach czasu do obwodu pomiarowego poprzez zestyki przelaczne pi ido urzadzenia odczytujaco-rejestrujacego OR poprzez zestyki przelaczne p2 przekaznika P. Przekaznik P jest sterowany przez urzadzenie zegarowe Z powodujace n przemian przyciaganie i zwalnianie przekaznika P w kolejnych odmierzanych przez zegar odcinkach czasowych. Urzadzenie posredniczace jest* • poiaczone z urzadzeniem odczytujaco-rejestrujacym OR, które odczytuje i rejestruje stany integratorów przylaczanych do niego w kolejnych odcinkach czasowych odmierzanych przez urzadzenie zegarowe Z.Dane w postaci impulsów zaliczeniowych za dokonane polaczenia sa doprowadzane do kanalów k, gdzie sa sumowane w integratorze 11 danego kanalu w czasie okreslonego odcinka czasu na przyklad 15 minutowego gdy integrator 11 jest podlaczony do obwodu pomiarowego kanalu. Po uplywie wyznaczonego okresu czasu urzadzenie zegarowe Z steruje przekaznikiem P, powodujacym przelaczenie swoich zestyków w obWodach pomiarowych p1 z integratora 11 na 12. Styki p2 w obwodach laczacych poszczególne kanaly z przepatrywaczem89 553 3 zostaje taze przelaczone i integratory 11 zostaja, dolaczone do przepatrywacza Pk, przy pomocy którego urzadzenie odczytujacorejestrujace OR odczytuje i rejestruje ich stany. Odczytany stan integratora w kanale k odpowiada ilosci polaczen dokonanych w okresie obserwacji z czego w sposób bezposredni wyznacza sie intensywnosc polaczen. Kanalami oznaczonymi m doprowadzone sa informacje dotyczace zmieniajacych sie w czasie stanów zajetosci (albo swobody) laczy w poszczególnych wiazkach. Kazde wziete do pracy lacze powoduje zamkniecie zestyku wlaczajacego rezystor R równolegle do rezystorów innych wzietych do pracy laczy. Chwilowe wartosci pradu w obwodach pomiarowych zmieniajacych sie stochastycznie sumuje sie na przemian w integratorach 11 lub 12, a nastepnie podobnie jak dla kanalów k odczytuje sie ich stany po odmierzonym przez urzadzenie zegarowe Z odcinku czasu. Odczyt ten dokonywany jest przez urzadzenie odczytujaco-rejestrujace OR. Z odczytanych stanów integratorów kanalów m wyznacza sie bezposrednio wartosci ladunków ruchu na poszczególnych wiazkach za odmierzane przez urzadzenie Z odcinki czasu skad latwo okreslic wartosc srednia natezenia ruchu dla kazdej zwiazek za okres obserwacji, zlozony z odcinków czasu odmierzanych przez urzadzenie Z. Poniewaz w kazdym z takich odcinków nastepuje usrednienie obserwowanych wartosci chwilowych realizacji procesu stochastycznego, stad nastepuje wstepna redukcja rejestrowanych danych przeznaczonych do dalszej obróbki dokonywanej poza urzadzeniem. Liczba tych danych w okresie obserwacji jest odwrotnie proporcjonalna do czasu trwania odcinków czasowych odmierzanych przez Urzadzenie zegarowe Z. W kanalach oznaczonych n dokonuje sie pomiaru czasu natloku w poszczególnych wiazkach laczy.W przypadku wystapienia stanu natloku w wiazce, wszystkie polaczone na przyklad w szereg zestyki s sa zamkniete i w obwodzie pomiarowym plynie ustalony przy pomocy rezystora R1, prad sumowany w integratorze 11 lub 12. Stan integratora w kanale n po uplywie kazdego z odcinków czasowych odmierzanych przez urzadzenie zegarowe Z, jest miara sumy czasów trwania stanu natloku. Stany integratorów w kanalach n, sa odczytywane podobnie jak w kanalach k im, po kolejnych odcinkach czasowych i rejestrowane przez urzadzenie odczytujaco-rejestrujace OR, jako dane odnosnie czasu wystepowania stanu natloku w odcinkach czasu odmierzanych przez urzadzenie zegarowe Z. Sumujac te wartosci, w trakcie dalszej obróbki za caly okres obserwacji, zlozony z pewnej liczby takich odcinków czasowych, mozna ustalic wartosci natloku za dany okres obserwacji.We wszystkich trzech opisanych przypadkach, odczyt stanu integratorów 11 i 12, moze byc dokonywany równiez na drodze sprowadzania ich do stanu zerowego, impulsami o okreslonym czasie trwania, kierowanymi jednoczesnie do odczytywanych integratorów i do urzadzenia zliczajacego te impulsy na przyklad elektronicznego licznika impulsów. PL