PL89288B1 - - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza- rfia zywic alkidowych, zawierajacych w swej cza¬ steczce liniowe uklady poliestrowe.W dotychczas stosowanych sposobach wytwarza¬ nia zywic alkidowych jako surowce wyjsciowe sto¬ suje sie zazwyczaj maloczasteczkowe alkohole wielowodorotlenowe oraz maloczasteczkowe kwasy wielokarboksylowe lub ich bezwodniki, uzyskujac przez polikondensacje wieloczasteczkowy produkt o charakterze zywicy. Taki sposób prowadzenia procesu wiaze sie z szeregiem niedogodnosci, zwlaszcza takich jak koniecznosc usuniecia z lep¬ kiej mieszaniny reakcyjnej duzej ilosci wody, two¬ rzacej sie w procesie wytwarzania zywicy, a takze mozliwosc zzelowania produktu w trakcie procesu jego wytwarzania. Produkt otrzymany tym spo¬ sobem zawiera zbyt wiele reaktywnych grup kon¬ cowych, zwlaszcza grup wodorotlenowych, ograni¬ czajacych jego stosowanie na przyklad do wytwa¬ rzania niektórych lakierów i spoiw poliuretano¬ wych. W konsekwencji zywica te, przed wykorzy¬ staniem ich do celów lakierniczych, musza byc poddawane dodatkowej modyfikacji prowadzonej zazwyczaj przy uzyciu kwasów tluszczowych.Stwierdzono nieoczekiwanie, ze dodajac do mie¬ szaniny reakcyjnej skladajacej sie z maloczastecz- kowych alkoholi dwuwodorotlenowych i/lub trój- wodorotlenowych oraz z maloczasteczkowych kwa¬ sów dwukarboksylowych i/lub ich bezwodników, liniowe poliestry o duzej masie czasteczkowej, u- 2 zyskuje sie zywice alkidowe o bardzo dobrych wlasciwosciach fizykochemicznych, umozliwiaja¬ cych stosowanie tych zywic do wyrobu lakierów lub spoiw bez jakichkolwiek dodatkowych mody- fikacji. Stwierdzono ponadto, ze proces wytwarza¬ nia zywicy alkidowej przebiega najkorzystniej wówczas, jesli najpierw miesza sie alkohole dwu- wodorotlenowe i/lub trój wodorotlenowe z polite- reftalanem glikolu etylenowego, nastepnie miesza¬ lo nine te ogrzewa sie i dopiero wówczas wprowadza sie do niej kwasy dwukarboksylowe lub ich bez¬ wodniki, unikajac w ten sposób niebezpieczenstwa zzelowania mieszaniny reagujacej.Sposób wedlug wynalazku polega na stosowaniu dodatku politereftalanu glikolu etylenowego w ilosci 40—90 czesci wagowych do mieszaniny rea¬ gujacej. Mieszanina ta sklada sie z 6—40 czesci wagowych alkoholu dwuwodorotlenowego i/lub trójwodorotlenowego, takiego jak gliceryna, penta- erytryt, trójmetylolopropan, glikol etylenowy, gli¬ kole polietylenowe lub glikol propylenowy albo ich mieszaniny, oraz 4—20 czesci wagowych kwasu dwukarboksylowego, takiego jak kwas ftalowy i/lub kwas adypinowy i/lub bezwodnik kwasu dwukarboksylowego, takiego jak bezwodnik kwasu ftalowego, lub ich mieszaniny, przy czym suma wszsytkich skladników mieszaniny reagujacej wy¬ nosi 100 czesci wagowych.W sposobie wedlug wynalazku do reaktora zaopatrzonego w plaszcz grzejny, chlodnice oraz 89 28889 288 'wolnoobrotowe mieszadlo wprowadzil sie odpo¬ wiednia ilosc alkoholu dwuwodorotlenowego i/lub trój wodorotlenowego. Po ogrzaniu go do tempera¬ tury 240—260°C dodaje sie porcjami rozdrobniony politereftalan glikolu etylenowego oraz ewentualnie 5 dalsze ilosci alkoholu dwuwodorotlenowego i/lub trój wodorotlenowego. Nastepnie do uzyskanej mie¬ szaniny wprowadza sie kwas dwukarboksylowy, stale mieszajac zawartosc reaktora. Wydzielajaca sie ewentualnie w reakcji niewielka ilosc wody io odprowadza sie przez chlodnice. Przebieg reakcji kontroluje sie przez pomiar liczby kwasowej i licz¬ by hydroksylowej. Po osiagnieciu zadanych war¬ tosci. tych^, U^zb .zawartosc reaktora wylewa sie na tace ^lub grjnj&haje. Ochlodzona zywica o barwie 15 od jasnozóltej dof brazowej ma temperature miek¬ niecia zalezna od* rodzaju i ilosci uzytych alkoholi i kwasów.Zastosowanie sposobu wedlug wynalazku umoz¬ liwia uzyskiwanie wysokojakosciowych i nie wy- 20 magajacych dodatkowych modyfikacji zywic alki- dowych o dobrych wlasciwosciach uzytkowych.Ilosc wydzielajaej sie w reakcji wody jest niewiel¬ ka a ponadto Ue zachodzi obawa zzelowania pro¬ duktu w trakcie jego wytwarzania. 25 Stosowanie sposobu wedlug wynalazku ilustruja nizej przedstawione przyklady.Przyklad I. W reaktorze o objetosci 1 1 u- mieszcza sie 110 g gliceryny i ogrzewa ja do tem¬ peratury 240°C a nastepnie dodaje porcjami 400 g politereftalanu glikolu etylenowego w postaci roz¬ drobnionej. Pod koniec wprowadzania politerefta¬ lanu podwyzsza sie temperature do 260—270°C i utrzymuje na tym poziomie przez 1 godzine. TMk otrzymany stop schladza sie do temperatury 120°C i dodaje 70 g kwasu adypinowego. Temperature reakcji ponownie podwyzsza sie do 200—220°C i reakcje prowadzi az do uzyskania liczby kwaso¬ wej nizszej od 10 mg KOH/g. Uzyskana zywice bar¬ wy zóltej o temperaturze miekniecia 55°C (pier- 40 scien — kula), liczbie kwasowej 10 mg KOH/g i liczbie hydroksylowej 180 mg KOH/g wylewa sie z reaktora na metalowa lub porcelanowa tace i po ostudzeniu suszy.Przyklad II. W kolbie o objetosci 1 1 umiesz- i9 cza sie 55 g gliceryny, ogrzewa ja do 240°C i porcja¬ mi dodaje 400 g politereftalanu glikolu etylenowe¬ go w postaci rozdrobnionej. Pod koniec wprowa¬ dzania prolitereftalanu glikolu etylenowego tempe¬ rature reakcji podwyzsza sie do 260—270°C i utrzy- muje przez 1 godzine. Otrzymany stop schladza sie do temperatury 180°C, dodaje porcjami 55 g gliko¬ lu 1,2-propylenowego i podwyzsza temperature stopniowo w ciagu 2 godzin do 240°C, Nastepnie ochladza sie mieszanine do 120°C i dodaje do niej 70 g bezwodnika kwasu o-ftalowego. Reakcje pro¬ wadzi sie dalej w temperaturze 200—220°C az do uzyskania liczby kwasowej nizszej od 5 mg KOH/g.Otrzymana stala zywica ma barwe zólta, tempera¬ ture mieknienia okolo 70°C (pierscien — kula), licz¬ be kwasowa 5 mg KOH/g i liczbe hydroksylowa 180 mg KOH/g.Przyklad III. W litrowej kolbie szklanej u- mieszcza sie 52 g pentaerytrytu i ogrzewa go do temperatury 260°C. Nastepnie porcjami dodaje do niego 400 g rozdrobnionego handlowego politere¬ ftalanu glikolu etylenowego. Po wprowadzeniu ca¬ losci polimeru mieszanine ogrzewa sie przez 1 go¬ dzine w temperaturze 260—270°C, po czym ochla¬ dza ja do 180°C i dodaje 50 g glikolu etylenowego.Po dokonaniu tych czynnosci temperature podnosi sie w ciagu 2 godzin do 240°C, a nastepnie ochla¬ dza sie mieszanine do 120°C, dodaje 35 g bezwod¬ nika kwasu o-ftalowego i ogrzewa dalej w tem¬ peraturze 200—270°C az do uzyskania liczby kwa¬ sowej nizszej od 20 mg KOH/g. Otrzymana zywica ma barwe zólta, temperature miekniecia 65°C (pier¬ scien — kula), liczbe kwasowa 20 mg KOH/g oraz liczbe hydroksylowa 220 mg KOH/g. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania termoplastycznych zywic alkidowych przez polikondensacje alkoholi wielo- wodorotlenowych z kwasami wielokarboksylowymi i/lub bezwodnikami, znamienny tym, ze do miesza¬ niny zlozonej z 6—40 czesci wagowych alkoholi dwuwodorotlenowych i/lub trój wodorotlenowych oraz 4—20 czesci wagowych kwasów dwukarbo- ksylowych lub ich bezwodników dodaje sie 40—90 czesci wagowych politereftalanu glikolu etyleno¬ wego, przy czym suma ilosci wszystkich skadników mieszaniny reagujacej wynosi 100 czesci wago¬ wych.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze najpierw sporzadza sie mieszanine alkoholi dwu- wodorotlenowych i/lub trój wodorotlenowych i po¬ litereftalanu glikolu etylenowego, a nastepnie po jej podgrzaniu wprowadza sie do' niej kwasy dwu- karboksylowe lub ich bezwodniki. RSW zakl. Graf. W-wa, Srebrna 16, z. 64-77/0 Cena 10 zl 115 €gz. PL