Przedmiotem niniejszego wynalazku jest urza¬ dzenie do wyjmowania odlewów z bezskrzynko¬ wych piaskowych form odlewniczych.W znanych urzadzeniach, piaskowe formy odlew¬ nicze po zalaniu ich cieklym metalem doprowa¬ dzane sa do kraty wibracyjnej w celu wybijania odlewów z form i oddzielenia piasku od odlewów.Czynnosc wyjmowania i wybijania odlewów z go¬ racych form powoduje (powstanie duzej ilosci kurzu i pary. Uwolnione odlewy zostaja uchwycone recz¬ nie celem umieszczenia ich na przenosniku tasmo¬ wym lub w celu zawieszenia ich na przenosniku wiszacym.Przemieszczanie reczne odlewów jest ciezkie i szkodliwe dla obslugujacego. Ponadto gorace od¬ lewy na kracie wibracyjnej narazone sa na uszko¬ dzenie mechaniczne lub oznaczenie przez krate.Celem wynalazku jest opracowanie urzadzenia do wyjmowania odlewów, w którym wyelimino¬ wane jest drganie form w czasie wybijania, oraz reczna praca przy przemieszczaniu odlewów celem przeprowadzenia obróbki wykanczajacej.Urzadzenie wedlug wynalazku zawiera podwie¬ szony przenosnik lancuchowy i charakteryzuje sie tym, ze przenosnik ten wyposazony jest w szyne stala, w ruchomy segment szyny zajmujacy górna pozycje transportowa oraz dolna pozycje robocza.Przenosnik zaopatrzony jest w lancuch skladajacy sie z ogniw automatycznie odlaczalnych, przemiesz¬ czanych po szynie nosnej przenosnika. Kazde ogni¬ lo 15 25 30 wo lancucha wyposazone jest w hak zaczepowy chwytajacy za zaczep do wyjmowania z formy odlewu.Ponadto urzadzenie wedlug wynalazku wyposa¬ zone jest w prowadnice prowadzaca hak zaczepo¬ wy opuszczany w dól wraz z ruchomym segmen¬ tem szyny. Dlugosc ruchomego segmentu szyny jest przynajmniej równa dlugosci ogniwa lancucha.Hak zaczepowy stanowiacy sztywny pret posiada, umieszczony mniej wiecej w polowie swej dlugosci, poprzeczny sworzen prowadzacy w prowadnicy, do przesuwania w dól haka zaczepowego. Prowadnica ta posiada rowki prowadzace sworzen haka za¬ czepowego. Prowadnica umocowana jest przegubo¬ wo na osi poziomej wspornika stalego prowadnicy, przy czym prowadnica swa dolna czescia jest po¬ laczona przegubowo z koncem tloczyska tloka silownika za pomoca ramienia laczacego.Druga wersja urzadzenia do wyjmowania odle¬ wów z piaskowych form bezskrzynkowych zwlasz¬ cza gdy odlewy umieszczone sa w dwóch rzedach na podwójnym przenosniku wózkowym, przesuwa¬ jacym sie pod podwieszonym przenosnikiem lan¬ cuchowym charakteryzuje sie tym, ze podwieszo¬ ny przenosnik lancuchowy wyposazony jest w szyne stala, ruchomy segment szyny oraz lancuch skladajacy sie z ogniw automatycznie odlaczonych, przemieszczanych po szynie nosnej przenosnika.Kazde ogniwo lancucha wyposazone jest w hak zaczepowy chwytajacy za zaczep wyjmowanego 8167881678 3 ¦'""'. "' 4 z formy odlewu. Urzadzenie to wyposazone jest ponadto w prowadnice prowadzaca hak zaczepowy opuszczany w dól wraz z ruchomym segmentem szyny oraz w rame, do której umocowana jest pionowo plaska lopata o powierzchni równoleglej do powierzchni czolowej rozrywanej formy. Lopata ramy znajduje sie ponizej prowadnicy haka, a ra¬ ma jest przesuwana w kierunku prostopadlym do kierunku ruchu przenosnika wózkowego. Rama jest polaczona z tloczyskiem silownika przesuwa¬ jacego sie wraz z lopata poziomo.Prowadnica haka jest zalamana pod katem roz¬ wartym i w wierzcholku tego kata jest umoco¬ wana obrotowo na osi wspornika prowadnicy, z mozliwoscia wychylania miedzy dwoma ogra¬ nicznikami ruchu. Prowadnica ta posiada rowki prowadzace oraz zewnetrzna powierzchnie prowa¬ dzaca sworzen haka zaczepowego.W urzadzeniu wedlug wynalazku, przystosowa¬ nym do odlewania wielkoseryjnego, uklady dopro¬ wadzajace znajduja sie zawsze w tym samym miejscu w formach, a formy w tym samym miejscu na platformach przenosnika. Dzieki temu haki wglebiajace sie w piasek form bezskrzynkowych zahaczaja za zaczepy odlewów. Czynnosc ta po¬ woduje minimalne przemieszczenie piasku tak, ze powstawanie kurzu i pary jest wyraznie zmniej¬ szone w stosunku do znanych technik wybijania odlewów przez wibracje. Urzadzenie to ponadto jest sterowane zdalnie przez operatora z kabiny.Uzyskuje sie przy tym znaczne skrócenie czasu przez usuniecie recznych czynnosci zawieszania odlewów na przenosnik podwieszony.Przedmiot wynalazku jest blizej objasniony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia segment pojedynczego odlewni¬ czego przenosnika lancuchowego w widoku z góry, fig. 2 — urzadzenie wedlug wynalazku w rzucie pionowym z forma w przekroju, przed rozpocze¬ ciem wyjmowania odlewu z formy, fig. 3 — urza¬ dzenie w widoku z fig. 2 zgodnie z kierunkiem strzalki „W", fig. 4 — fragmenlt zasadniczego ze¬ spolu urzadzenia z fig. 2, fig. 5 — szczegól urzadze¬ nia w widoku perspektywicznym, fig. 6 do 8 — szczególy urzadzenia w -kolejnych fazach czynnosci wyjmowania odlewu z formy, fig. 9 — segment podwójnego przenosnika lancuchowego do wyjmo¬ wania odlewów umieszczonych w dwóch rzedach form, a fig. 10 do 13 przedstawiaja drugi pcrzyklad wykonania urzadzenia do wyjmowania odlewów umieszczonych w dwóch rzedach form.Urzadzenie wedlug wynalazku stosuje sie do wyjmowania odlewów 2 z bezskrzynkowych form piaskowych 3 lub z form skrzynkowych po ich uprzednim uwolnieniu ze skrzynek formierskich.Forma piaskowa 3 znajduje sie na odlewniczym przenosniku wózkowym 1 przemieszczajacym sie zgodnie z kierunkiem strzalki f1 (fig. 1).Zbiornik wlewowy 4, wlew 5 glówny i wlew 6 doprowadzajacy (fig. 2) wykonane w formie, sta¬ nowia typowy uklad doprowadzajacy metal do wneki formy odlewniczej, na którym dodatkowo wykonano zaczep 7. Formy 3 sa umieszczone na platformach 8 wózków przenosnika 1 odlewnicze¬ go z rolkami 9, ustawione na prowadnicach tocz¬ nych 10.Dla prawidlowego dzialania urzadzenia wedlug wynalazku formy 3 winny zajmowac zawsze to samo miejsce na platformach 8, a odlewy 2, jak równiez ich zaczepy 7, musza byc umieszczone zawsze w tych samych miejscach w formach 3.Tylko wtedy proces wytwarzania odlewów i ich wyjmowanie z form odlewniczych 3 moze odby¬ wac sie automatycznie.Urzadzenie do wyjmowania odlewów wedlug wy¬ nalazku zawiera przenosnik podwieszony 11 znane¬ go typu, haki zaczepowe 12 do wyjmowania odle¬ wów i do ich transportu wewnetrznego, zawieszo¬ ne na tym przenosniku podwieszonym i zespól 13 prowadzacy haki zaczepowe.Przenosnik podwieszony 11 zawiera szyne sta¬ la 14 laczaca stanowisko wyjmowania odlewów ze stanowiskiem obróbki wykanczajacej wyjetych odlewów, ruchomy segment szyny 15 opuszczany az do pozycji 15a (fig. 2) w kierunku odlewnicze¬ go przenosnika wózkowego 1 i podnoszony w góre przez podnosnik uruchamiany silownikiem, wciagar¬ ka lub tym podobnym urzadzeniem 16 przedsta¬ wionym schematycznie na fig. 2 linia przerywana.Przenosnik 11 wyposazony jest. w ogniwa lan¬ cuchowe 17 lub wózki przesuwajace sie po szy¬ nie 14 i segmencie szynowym 15 w kierunku strzalki f2 (fig. 2). Kazde ogniwo 17, jest dosto¬ sowane do zahaczania lub sprzegania automatycz¬ nego z dwoma sasiednimi ogniwami lancucha i do odhaczania sie i odsprzegania, za pomoca laczni¬ ka 18 i rozwidlenia 19. Kazde ogniwo 17 o dlu¬ gosci odpowiadajacej dlugosci segmentu 15 szyny posiada wiszacy hak 12 do wyjmowania i tran¬ sportu odlewów, polaczony z tymi segmentami 15 szyny za pomoca lacznika przegubowego 20.Hak zaczepowy 12 stanowi sztywny pret zawie¬ szony na laczniku przegubowym 20 za pomoca preta zawieszeniowego 21, z którym mocowany jest sztywny pret haka. Pret haka jest zakonczony u dolu chwytem widelkowym 22 z dwoma .za¬ czepami 23 (fig. 5). Ponadto hak zaczepowy 12 zawiera, umieszczony mniej wiecej w polowie jego dlugosci poprzeczny sworzen prowadzacy 24, pro¬ stopadly do sztywnego preta haka. Sworzen 24 prowadzi przesuwajacy sie w dól hak 12 w pro¬ wadnicy 25 zespolu prowadzacego 13.Zespól prowadzacy 13 zawiera prowadnice 25 z' dwoma rowkami 26 prowadzacymi sworzen 24 kazdego haka 12 (fig. 2, 5) oraz wspornik staly 27 prowadnicy, na którym prowadnica 25 jest za¬ mocowana przegubowo na osi poziomej 28, oraz silownik 29 przemieszczajacy prowadnice 25 w celu zblizenia i odsuniecia haka zaczepowego 12 do formy 3. Silownik 29 jest umieszczony poprzecz¬ nie, to znaczy prostopadle do przenosnika odlew¬ niczego 1. Czesc dolna prowadnicy 25 jest pola¬ czona przegubowo z koncem tloczyska tloka silow¬ nika 29 .poprzez ramie 30 laczace. Srodki uru¬ chamiania silownika 29, znanego typu, nie sa przed¬ stawione na rysunku.Na fig. 2 przedstawiono dwa kolejne polozenia haka zaczepowego, przy czym hak 12 w górnym polozeniu przedstawiony na rysunku linia kropka- 10 15 20 25 20 35 40 45 50 55 6081 678 5 6 -kreska i oznaczony przez 12, zamocowany jest na ruchomym segmencie szyny 15 w pozycji górnej, a w pozycji dolnej segment szyny 15a hak 12a znajduje sie w pozycji posredniej i jest prowa¬ dzony w prowadnicy 25.Dzialanie urzadzenia obejrrfuje nastepujace stadia pracy: desuniecie haka do formy z odlewem, wyj¬ mowanie odlewu, odprowadzenie wyjetego odlewu.W pierwszym stadium przenosnik odlewniczy 1 jest nieruchomy, forma 3 zawierajaca odlew 2 znaj¬ duje sie przed urzadzeniem do wyjmowania odle¬ wów (fig. 1).Hak zaczepowy 12, przedstawiony na fig. 2 linia przerywana znajduje sie na ruchomym segmencie szyny 15, a wiec w pozycji górnej, podczas gdy nastepny hak 12 (oznaczony linia ciagla) jest za¬ trzymany na szynie 14, oczekujac na przejscie na wolny segment 15.Prowadnica 25 znajduje sie w pozycji (pochylo¬ nej. Jej górna czesc jest przygotowana do przy¬ jecia sworznia poprzecznego 24 haka zaczepowe¬ go 12, znajdujacego sie na ruchomym segmencie szyny 15, który to segment obniza sie jednoczesnie z hakiem. Nastepnie sworzen 24 wchodzi w rowki 26 prowadzace prowadnicy 25, która dzieki swej nachylonej pozycji, zmusza hak do nachylenia sie.Równoczesnie przesuwa sie forma 3. Hak zacze¬ powy zatrzymuje sie w pozycji oznaczonej na ry¬ sunku linia ciagla 12a (fig. 2), W okresie wyjonowania odlewu z formy, silow¬ nik 29 jest zasilany plynem pod cisnieniem i znaj¬ duje sie w pozycji rozsuniecia. Jego tloczysko sprowadza prowadnice 25 do pozycji prawie pio¬ nowej 25a obracajac ja wokól osi 28. Poprzez pro¬ wadnice 25 silownik 29 popycha hak 12 w kierunku bezskrzynkowej formy 3, w która hak zaglebia sie.Forma 3 zostaje wiec rozbita. Skok silownika 29 jest taki, ze zaczepy haka 23, wprowadzane sa pod zaczep 7 odlewu 2 i zahaczaja o niego.W celu wyjecia odlewu (fig. 7) wyciag rucho¬ mego segmentu szynowego 15 jest uruchomiony i segment podnosi sie, ciagnac w góre hak 12 za¬ czepiony o zaczep 7 odlewu 2. Hak 12 jest pro¬ wadzony w czasie swego ruchu w prowadnicy 25.W czasie odprowadzania wyjetego odlewu (fig. 8), segment szynowy. 15 i hak 12 podnosza sie dalej w góre, sworzen 24 wychodzi z prowadnicy 25.Hak 12 utrzymuje odlew 2 w pozycji zawieszenia, za pomoca zaczepów 23. Segment 15 zatrzymuje sie w ruchu wznoszacym zajmujac uprzednia po¬ zycje w ukladzie szyny. Hak 12 powraca do swej pozycji wyjsciowej i zostaje przesuniety na prawo (fig. 8) w kierunku stanowiska koncowego, podczas gdy hak 12 nastepny, znajdujacy sie w pozycji oczekiwania po lewej stronie (fig. 8), przemieszcza sie na ruchomy segment szynowy 15 (fig. 2 przed¬ stawiony linia ciagla), na którym zawieszony byl odlew odprowadzany.Przenosnik odlewniczy 1 przemieszcza sie sko¬ kowo, przesuwajac forme 3 i cykl pracy powtarza sie.Urzadzenie wedlug wynalazku nie wymaga obec¬ nosci obslugujacego w sasiedztwie form. Sterowanie przenosnika odlewniczego 1 oraz podwieszonego przenosnika lancuchowego 11 z szyna stala 14, segmentem 15 i ogniwami 17 dokonywane jest zdal¬ nie, 'korzystnie automatycznie, znanymi srodkami, na przyklad z pulpitu sterowniczego w kabinie oslaniajacej od podwyzszonej temperatury i kurzu.Odlewy 2 w ten sposób wyjete nie sa w czasie wyjmowania uszkadzane, co ma miejsce przy oczy¬ szczaniu odlewu na kracie wibracyjnej.Dzieki wyjmowaniu odlewu 2 z formy 3 za po¬ moca haka zaczepowego 12, piasek formierski ule¬ ga tylko nieznacznemu rozrzuceniu, co zapewnia mala ilosc wytwarzanego kurzu.Kazdy odlew jest chwytany i odprowadzany za¬ raz po wyjeciu go z formy, podczas gdy w zna¬ nych urzadzeniach tego typu do wyjmowania lub wybijania odlewów przez wibracje, odlew jest naj¬ pierw oczyszczany z zapieczonego piasku, a na¬ stepnie, po pewnym czasie, chwytany i odprowa¬ dzany.Dzieki jednoczesnosci przeprowadzania tych ope¬ racji zyskuje sie na czasie i eliminuje sie prace ciezkie, podczas gdy w znanych urzadzeniach odlew wyjmowany z formy luzem musi byc chwytany i obslugiwany recznie w celu jego odprowadze¬ nia, o ile nie dysponuje sie przyrzadem do oczy¬ szczania z lepiszcza, z elektromagnesem lub in¬ nymi odpowiednimi przenosnikami.Na fig. 9 rysunku przedstawiono urzadzenie do wyjmowania odlewów skladajace sie z usytuowa¬ nych obok siebie ukladów I i II do wyjmowania odlewów z form w przypadku, gdy odlewy umiesz¬ czone sa w dwóch rzedach na podwójnym prze¬ nosniku odlewniczym 1 i la, przy czym formy 3 przenosnika 1 przylegaja do form 3a przenosni¬ ka la, praktycznie stykaja sie ze soba, a co naj¬ mniej znajduja sie w niewielkiej od siebie od¬ leglosci.Urzadzenie w ukladzie I jest urzadzeniem do wyjmowania odlewów przedstawionym na fig. 1—8 rysunku.Uklad II jest umieszczony obok ukladu I i pra¬ cuje z opóznieniem o jedna forme 3a. Forma piaskowa 3 na przenosniku 1, która zostala rozbita poprzednio przez urzadzenie w ukladzie I, unie¬ mozliwia dojscie haka ukladu II do odlewu w formie 3a poniewaz sterta piasku formierskiego 31 znajduje sie miedzy forma 3a przenosnika la a hakiem zaczepowym ukladu II. Jest wiec konieczne udostepnienie przejscia dla haka urzadzenia w ukladzie II.Urzadzenie w ukladzie II zawiera, jak w ukla¬ dzie I, przenosnik podwieszony 11 z hakaimi 12 wyjmujacymi odlew 2 z form 3, 3a i przenoszacy- . mi odlewy oraz* zespól prowadzacy 13 hak 12.Urzadzenie ponadto zawiera lopate 32 do prze¬ suniecia piasku 31 z formy 3 przenoszonej przez przenosnik 1 znajdujacej sie najblizej urzadzenia w ukladzie II, umozliwiajac hakowi 12 tego urza¬ dzenia wyjecie odlewu z formy 3a przenosnika la.Lopata 32 o gladkiej powierzchni jest' umiesz¬ czona pionowo, równolegle do sasiadujacych po¬ wierzchni czolowych form 1 jej powierzchnia od¬ powiada wielkosci powierzchni czolowych tych form. Lopata jest umocowana na ramie 33, pola¬ czonej z koncem tloczyska silownika 34 o ruchu prostopadlym do przylegajacych do siebie po- 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 6081678 8 wierzchni czolowych form 3 i 3a, a zwlaszcza na powierzchni czolowej formy 3a, która ma byc roz¬ bijana, to znaczy prostopadle do kierunku ruchu przenosnika odlewniczego 1 i la. Lopata 32 i ra¬ ma 33 wspólpracuja z hakiem 12 celem jego prze¬ suniecia w kierunku poprzecznym. Prowadnica 25 jest umocowana w przegubie 28 powyzej lopaty 32 na wsporniku stalym 27. Prowadnica 25 ma ksztalt kata rozwartego w wierzcholku, w którym umiesz¬ czona jest os przegubu 28 i zawiera dwie po¬ wierzchnie robocze prowadzace sworzen 24 ha¬ ka 12.Jedna powierzchnia 26 prowadzaca znajduje sie wewnatrz prowadnicy 25, a druga powierzchnia 35 prowadzaca znajduje sie na zewnatrz i utworzona jest przez wystepy ksztaltownika tworzacego pro¬ wadnice. Prowadnica 25 jest usytuowana w po¬ zycji umozliwiajacej przyjecie sworznia 24 opusz¬ czanego haka 12 przy pomocy ogranicznika 36 i odchylana do pozycji prowadzenia sworznia podnoszonego haka 12, ustalonej przez drugi ogra¬ nicznik 37. Czolowa powierzchnia 39 ramy 33, w czasie, gdy sworzen haka jest prowadzony w przed¬ luzeniu 26 prowadnicy 25, znajduje sie ponizej prowadnicy 25.Dzialanie urzadzenia jest nastepujace: dwa urza¬ dzenia w ukladzie I i II dzialaja jednoczesnie, z wyprzedzeniem o jedna forme na przenosniku 1 w stosunku do przenosnika la (fig. 9).Dzialanie urzadzenia w ukladzie I zostalo opi¬ sane powyzej, natomiast urzadzenie w ukladzie II dziala nastepujaco: w polozeniu jalowym hak 12 jest w górze, powyzej prowadnicy 25. Forma 3a znajduje sie przy urzadzeniu w ukladzie II w celu wyjecia z niej odlewu. Odlew z formy 3 na przenosniku 1 zostal juz uprzednio wyjety. Lopa¬ ta 32 opiera sie o powierzchnie czolowa formy 3a i oddziela ja od sterty piasku formierskiego 31.Tloczysko silownika 34 jest wysuniete. Prowadni¬ ca 25 opiera sie o ogranicznik 36 i jest przygo¬ towana do przyjecia sworznia 24 haka 12. Silow¬ nik 34 zostaje uruchomiony i jego tloczysko cofa sie. Lopata 32 przesuwa sie w lewo i jednoczesnie przesuwa piasek 31 na platforme 8 w ten sposób, ze odslania forme 3a i oczyszcza przejscie 38 dla haka. Hak 12 zostaje opuszczony i wchodzi naj¬ pierw w rowek prowadzacy 26 prowadnicy 25 (pozycja przedstawiona linia przerywana „kreska — kropka" nastepnie umieszczany jest dalej w uwolnionym od piasku przejsciu 38, przy for¬ mie 3a, po której powierzchni czolowej hak jest prowadzony pionowo.Nastepnie silownik 34 jest ponownie uruchamia¬ ny celem przesuniecia lopaty 32 w kierunku for¬ my 3a, przy czym lopata 32 popycha hak, który zaglebia sie w forme 3a i zaczepia za zaczep 7 odlewu 2.W celu wyjecia odlewu z formy (fig. 13), lopa¬ ta 32 w' czasie dalszego ruchu postepowego, odsu¬ wa hak 12 od prowadnicy 25 i wraca na swa pozycje poczatkowa (fig. 10). Hak 12 podnosi sie do góry, jego sworzen 24 nie jest juz w rowku prowadzacym 26, lecz opiera sie o wewnetrzna powierzchnie prowadzaca 35 prowadnicy 25 oraz na ograniczniku 36. Nastepnie hak 12 przechyla prowadnice 25 az do polozenia, w którym opiera sie ona o ogranicznik 37. W dalszym ciagu swego ruchu wznoszacego, hak 12 odsuwa sie od pro¬ wadnicy 25, unoszac wyjety odlew 2 z formy 3a 5 i utrzymuje go w zawieszeniu.Podwójne urzadzenie w ukladzie I i II, korzystnie pracujacych jednoczesnie przy wyjmowaniu odle¬ wów form na dwóch przenosnikach odlewni¬ czych 1 i la, pozwala na uzyskanie wysokiej wy- 10 dajnosci produkcji.Urzadzenie w ukladzie II z ruchoma rama 33 z/lub bez lopaty 32 moze byc równiez wykorzy¬ stywane do wyjmowania odlewów z bezskrzynko- wych form piaskowych przenosnika pojedynczego, 15 takiego jak przenosnik 1. W przypadku gdy uklad nie ima lopaty 32, wówczas korzystnie pionowa powierzchnia czolowa 39 (fig. 10) ruchomej ra¬ my 33 ma dostatecznie duza powierzchnie do wy¬ warcia nacisku na hak 12. PL