Wynalazek niniejszy dotyczy mecha¬ nizmów nastawiajacych do przesuwania wzglednie poruszania czesci maszyn, w szczególnosci zas organów fotograficznych maszyn zecerskich, w kierunku osiowym lub obrotu o uprzednio dokladnie okreslone dlugosci lub katy.Wiadomo, ze, zapomoca szeregu orga¬ nów, bedacych w pewnym geometrycznym stosunku dc siebie, mozna otrzymac liczne przesuniecia danej czesci maszyny zecer¬ skiej o pewne okreslone dlugosci. I tak, sto¬ suje sie w maszynach drukarskich, zecer¬ skich i odlewniczych grupy klinów, których katy sciete sa wedlug jednostek geometrycz¬ nych, wokuiek czego przez uklad szeregu klinów mozna, przy pomocy organów przekazujacych, spowodowac zadane prze¬ suniecie odpowiedniej czesci maszyny, W danym wypadku nastawienie odbywa sie wskutek ruchu samych klinów, tak, ze za¬ leznie od ilosci przesunietych klinów oby¬ dwa lozyska oporowe, miedzy któremi u- mieszczone sa te kliny, zostaja wysuniete lub zblizone w celu przeniesienia tego prze¬ suniecia! przy pomocy trzeciego stalego lo¬ zyska oporowego na odpowiednia czesc maszyny, Wprawienie w ruch tych klinów odbywa sie zapomoca odpowiednich me¬ chanizmów dzwigniowych, przyczem dzia-lanie takowych spowodowane jest przez urzadzenie rozrzadcze uruchomione scie- snionem powietrzem; Niniejszy wynalazek ma zastosowanie do fotograficznych maszyn zecerskich, w których rozrzad odbywa sie sposobem e- lektrycznym. Rozrzad bowiem powietrzny oraz mechaniczne wprawianie w ruch po¬ szczególnych organów przesuwajacych po¬ woduje wielkie komplikacje w budowie ca¬ lego przyrzadu i naraza takowy na czeste uszkodzenia wskutek koniecznosci uzycia licznych mechanizmów dzwigniowych.Wynalazek niniejszy dostarcza wiec przyrzadu rozrzadczego elektrycznego, bardzo porecznego wskutek niezwyklej prostoty czesci przesuwajacych i zupelnie pewnego w dzialaniu. Poza tern, dwie od¬ miany wykonania przyrzadu pozwalaja u- skuteczniac przesuniecia odpowiedniej cze¬ sci maszyny badz w kierunku podluznym, badz dokola pewnej osi. Przesuniecia po¬ wodowane sa sposobem elektromagnetycz¬ nym, a"*poszczególae czesci przesuwajace, zlozone z kilku czesci, umieszczone sa luz¬ no miedzy jednym stalym, a drugim rucho¬ mym wystepem. Ten ostatni polaczony jest bezposrednio z czescia sprzegajaca, utrzy¬ mujaca na miejscu dana czesc maszyny podczas uskuteczniania przesuniecia. Prze¬ suniecie czesci nastawiajacych odbywa sie zapomoca odpowiednich dzwigni, wpra¬ wianych w ruch, jak to zaznaczono wyzej, sposobem elektromagnetycznym, tak, ze w danym wypadku, czesci te sa przesuniete naprzód, prostopadle do kierunku ich ru¬ chu na powierzchnie wykazujace róznice wysokosci i stosownie do tych róznic wyso¬ kosci przesuwaja czesci w kierunku ruchu, przez co powiekszaja odleglosc miedzy sta¬ lym a ruchomym wystepem. Róznice wy¬ sokosci przy poszczególnych czesciach sa rózne i sa miedzy soba w pewnym geome¬ trycznym stosunku, jak to zwykle bywa stosowane, tak, ze otrzymac mozna wielka ilosc przesuniec zaleznie od wzbudzenia poszczególnych elektromagnesów, wpra¬ wiajacych w ruch rózne czesci nastawiaja¬ ce.Poniewaz jednak, przy uzytem urzadze¬ niu, nie mozna otrzymac wiekszych prze¬ suniec jednorazowo, musi w tym wypadku przesuwana czesc maszyny byc na pewien czas odlaczona od mechanizmu i przytrzy¬ mana, tak, aby sprzeglo ruchomej czesci przyrzadu moglo powrócic do pierwotnego polozenia, zeby znów polaczyc sie z cze¬ scia maszyny dla dalszego jej przesunie¬ cia.Tego rodzaju mechanizm przesuwajacy moze znalezc zastosowanie we wszystkich wypadkach, w których pewne przesuniecie czesci danej maszyny lub narzedzia od¬ bywa sie sposobem elektrycznym.Obydwie odmiany wykonania, przedstaw wione na zalaczonych rysunkach jako przyklady, sa przeznaczone do fotograficz¬ nej maszyny zecerskiej; fig, 1 przedstawia przekrój podluzny mechanizmu nastawia¬ jacego wedlug pierwszej odmiany wykona¬ nia, z czesciowym widokiem bocznym cze¬ sci nastawiajacych, fig, 2 — widok kólka wlaczajacego czesci nastawiajace, fig. 3 — przekrój poprzeczny fig, 1 i 4, fig, 4 — widok zgóry fig, 3 w zmniejszonej skali, fig, 5 — ogólny widok boczny drugiej for¬ my wykonania, fig, 6 — przekrój poprzecz¬ ny fig. 5, fig, 7 — widok zgóry fig, 5, przy- czem dla uwidocznienia budowy dolnych czesci górne czesci sa w polowie usuniete.Fig, 8 do 11 — szczególy czesci pierwszej formy wykonania w róznych widokach lub w przekroju, W przykladzie wykonania przedstawio¬ nym na fig, 1 — 4 i 8 — 11, oslona 1 po- siada, na obu koncach, obrotowo umocowa¬ ne kolnierze 2 i 3 polaczone mostkiem 4.Mostek 4 zaopatrzony jest w pewna ilosc elektromagnesów 5, odpowiadajaca ilosci czesci nastawiajacych, znajdujacych sie w oslonie 1. Kolnierz 2 polaczony jest ogni- — 2 —wem 6 z korbka 7, umocowana na wale 8, obracanym stale podczas dzialania przy¬ rzadu przez odpowiednie zródlo energji.Wskutek tego ruchu, utrzymywane sa, za posrednictwem korbki 7, kolnierze 2 i 3 o- raz czesci do nich przymocowane w sta¬ lym ruchu wahadlowym.Czesci przymocowane do kolnierzy 2 i 3 skladaja sie z pewnej ilosci dzwigni 10, 11, których dlugie ramiona 11 umieszczo¬ ne sa pod elektromagnesami 5a, 5b, 5c, 5d i moga obracac sie dokola trzpienia 9 przymocowanego do obu kolnierzy 2 i 3.Przy wzbudzeniu jednego z elektromagne¬ sów, przyciaga jego kotwica ramie 11 wbrew dzialaniu sprezyny 12. Sprezyny % 12 umieszczone ?a na trzpieniu równiez przymocowanym do obu kolnierzy 2 i 3 i utrzymuja ramiona 11 w pewnej odleglo¬ sci od kotwicy elektromagnesów, gdy tako¬ we nie sa wzbudzone, W samej oslonie 1 znajduja sie czesci nastawiajace na wale 17, skladajace sie z tulei 15 i nasady 16. Wal 17 jest polaczo¬ ny z czescia maszyny lub narzedzia, która ma byc przesuwana w kierunku podluz¬ nym. ^ ; :jr|:!*|[ffi[ Tuleja 15 zaopatrzona jest w podluzne wyciecie 15a, w którem naklinowane jest kolo 14, majace przesuwac sie w kierunku podluznym i posiadajace zeby 13, wystaja¬ ce z oslony 1, o które zazebia sie czesc 10 dzwigni 10, 11, gdy elektromagnes zostaje wzbudzony. Jezeli jednak takowy nie jest wzbudzony, czesc 10 nie styka sie z kolem 14 i caly przyrzad wlaczajacy, polaczony z kolnierzami 2 i 3, waha sie swobodnie tam i zpowrotem, bez dalszego wlaczania innych kól 14* Poszczególne czesci oslony 1 przedzie¬ lone wycieciami do kól 14 polaczone sa poprzeczna plyta tak, ze caly przyrzad moze byc z latwoscia umocowany na odpo¬ wiedniej podstawie.Jak to przedstawiono na fig. 8 i 9 tu¬ leja 15 posiada zeby 22 w ilosci, odpo¬ wiadajacej ilosci zebów kola 14 fw danym wypadku szesc). Zeby te zaopatrzone sa w jedna powierzchnie boczna 22a, a podsta¬ wa zeba 226 znajduje sie pod zewnetrzna powierzchnia pierscieniowa 24 tulei. Przy tego rodzaju budowie moze byc odleglosc miedzy ta zewnetrzna powierzchnia pier¬ scieniowa 24 a powierzchnia górna zebów 23 najdokladniej okreslona i tuleja 15 od¬ powiednio obrobiona.Wewnatrz tulei 15, luzno na wale 77 umocowanej, znajduje sie nasada 16, któ¬ ra jednak zabezpieczona jest przed obra¬ caniem sie przez klin sprezynowy, umie¬ szczony w wycieciu walu 17. Na dwóch bob¬ kach przeciwleglych nasady 16 znajduja sie trzpienie 25, których konce opieraja sie o powierzchnie pierscieniowa 24, gdy nasa* da wsunieta jest calkowicie do tulei.Gdy wszystkie czesci nastawiajace {w danym wypadku cztery) znajduja sie w o- slonie 1, opiera sie ostatnia tuleja 15 o czesc zamykajaca 97, a czesc wystajaca nasady opiera sie o tuleje, znajdujaca sie obok.Przednia nasada przytyka do czworo¬ katnego obrzeza 98 walu 17, umocowane¬ go w pokrywie w sposób przesuwalby.Do otrzymywania mozliwie róznorod¬ nych przesuniec walu 17 na dlugosc od jed¬ nej jednostki poczawszy zaleznie od poza¬ danego wyniku, a, oprócz tego, w celu otrzy¬ mywania najdokladniejszego nastawienia w powyzszych granicach musza poszcze¬ gólne czesci nastawialne posiadac rózne wielkosci.Znany sposób stosowania w tym celu szeregu geometrycznego jest tu równiez u- zyty, tak, ze np. wszystkie zeby 22 pierw¬ szej czesci nastawi?jacej posiadaja wiel¬ kosc 1, to znaczy, ze odleglosc powierzch¬ ni pierscieniowej 24 do powierzchni górnej zebów wynosi jedna jednostke. Zeby 22 na¬ stepnej czesci nastawiajacej posiadaja wy¬ sokosc dwóch jednostek, zeby 22 nasiep-% nej czesci maja wysokosc czterech jedno- — 3 —stek, a wysokosc zebów 22 ostatniej czesci nastawiajacej wynosi wreszcie osiem jed¬ nostek. Wysokosc tych zebów 22 na fig. 1 nie jest dokladnie wskazana, zaznaczona jest jedynie drobna róznica miedzy temi zebami.Dla ustawienia na poprzednie miej¬ sca przesunietych ku przodowi czesci na¬ stawiajacych, koniec walu 17 polaczony jest ze sprezyna 26, odciagajaca wal 17 wraz z obrzezem 98 i czesciami polozonemi za niem.Przyrzad wykonany w tej postaci dzia¬ la nastepujaco: Mechanizm obracajacy wal 8 zostaje puszczany w ruch. Korbka 7 obraca sie, powodujac wahadlowy ruch kolnierzy 2 i 3 wraz z czesciami do nich przymocowa¬ nymi i to tak dlugo, dopóki koniec 10 dzwigni 10, 11 znajduje sie nad zebem 13 (fig. 3).Jezeli zas jeden z elektromagnesów 5 zostanie wzbudzony, przyciaga on dzwi¬ gnie 11, której czesc 10 zazebia sie z ze¬ bem 13, co powoduje przesuniecie kola 14 o jeden zab. Jezeli elektromagnes pozosta¬ je nadal wzbudzonym, przy dalszych ob¬ rotach korbki 7, kolnierze 2 i 3 zostaja cofniete ku tylowi, a dzwignia 11 suwa sie po podnoszacej sie powierzchni zeba az do chwili, gdy znów zazebi sie z zebem, powtarza sie wiec znów poprzednia czyn¬ nosc. Jezeli natomiast elektromagnes przestaje byc wzbudzanym po jednem wlaczeniu, czesc 10 dzwigni 10, 11 odsu¬ wa sie od zebów, wskutek czego kolo 14 nie moze byc przesuniete przy nastepnym ruchu naprzód.Poniewaz jednak kolo 14 moze prze¬ suwac sie w kierunku podluznym na tulei 15, zostaje ta ostatnia równiez obrócona, i wraz z przesunieciem ku przodowi o zab 13, zostaje jednoczesnie obrócona o zab 22, przyczem trzpienie 25 slizgaja sie po powierzchni bocznej zeba 22a i przecho¬ dza na górna powierzchnie zeba 23. Na¬ sada przesuwa sie nastepnie ku przodowi i naciska na wszystkie znajdujace sie przed nia tuleje i nasady tudziez na obrzeze 98 i wal 17, gdyz czesc nastawiajaca po¬ wiekszyla sie o wysokosc zeba.Jezeli np. wszystkie elektromagnesy zostana wzbudzone jednoczesnie na prze¬ ciag czasu dostateczny, aby kolo 14 obró¬ cilo sie o jeden zab, wtedy wszystkie tu¬ leje 15 obracaja sie tez o jeden zab, to znaczy, ze trzpienie 25 zostana równiez we wszystkich nasadach przesuniete z po¬ wierzchni pierscieniowych 24 na po¬ wierzchnie górne zebów 22a, az do po¬ wierzchni górnych zebów 23. Skutkiem te¬ go, wszystkie cztery czesci nastawiajace przesuwaja sie ku przodowi i naciskaja obrzeze 98 walu 17, gdyz wszystkie te cze¬ sci wydluzyly sie o kazdorazowa róznice wysokosci zebów 22, zajmujac przez to wieksza przestrzen. Przesuniecie wynosi w danym wypadku 1+2+4+8, t. j. 15 jednostek.Podczas tego przesuniecia wal 17 mu¬ si byc sprzezony z dana czescia maszyny 18, co najlepiej uskutecznic przy pomo¬ cy elektromagnesu 19. Gdy wszystkie trzpienie 25 znajduja sie na górnych po¬ wierzchniach zebów 23, sprzeglo to zostaje wylaczone. W danym wypadku zostaje wzbudzony elektromagnes 21 przymoco¬ wany do stalego wspornika 20, a elektro¬ magnes 19 przestaje byc wzbudzany, tak, ze czesc maszyny 18 zostaje oddzielona od elektromagnesu 19 i przetrzymana przez elektromagnes 21.Przy dalszem wlaczaniu kól 14, az do polozenia koncowego, wchodza trzpienjie 25 na mostki zebów i wszystkie czesci na¬ stawiajace zostaja przesuniete ku tylowi przez obrzeze 98 walu 17 pociagnietego sprezyna 26, bez przesuwania ku tylowi odlaczonej czesci maszyny.Powtarzajac te czynnosc szesc razy (w danym wypadku) mozna w podobny spo¬ sób otrzymac przesuniecie walu 17 wrazze sprzezona z nim czescia maszyny o 6x15 = 90 jednostek w szesciu okresach, co stanowi najwieksza ilosc osiagalna dla danego przykladu.Zaleznie od doboru ilosci czesci nasta¬ wiajacych oraz zebów moze ta najwiek¬ sza ilosc mozliwych przesuniec byc odpo¬ wiednio zwiekszona.Przy zastosowaniu przytoczonego przy¬ kladu, w zaleznosci od czasu trwania wzbudzenia elektromagnesu 5, oraz od te¬ go, który z elektromagnesów 5a, 5b, 5c, 5d zostanie wzbudzony, mozna osiagnac do¬ wolne mozliwosci przesuniec. Tak np. przy wzbudzeniu elektromagnesu 5a o jeden zab, a elektromagnesu 5b o dwa zeby, wal 17 zostanie przesuniety w dwóch okresach o 1+2+2, t. j. o 5 zebów.W drugiej odmianie wykonania przed¬ stawionej na fig. 5, 6, 7, wal 27 polaczony z czescia maszyny majacej byc obracana, moze byc obracany o pewna okreslona * dlugosc wzglednie kat. Moze to byc usku¬ tecznione, tak jak w pierwszym przykla¬ dzie wykonania, przy pomocy czesci na¬ stawiajacych, posiadajacych rózne czesci bedace miedzy soba w stosunku geome¬ trycznym.Przyrzad nastawiajacy znajduje sie na wale 27 i sklada sie z dwóch czesci sprze|- gla, w danym wypadku dwóch krazków magnesu 28 i 29. Jeden z tych krazków stanowi nieruchoma czesc sprzegla to zna¬ czy, ze utrzymuje wal 27 w polozeniu na- danem mu po przesunieciu. Magnes 29 na¬ tomiast umocowany jest luzno na wale i zostaje przycisniety, gdy jest wzbudzony, do krazka 34 znajdujacego sie na wale 27, co powoduje sprzezenie walu 27 z kraz- ' kiem 29 magnesu. Obydwa magnesy moga byc oddzielnie wzbudzone przez umie¬ szczone wewnatrz cewki i izolowane sa od siebie zapomoca krazka 33 z niemagnetycz¬ nego materjalu, np, z mosiadzu. Sposób dzialania magnesów zostanie opisany po¬ nizej, nalezy tu jeszcze tylko wskazac jak magnes 28 zostaje sprzegany z walem 27.W tym celu magnes 28 jest zaklinowany na wale 27, bedac jednak od niego izolo¬ wany. Gdy zostaje on wzbudzony przyci¬ ska sie do krazka nieruchomego lozyska oporowego 31 walu 27 i uniemozliwia wte¬ dy obracanie sie walu 27.Wystep 30, w ksztalcie listewki, odpo^ wiadajacy nieruchomemu wystepowi 97 pierwszej odmiany wykonania, przymoco¬ wany jest w danym wypadku do lozyska 31. Listewka ta przechodzi ponad obydwo¬ ma magnesami i wystaje jeszcze nieco po¬ za magnes 29. Odpowiadajaca obrzezu 98 ruchoma listwa 32 jest przymocowana do ruchomego magnesu 29 i przekazuje temu ostatniemu, przy przesunieciu lub przekre¬ ceniu, swój ruch, tak, ze w stanie wzbu¬ dzonym magnes moze pociagnac w swym ruchu krazek 34 przymocowany do walu 27 i spowodowac w ten sposób obrójt wa¬ lu 27.Czesci nastawiajace (w danym wy¬ padku trzy) skladaja sie z dzwigni 35, 36, 37, mogacych sie obracac dokola walu 27 oraz mniejszych dzwigni 38, 39, 40, znaj¬ dujacych sie przed krazkiem magnesu i wystajacych nieco poza ten krazek, tak aby górne plytki polaczone z temi dzwi¬ gniami mogly wysuwac sie ponad te ma¬ gnesy.Na wewnetrznej stronie tych plytek znajduje sie w kazdej rowek prowadnicy, tak, ze miedzy kazda pare dzwigni moze byc wsuniety przesuwacz 42, 43, 44. Pod¬ czas gdy wystajacy nad temi przesuwa- czami brzeg dzwigni 35, 36, 37 jest zupel¬ nie równy, brzeg zgietych mniejszych dzwi¬ gni 38, 39, 40 jest sciety. Jak to jest uwi¬ docznione na fig. 7 przednia powierzchnia 47 jest polaczona powierzchnia ukosna 46a z podwyzszona tylna powierzchnia 46.Powierzchnie 47 i 46 odpowiadaja po¬ wierzchni pierscieniowej 24 oraz po¬ wierzchni górnej zeba 23 czesci nastawia- jacych w pierwszym przykladzie wykona- — 5 —nia, -i- równiez jak i te ostatnie róznia sie miedzy soba. Róznica miedzy powierzch¬ niami 47 i 46 dzwigni 38 wynosi jedna jed¬ nostke,' dla dzwigni 39 — dwie jednostki, a dla dzwigni 40 — cztery jednostki i t. d.Poszczególne pary dzwigni przytrzy¬ mywane sa przez sprezyne 57 przymoco¬ wana do wystepów ruchomego 32 oraz nieruchomego 30.Przesuwacze 42, 43, 44 sa zaopatrzone w trzpienie 45 opierajace sie o dolna po¬ wierzchnie 47 mniejszych dzwigni 38, 39, 40, gdy takowe znajduja sie w stanie spo¬ czynku.Przed temi dzwigniami umieszczona jest obrotowo dokola 53 dzwignia 52 po¬ ruszana stale tam i zpowrotem przez dzwignie 54b mimosrodowo umocowana na krazku 54 wprawianym w ruch przez obrót walu 54a. Górna czesc dzwigni 52 jest rozszerzona, tak, ze na tej kolistej czesci 52a moga byc umieszczone elektromagne¬ sy 56. Pod temi elektromagnesami znaj¬ duje sie tez w tym samym kierunku wy¬ gieta listwa 51, na której umocowane sa obrotowo dzwignie wlaczajace 48, 49, 50.W polozeniu spoczynku, t. j. gdy elek¬ tromagnes 56 nie jest wzbudzony, górne ra¬ mie dzwigni 48 wzglednie 49 lub 50 jest przyciagniete ku dolowi przez sprezyne 55 tak, ze czesc wlaczajaca znajduje sie nad samem wycieciem 65 przesuwacza 42 wzglednie 43 lub 44. Gdy jeden z elektro¬ magnesów 56 zostaje wzbudzony i wal 54a obracany, ramie 52 wraz z elektromagne¬ sami przesuwa sie w kierunku strzalki IV.Dzwignia 48, wzglednie 49 lub 50, zrobio¬ na z materjalu magnetycznego, zostaje przyciagnieta przez elektromagnes, zacze¬ pia o odpowiednie wyciecie 65 przesuwa¬ cza 42, 43, 44 i posuwa go ku przodowi, tak, ze przy koncu tego przesuniecia ma¬ gnes wraz z przyciagnieta dzwignia 48, 49, 50 zajmuja polozenie oznaczone linja kre¬ skowana na fig. 5, wskutek czego umie¬ szczony na przesuwaczach trzpien 45 prze¬ suwa sie z powierzchni 47 na powierzch¬ nie ukosna do górnej powierzchni 46 dzwi¬ gni 38, 39, 40, przez co zwieksza sie dostep miedzy temi dwiema dzwigniami, a ponie¬ waz dzwignia 38, 39, 40 nie moze przesu¬ nac sie na prawo, dzwignia 35, 36, 37 prze¬ sunie ruchomy wystep 32 o kat A w lewa strone (fig. 6 i 7).Po przesunieciu magnes 56 przestaje byc wzbudzonym, dzwignia wlaczajaca 48, 49, 50 opuszcza przesuwacz 42, 43, 44 i wskutek powrotnego ruchu ramienia 52 zostaje przesuwacz przesuniety do daw¬ nego polozenia przy pomocy sprezyny 41 umocowanej na malej dzwigni 38, 39, 40.Odstep miedzy dzwigniami zmniejsza sie wiec znów, a wystep 32 wraz z dzwigniami 35, 36 zostaje przesuniety zpowrotem do polozenia spoczynku.Zaleznie od ilosci wzbudzonych magne¬ sów, moze byc przesuniecie wzglednie ob¬ rót wystepu 32 wzglednie krazka magne¬ su 29 zwiekszony.Jezeli np. zostaje wzbudzony srodko¬ wy magnes, srodkowa czesc nastawiajaca zostaje zwiekszona o dwie jednostki, t. j. wystep 32 i krazek magnesu 29 zostaja ob¬ rócone o dwie jednostki. Przy wzbudzeniu pierwszego i drugiego magnesu dodaja sie dzialania pierwszej i drugiej czesci nasta¬ wiajacej, powodujac obrót o 1+2=3 jednostki. Przy wzbudzeniu tylko trzecie¬ go magnesu otrzymuje sie obrót o cztery jednostki, gdy dzialaja pierwszy i trzeci magnes obrót danej czesci maszyny wy¬ niesie piec jednostek; przy wzbudzeniu drugiego i trzeciego magnesu — szesc jed¬ nostek, przy wzbudzeniu wszystkich ma¬ gnesów — siedem jednostek.Sposób dzialania przyrzadu jest naste¬ pujacy: Dla unikniecia niepozadanego obrotu walu 27 polaczonego z dana czescia ma¬ szyny lub narzedzia, zostaje magnes 28 w normalnym stanie stale wzbudzony. Linje sil wzbudzone przez uzwojenie elektroma- — 6 —gnesu przecinaja równiez sasiadujaca ply¬ te nieruchomego lozyska 31 i przytrzymu¬ ja w ten sposób magnes 28 polaczony z walem 27, tak, ze ten ostatni nie moze sie obracac.Gdy wal 27 ma byc obrócony wraz z czescia maszyny z nim polaczona, zostaje wzbudzony magnes 29, przez co laczy sie on z krazkiem 34 umocowanym na wale 27, tak, ze gdy magnes 29 obraca sie, po¬ ciaga on za soba wal 27; magnes 28 prze¬ staje byc wtedy wzbudzony przez co oswo- badza wal 27, który moze obracac sie o kat zalezny od ilosci wzbudzonych magne¬ sów 56, np. moze byc obrócony o 19 jedno¬ stek, w trzech okresach.W pierwszym okresie zostana wzbu¬ dzone wszystkie trzy elektromagnesy 56, co powoduje obrót walu o siedem jedno¬ stek, w sposób opisany powyzej. Magnes 28 zostaje nastepnie wzbudzony, przytrzy¬ mujac wal 27, a magnes 29 przestaje dzia¬ lac, powodujac powrót do stanu spoczyn¬ ku czesci nastawiajacych, bez poruszania walu. Podobnie jak i w pierwszym okre¬ sie, zostaje nastepnie wal obrócony o dal¬ sze siedem jednostek. Wreszcie, w trze¬ cim okresie, zostaja wzbudzone tylko pierwszy i trzeci elektromagnes 56, przez co otrzymuje sie obrót walu jeszcze§o piec jednostek. W ten sposób zostal wal 27 ob¬ rócony w trzech okresach o 7+7+5=19 jednostek, podczas gdy jak to zaznaczono powyzej wszelkie inne przesuniecia byly uniemozliwione przez magnes 28.Zaleznie od ilosci uzytych par dzwi¬ gni oraz od wyboru jednostki przesuniecia wzglednie obrotu, mozna otrzymac, po¬ dobnie jak i w pierwszej postaci wyko¬ nania, kazde zadane przesuniecie wzgled¬ nie obrót. Poszczególne czynnosci nasta¬ wiajace odbywaja sie tak szybko jedna po drugiej, ze w najkrótszym do pomyslenia czasie otrzymac mozna najwieksze zada¬ ne przesuniecie lub obrót.ZasU*zezetiia pittffttowe. *' 1. Mechanizm nastawiajacy do przesu¬ wania maszyn lub narzedzi, w szczegól¬ nosci fotograficznych raiaszyn zecerskich, w kierunku osiowym lub obrotowym o dokladnie zgóry okreslone dlugosci lub katy, w którym czesci nastawiajace, w ce¬ lu otrzymania jak najwiekszej mozliwosci nastawiania, znajduja sie w stosunku geomefrycznyih do dowolnej jednostki, znamienny tern, ze ruchome czesci nasta¬ wiaj ace umieszczone sa miedzy jedna nie¬ ruchoma a druga ruchoma czescia, bezpo¬ srednio polaczona przy pomocy samoczyn¬ nie wylaczanego sprzegla z czescia maszy¬ ny lub narzedzia majaca byc przesuwana wzglednie obracana, przyczem dlugosc czesci nastawiajacej moze byc zwiekszona przez wlaczenie do takowej, prostopadle do kierunku jej ruchu, przy pomocy trzpie¬ ni slizgajacych sie po pochylych po¬ wierzchniach lub podobnego urzadzenia, odpowiedniej czesci dodatkowej, wskutek czego odleglosc miedzy nieruchoma a ru¬ choma czescia polaczona z maszyna moze byc mniej lub wiecej zwiekszona, zaleznie od ukladu poszczególnych czesci nastawia¬ jacych. 2. Mechanizm nastawiajacy wedlug zastrz. 1, znamienny tern, ze wlaczanie po¬ szczególnych czesci nastawiajacych w kie¬ runku prostopadlym do ich ruchu zostaje spowodowane dzialaniem elektromagne¬ sów, wzbudzonych stosownie do zadanego przesuniecia wzglednie obrotu, na pola¬ czone z niemi dzwignie wlaczajace lub po¬ dobne urzadzenia. 3. Mechanizm nastawiajacy wedlug zastrz. 1 i 2, do przesuwania czesci maszy¬ ny lub narzedzia, znamienny tern, ze cze¬ sci nastawiajace, umieszczone jedna za druga dokola walu (17) majacego byc przesuwanym, skladaja sie z mogacej ob¬ racac sie tulei (15) zaopatrzonej na przed¬ niej stronie w zeby (22) oraz nasady (16), — 7 —mogacej przesuwac sie w kierunku po¬ dluznym i posiadajacej dwa boczne trzpie¬ nie lub podobne urzadzenia, tak, ze gdy tuleja (15) zostanie obrócona przez kolo (14), nasada (16) slizga sie swemi trzpie¬ niami (25) z dolnej, wystajacej nieco po¬ nad podstawe zebów powierzchni pier¬ scieniowej (24), przez powierzchnie po¬ chyle na powierzchnie górna zebów (23), dzieki czemu czesc nastawiajaca zostaje zwiekszona o odleglosc miedzy powierzch¬ nia pierscieniowa (24) a górna powierzch¬ nia zeba (23). 4, Mechanizm nastawiajacy wedlug zastrz. 1 i 2, do obracania czesci maszyny lub narzedzia, znamienny tem, ze czesci nastawiajace skladaja sie z dzwigni (35, 36, 37), mogacej obracac sie dokola walu (27), z dzwigni zgietej (38, 39, 40), zaopa¬ trzonej w powierzchnie pochyla i wznie¬ sienie (46) oraz z przesuwacza (42, 43, 44) posiadajacego trzpien (45) lub podob¬ ne urzadzenie, mogacego byc przesuwanym zapomoca dzwigni wlaczajacej (48, 49, 50), tak, ze para dzwigni moze byc wylaczona przez trzpien (45) w chwili wejscia tako¬ wego na wzniesienie (46). 5. Mechanizm do maszyn zecerskich wedlug zastrz. 1, znamienny tem, ze wal majacy byc nastawiany moze byc sprze¬ gany naprzemian przez dwa oddzielne ma¬ gnesy lub podobne urzadzenia, z których jeden polaczony jest bezposrednio z ru¬ choma czescia, obracajac wal wraz z nia podczas okresu sprzezenia, a drugi sprze¬ ga natomiast wal w odpowiednich okre¬ sach z nieruchoma czescia urzadzenia dla uniemozliwienia obrotu jego w tym cza¬ sie, Edgar Kenneth Hunter.Johannes Robert Carl August Zastepca: M. Skrzypkowski, rzecznik pateatowy.Do opisu patentowego Nr 7451.Ark. i. "177777777777777777777777777777777777777777,Do opisu patentowego Kr 7451.Ark. 2. ai so EVJir,5 x H s.b.Do opisu patentowego Nr 7451.Ark. 3.Fi g.8 15- S4 42i3Bi/4i43 Fie.g. 30 -44 -mMT £5 16 Fi G.ll.Druk L, Boguslawskiego, Warszawa. PL