PL7293B1 - Sposób i urzadzenia mechaniczne do wyrównywania desek o krawedziach surowych w maszynie do obcinania krawedzi lub w maszynach podobnych. - Google Patents

Description

Wynalazek ma na celu zastapienie nie¬ dogodnego ustawiania recznego w maszy¬ nie do obcinania krawedzi1 desek zapomo- ca mechanicznego ustawienia przedmiotu w ten sposób, aby linja ciecia przechodzila w kierunku najdogodniejszym w stosunku do nierównosci surowej krawedzi. Do osia¬ gniecia tego celu przesuwanie poprzeczne obrabianego przedmiotu nie wystarcza, gdyz nie chodzi tu tylko o to, aby linja cie¬ cia przechodzila przez dno najglebszego wydrazenia w krawedzi. Strata drzewa podczas obcinania krawedzi deski zalezy równiez od kierunku jej ruchu wzgledem narzedzia tnacego. Wychodzac z tego zalo¬ zenia wynalazek ma na celu zmechanizo¬ wanie nietylko poprzecznego ustawienia obrabianego przedmiotu wzgledem linji cie¬ cia, lecz równiez obracanie tegoz w takie polozenie, w którem linja ciecia przechodzi w kierunku odpowiadajacym najoszczed¬ niejszemu zuzytkowaniu materjalu.Wynalazek znamionuje sie glównie tern, ze przed podprowadzeniem obrabianego przedmiotu pod narzedzie tnace, odleglosci linji ciecia do dna poszczególnych zagle¬ bien w krawedzi tegoz przedmiotu zostaja w tern polozeniu samoczynnie wymierzone przy pomocy dzwigni, kolków lub srodków podobnych, tak zwanych „macek", rucho¬ mych w kierunku poprzecznym lub uko¬ snym wzgledem linji ciecia, tudziez! ograni¬ czajacych i okreslajacych posrednio lub bezposrednio przesuniecie poprzeczne obra-bianego przedmiotu dla kazdej jego czesci, której zaglebienie zostalo przez macke wy¬ mierzone zosobma.Dla osiagniecia pozadanych wyników mozna stosowac rozmaite sposoby poste¬ powania w zaleznosci od ruchu, jakiego udziela sie obrabianemu przedmiotowi pod¬ czas okreslenia i po okresleniu przez macki pozadanych pomiarów krawedzi.Najprostszy sposób polega na po- przecznem przesuwaniu przedmiotu ku mackom dopóki nie zatrzymaja go one w polozeniu odpowiedniem, poczem przed¬ miot ten zacznie sie przesuwac pod na¬ rzedzie tnace w kierunku podluznym rów¬ nolegle do linji ciecia.Inny sposób polega na tern, ze obrabia¬ ny przedmiot przesuwa sie podluznie przy pomocy macek, które podczas tego ruchu okreslaja glebokosc wnek w krawedzi, po¬ czem przedmiot zostaje przesuniety w kie¬ runku poprzecznym w te lub owa strone, albo najpierw w jedna potem zas w druga strone, dopóki nie osiagnie nalezytego po¬ lozenia w stosunku do linja ciecia, Wresz¬ cie przedmiot znowu sie przesuwa w kie¬ runku podluznym pod narzedzie tnace, W tym wypadku zamiast przedmiotu moze ulegac przesuwaniu w kierunku po¬ przecznym narzedzie tnace.Do najwlasciwszego zamocowania ob¬ rabianego przedmiotu mozna równiez stoso¬ wac rozmaite sposoby. Jeden z nich pole¬ ga na tern, ze krawedz, która ma byc wy¬ mierzana, przylega do prostolinjowej pro¬ wadnicy, równoleglej do linji ciecia, lub tez ostrza macek moga same przez sie tworzyc linje równolegla do linji ciecia w ten spo¬ sób, iz obrabiany przedmiot zajmie juz przy zalozeniu w maszyne polozenie o tyle pewne, o ile to wogóle jest mozebne w urza¬ dzeniach podobnych. Takie ustawienie przedmiotu nie moze jednakze zapewnic najmniejszej straty materjalu, lecz przed¬ miot musi byc w tym celu odpowiednio ob¬ rócony, aby przewidywana llnja lajczyla dno najwiekszego zaglebienia w krawedzi przedniej polowy przedmiotu z dnem naj¬ wiekszego zaglebienia tylnej polowy przed¬ miotu oraz aby linja ta zajela polozenie równolegle do linji ciecia, i wreszcie po¬ kryla, na skutek dokonanego poprzecznego przesuniecia, linje ciecia. ¦' Macki okreslajace zaglebienia moga pracowac w sposób rozmaity, zaleznie od tego, czy pomiar wykonywa sie w stanie spoczynku przedmiotu czy tez podczas przesuwania sie tegoz w kierunku poprzecz¬ nym ku „mackom" albo tez podczas ruchu podluznego. Stosownie do tych rozmaitych rodzajów pracy macki moga pc^iadac ru¬ chy posuwiste, wymierzajac przytem pod- cras poprzecznego ruchu przedmiot lub tez ruchy obrotowe, okreslajac nierównosci podczas podluznego ruchu przedmiotu. W razie pomiaru w stanie spoczynku przed¬ miotu macki powinny jednoczesnie z po¬ miarem wykonywac ruch odpowiadajacy wskazanemu powyzej ruchowi przedmiotu i byc dostosowane do rodzaju ruchów wy¬ zej wymienionych.Gdy ma sie do czynienia z przedmiotem niezbyt cienkim, stosuje sie wtedy szereg macek pracujacych na górnej krawedzi i ta- kiz szereg macek pracujacych na krawedzi dolnej przedmiotu, w tym mianowicie celu, aby uzyskac pewnosc, iz wszystkie nierów¬ nosci, wywierajace wplyw na prawidlowe umieszczenie przedmiotu, zostaly wymie¬ rzone. Im krótsza jest odleglosc pomiedzy mackami, tern dokladniejsze bedzie usta¬ wienie przedmiotu.Ponizej opisane sa szczególowo urza¬ dzenia stosowane do dwóch glównych ru¬ chów, a mianowicie do ruchu poprzecznego przedmiotu podczas pomiaru i do ruchu po¬ dluznego przedmiotu podteas pomiaru, przyczem z posród wielu mozliwych od¬ mian przy wykonaniu opisujemy pokrótce tylko niektóre, Zalaczone rysunki przedstawiaja tytu- — 2 -lem przykladu niektóre formy wykonania wynalazku.Fig. 1, 2 i 3 wyobrazaja przekrój po¬ przeczny oraz rzut przedni i poziomy urza¬ dzenia z przesuwanemi mackami; fig. 4 — szczegól macek w skali wiekszej; fig. 5 i 6 — szczegól przyrzadu zatrzymujacego macki w rzucie bocznym, w polozeniach ha¬ muj acem i niehamujacem; fig. 7 — ten sam szczegól w rzucie poziomym i fig. 8 i 9 uwidoczniaja schematycznie rzut poziomy i rzut boczny przyrzadii z obracalnym me¬ chanizmem Urzadzenie przedstawione na fig. 1—7 zaopatrzone jest, przy wskazanym wzgled¬ nie grubym przedmiocie 31, w dwa szeregi macek lezacych jedna nad druga, w ten sposób, aby macki la szeregu górnego mo¬ gly odmierzac górna linje krawedzi przed¬ miotu, zas macki Ib szeregu dolnego — dolna linje tej krawedzi Macki moga sie przesuwac w oprawie 32 w kierunku pionowym wzgledem podluz¬ nego kierunku przedmiotu. Poza tern macki tworza dwa zespoly podluzne, z których je¬ den sluzy dla przedniej, drugi zas dla tyl¬ nej polowy przedmiotu. Kazdy zespól po¬ siada jedna macke zaopatrzona w palce 33, z wycietemi w nich szparami 34. Te dwie macki nazywa sie w opisie dalszym „za- trzymami", poniewaz hamuja przedmiot podczas jego ruchu poprzecznego, lub tez ograniczaja jego posuw, gdy przesunie sie on w polozenie odpowiadajace linji ciecia.Lacznie z krazkami 34 pracuje odpo¬ wiednia ilosc cienkich plytek 36 obracaja¬ cych sie okolo czopa 35, a których konce 37, lezace w obrebie zatrzymu, porusza pla¬ ska sprezyna 39 (najlepiej oddzielna dla kazdej plytki), usilujaca wepchnac plytke w którakolwiek ze szczelin 34. Drugi koniec 36 tych plytek uruchomia odbijak 40, po¬ laczony stalowa lina przerzucona przez krazki 42 i 43, z jednym z dwóch krazków 44a, 44b, zlaczonych sznurem bez konca w ten sposób, ze gdy jeden z nich 44a, lub 44bf obraca sie w jednym kierunku, drugi krazek musi obrócic sie w kierunku prze¬ ciwnym. Kazdy krazek 44a, lub 44b laczy sie z klapa 46a lub odpowiednio 46b, obra¬ cajaca sie okolo jednej ze swych krawedzi w ten sposób, ze klapa wykonywa te same ruchy co krazek lub odpowiednio krazek wykonywa te same ruchy co klapa. Klapy 46a i 46b opieraja sie o zgrubienia 47a, 47b macek la lub Ib i moga sie obracac tylko wtedy, gdy poszczególne macki jednego ze¬ spolu przesunely sie o tyle wewnatrz, ze zgrubienia poszczególnych macek zespolu wyszly ze sfery dotyku odpowiedniej kla¬ py. Zajdzie to wtedy, gdy krawedz koncowa zgrubienia 47a, 47b macki, która zostala wsunieta ostatnia, opu¬ sci odpowiednia klape. Klapy sa u- regulowane w ten sposób, ze konce ma¬ cek przypadaja na linji ciecia wtedy, gdy wolne krawedzie klap pokryja soba rzeczo¬ ne koncowe krawedzie zgrubien 47a, 47b.Zespól macek kazdej polowy maszyny po¬ siada swoje osobne klapy 46a, 46b, które rozposcieraja sie wzdluz calej dlugosci od¬ powiedniej polowy maszyny, skad wynika, ze zgrubienia poszczególnych macek obu szeregów odpowiadajacego zespolu musza opuscic swe klapy 46a, 46b, zanim jaka¬ kolwiek z nich uzyska moznosc obrotu.Gdy zgrubienie 46a, 47b macki zagle¬ bionej na ostatku ominie krawedz jakiej¬ kolwiek klapy 46a, 46b, sprezyna 48 na¬ cisnie nadól górna klape 46a, i jednoczesnie obróci sie do góry, dzieki polaczeniu sznu¬ rowemu 45, klapa dolna 46b. Równoczesnie lilia 41 przeniesie ten ruch na plytki 36, i te z posród nich, które przypadaja naprzeciw którejkolwiek ze szpar 34 w walcu 33, zo¬ stana natychmiast wsuniete w te szpary od¬ powiednia sprezyna 37, zapobiegajac tern dalszemu ruchowi zatrzymu, a zatem i ru¬ chowi poprzecznemu tej polowy obrabia¬ nego przedmiotu, na która dzialaja zatrzy- my.Jak to wskazano powyzej, macki sa po- - 3 —dzielone na dwa zespoly dla jednej i dru¬ giej polowy przedmiotu, pracujace nieza¬ leznie od siebie. Kazdy zespól posiada swe klapy 46 i plytki 36 oraz jeden pedal nozny 49, polaczony pradem 50 z odpowiednia klapa 46b w ten sposób, ze klapy 46b, 46a, po nacisnieciu na odpowiedni pedal, obra¬ caja sie, tracac lacznosc z mackami i zwal¬ niajac je, co daje moznosc dalszego po¬ przecznego przesuwania macków a wiec i przedmiotu. Urzadzenie to stosuje sie np. wtedy, gdy przedmiot posiada takie braki1, jakich nie mozna wymierzyc zapomoca ru¬ chów, a co wywoluje koniecznosc odrecz¬ nego nastawienia przedmiotu, czemu macki nie powinny przeszkadzac, Oba pedaly obu polów maszyny mieszcza sie obok siebie w ten sposób, iz w razie potrzeby mozna ) nacisnac jedna noga.Gdy ruch poprzeczny przedmiotu zosta¬ nie powstrzymany zapomoca zatrzymów o- bu zespolów macek we wlasciwem poloze¬ niu, odpowiadajacem linji ciecia, krazki 22 naciskaja wtedy samoczynnie zgóry przed¬ miot, zapobiegajac przypadkowemu przesu¬ nieciu isie tegoz. Ruchy ityah krazków wy¬ woluje wal ksiukowy 51, umieszczony po krótkiej stronie maszyny i uruchomiany me¬ chanizmem napedowym maszyny. Wal ten dziala na krazki 22, zapomoca tarczy ksiu¬ kowej 52, dzwigni 53, preta 54, nakretek zatrzymujacych 55, ramion 56 i korb 57 w ten sposób, ze w chwili pozadanej kraz¬ ki opadaja na obrabiany przedmiot a po¬ niewaz przytrzymuja go na miejscu kraz¬ ki, których nacisK na przedmiot mozna re¬ gulowac sprezynami 70, dzialajacemu za¬ pomoca ramion 71 na waly 57 krazków, czynnosc macek i zatrzymów na tern sie konczy i narzady te nalezy cofnac, aby otworzyc miejsce dla podluznego ruchu przedmiotu. W tym celu plytki 36 usuwa¬ ja sie w nastepnej chwili z pod dzialania szczelin 34, a zatrzym 33 zostaje prowadzo¬ ny w ten sposób, iz tarcza ksiukowa 58, umocowana na wale 51, porusza dzwignie 59, która naciska na pret 50, odsuwajac z drogi zgrubien 47a, 47b klapy 46a, 46b, przyczem plytki 36 zostaja wyciagniete ze szpar 34. Teraz zwolnione zatrzymy i resz¬ ta macek zostaja odciagniete wstecz sanka¬ mi 60, których czesc dolna 61 dziala na macki la szeregu dolnego obu zespolów a czesc górna 62 na macki la szeregu górne¬ go macek obu zespolów. Ruchy tych sa¬ nek (suwaka) wywoluje wal ksiukowy 51 przy pomocy tarczy ksiukowej 63, dzwigni 64, preta 65, dzwigni kolankowej 66 i preta 67. Dzwignia 64 utrzymuje sie w stanie przycisnietym do tarczy ksiukowej 63, zapomoca sprezyny 68, preta 65 i dzwi¬ gni 69.Po cofnieciu sie macek zabierak 30 lan¬ cucha napedowego 72 chwyta tylny koniec przedmiotu i posuwa tenze naprzód ku na¬ rzedziu tnacemu. Tarcza 63 porusza zno¬ wu, jak poprzednio, saroki 60 w kierunku przeciwnym, powodujac powrót wszystkich macek do polozenia roboczego. Podczas tego ruchu krawedzie 61 i 62 sanek dzialaja na zgrubienia 46b, 46a podczas gdy w czasie ruchu poprzedniego wstecznego krawedzie oddzialywaly na inne zgrubienia 73 lub kolnierze 74 macek. Teraz mozna ustawic nowy przedmiot obrabiany i poddac go temu samemu postepowaniu.Podczas ruchu poprzecznego przedmio¬ tu w kierunku macek moze sie zdarzyc, ze lancuch napedowy 72, przesuwajacy sie podczas pracy maszyny ustawicznie na¬ przód, bedzie usilowal wskutek tarcia prze¬ sunac przedmiot w kierunku podluznym.Do zapobiezenia temu niepozadanemu ru¬ chowi sluzy krazek powstrzymujacy 75, na¬ ciskajacy przy pomocy sprezyny 76 na przedni koniec przedmiotu. Dopiero gdy zabierak 30 uchwyci przedmiot, nacisk sprezyny 70 zostaje przezwyciezony i przed¬ miot bedzie mógl sie przesuwac naprzód, przyczem krazek 75 bedzie sie toczyl po po¬ wierzchni przedmiotu tam i zpowrotem.Aby móc obrabiac przedmioty rozmaitej - 4 —grubosci o rozmaitych katach pochylenia krawedzi z najmniejsza strata materjalu, oba szeregi macek la9 2b powinny miec moznosc poziomego i pionowego przesuwa¬ nia sie wzgledem siebie i linji srodkowej przedmiotu.W kierunku poziomym oba szeregi ma¬ cek mozna przesuwac zapomoca nakretki 77 umieszczonej na wrzecionie pociagowem 65 i regulujacej odleglosc pomiedzy dzwi¬ gniami kolankowemi 66 a dzwignia 64 wzdluz preta pociagowego 65. Przy zwiek¬ szeniu sie tych odleglosci zewnetrzne polo¬ zenia krancowe sanek 60 a zatem i odle¬ glosc szeregów macek zostana odsuniete od przedmiotu ku wnetrzu maszyny i odwrot¬ nie.W stosunku do siebie szeregi macek mo¬ ga byc przesuniete w kierunku poziomym w ten sposób, iz czesc 62 sanek moze sie przesuwac wzgledem sanek 60. Czesc 62 zaopatrzona jest we wpust poziomy 70, przez który przechodzi sruba 62 wiazaca te czesc z suwakiem 60, dzieki czemu ta czesc 62 moze sie przesuwac w plaszczyznie po¬ ziomej wzgledem sanek 60, wobec czego szereg macek la moze sie przesuwac w plaszczyznie poziomej wzgledem szeregu Ib.Dzieki temu uzyskuje sie moznosc odcina¬ nia krawedzi pod dowolnemi katami.Lozysko sterownicze 80a górnego szere¬ gu macek la moze sie równiez przesuwac w plaszczyznie poziomej w stosunku do lozyska 80b szeregu dolnego Ib, zapomoca poziomego wpustu 81 i sruby u^tawczej 82.Wpust 81 miesci sie przy lozysku kieruja- cemf a sruba 82 przy podstawie maszyny.Lozysko 80a, jak równiez czesc 62 sanek moga sie slizgac prócz tego w plaszczyznie pionowej zapomoca pionowych wpustów 83, 84, utworzonych w podstawie maszyny w sankach 60 i przez które przechodza sruby ustawcze 82 i 73. Poniewaz klapa 46a ze sprezyna 48 wykonywa ten sam ruch pionowy lozyska 80a, zachodzi przeto moz¬ nosc pionowego przesuwania górnego sze¬ regu macek la wzgledem dolnego szeregu macek Ib. Równiez dolny szereg macek moznaby przesuwac wzgledem górnego w plaszczyznie pionowej gdyby zaszla potrze¬ ba wymierzania nieco powyzszej dolnej krawedzi, co latwo jest zrozumiec, aczkol¬ wiek taki przesuw nie jest wskazany na rysunku.Plytki zatrzymowe 36 z czesciami przy- naleznemi, sprezynami 39 i t d. sa osadzo¬ ne w obu sankach 85 w kazdej polowie maisizyny paru/sizajaicych sie w kiertunku po- dliiznym maszyny wzdluz teru 86. Lima 41 biegnie od jednego konca klap 46 równo¬ legle z torem 86 i mniej wiecej posrodku maszyny w Mne te wstawiona jest sprezy¬ na, utrzymujaca ja w stanie napietym i w spoczynku nawet wtedy, gdy sanki 85 sie przesuwaja. Przesuwanie sanek 85 otrzy¬ muje sie w ten sposób, iz zwalnia sie nakret¬ ki 40 od liny 41, poczem przesuwa sie san¬ ki 85 w polozenie pozadane, po wyciagnie¬ ciu zatrzymów i wstawieniu na ich miejsce zwyklych macek la i Ib. Nastepnie wsta¬ wiaja sie znowu zatrzymy w sanki 85 w nowem ich polozeniu, po uprzedniem usu¬ nieciu macek zwyklych i na linie zamoco- wuje sie nakretki 40. Teraz przyrzad jest gotów do ponownego uzycia. Przy tern urzadzeniu zatrzymy mozna wsunac w do¬ wolny otwór maJdki, a sanki 85 przesunac w odpowiednie polozenie, co ma te zalete, iz daje moznosc obróbki przedmiotów w kie¬ runku dlugosci.Zakladanie przedmiotu do maszyny naj- dogodniej uskutecznic w ten sposób, iz ro¬ botnik wprowadza go do maszyny mniej wiecej w kierunku linji ciecia, lecz koncem przednim nieco bardziej ku wnetrzu maszy¬ ny. Nastepnie przedmiot przesuwa sie w kierunku poprzecznym, przyczem zatrzym poprzedniego zespolu macek zatrzyma przedni koniec przedmiotu. Przy dalszym ruchu poprzecznym przedmiotu bedzie sie on dotad obracal okolo ostrza rzeczonego zatrzymu, az tylny koniec jego przesunie — 5 —sie o tyle ku mackom, ze zacznie dzialac tylny przyrzad zatrzymowy. W ten spo¬ sób przedmiot osiagnie prawidlowe poloze¬ nie wzgledem linji ciecia.Samo sie przez sie rozumie, ze unieru¬ chomienie zatrzymu niekoniecznie musi byc wykonane w sposób opisany powyzej, lecz ze w tym celu mozna stosowac rozmaite inne urzadzenia. Równiez nie jest rzecza konieczna unieruchomianie mechaniczne, lecz mozna w tym celu stosowac sposoby elektryczne, np. elektromagnesy. Przy tej ostatniej formie wykonania, która nie jest uwidoczniona na rysunku, zamyka sie ob¬ wód pradu elektrycznego w chwili, gdy ostrze ostatnio zaglebionej macki przecho¬ dzi przez linje-ciecia i w tym celu kazda macke mozna zaopatrzyc w kontakt slizgo¬ wy, który laczy obieg pradu w chwili, gdy odpowiednie ostrze macki trafi na linje ciecia.Maszyne mozna równiez zaopatrzyc, jak to bylo wskazane powyzej, w prowadnice prostolinjowa, o która opiera sie przedmiot podczas pomiaru, i która okresla kierunek linji ciecia i przesuwa sie równolegle do siebie podczas poprzecznego ruchu przed¬ miotu. Po ukonczeniu poprzecznego ruchu przedmiotu prowadnica ta moze byc za¬ trzymana na miejscu zapomoca elektroma¬ gnesów lub podobnych srodków, które po¬ czynaja dzialac z chwila, gdy ostatnio za¬ glebiona macka zamyka obwód pradu, przy- czem dalszy ruch poprzeczny prowadnicy prostolinjowej a wiec i przedmiotu, zostaje powstrzymany, poczem mozna, jak to bylo wspomniane, przesuwac przedmiot w kie¬ runku podluznym po prowadnicy ku narze¬ dziu tnacemu.Fig. 8 i 9 przedstawiaja forme wykona¬ nia urzadzenia mechanicznego stosowanego w wypadku, gdy przedmiot przesuwa sie w kierunku podluznym podczas pomiaru zaglebien w krawedzi, przyczem macki mo¬ ga sie obracac, co jak to zaznaczono wyzej, zastepuje ruchy macek postepowe. W tym wypadku postepuje sie w sposób mniej wiecej nastepujacy: Przedmiot 31 uklada sie przed narze¬ dziem tnacem, w miejscu do tego przezna- czonem, krawedzia wzdluz szeregu lub sze¬ regów macek. Wprowadza sie nastepnie w zetkniecie sie krawedzi przedmiotu z mac¬ kami. Kazda macka lub kazda para macek (jedna przy krawedzi górnej i jedna przy dolnej) wymierza wówczas dla okreslo¬ nego odcinka polozenie tegoz, poczawszy od krawedzi przedmiotu, wzgledem linji ciecia i ustawia bezposrednio lub posred¬ nio narzad posredniczacy w ten sposób, ze okresla on lub ogranicza posuw poprzecz¬ ny odcinka wymierzonego przez rzeczona macke lub pare macek. Po dokonaniu po¬ miaru przesuwa sie przedmiot w kierunku poprzecznym w ten sposób, aby zajal po¬ lozenie uzaleznione od rozmaitych wsta¬ wionych narzadów posredniczacych. Jak te wskazujemy ponizej, przedmiot uzyska przytem takie polozenie, ze gdy nastepnie zacznie sie poruszac równolegle do linji ciecia ku narzedziu tnacemu, na linji tej znajda sie dna najglebszych wnek w kra¬ wedzi przedmiotu.Wzdluz linji lancucha pociagowego przedmiotu, w miejscu, gdzie przedmiot ten ma byc umieszczony przed narzedziem tnacem, miesci sie szereg macek (tutaj dwa szeregi, a mianowicie dolny i górny). Mac¬ ki skladaja sie z dwóch polaczonych ze so¬ ba pionowo ramion 1, 2; kazda macka mo¬ ze sie obracac okolo czopa pionowego 3 w plaszczyznie poziomej i jest zaopatrzona w sprezyne, na rysunku pominieta, usilu¬ jaca obrócic ja w ten sposób, aby ostrze ramienia 1 dotknelo przedluzenia linji cie¬ cia. Czopy 3 kazdego szeregu macek sa umocowane wzdluz linji równoleglej do linji ciecia. Na drodze ostrza drugiego ra¬ mienia 2 kazdej macki miesci sie zatrzym 4, który moze sie slizgac w poziomej prowad¬ nicy równoleglej do linji ciecia. O przedni koniec zatrzymu 4 opiera sie sprezyna zwo- — 6 —jowa 5, która przyciska zatrzym do ostrza ramienia 2 macki. Kazdy zatrzym jest prócz tego zaopatrzony w przyrzad za¬ trzaskowy, niewskazany na rysunku, który zajbezpiecza go od ostatecznego przesunie¬ cia sie pod dzialaniem sprezyny 5 ku ra¬ mieniu 2; przyrzady zatrzaskowe moga byc zwolnione przez maszyne w pewnej chwili wszystkie jednoczesnie* Przed szeregiem zatrzymów 4 lezy pro- stolinjowa prowadnica 6, która moze sie obracac w plaszczyznie posuwu okolo czo¬ pa 7, umocowanego w plytce 8, mogacej sie poruszac w kierunku prostopadlym dó linji ciecia i umieszczonej na sankach. Od tej plytki 8 wystaja dwa mocne ramiona 9 i 10 polaczone z prowadnica 6 sprezynami 13. Przedi kazdym zatrzymem 4 prowad¬ nica 6 (zaopatrzona jest w kliny 14, usta¬ wione w taki sposób i ó takiej dlugosci, ze ich najnizsze punkty przypadaja naprze¬ ciw srodka kazdego zatrzymu, gdy zostana one odsuniete jak najdalej wstecz sprezy¬ nami 5 (polozenie poczatkowe zatrzymów), a ich najwyzsze punkty przypadna scisle przed -ostrzem kazdego zatrzymu, gdy za- trzymy te zostana przesuniete calkowicie naprzód, czyli znajda sie w polozeniu prze- sunietem przez ramiona 2 w chwili, gdy ramiona / dotkna swemi ostrzami linji cie¬ cia. Prowadnica 6 lezy w takiej odleglosci od zatrzy.nu 4, ze ostrza tych zatrzymów przypadaja na odleglosci od linji ciecia równej odleglosci od najwyzszych punktów klinów, umocowanych w prowadnicy 6. Plyt • ka 8 jest polaczona sprezynujaco z kraz¬ kiem 15, który uruchamia sie przy pomocy mimosrodu 16. Przed kazdym koncem //, wzglednie 12 prowadnicy 6 polozone sa, uruchomiane przez te konce w punktach 251 26, ramiona 17 i 18, osadzone na walku 19 i (najkorzystniej) polaczone swemi konca¬ mi górnemi z ramionami 20 i 21, na których osadzone sa krazki naciskowe 22, 23, prze- znaczone do utrzymywania na miejscu, wzglednie dc poprzecznego przesuwania i obracania przedmiotu w polozenie, pozada¬ ne. Od^lcsc od walka 19 do punktów 25 i 26, od których zostaja poruszane ramiona 17, 18 pczez prowadnfce 11, i2, jest zalez¬ na od stopnia pochylosci klinów 14. Po¬ niewaz priyjeto, ze* dlugosc ramion macek jest jedjakowa, rzeczona odleglosc powin¬ na byc tak wielka, aby jej stosunek dó dlugosci ramion 17, 18 wymierzonej od walka 19 do punktów 27, 28, w których Sie lacza ze soba ramiona 17, 18 z ramio¬ nami 20, 21, byl prosty w stosunku do po¬ chylosci klinów 14. Jezeli np. pochylosc stanowi 1 : 5 to punkty 25, 26 powinny byc ustawione w ten sposób, aby odleglosc pomiedzy niemi a walkiem 19 stanowila jedna ptata odleglosci walka od punktów 27, 28. Prócz czesci wskazanych na ry¬ sunku musza byc przewidziane odpowiednie do wykonania ruchów przyrzadu. Takiemi przyrzadami moga byc tarcze ksiukowe lub mimosrody umocowanie do rzeczonego wal¬ ka 24.Do Uczby tych przyrzadów musza byc zaliczone miedzy innemi nastepujace mimo¬ srody lub ich równowazniki: a) mimosród, który w okreslonej chwili po wymierzeniu przedmiotu odrzuca zpo- wrotem macki zapomoca zwolnienia np. sprezyny lub «iezaru i utrzymuje je w przeciagu pewnego czasu w odpowiedniem polozeniu, az do ^wili przystapienia do pomiaru nastepnego; b) mimosród, który w okreslonej,chwili rozlacza przyrzad zatrzaskowy, zapobiega¬ jacy wstecznemu przesunieciu sie zatrzymu 4 sprezynami 5; c) mimosród, który w okreslonej chwili podnosi do góry ramiona 20, 21 dzwigni, zaopatrzone w krazki naciskowe 22, 23, zwalnia przedmiot ustawiony i utrzymuje w przeciagu pewnego czasu krazki naciskowe 22, 23 w polozeniu wzniesionem, umozli¬ wiajac tern samem wprowadzenie przed¬ miotu nastepnego; — 7 —d) mimosród, który zrzuca w okreslanej chwili zabierak lancucha pociagowego 75.Prace, Jakie wykonywuja te mimosrody, moglyby równiez wykonywac dwie odpo¬ wiedniouksztaltowane tarcze ksiukowe lub podobne urzadzenia. Wal, na którym sa osadzone mimosrody, powinien przy kaz¬ dym przechodzacym przedmiocie wykonac pelny obrót.Maszyna pracuje w sposób nastepujacy.Dla kazdego przedmiotu obrabianego' wstawia sie w dwa sasiednie ogniwa lancu¬ cha pociagowego dwa zabieraki 29, 30 w po¬ lozeniu roboczem. Nastepnie uklada sie przedmiot przed pierwszy zabierak i po¬ suwa go w kierunku macek w ten sposób, aby wszystkie zaglebienia krawedzi przed¬ miotu lezaly po stronie wewnetrznej linji ciecia i aby tylny jego koniec wypadal poza ostrzem ostatniej macki, oddalony od niej na odleglosc, równajaca sie odleglosci po¬ miedzy dwiema mackami. Przytem oba krazki naciskowe 22, 23 zostana podniesio¬ ne do góry rzeczonym mimosrodem, który po chwili opusci je nadól w ten sposób, ze przedmiot zostaje zadymany na miejscu.Jednoczesnie zwolnia sie macki, przyczem ich sprezyny obróca je w kierunku linji cie¬ cia do zetkniecia sie zewnetrznych ich ra¬ mion z krawedzia przedmiotu. Dzieki ciaglemu ruchowi postepowemu lancucha pociagowego 75 zabierak 29 dosiegnie tyl¬ nej krawedzi przedmiotu i przesunie go wzdluz szeregu lub szeregów macek pod narzedzie tnace. Przytem kazde ramie 1 macki dotknie powstajace w strefie jego dzialania zaglebienie krawedzi przedmiotu i jednoczesnie drugie ramie 2 tej samej macki przesunie odpowiedni zatrzym 4 o droge równa lukowi obrotu ramienia 1, po¬ niewaz kat miedzy ramionami li 2 stanowi 90°. Gdy jakiekolwiek ramie / zostanie odepchniete krawedzia przedmiotu od linji ciecia dalej, przesuniecie wstecz odpo¬ wiedniego zatrzyma sprezyna 5 zostanie u- niemozliwione wspomnianym powyzej przy¬ rzadem zatrzaskowymi Gdy teraz ostrze ramienia /natrafi podczas cuchu postepo¬ wego przedmiotu na wieksze zaglebienie w krawedzi, którego dn cia anizeli dno zaglebienia poprzedniego, macka odchyli sie o nowy wiekszy luk, przyczem drugie jej ramie 2 przesunie za¬ trzym 4 jeszcze o tyle, ile stanowi róznica pcmiedzy glebokoscia obu zaglebien. W ten sposób kazdy zatrzym zostanie wzniesiony odpowiednio do odleglosci od linji ciecia, czylli do 'odleglosci najglebszego zaglebienia wymierzonego odpowiednia macka. Gdy przedmiot zostal przesuniety w kierunku podluznym o tyle, ze pomiary jego kra¬ wedzi zostaly ukonczone, mimosród ten (Jub te mimosrody), który powinien odrzu¬ cic macke i opuscic zabierak 29, obraca sie w swym ruchu o tyle, iz przyrzad, który powinien wykonac te prace, zostanie zwol¬ niony, dzieki czemu macki natychmiast u- stapia z drogi przedmiotu i ruch postepowy przedmiotu zostanie powstrzymany przez wylaczenie wspomnianego powyzej zabie- raka 29. Równoczesnie z tern mimosród 16 obróci sie o tyle, iz uruchomi krazek 15 i posunie do góry plytke 8 oraz prowadnice 6 w strone linji ciecia- Jezeli np. najwieksze zaglebienia, wymierzone przez pewne mac¬ ki, maja swe dna na odleglosciach nastepu¬ jacych od linji ciecia, mianowicie dla mac¬ ki pierwisizej % cm, dla drugiej 3 om; dla trzeciej 2 cm i dla czwartej 4 cm, to od¬ powiednie zatrzymy beda przesuniete na odpowiadajace odleglosci x/2, 3, 2 i 4 cm odleglosci od najwyzszych punktów odpo¬ wiednich klinów, umocowanych w pro¬ wadnicy 6. Poniewaz zas prowadnica 6 zo¬ stanie przesunieta w kierunku poprzecznym ruchem plytki 8, uruchomianej mimosrodem 16, przyjmujac przeto pochylosc klinów 14 równa 1 : 5, otrzymamy, ze pierwszy klin ramienia 12 prowadnicy 6 bedzie juz po przejsciu 1 mm, zatrzymany przez pierwszy zatrzym. Pomimo to plytka 8 porusza sie aadal i zmusza lewy koniec 11 prowadnicy — 8 —do przesuniecia sie o nastepne 3 mm ku wnetrzu do chwili, gdy ta dotknie trzecim swym klinem ostrza trzeciego zatrzymu.W tem miejscu skonczy sie ruch prowadni¬ cy w kierunku linji ciecia i dalszy ruch mi- mosrodu 16 zostanie pochloniety przez spre¬ zyne (nieujawniona na rysunku), umie¬ szczona pomiedzy mimosrodem 16 a plytka 8, dzieki czemu prowadnica 6 zostanie unie¬ ruchomiona, przycisnieta do zatrzymów pierwszego i trzeciego.Przesuwajac sie, jak to zaznaczono po¬ wyzej, w kienumiku poprzecznym, prowad¬ nica 6 przesunie dba ramiona 17 i 18, a wiec i krazki naciskowe 22 i 23 o tyle ku Knji ciecia, iz czesc krawedzi przedmiotu, wymierzona przez trzecia macke, przesunie sie o 2 cm blizej linji ciecia, czyli wlasnie odleglosci od den naglebszych zaglebien odpowiednich czesci do linji ciecia. Przed¬ miot pozostanie w tem polozeniu w stanie nieruchomym do chwili, gdy zabierak 30 u- trzymuje i prowadzi go pod narzedzie tna¬ ce. Dzieki temu linja ciecia biegnie wzdluz den najglebszych zaglebien w tych czesciach krawedzi, które zostaly wymierzone przez pierwsza i trzecia macki.Gdy przedmiot przesunie sie dostatecz¬ nie wglab maszyny w ten sposób, iz kraz¬ ki naciskowe utrzymuja go mocno w miej¬ scu, nacisk krazków 22 i 23 staje sie zby¬ teczny do ruchu postepowego przedmiotu.Ze wzgledu na to mimosród 16 jest uksztal¬ towany w ten sposób, iz jego promien po¬ siada w tem miejscu dlugosc zmniejszona i mimosród lub przyrzad podobny podnosi jednoczesnie ramiona 20 i 21, a wiec i kraz¬ ki 22 i 23 i wylacza przyrzad zatrzaskowy, zapobiegajacy wstecznemu ruchowi zatrzy¬ mów 4 pod wplywem sprezyny 5. Dzieki temu krazki naciskowe 22, 23 zwalniaja przedmiot i zostaja odprowadzone w polo¬ zenie poczatkowe lacznie z prowadnica 6, zapomoca sprezyny niewskazanej na ry¬ sunku lub tez innego jakiegokolwiek urza¬ dzenia. W tem polozeniu maszyna jest przygotowana do zalozenia nowego przed¬ miotu, gdy tylny koniec przedmiotu po¬ przedniego zostanie usuniety z drogi.Im mniejsze sa odstepy pomiedzy mac¬ kami, tem krótsza droge podluzna musi przejsc przedmiot podczas pomiaru calej dlugosci krawedzi i tem dokladniejsze be- dzfe ustawienie, jezeli kazda macka bedzie uruchomiala swój oddzielny zatflzytm. Jeze¬ li zajdzie potrzeba mniej dokladnego usta¬ wienia, to nie przedstawi najmniejszej trudnosci uzyskanie tego zapomoca zmusze¬ nia kilku macek do uruchomienia jednego wspólnego zatrzymu.Opisujac ostatnia forme wykonania, za¬ znaczono, w jaki sposób nalezy postepo¬ wac, gdy przedmiot zostanie wprowadzony o tyle gleboko, iz dno najwiekszego zagle¬ bienia wypadnie po stronie wewnetrznej linji ciecia. To polozenie poczatkowe nie jest jednak niezbedne, lecz przedmiot moz¬ na ulozyc tak, ze dno najglebszej wneki znajdzie sie po jakiejbadz stronie linji cie¬ cia. Lecz opis wszystkich niezbednych zmian w mechanizmie, jaide w tym celu nalezaloby wykonac, zaprowadzilby zbyt daleko. Proces pozostanie w zasadzie ten sam, pomimo, iz przedmiot posuniemy w poprzecznym kierunku w ten sposób, aby dna zaglebien pozostaly po stronie ze¬ wnetrznej linji ciecia. Przedmiot ten moz¬ na ulozyc w ten sposób, iz bedzie musial przesuwac sie najpierw w jedna, a potem w druga strone, zaleznie od sposobu wyko¬ nania przyrzadów mechanicznych. Ze wzgle¬ du na to, ustrój przyrzadów tych 'moze, jak to zaznaczono powyzej, ulec pod niektóremi wzgledami pewnym zmianom, aczkolwiek zasada dzialania i brudlowia czesci mecha¬ nicznych pozostanie ta sama* Równiez w maszynie wedlug ostatniej formy wykonania czyli zaopatrzonej w macki obrotowe urzadzenia mozna np. o ty¬ le uproscic, iz zamiast prowadnicy obroto¬ wej 6 zastosuje sie prowadnice o ruchu poprzecznym, równolegla do linji ciecia, co — 9 —moze byc stosowane wtedy, gdy ilosc odpi- lowywanego drzewa nie odgrywa wydatniej¬ szej roli, W tym wypadku kierunek przed¬ miotu okresli od samego poczatku prowad¬ nica prastodinj owa 6, ze wizgledu na co mac¬ ki beda mogly wymierzac tylko glebokosc najwiekszych zaglebien, poczem przedmiot zostanie przeisiuniety w kieruml&i poprzecz¬ nym krazkami naciskowemi na odleglosc równa tej wymierzonej glebokosci. Zatrzy- my 4 niekoniecznie powinny posiadac przy- tem ruchy niezalezne od siebie, lecz moga byc umocowane na wspólnym precie prze¬ suwanym od zatrzymu i uruchomianym macka, lecz pozbawionym moznosci cofania sie dzieki dzialaniu przyrzadu zatrzasko¬ wego. Na zasadzie tego rzeczony pret przesunie sie na odleglosc odpowiadajaca najwiekszemu zaglebieniu przedmiotu, po¬ czem w pewnej chwili ruch tego preta zo¬ stanie przeniesiony ha krazki naciskowe, sprawiajace ruch poprzeczny przedmiotu, za posrednictwem znanych czesci masyw¬ nych i w zasadzie w ten sam sposób, jaki wskazano na fig. 7.Równiez i w urzadzeniu z mackami ob- rotowemi bedzie korzystnie, aby usuwaly sie one z drogi przedmiotu samoczynnie i mechanicznie pod wplywem tych samych przyczyn, które wywoluja to usuwanie przy mackach o ruchu postepowym.Z powyzszego wynika, iz przyrzady me¬ chaniczne mozna pod wzgledem ich formy modyfikowac w sposób rozmaity, nie wy¬ chodzac poza obreb zasadniczej idei wy¬ nalazku. PL PL

Claims (9)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób mechanicznego obcinania kra¬ wedzi przedmiotów z drzewa lub podobne¬ go materjalu, znamienny tern, ze przed zetknieciem sie przedmiotu z narzedziem tnacem zostaja samoczynnie wymierzone zaglebienia w krawedzi przeznaczonej do równego obciecia, zapomoca przylegajacych do rzeczonej krawedzi ramion „macek" lub podobnych przyrzadów (1, la, Ib, 2), przyczem jednoczesnie, lub tez po pownem poprzecznem samoczynnem przesunieciu przedmiotu lub narzedzia tnacego, zalez- nem od pomiaru wykonanego przez macki i ewentualnie jednaczesnem ustawieniu sie, przedmiot zajmie takie polozenie, iz przy nastepnem obcinaniu na gladko, stra¬ ty materjalu beda, praktycznie biorac, mi¬ nimalne.

2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tern, ze pomiar zaglebien w krawedzi wykonywa sie podczas podluznego ruchu przedmiotu.

3. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, zna¬ mienny tern, ze wykonany przez macki pomiar zaglebien w krawedzi uskutecznia sie w ten sposób, ze ruchome w kierunku poprzecznym macki moga sie przesuwac wzdluz odpowiedniej krawedzi przedmiotu.

4. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, zna¬ mienny tern, ze ptfzetdmiot obrabiany kiero¬ wany jest podczas pomiaru zaglebien pro¬ wadnica prostolinjowa (6), przylegajaca do jego krawedzi.

5. Sposób wedlug zastrz. 1, 2 i 3, zna¬ mienny tern, ze pomiar zdjety z zaglebien przez obrót macek przy zetknieciu sie ich z krawedzia przedmiotu, zostaje przenie¬ siony przez macki na przestawiony narzad posredni (21) w ten sposób, iz narzad ten ustawia sie zgodnie z najwieksza gleboko¬ scia wymierzona przez macki, i ogranicza nastepnie ruch poprzeczny przedmiotu lub narzedzia tnacego, v ywolany innemi narza¬ dami prócz macek.

6. Sposób wedlug zastrz. 1 i 5, zna¬ mienny tern, ze ograniczenie lub okreslenie poprzecznego przesuwu rozmaitych czesci lub odcinków przedmiotu uzyskuje sie w ten sposób, iz dla kazdej czesci lub odcin¬ ka przedmiotu zostaje wstawiony posrednio lub bezposrednio narzad posredni przez macke lub macki, która lub które wymierzy- — 10 -ly odpowiednia c^esc !ub odcinek kra¬ wedzi przedmiotu.

7. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tern, ze ograniczenie posuwu poprzecznego rozmaitych czesci lub odcinków przedmio¬ tu uzyskuje sie w ten sposób, iz dwie mac¬ ki, które wymierz yjy najglebsze wneki w odcinkach przedniej i tylnej polowy przed¬ miotu, zapobiegaja posrednio lub bezpo¬ srednio dalszemu przesuwaniu sie tych odjcinków ku mackom, gdy osiagna one swe- mi dnami linje ciecia.

8. Sposób wedlug zastrz, 1 i 2, zna¬ mienny tern, ze narzady posrednie, które ograniczaja lub powstrzymuja ruch po- p»zeczny rozmaitych czesci lub odcinków, sprawiaja to ograniczenie lub powstrzyma¬ nie w ten sposób, iz zatrzymy, progi lub czesci podobne zostaja wstawione w rze¬ czony narzad posredni, przez kazda macke lub zespól macek, posrednio lub bezposred¬ nio, w polozenie naprzeciw klina lub mikno- srodu stozkowego lub czesci podobnych, odpowiadajacych jednemu z zatrzymów lub progów i sa uzaleznione od poprzeczne¬ go przesuwu odcinka, wymierzonego od¬ powiednia macka lub zespolem macek. 9. Sposób wedlug zastrz. 1 i 6, zna¬ mienny tern, ze narzady posrednie, które ograniczaja lub powstrzymuja poprzeczny posuw rozmaitych czesci lub odcinków przedmiotu, powód* ja to ograniczenie lub powstrzymanie dzieki temu, ze kliny, mi- mosrody stozkowe lub podobne czesci zo¬ staja wstawione w rzeczony narzad po¬ sredni, przez kazda macke lub zespól ma¬ cek, posrednio lub bezposrednio w poloze¬ nie naprzeciw zatrzymu, progu lub czesci podobnej, odpowiadajace klinowi lub mi- iiiosrodom stozkowym, uzaleznionym od po¬ zadanego przesuniecia odcinka; wymierzo¬ nego przez odpowiednia macke lub zespól macek 10. Maszyna do urzeczywistnienia spo¬ sobu wedlug zastrz. 1 — 3, znamienna tern, ze jest zaopatrzona w jeden lub kilka sze¬ regów macek w ksztalcie dzwigni kolanko¬ wych, które moga sie obracac okolo czo¬ pów pionowych lub mniej wiecej pionowych wzgledem kierunku poprzecznego i podluz¬ nego posuwu przedmiotu, i przylegaja kon¬ cem jednego swego ramienia do krawedzi przeznaczonej do sciecia, gdy ramie drugie porusza swym koncem ruchomy narzad po¬ sredni w ten sposób, ze tenze przestawia sie proporcjonalanie do odchylenia tej mac¬ ki, która uskutecznia najwieksze odchyle¬ nie, czyli która trafi, przesuwajac sie po krawedzi przedmiotu, na najglebsza wn^ke krawedzi. 11. Maszyna wedlug zastrz. 10, zna¬ mienna tern, ze ramiona dzwigni kolanko¬ wej tworza kat prosty. 12. Maszyna wedlug zastrz. 10 i 11, znamienna tern, ze do dolnego i do górnego kantu krawedzi przedmiotu przylega szereg macek, przyczem oba te szeregi uruchomia¬ ja jeden i ten sam narzad posredni, w tym mianowicie celu, aby mozna bylo dokladnie wymierzac przedmioty bardzo nawet grube. 13. Maszyna wedlug zastrz. 12, zna¬ mienna tern, ze oba rzedy macek moga byc przestawiane w kierunku pionowym i po¬ ziomym w stosunku do siebie, w celu u- mozliwienia obróbki przedmiotów rozmai¬ tej grubosd i których boczne krawedzie przeznaczone na sciecie posiadaja rozmai¬ te katy pochylosci. 14. Maszyna wedlug zastrz. 10 — 12, znamienna tern, ze jedna lub kilka macek moga byc, niezaleznie od reszty macek, wy¬ laczone, a to w tym celu, aby umozliwic ob¬ róbke przedmiotów rozmaitej dlugosci. 15. Maszyna do wykonania sposobu wedlug zastrz, 1 i 7, znamienna tpm, ze jest zaopatrzona w jeden lub kilka rzedów macek, które bedac w polozeniu wyjscio- wem siegaja swemi ostrzami poza linje cie¬ cia i które sa zaopatrzone w przyrzad za¬ trzaskowy, dzialajacy przymusowo, zapo¬ biegajac dalszemu przesuwaniu sie po¬ przecznemu w strone macek, w chwili, gdy - 11 —te dwie macki, które wymierzyly najwiek- maszyny, moga byc w razie potrzeby wyla- sze zaglebienie przedniej wzglednie tylnej czone z pracy, polowy przedmiotu, dosiegna linji ciecia. 16. Maszyna wedlug zastrz. 10 — 15, Einar Folke Sorensen. znamienna tem, ze macki kazdej polowy Zastepca: M. Skrzypkowski, maszyny, wzglednie niektóre tylko macki rzecznik patentowy. T&S-.-t-tofopisu patentowego Nr 7293. Ark. 2. T2 C u- 2Do opisu patentowego Nr 7293. Ark. 3. TTlj. 3. 76 75 BOaftOl) 46.(^1)Do opisu patentowego Nr 7293. Ark. 4. J?itf. 4. -80aDo opisu patentowego Nr 7293. Ark. 5. ^7- 2 JFIhj.

9. 20(21) —^ »L ^ 22(2^1 25(2C) Druk L. Boguslawskiego, Warszawa. PL PL