PL67472B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 24.111.1973 67472 KI. 12p,3 MKP C07d 85/28 UKD I Wspóltwórcy wynalazku: Tadeusz Urbanski, Abram Ostaszynski, Halina Plenkiewicz Wlasciciel patentu: Polska Akademia Nauk (Instytut Chemii Organicz¬ nej), Warszawa (Polska) Sposób otrzymywania l,3-benzoksazolonu-2 i jego pochodnych Przedmiotem wynalazku jest sposób otrzymywa¬ nia 1,3-benzo'ksazoioinu -2 i jego pochodnych o wzorze 1, w którym X oznacza wodór, chloro¬ wiec, grupe nitrowa luib wodna albo zacetylowana grupe aminowa, grupe alkilowa lub alkoksylowa, Y oznacza wodór lub chlorowiec, a Z ma takie znaczenie jak X lulb oznacza grupe wodoro-tlenowa.Pochodne 1,3-benzoksazolonu -2 sa zwiazkami czynnymi biologicznie. Moga one miec dzialanie przeciwskurczowe, grzybobójcze oraz przeciwgruzli¬ cze. Dzialaja one na osrodkowy uklad nerwowy, a wiec moga byc stosowane takze jako srodki na¬ senne oraz sa uzywane przy syntezie polimerów.Pochodne 1,3-benzoklsazolonu -2 otrzymuje sie w znany sposób przez kondensacje o-aminofenoli z mocznikiem lub chloromrówczanem etyki, iz ami¬ dów pochodnych kwasu salicylowego wobec pod-, chlorynu sodowego i chlorowodoru, z pochodnych 2-hydroksyfenylomocznika wobec odpowiednich ka¬ talizatorów, z kwasu salicylowego i jego pochod¬ nych przez dzialanie amoniaku i nastepnie kwasu siarkowego, z o-nitrofenoli przez kondensacje z chloromrówczanem eitylu, a nastepnie redukcje produktów addycji. l,3Jbenzoksazolony -2 otrzymuje sie takze przez przegrupowanie Lossena pochodnych kwasu sali- cylohydroksaimowego na drodze termicznej w for¬ mamidzie lub ich pochodnych acetylowych w roz¬ tworze wodnym kwasnego weglanu potasowego.Nie podstawiony benzoksazoloin mozna otrzymac 10 15 20 25 30 w wyniku reakcji kwasu saMcylohydroksamowego z chlorkiem kwasu benzonosulfoinowego.Ogólna wada wymienionych tu sposobów sa stosunkowo niewielkie wydajnosci, nie wieksze niz 80%, najczesciej 65%, wystepowanie zanieczyszczen w produkcie koncowym, koniecznosc stosowania podniesionych temperatur (w niektórych przypad¬ kach okolo 180°C przez 2^4 godzin), a takze odpo- wiedniich ukladów katalitycznych.Celem wynalazku bylo opracowanie takiego spo¬ sobu postepowania, który pozwolilby na unikniecie tych niedogodnosci, to znaczy na uzyskanie pro¬ duktu z wysoka wydajnoscia przy obnizonej tem¬ peraturze procesu, Sposobem wedlug wynalazku osiaga sie wydaj¬ nosci przecietnie okolo 90% wydajnosci teoretycz¬ nej, a produkt koncowy jest latwy do wyodrejb- nienia i nie jest zanieczyszczony innymi substancja¬ mi, przy czym proces prowadzic mozna w tempe¬ raturze nie wyzszej niz 100°C. Sposób wedlug wynalazku polega na tym, ize jako srodek wywo¬ lujacy przegrupowanie Lossena kwasu salicylohyd- roksamowego luib jego pochodnych o wzorze 2, w którym X, Y i Z maja poprzednio podane znaczenie, stosuje sie chloromrówczain etylu.Sposób wedlug wynalazku mozna realizowac jak nastepuje. Do mieszaniny alkoholowego roztworu kwasu salicylohydroksamowego lub jego pochod¬ nych o wzorze 2 dodaje sie chloromrówczain etylu.Uzyskana mieszaniine ogrzewa sie na lazni wodnej 67 47267 472 w czasie 1 godziny. Produlkt wyodrebnia sie przez odparowanie rozpuszczalnika pod zmniejszonym cisnieniem. Do suchej pozostalosci dodaje sie wody i mieszanine zakwasza sie rozcienczonym kwasem mineralnym. Odsaczony osad jest pozadanym pro- 5 duktem. Ponizsze przyklady ilustruja sposób poste¬ powania wedlug wynalazku, mie ograniczajac jed¬ nakze jego zalkreisu.Przyklad I. 1,5 g kwasu salicyilohydroksa- mofwego rozpuszcza sie w roztworze 1,2 g wodoro- io tlenku potasowego w 50 ml metanolu. Do otrzyma¬ nego roztworu dodaje sie w temperaturze poko¬ jowej 1 ml chloromrówczamu etylu. Nastepnie mieszanine reakcyjna ogrzewa sie przez 1 godzine na lazni wodnej. Po oziebieniu odsacza sie chlorek 15 potasowy, a przesacz zageszcza sie pod próznia.Do otrzymanej suchej pozostalosci dodaje sie wody i zakwasza rozcienczonym kwasem siarkowym, a nastepnie .osad odsacza sie i krystalizuje z ben¬ zenu. Otrzymuje sde 1,2 g benzoksazolonu o tem¬ peraturze topnienia 142PC, co stanowi 89% wy¬ dajnosci teoretycznej.Przyklad II. Postepujac identycznie jak w przykladzie I z tym, ze zamiast kwasu salicylohyd- roksamowego stosuje sie 1,7 g kwasu 4-fluorosali- cylohydroksamowego, otrzymuje sie po krystalizacji z wody 1,4 g 6-£luorobenzoksazolonu o temperatu¬ rze topnienia 186°C, co stanowi 91^5P/o wydajnosci teoretycznej.Przyklad III. Postepujac identycznie jak w 30 przykladzie I z tym, ze zamiast kwasu salicylo- 20 25 hydroksamowego stosuje sie 2,7 g Ikwasu 3-bromo 5-chlorosallicylohydroiksamowego, otrzymuje sie po krystalizacji z benzenu 2,3 g 5-chloro-7-iforomoben- zoksazolonu o temperaitunze topnienia 236°C, co stanowi 920/o wydajnosci teoretycznej.Przyklad IV. Postepujac identycznie jaik w przykladzie I z tym, ze zamiast kjwasu salicyio- hydroksamowego stosuje sie 3,3 g kwasu 3,5-dwu- bromo-4-fluorosalicylohydroksamowego, otrzymuje sie po krystalizacji z benzenu 2,8 g 5i,7Hdwubramo- -6-fluorobenzo:ksazolonu o temperaturze topnienia 220°C, co stanowi 90% wydajnosci teoretycznej. PL PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. ,1. Sposób wytwarzania 1,3-lbenzoksazolonu -2 i jego pochodnych, o wzorze 1, w którym X ozna¬ cza wodór, chlorowiec, grupe nitrowa lub wolna albo zacetyiowana grupe aminowa, grupe alkilowa, lub allkoiksylowa, Y oznacza wodór lub chlorowiec, a Z ma takie znaczenie jak X, lub oznacza grutpe wodorotlenowa, przez ogrzewanie kwasu salicylo- hydroksamowego lub jego pochodnych o wzorze 2, w którym X, Y i Z imaja wyzej podane znaczenie, ze srodkiem wywolujacym przegrupowanie Lossena, znamienny tym, ze jako srodek wywolujacy prze¬ grupowanie Lossena stosuje sie chloroimrówczan etylu.

2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze ogrzewanie prowadzi sie w temperaturze nie wyz¬ szej niz 100°C. C0NH0H mór i Wzór2 Cena zl 10,— RZG — 2709/72 105 egz. A4 PL PL