PL56983B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 20.111.1969 56983 KI. 39 ^bofa MKP C08g M& C2yTeTnuT UKP\ \| •ntowc ru e/ t- Wspóltwórcy wynalazku: mgr Jan Smigielski, mgr Andrzej Michalski, inz. Zbigniew Sprusinski, dr Edward Chod- kowski, Jan Mackowiak, inz Zbigniew Plonka, mgr inz. Franciszek Grabinski, mgr inz. Ire¬ neusz Wilczynski Wlasciciel patentu: Instytut Wlókien Sztucznych i Syntetycznych, Lódz (Polska) Sposób wytwarzania poliamidu odpornego na dzialanie swiatla Przedza poliamidowa pod wplywem dzialania swiatla slonecznego ulega procesowi fotostarzenia.Zjawisko to wystepuje szczególnie wówczas, gdy przedza zawiera dwutlenek tytanu, który jest po¬ wszechnie stosowany jako czynnik matujacy prze¬ dze. Czulosc przedzy na destrukcyjne dzialanie swiatla wzrasta wraz ze wzrostem procentowej za¬ wartosci dwutlenku tytanu w stosunku do polime¬ ru. Fotostarzenie sie przedzy poliamidowej powo¬ duje spadek wytrzymalosci na rozerwanie oraz ob¬ nizenie procentowego pozostalego wj^dluzenia.W celu zmniejszenia ujemnego dzialania swiatla na przedze poliamidowa zawierajaca dwutlenek ty¬ tanu znany i stosowany jest dodatek odpowiednich zwiazków organicznych lub nieorganicznych posia¬ dajacych zdolnosc absorbowania promieni swietl¬ nych i transformowania promieni ultrafioletowych w czesc widma elektromagnetycznego nieszkodli¬ wego dla polimeru. Do najczesciej w tym celu sto¬ sowanych zwiazków zaliczyc nalezy zwiazki zawie¬ rajace w swej budowie atom ciezkiego metalu, szczególnie manganu w postaci octanu, weglanu, salicylanu, antranilanu lub adypinianu.Stosowane ilosci tych zwiazków (0,01 — 0,02% w przeliczeniu na mangan) nie zabezpieczaja wlókien poliamidowych przed fotostarzeniem, zwlaszcza gdy sa one stosowane w obecnosci dwutlenku tytanu.Wprowadzenie natomiast do poliamidów wiekszych ilosci tych zwiazków powoduje, szczególnie pod 30 2 wplywem wilgoci z powietrza, niekorzystne zmiany barwy do brunatnej wlacznie.W zwiazku z powyzszym zalecane jest w opisie patentowym NRF nr 1iQ6337'8 i w opisie patento¬ wym USA nr 2985621, wprowadzanie do poliami¬ dów zwiazku manganawego w postaci soli kom¬ pleksowej bez obawy zmiany zabarwienia polimeru.Zwiazki kompleksowe szesciometafosforanu sodo¬ wego i innych polifosforanów alkalicznych z sola¬ mi metali ciezkich, znane sa dotychczas tylko w roztworach wodnych.W technice stosuje sie zwykle octan, fosforan, pi- rofosforan, ortofosforan i szesciometafosforan man- ganawy, przy czym ten ostatni jako rozpuszczalny w wodzie kompleks zawierajacy nadmiar szescio¬ metafosforanu sodowego. Stosowanie kompleksowe¬ go zwiazku szesciometafosforanu manganowego do nasycania granulatu polimeru, powoduje koniecz¬ nosc wprowadzenia dodatkowych operacji w cyklu produkcyjnym, a mianowicie: nasycanie granulatu, odparowanie wody i rozdrabnianie zlepionego gra¬ nulatu.Poza tym, zwiazek ten nie zapewnia odpowied¬ niej trwalosci uodpornienia poliamidu na dziala¬ nie swiatla, poniewaz posiada on duza latwosc wy¬ mywania sie podczas obróbki kapiela wodna.Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania poliamidu odpornego na dzialanie swiatla slonecz¬ nego przez zastosowanie szesciometafosforanu man- 5698356983 3 ganawego w postaci stalej, trudno rozpuszczalnej w wodzie.Sposobem wedlug wynalazku do monomeru prze¬ znaczonego do polikondenisacji dodaje sie staly, nie¬ rozpuszczalny w wodzie szesciometafosforan manga- nawy w ilosci 0,05—2% w stosunku do monomeru.Zastosowanie szesciometafosforanu manganawego w postaci stalej nierozpuszczalnej w wodzie elimi¬ nuje niekorzystny dla procesu polikondensacji nad¬ miar wody oraz znacznie przedluza trwalosc uod- 'porriienia przedzy na destrukcyjne dzialanie swiatla w warunkach uzytkowania. Z uwagi na jego nie- rozpuszczalnosc w wodzie nie jest on wymywany podczas prania wyrobów.W zaleznosci od potrzeb, do monomeru dodaje sie równiez dwutlenek tytanu w ilosci do 2% w stosun¬ ku do monomeru. Korzystne jest dodawanie obyd¬ wu skladników w postaci zawiesiny wodnej zawie¬ rajacej do 20% dwutlenku tytanu i szesciometa¬ fosforanu manganawego. Dalej proces prowadzi sie znanymi sposobami. Otrzymany granulat przerabia sie na przedze metoda stopowa.Sposób wedlug wynalazku stosuje sie do polia¬ midów wytwarzanych z kaprolaktamu i innych lak¬ tamów; soli szesciometylenodwuaminy i kwasu ady- pinowego; albo innych dwuamin i kwasów dwukar- boksylowych, lub ich soli; kwasu la-aminoundecy- lowego lub innych aminokwasów ulegajacych poli¬ kondensacji do poliamidów.P r z y k l a d. Do 8-litrowego autoklawu wpro¬ wadza sie: 40)00 g kaprolaktamu 200 g wody 5 g kwasu octowego lodowatego 14 g dwutlenku tytanu 20 g stalego szesciometafosforanu manganawego 20 g wybielacza optycznego W ciagu 0,5 — 1 godziny doprowadza sie zawar¬ tosc autoklawu do temperatury 250° C i do cisnie- 10 30 35 40 nia 15 atmosfer, po czym w okresie 2,5 godziny od¬ puszcza sie pare utrzymujac nadal temperature 250° C.Po uzyskaniu w autoklawie cisnienia atmosferycz¬ nego przepuszcza sie nad lustrem masy polimery- zacyjnej gaz obojetny, najlepiej azot i w czasie 3 godzin obniza sie temperature masy polimeryza- cyjnej z szybkoscia 3° C/godz., tak aby po zakoncze¬ niu ochladzania uzyskac temperature 240° C. Na¬ stepnie utworzony polimer wytlacza sie z autokla¬ wu w postaci strumienia, który zestala sie w wodzie na zylke. Uzyskana zylke tnie sie na regulowane granulki posiadajace lepkosc wzgledna okolo 2,35 w roztworze kwasu siarkowego.Po usunieciu z granulatu monomeru i oligomerów poprzez lugowanie woda granulat poddaje sie su¬ szeniu do uzyskania 0,03% zawartosci wilgoci. Z tak otrzymanego granulatu formuje sie przedze poli¬ amidowa. Odpornosc przedzy poliamidowej na swiatlo okreslono spadkiem wytrzymalosci na zry¬ wanie przedzy uprzednio naswietlanej w kseno- tescie 150. I tak np. naswietlajac przedze 40/9 gle¬ boki mat przez okres 144 godzin uzyskano strate wytrzymalosci na zrywanie nie przekraczajaca 10%, podczas gdy przedza uzyskana z polimerów bez do¬ datku stalego szesciometafosforanu manganawego wykazywala po naswietlaniu przez 144 godziny spa¬ dek wytrzymalosci na zrywanie wynoszacy okolo 25%. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania poliamidów odpornych na dzialanie swiatla przez dodanie do monomeru zwiazku manganawego, znamienny tym, ze do masy polimeryzacyjnej dodaje sie szesciometafosforan manganawy w postaci stalej nierozpuszczalnej w wodzie w ilosci 0,05 — 2% wagowych w stosunku do monomeru. ZG „Ruch" w-wa, zam. 1842-68 nakl. 220 egz. PL