PL56188B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 02.11.1967 (P 118 817) 02.11.1966 dla zastrz. 2, 5.XII.1966 dla zastrz. 1 (Stany Zjednoczone Ameryki) 30. IX. 1968 56188 KI. 45 1, 19/02 MKP A 01 n 9jt* UKD 632.954:547 Wspóltwórcy wynalazku: Don Lester Hunter, Kiyoshi Kitasaki, Cecil Wright Le Fevre Wlasciciel patentu: United States Borax and Chemical Corporation, Los Angeles (Stany Zjednoczone Ameryki) Srodek chwastobójczy Przedmiotem wynalazku jest srodek chwasto¬ bójczy, który jako substancje czynna zawiera zwia¬ zek o ogólnym wzorze 1, w którym R oznacza atom wodoru lub ewentualnie podstawione grupy: al¬ kilowa, alkenilowa, alkinylowa, arylowa lub ami¬ nowa, albo metal alkaliczny lub grupe amoniowa, X oznacza tlen lub siarke, a Y oznacza równiez tlen lub siarke.Jako skladnik czynny srodka nalezy wymienic zwlaszcza takie zwiazki o wzorze 1, w którym R oznacza nizsza grupe alkilowa, nizsza grupe alkeni¬ lowa lub nizsza grupe alkinylowa o 1—8 atomach wegla, ewentualnie podstawione chlorowcami, lub monocykliczna grupe arylowa, na przyklad fenylo- wa, alkilofenylowa lub chlorowcofenylowa. Chlo¬ rowcowymi podstawnikami w grupach oznaczonych symbolem R moga byc: chlor, brom lub fluor. Sym¬ bol R moze oznaczac na przyklad rodnik metylo¬ wy, etylowy, n-propylowy, izopropylowy, n-buty- lowy, Il-rzed.-butylowy, n-heksylowy, 2-propyny- lowy, 2-butenylowy, l-metylo-2-propenylowy, 2- chloroetylowy, 4-chloro-2-butynylowy, n-oktyiowy, 2-chloro-2-propenylowy, 4-bromo-2-butynylowy, trójfluoroetylowy, trójchloroetylowy, fenylowy, 2,4- -dwuchlorofenylowy, 4-metylo-fenylowy i tym po¬ dobne.Substancje czynna srodka wedlug wynalazku moga równiez stanowic rozpuszczalne w wodzie sole metali alkalicznych, na przyklad sole sodowe lub potasowe, sole amin, na przyklad oktyloamino- we i trójetyloaminowe oraz sole amoniowe. 20 25 80 Srodek wedlug wynalazku nadaje sie do zwal¬ czania chwastów, a zwlaszcza gluchego owsa (Ave- na Fatua). Gluchy owies jest chwastem, stanowia¬ cym powazny problem w uprawach jeczmienia, soi, pszenicy, buraków cukrowych, lnu i krokosza. Wie¬ le omawianych zwiazków mozna stosowac w tych uprawach do zwalczania gluchego owsa, bez rów¬ noczesnego wyrzadzania szkody roslinom upraw¬ nym. Do tego celu szczególnie nadaja sie zwiazki o wzorze 2, w którym R oznacza atom wodoru, niz¬ sza grupe alkilowa, atom metalu alkalicznego, gru¬ pe aminowa lub grupe amoniowa. Skuteczne sa zwlaszcza estry kwasu 2-( mido)-benzoesowego, w których grupa estrowa jest pierwszorzedowy rodnik alkilowy o 1—3 atomach wegla, na przyklad 2-(co, to-dwuetylenooksyurami- do)-benzoesan metylu, 2-(co, co-dwuetylenooksyura- mido)-benzoesan etylu i 2-(co, co-dwuetylenooksy- * uramido)-benzoesan n-propylu.Zwiazki te zwalczaja skutecznie chwasty, na przyklad gluchy owies, przy stosowaniu ich przed wzejsciem lub po wzejsciu roslin, a wiec moga byc stosowane w celu niszczenia chwastów lub hamo¬ wania ich wzrostu, albo do zapobiegania wschodze¬ niu chwastów. Zwiazki te moga byc stosowane przez dawkowanie odpowiednich ilosci uramido- benzoesanu na rosliny, to jest na liscie roslin, lub tez na glebe, z której rosliny wyrastaja lub maja wyrosnac.Ogólnie biorac skuteczna jest ilosc 0,3—30 kg jed¬ nego lub kilku czynnych zwiazków na 1 ha, aczkol- 5618856188 3 wiek niekiedy mozna równiez z dobrym skutkiem stosowac mniejsze ilosci, a czasami wskazane jest stosowanie dawek wiekszych od wyzej podanych.Najkorzystniej jest .stosowac przed wzejsciem ro¬ slin 2,2—22 kg substancji czynnej/ha, a po wzejsciu roslin 1,1—17 kg substancji czynnej/ha. Przy sto¬ sowaniu wyzszych dawek rosliny gluchego owsa zostaja zniszczone, a przy dawkach nizszych wzrost ich tak zahamowany, ze rosliny uprawne zaglusza¬ ja chwasty. Aczkolwiek przy nizszych dawkach rosliny gluchego owsa nie ulegaja zniszczeniu, to jeonak hamuje sie zasadniczo wytwarzanie przez nie nasion, dzieki czemu plony roslin uprawnych nie sa zanieczyszczone niepozadanymi nasionami tego chwastu.Nizej podane przyklady wyjasniaja sposób sto¬ sowania srodka wedlug wynalazku do zwalczania gluchego owsa.Przyklad I. 2-(co, co-dwuetylenooksyuramido)- -benzoesan metylu stosuje sie przed i po wzejsciu roslin w plaskich szklarniach z jeczmieniem, soja, pszenica, krokoszem, gorczycza, lnem i gluchym owsem. Zwiazek ten stosuje sie w roztworze w mie¬ szaninie metanolu z dioksanem w ilosci 2,2 kg/ha przed, a 4,4 kg/ha po wzejsciu roslin. Po uplywie 42 dni od potraktowania stwierdza sie, ze w obu opisywanych sposobach traktowania gluchy owies jest calkowicie zwalczony bez zauwazalnych szkód wyrzadzonych roslinom uprawnym.Przyklad II. Kwas 2-(co, co-dwumetylenooksy- uramido)-benzoesowy w roztworze w metanolu dawkuje sie przed wzejsciem roslin w plaskich szklarniach zawierajacych ryz, jeczmien, orzech ziemny, soje i gluchy owies. Przy dawce 2,8 kg sub¬ stancji czynnej/ha gluchy owies ulega zasadniczo zupelnemu zniszczeniu bez szkody dla roslin uprawnych.Przyklad III. Doniczki cieplarniane z zasia¬ nym gluchym owsem i jeczmieniem traktuje sie roztworami uramidobenzoesanów. Zwiazki te roz¬ pyla sie na glebe w doniczkach niezwlocznie po za¬ sianiu, stosujac dawke 2,8 kg/ha. Po uplywie 30 dni ocenia sie dzialanie roslinobójcze wedlug skali 0—10, w której 0 oznacza brak skutku, 6 oznacza zatrzymanie rozwoju i czesciowe zniszczenie, a 10 oznacza zniszczenie wszystkich roslin.Wyniki sa podane ponizej.Zwiazek 2-(co, (o-dwuetylenooksyuramido)- benzoesan n-propylu 2-(co, co-dwuetylenooksyuramido)- benzoesan etylu 2-(co, co-dwuetylenooksytiouramido- benzoesan metylu 2-(co, co-dwuetylenooksyuramido)- benzoesan allilu 2-(co, co-dwuetylenooksyuramido)- benzoesan propynylu 2-(to, co-dwuetylenooksyuramido)- benzoesan 2-chloroetylu 2-(co, co-dwuetylenooksyuramido)- benzoesan fenylu 10 9 0 0 0 0 0 0 10 Dzialanie roslinobójcze Gluchy owies Jeczmien 20 25 30 35 40 45 53 55 60 Poniewaz stosunkowo niewielka ilosc jednego lub kilku aktywnych zwiazków powinna byc rów¬ nomiernie rozrzucona na traktowanej powierzchni, przeto wskazane jest stosowac te zwiazki wraz ze znanymi cieklymi lub stalymi nosnikami srodków chwastobójczych. Zwiazki te mozna mieszac ze sta¬ lym nosnikiem dajacym sie proszkowac, na przy¬ klad z wapnem, talkiem, glina, bentonitem, chlor¬ kiem wapniowym, wermikulitem, weglanem wa¬ pniowym i tym podobnymi. Ewentualnie mozna zwiazki te rozpuszczac lub tworzyc zawiesine w no¬ sniku cieklym, takim jak woda, nafta, alkohole, olej do silników wysokopreznych, ksylen, benzen, . glikole i tym podobne. Do zawiesiny czy emulsji korzystnie jest dodac srodka powierzchniowo czyn¬ nego. Moze to byc srodek jonowy lub niejonowy, ciekly lub staly.Okreslenie „srodek powierzchniowo czynny'* obej¬ muje tu zwiazki nazywane zwykle srodkami zwil¬ zajacymi, rozpraszajacymi i emulgujacymi, takimi zwiazkami powierzchniowo czynnymi moga tu byc alkiloanylosulfoniany, siarczanowe alkohole tlusz¬ czowe, sól sodowa kwasu naftalenosulfonowego, alkiloarylopolieteroalkohole czwartorzedowe zwiaz¬ ki amoniowe o dlugim lancuchu, sole sodowe kwa¬ sów alkilosulfonowych pochodzenia naftenowego, monolaurynian polioksyetylenosorbitanu i tym po¬ dobne. Jako srodki dyspergujace i zwilzajace mozna stosowac poszczególne zwiazki lub mieszaniny zwiazków z tej samej lub z róznych grup. Srodki te mozna równiez stosowac w preparatach zawie¬ rajacych obojetny, staly nosnik.Srodki chwastobójcze wedlug wynalazku mozna stosowac w postaci, zawierajacych skladnik czyn¬ ny, stezonych preparatów, dajacych sie nastepnie przed uzyciem rozcienczac woda do zadanego ste¬ zenia. Korzysci stosowania takich koncentratów polegaja na tym, ze moga one byc wytwarzane przez producenta w takiej postaci, aby uzytkow¬ nik na miejscu mieszal je z lokalnie dostepnym nosnikiem, zwlaszcza woda. Dzieki temu koszty transportu sa ograniczone do minimum, a produkt moze byc przygotowany do uzytku latwo i bez specjalnych urzadzen.Koncentraty srodka chwastobójczego moga za¬ wierac w stosunku wagowym 5—99% jednego lub kilku czynnych uramidobenzoesanów z nosnikiem lub rozcienczalnikiem stalym albo cieklym. Dla ulatwienia rozpuszczenia czy zdyspergowania w wodzie mozna stosowac dodatek srodków powierz¬ chniowo czynnych, przy czym sam srodek po- wierzchnowo czynny moze w koncentratach stano¬ wic nognk.Srodki chwastobójcze wedlug wynalazku moga zawierac inne korzystne dodatki, jak skladniki na- wilgacajace, oleje i srodki ulatwiajace stykanie sie.Mozna tez dodawac inne srodki chwastobójcze, na przyklad kwasy chlorofenoksyoctowe i kwasy chlo- rowcoalkanowe, przy czym moga one stanowic nos¬ nik dla skladnika czynnego.Nizej podane przyklady wyjasniaja blizej spo¬ sób przygotowywania srodków chwastobójczych wedlug wynalazku.Przyklad IV. 5°/o sproszkowanego 2-(co, co- -dwuetylenooksyuramido)-benzoesanu metylu i 95%56188 5 ziarnistej gliny miesza sie starannie w mieszarce obrotowej i podczas urabiania skladnika czynnego z glina do mieszaniny wtryskuje sie wode. Miesza¬ nine suszy sie nastepnie mieszajac w celu nadania jej postaci ziarnistej, dogodnej do rozsypywania na glebe recznie lub mechanicznie.Przyklad V. Dajacy sie zwilzac preparat pro¬ szkowy sporzadza sie stosujac 85°/o 2-(oo, co-dwuety- lenooksyuramido)-benzoesanu n-butylu, 14% gliny bentonit owej i l°/o soli sodowej laury losulfonianu.Skladnik czynny rozdrabnia sie i miesza staran¬ nie z glina i srodkiem powierzchniowo czynnym.Otrzymany proszek przez mieszanie z woda lub cieklym weglowodorem daje jednolita dyspersje, która mozna rozpraszac na glebe lub na rosliny przy uzyciu znanych urzadzen.Przyklad VI. Przygotowuje sie preparat za¬ wierajacy 15°/o 2-(co, co-dwuetylenooksyuramido)- -benzoesanu etylu, 2°/o monolaurynianu polioksy- etylenosorbitanu, 30°/o izopropanolu i 53% ksylenu.Skladnik czynny rozpuszcza sie w mieszaninie pro- panolu i ksylenu tak, aby uzyskac stezony roztwór, w którym nastepnie rozpuszcza sie srodek emulgu¬ jacy. Uzyskany koncentrat daje sie emulgowac z woda w dowolnym stosunku i nastepnie rozpylac znanymi urzadzeniami. 6 10 J5 20 25 Przyklad VII. 4Vo soli sodowej kwasu 2-(a, co-dwuetylenooksyuramido)-benzoesowego rozpusz¬ cza sie w 95°/o wody z dodatkiem 1% monolaury¬ nianu polioksyetylenosorbitanu i otrzymany roz¬ twór rozpyla tak, aby dawka substancji czynnej na 1 ha wynosila 0,5 kg. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenia patentowe Srodek chwastobójczy, znamienny tym, ze jako skladnik czynny zawiera zwiazek o wzorze 1, w którym R oznacza atom wodoru lub ewen¬ tualnie podstawiona chlorowcem grupe alkilo- lowa, alkenilpwa, alkinylowa, arylowa lub ami¬ nowa, albo metal alkaliczny lub grupe amonio- wa, zas kazdy z symboli X oraz Y oznacza tlen lub siarke. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jako skladnik czynny zawiera zwiazek o wzorze 2, w którym R oznacza atom wodoru, atom metalu alkalicznego, grupe aminowa, grupe amoniowa lub nizsza grupe alkilowa, korzystnie pierwszo- rzedowa grupe alkilowa o 1—3 atomach wegla. C00R -O C00R oc NNH-C I 0 Wzór 2 -,r^o Dokonano jednej poprawki & mm v t PL