Opublikowano: 17.Y.1967 53360 KI. 10 o, 15— MKP B 23 b * laj) UKD Wspóltwórcy wynalazku: inz. Michal Rudzki, inz. Antoni Kupka, inz.Andrzej Bubacz Wlasciciel patentu: Fabryka Obrabiarek „Rafamet" Przedsiebiorstwo Panstwowe, Kuznia Raciborska (Polska) Sposób obróbki powierzchni roboczych ksztaltowych wienców kól zwlaszcza kolowych zestawów pojazdów szynowych oraz suport do stosowania tego sposobu Wynalazek dotyczy sposobu obróbki powierzchni roboczych ksztaltowych — kopiowaniem wienców kól a szczególnie powierzchni roboczych zestawów kolowych pojazdów szynowych oraz suporfu do stosowania tego sposobu.Znane sa sposoby obróbki ksztaltowej toczeniem profilu obreczy kolowych zestawów pojazdów szy¬ nowych, w których obróbka przebiega w dwóch podstawowych etapach: zgrubnym i wykanczaja¬ cym. Z reguly dotychczas procesy obróbcze ksztal¬ tujace wykonywane byly na obrabiarkach zaopa¬ trzonych w dwa suporty do obróbki zgrubnej ko¬ piowaniem oraz dwa suporty do obróbki wykancza¬ jacej przy czym etap toczenia zgrubnego mógl po¬ krywac sie w czasie z etapem toczenia wykanczaja¬ cego. W przypadku obrabiarek dwu suportowych w razie koniecznosci skrawania naddatków prze¬ kraczajacych mozliwosci narzedzi przy jednym przejsciu stosuje sie kilka kolejnych przejsc z któ¬ rych ostatnie jest przejsciem wykanczajacym.Równiez znane rozwiazania konstrukcyjne supor- tów kopiujacych do obróbki profilu jezdnego zesta¬ wów kolowych pojazdów szynowych przedstawia¬ ja uklady zapewniajace równoczesna obróbke za pomoca dwóch, trzech i wiekszej ilosci narzedzi.Uklady konstrukcyjne suportów wielonarzedzio- wych podyktowane sa wzgledami ekonomicznymi i specyfika ksztaltu profilu roboczego obreczy, któ¬ ry w przypadku kopiowania wymaga realizacji ru- 10 15 20 25 30 chów kopiujacych w dwóch wzajemnie prostopad¬ lych kierunkach.Wzgledy przedstawione i wydajnosc powoduja, ze konstruowane dotychczas uklady, na przyklad dwunozowe, w których kazde narzedzie sterowane jest osobnym zespolem kopiujacym sa trudne w eksploatacji, gdyz wymagaja dokladnej regulacji wzajemnego polozenia nozy i kopialu w celu za¬ pewnienia prawidlowej pracy narzedzi skrawaja¬ cych ksztaltowa powierzchnie toczna zestawu.W uproszczonych ukladach konstrukcyjnych wy¬ korzystuje sie uklad kopiujacy na czesci profilu a pozostale narzedzia spelniaja role pomocnicza obrabiajac powierzchnie nieobrobione przez narze¬ dzie zwiazane z ukladem kopiujacym.Sposób obróbki i suport wedlug wynalazku eli¬ minuje wady dotychczas znanych sposobów i su¬ portów wykazujac wlasciwosci odmienne a miano¬ wicie: — wysoka wydajnosc, prosta budowe i obsluge, latwosc automatyzacji i przystosowania zautomatyzowanego cyklu pracy do cyklu samo¬ czynnego obrabiarki.Istotna cecha sposobu obróbki i suportu wedlug wynalazku jest wykorzystanie w jednym suporcie równoczesnej pracy narzedzi do obróbki zgrubnej i wykanczajacej.Narzedzie do obróbki zgrubnej przesuwajac sie prostoliniowo wyprzedza na powierzchni obrabia¬ nej, narzedzie do obróbki wykanczajacej, którego przesuw jest sterowany prostym ukladem kopiuja- 5336053360 3 4 cym z tym, ze narzedzia odsuwane sa od poprzecz¬ nej osi symetrii zestawu na zewnatrz.Narzedzia znane wylacznie w rozwiazaniach osob¬ nych mechanizmów suportowych pracujacych w róznych plaszczyznach przechodzacych wzdluz je¬ go osi glównej, znajduja sie w jednej plaszczyznie przechodzacej wzdluz promienia przedmiotu obra¬ bianego lezacej w jego glównej osi.Sposób obróbki profilu obreczy oraz suport do stosowania tego sposobu jest blizej omówiony na jednym z przykladów uwidocznionym na rysunku, na którym fig. 1, 2, 3 i 4 przedstawiaja schema¬ tycznie przebieg obróbki ksztaltu profilu obreczy w czterech kolejnych fazach, figura 5 — suport w widoku z góry, fig. 6 — suport w widuku od strony „W".Przebieg obróbki profilu ksztaltowego zestawu kolowego jest nastepujacy: Obróbke rozpoczynaja równoczesnie narzedzia 6 i 8 przy czym zewnetrzny bok obrzeza bl skrawa krawedz b2 narzedzia 6, nóz 8a wcina sie w material a nóz 8b wykonuje faze zdzierajac czesc naddatku G. Nastepnie kor¬ pus glówny 4 suportu z narzedziami przesuwa sie : w kierunku pokazanym strzalka na fig. 1 z tym, ze jednoczesnie nóz 6 wycofujac sie z materialu na zewnatrz skrawa naddatek F. Podczas gdy narze¬ dzie 6 nie skrawa z uwagi na koniecznosc przejscia we wlasciwe polozenie krawedzi tnacej a, narzedzie 8a zeskrawa calkowicie naddatek obróbczy G po¬ zostawiajac znikomy naddatek c, który nastepnie zeskrawa krawedz a narzedzia 6 sterowanego czuj¬ nikiem kopialowym.Suport wedlug wynalazku sklada sie z podstawy 1 zaopatrzonej w sanie krzyzowe 2 oraz lawe 3 czujnika kopialowego, z korpusu glównego suportu 4 posiadajacego suwak 5 z narzedziem dwuostrzo- wym 6 do obróbki obrzeza i suwak 7 z narzedziem 8b do obróbki powierzchni czolowej obwodu kola oraz mocowane bezposrednio narzedzie 8a, z sanek przesuwnych 10 dla kopialu 11 wspólpracujacego z czujnikiem kopiujacym 12 osadzonym przesuw¬ nie w, lawie 3, z elektromagnetycznego hamulca 13 wspólpracujacego z nakretka 14 sruby 15 i przelacz¬ nikami programowymi 16 oraz 17, z skrzynki nape¬ du posuwu 20 zaopatrzonej w silniki 18 i 19 do na¬ pedu srub pociagowych 15, 21, 22 i 23 przez uklad sprzegiel, walków i przekladni zebatych.Dzialania suportu wedlug wynalazku jest naste¬ pujace: z chwila wlaczenia cyklu pracy suportu, uruchamiany jest silnik ruchów ustawczych 18 i sil¬ nik ruchów roboczych 19 w wyniku czego nastepu¬ je przesuw korpusu glównego 4 suportu wraz z la¬ wa 3 czujnika kopialowego do styku lacznika dro¬ gowego 25 z wewnetrzna czolowa powierzchnia obreczy zestawu kolowego.Zadzialanie lacznika drogowego 25 powoduje wla¬ czenie przesuwu korpusu 4 suportu do kola zesta¬ wu przy czym w koncowej fazie ruchu nastepuje przelaczenie posuwu szybkiego na wglebny posuw roboczy. Równoczesnie kopial 11 zetknie sie z czuj¬ nikiem 12 powodujac wlaczenie ruchu san krzy¬ zowych 2 wzdluz profilu i unieruchomienie lawy 3.Wówczas sruba pociagowa 15 napedza przelaczni¬ ki programowe 16 i 17 sterujace wielkoscia posu¬ wu suportu i obrotów napedu glównego. Podczas ruchu suportu wzdluz profilu czujnik kopiujacy wlacza odpowiednie sprzegla elektromagnetyczne ukladu kopiujacego, powodujac przemieszczanie sie s narzedzia 6 po zadanym torze krzywoliniowym.Równoczesnie nóz 8a obrabia zgrubnie powierzch¬ nie toczna obreczy zestawu pozostawiajac do obrób¬ ki narzedziem 6 naddatek do 1,5 mm. Po zakonczo¬ nym skrawaniu narzedziem 8a, przelaczniki progra¬ mowe zmieniaja warunki skrawania dla obróbki wykanczajacej narzedziem 6 boku kola, stopy ob¬ rzeza i powierzchni tocznej.Obróbka wykanczajaca odbywa sie przy pelnym wykorzystaniu wydajnosci suportu. Suport wedlug wynalazku moze byc takze wykorzystany do obrób¬ ki powierzchni czolowych. W tym celu korpus glówny 4 suportu nalezy dosunac promieniowo do kola zestawu a nastepnie nalezy wlaczyc posuw promieniowy suwaków 5 i 7, w celu skrawania nad¬ datków na czolach narzedziami 6 i 8b. Dalszy prze¬ bieg obróbki odbywa sie w sposób znany. Rozwia¬ zanie konstrukcyjne suportu pracujacego na zasa¬ dzie kopiowania elektrycznego moze byc równiez wykorzystane w przypadku kopiowania hydraulicz¬ nego i elektrohydraulicznego. PL