Czolowa tama podsadzkowa Przedmiotem wynalazku jest czolowa tama pod¬ sadzkowa wykonana ze stojaków stalowych roz¬ mieszczonych w odstepach co 1,50 m i zageszczo¬ na stojakami drewnianymi. Stojaki stalowe po podsadzeniu wyrobiska górniczego podlegaja jako sprzet powtarzalny wyrabowywaniu i uzyciu przy budowie nastepnej tamy.Sposób wykonywania tam podsadzkowych we¬ dlug patentu nr 44820, szczególnie na scianach o wysokosci ponad 2,20 m, polega na budowie -tamy wylacznie na stojakach stalowych, prze¬ nosnych uzebionych na obu koncach i osadzonych górnym koncem w gniazdach wysoko zalegajace¬ go stropu. Sposób taki okazal sie jednak malo wydajny i bardzo pracochlonny, a uzywanie siat¬ ki stalowej jednolitej jest nieekonomiczne. Po¬ nadto zastosowano wedlug tego sposobu stojaki stalowe, utworzone z dwóch ksztaltowników ko¬ rytkowych polaczonych z soba za pomoca zamka ciernego. Taki stojak okazal sie niekorzystny -przy jego rabowaniu, poniewaz nie daje sie szyb¬ ko demontowac. W zwiazku z tym sposób ten nie znalazl szerszego zastosowania w górnictwie.Tama podsadzkowa wedlug wynalazku zawiera metalowe stojaki kopalniane, dajace sie bardzo latwo demontowac. Stojak taki jest wykonany ze spodnika o ksztalcie korytkowym 16 lub 14 i rdzennika w ksztalcie dwuteownika, które sa dociskane do siebie za pomoca dwóch klinów, dajacych sie latwo usunac. Stojaki metalowe sa 2 rozmieszczone w odstepie wzajemnym okolo 1,50 m. Ponadto zamiast pasów siatki stalowej zastosowano drut stalowy, umieszczony pod plót¬ nem uszczelniajacym. 5 Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony, tytu¬ lem przykladu na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia podsadzane wyrobisko w rzucie po¬ ziomym z uwidocznieniem tamy, fig. 2 — w pio¬ nowym przekroju wzdluznym wyrobisko scianowe io z zabudowana tama, fig. 3 — w przekroju po¬ przecznym wyrobisko scianowe wraz z tama, fig. 4 — stojak stalowy w widoku z boku, fig. 5 — stojak stalowy w widoku z przodu, fig. 6 — sto¬ jak stalowy w przekroju poprzecznym przez za- is mek, a fig. 7 — czesc tamy ze stojakami w rzu¬ cie poziomym.Tama zawiera stalowe stojaki rozporowe skla¬ dajace sie ze spodnika 1 w ksztalcie profilu ko¬ rytkowego 16 i z dwuteowego rdzennika 3. Do 20 profilu korytkowego spodnika 1 przyspawane sa cztery rygle 2 wykonane z plaskownika, zaopa¬ trzone w otwory do osadzenia dwóch klinów 4.Kliny sa osadzone przeciwlegle tak, iz przez jed¬ norazowe uderzenie dwoma kilofami w konce 25 klinów 4 powoduje sie wypadniecie ich z otwo¬ rów rygli 2 i rozpadniecie sie stojaka. Kliny 4 sa zawieszone na lancuszkach 6 w celu zapobie¬ zenia ich zagubienia.Stojaki stalowe sa ustawione w tamie tak, 30 aby otwarta strona spodnika byla odwrócona *141051410 3 4 o kat 180° od podsadzonego wyrobiska. Umozli¬ wia to latwe rozpadniecie sie stojaka po wybiciu klina.Rozmontowany stojak daje sie latwo oczyscic z gliny i mulu podsadzkowego. Jego ciezar zmniejszono tak, iz uzyskano 45—55°/o oszczed¬ nosci stali w stosunku do stojaków wedlug pa¬ tentu 44820.Do budowania tamy czolowej wykorzystuje sie obudowe drewniana 9—12 (fig. 1, 2, 3, 7), przezna¬ czona na pozostawienie w podsadzce, na której po wewnetrznej stronie drewnianych stojaków 9, zawiesza sie luzno pionowo i podluznie uszczel¬ niajace plótno 14, które jednoczesnie rozklada sie poziomo* na spagu (fig. 3) i przytwierdzone jest deska 17. Po stronie wewnetrznej stojaków drew¬ nianych 9 pod plótno przybija sie szereg ciagów drutu 19 srednicy 3 mm. W odstepie okolo 5,0 m od spagu do stojaków drewnianych jest zamoco¬ wana lekko w odstepach 3,00 m lina stalowa 13.Stojaki stalowe ustawia sie obok liny stalowej 13 tak, aby lina tworzyla linie lamana (fig. 7) i byla na calej dlugosci naprezona; daje sie to uzyskac przy stawianiu stojaków stalowych bez pomocy przyrzadu mechanicznego. Stalowa lina 13 sluzy do zabezpieczenia stojaków drewnianych przed wypchnieciem ich w czasie podsadzania. Górna czesc stojaka stalowego podpiera sie przyspawa- nym olunkiem 7, pod stropnica z obudowy drew¬ nianej 12 (fig. 3), przy czym rozparcia stojaków stalowych dokonuje sie podciagnikiem srubowo- klinowym 8 lub hydraulicznym.Na wysokosci 1,60-1,80 m od spagu zaklada sie luzno belke drewniana 11 na hakach 15, przyspa- wanych do rdzennika 3 stojaka. Belka 11 jest przymocowana trwale do drewnianego stojaka 9 lina 10. Dotychczas belka 11 byla przybijana za pomoca gwozdzi do obudowy drewnianej 9—12 lub przywiazywana drutem, co zwiekszalo praco¬ chlonnosc, wysilek zalogi i zuzycie materialów.Spodnik 1 stojaka stalowego 1—5 jest zaopa¬ trzony w trzy otwory 16, do których pod napo¬ rem mieszaniny podsadzkowej w czasie podsa¬ dzania wciskane jest uszczelniajace plótno 14 (fig. 3, 7) wraz z plynna podsadzka. Otwory 16 powoduja odsaczenie wody z mieszka plóciennego na zewnatrz, a uzyskane w ten sposób plócienno- piaskowe czopy 18 ksztaltu kielichowego w spod- niku 1—3, usztywniaja plótno 14 przy stojakach stalowych 1—3, i cala tame przy spagu, przez caly okres podsadzania. Przed przystapieniem do rabowania stojaków stalowych 1—3, usuwa sie w pierwszym rzedzie czopy 18, przez rozdarcie mieszka plóciennego ostrzem kilofa górniczego.Rabowanie stojaków stalowych wedlug patentu nr 44820 wymagalo uprzedniego skrócenia stojaka przez wsuniecie rdzennika do spodnika. Jest to- jednak ipraoochlonne, a nawet w niektórych przy¬ padkach niewykonalne z powodu wywierania przez podsadzke na stojaki stalowe w tamie du¬ zego parcia bocznego. Ponadto czas rabowania stojaków trwal kilka godzin.Wynalazek umozliwia latwe i szybkie rabowa¬ nie stojaków stalowych w tamie; trwa ono za¬ ledwie kilkanascie minut zamiast kilku godzin.Przy rabowaniu stojaków tym sposobem trzeba tylko usunac belke 11 i równoczesnie wybic oba kliny 4, powodujac rozpadniecie stojaka na spod¬ nik i rdzennik. Parcie podsadzki na stojaki sta¬ lowe 1—3, stalo sie w tym przypadku sprzymie¬ rzencem rabowania i odgrywa glówna role przy rabowaniu, bowiem stojaki 1—3 wypychane sa powoli z tamy parciem piasku na wybrzuszajace sie plótno i rozpadaja sie na dwie czesci. Kliny 4 zabezpieczone sa na lancuszkach 6, przez co nie ulegaja zagubieniu, co w warunkach dolowych przy slabej widocznosci i przy obecnosci wody z podsadzki i szlamu jest nieuniknione. PL