Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.09.1973 Opis patentowy opublikowano: 30.05.1975 78743 KI. 5d, 15/02 MKP E2lf 15/02 aiftUOTCKA Twórcywynalazku: Bogdan Dlugosz, Zbigniew Danda, Gabriel Kedzierski, Zbigniew Naporowski, Waclaw Kurek Uprawniony z patentu tymczasowego: Kombinat Górniczo-Hutniczy Miedzi Zaklady Badawcze i Projektowe Miedzi „Cuprum',' Wroclaw (Polska) Rozbieralna tama podsadzkowa Przedmiotem wynalazku jest czolowa tama podsadzkowa rozbieralna, przeznaczona do tamowania pustki po wybranym minerale uzytecznym celem podsadzenia tej pustki.Znane jest rozwiazanie tamy podsadzkowej z elementów powtarzalnych. Sklada sie ona ze stalowych stojaków rozsuwnych usztywnionych sworzniami, rygli stalowych, zastrzalów rozsuwnych laczonych równiez sworzniami, drutu i plótna podsadzkowego. Tame te ustawia sie pod katem okolo 25° do pionu w kierunku przestrzeni tamowanej.Wada powyzszej tamy rozbieralnej jest sztywne rozparcie o strop i spag wyrobiska wskutek czego cala tama jest konstrukcja sztywna podczas podsadzania i po podsadzeniu, co powoduje wyginanie stojaków rozsuwnych, ucinanie sworzni laczacych spodniki z rdzennikami i stwarza trudnosci przy rozbieraniu tamy.Celem wynalazku jest wyeliminowanie wyzej omawianych wad, a zadaniem wyznaczonym opracowanie tamy o latwym montazu i demontazu z jednoczesnym zabezpieczeniem odpowiedniej szczelnosci przy spagu i stropie.W rozbieralnej tamie podsadzkowej zbudowanej z kilku lub kilkunastu sekqi wzdluz podsadzkowego wyrobiska, zgodnie z wynalazkiem w sklad kazdej sekcji wchodza — stojak nosny ustawiony pod katem zblizo¬ nym do kata naturalnego usypu materialu podsadzkowego oraz stojak rozporowy usytuowany w kierunku przeciwnym do podsadzanej przestrzeni, posadowione we wspólnej stopie. Kazdy stojak tworza rdzennik dolny, spodnik, rdzennik górny zakonczony glowica koronowa laczone zamkami klinowymi. Dlugosc rozsunietych stojaków ustalaja podciagnik zebatkowy badz przesuwnik hydrauliczny.Takwykonane otamowanie wyrobiska ma te wazna zalete, ze zapewnia wielokrotne stosowanie tej samej tamy przy calkowitym, pewnym zabezpieczeniu wyrobiska i przy znacznym obnizeniu kosztów robocizny.Przedmiot wynalazku uwidoczniony jest w przykladzie na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia widok tamy z boku, fig. 2- odmiane konstrukcji tamy.Tama wedlug wynalazku sklada sie z kilku lub kilkunastu sekcji zabudowanych wzdluz podsadzanego wyrobiska. Kazda sekcje tworza stojak nosny 1 ustawiony pod katem zblizonym do kata naturalnego usypu2 78 743 materialu podsadzkowego oraz stojak rozporowy 2 usytuowany w kierunku przeciwnym do podsadzanej prze¬ strzeni posadowione we wspólnej stopie 3.Kazdy stojak tworza rdzennik dolny 4, spodnik 5, rdzennik górny 6 laczone zamkami klinowymi 7. Stojak nosny 1 zakonczony jest nakladana glowica koronowa 8 wyposazona w zaczep 15 na pokrycie filtracyjne 14, natomiast stojak rozporowy 2 zakonczony jest glowica koronowa 9 osadzona przegubowo na rdzenniku górnym 6. Ostateczne rozparcie rozsunietych wstepnie stojaków 1 i 2 ustala sie za pomoca podciagnika zebatkowego 10.Odmiana konstrukcji tamy polega na tym, ze stojak nosny 1 rozpierany jest przesuwnikiem hydraulicznym 11 umieszczonym w gniezdzie stopy 3.W celu zmontowania tamy wedlug wynalazku ustawia sie na spagu 12 wzdluz linii tamowania w odstepach co 1,5m stopy 3, w gniazdach których umieszcza sie stojaki nosne 1 oraz stojaki rozporowe 2. Dlugosc rozsunietych stojaków ustala sie recznie przez wysuniecie rdzenników górnych 6 do zetkniecia ze stropem 13 i nastepnie mechanicznie przez wysuniecie za pomoca podciagników zebatkowych 10 rdzenników dolnych 4 Obrana dlugosc stojaków 1 i 2 utrwala sie zamkiem klinowym 7. Na tak przygotowany szkielet od strony przestrzeni podsadzanej rozwiesza sie pokrycie filtracyjne 14.Demontaz tamy odbywa sie w kolejnosci odwrotnej, to jest najpierw luzuje sie rozparcie stojaków 1 i 2 przez wsuniecie podciagnikiem zebatkowym 10 rdzenników dolnych 4 i wyjecie stojaków ze stóp 3. Nastepnie zdejmuje sie pokrycie 14 z zaczepów 15 glowicy koronowej 8 zwija w rolke i przenosi elementy tamy na nowe miejsce tamowania. PL