Pierwszenstwo: Opublikowano: 5. IV. 1965 49378 KI. 80a, 35/01 MKP UKD sjilm 1 1 LC."5M[ Wspóltwórcy wynalazku: inz. Manfred Liebchen, inz. Siegfried Mosig, p^r(7^u inz. dypl. Siegfried Ziebart, inz. Heinz En-- '*'"''1 ' l gland, inz. Arno Peschel Wlasciciel patentu: VEB-KEMA Keramikmaschinen Gorlitz, Górlitz (Niemiecka Republika Demokratyczna) Urzadzenie do odbierania, przenoszenia i odstawiania rur wykonywa¬ nych w prasach do rur z materialów ceramicznych lub podobnych mas Wynalazek dotyczy urzadzenia do odbiegania, przenoszenia i odstawiania rur z materialów ce¬ ramicznych lub podobnych mas ze stolu prasy pionowej na wózki dowozace, a zwlaszcza wózki ze zdejmowana podstawka.Znane sa liczne samoczynne urzadzenia, w któ¬ rych rury wyjete na lezace prasy pasmowe prze¬ noszone sa w poziomym polozeniu dalej do urza¬ dzen obróbki wykanczajacej. Znane sa równiez urzadzenia, w których rury stojace pionowe sa chwytane za pomoca samoczynnych uchwytów szczekowych, unoszone z nad stolu prasy, dopro¬ wadzane do urzadzen czyszczacych i zlobkujacych oraz odstawiane na wózki dowozace. W tym ostat¬ nim przypadku uchwyty sa umieszczone obroto¬ wo na poziomo osadzonym wale i na ramionach przechylnych w kierunku poziomym, które moga równiez wykonywac pionowy ruch odstawiania.Obszar wahan takich ramion jest oczywiscie ogra¬ niczony i zawsze zwiazany z torem lukowym.Wciaz powtarzane ruchy lukowe sa czesto uwaza¬ ne za niecelowe, poniewaz nie sprzyjaja najlep¬ szemu wykorzystaniu miejsca. Z tego wzgledu proponowano juz, zeby wiszace lub jezdzace urza¬ dzenie uchwytowe bylo prowadzone ze stolu pra¬ sy ponad wózek dowozacy, stojacy na ulozonym obok torze, przy czym uchwyt do rur jest prze¬ ciagany lub przesuwany pomiedzy stolem prasy i miejscem ladowania na wózku dowozacym i obracany równiez recznie, aby zdejmowac ze 10 15 25 30 stolu prasy rury wytloczone kielichem w dól i ustawione na stole wierzcholkiem ku górze i przenosic na wózek dowozacy a przy tym obró¬ cic o 180°, aby rury mogly byc odstawiane na wózek dowozacy wierzcholkiem na dól.Wynalazek ma na celu zmechanizowanie tych wszystkich czynnosci i ruchów az do pelnej auto¬ matyzacji w sposób ekonomiczny i przy jedno¬ czesnym znacznym zmniejszeniu zatrudnionych.Wedlug wynalazku uzyskuje sie to za pomoca wózka uchwytowego, wyposazonego we wlasny naped i toczacego sie po szynach bez poslizgu dzieki zazebieniom, przy czym naped uchwytu rury jest sprzezony pod wzgledem ksztaltu i sily z napedem jazdy. Naped obrotowy sklada sie z przekladni przelaczajacej z samoczynnym regu¬ lowaniem, który w polaczeniu z przekladnia prze¬ niesienia obraca poziomy wal obrotowy uchwytu na okreslonym odcinku jazdy samoczynnie o 180° naprzód i wstecz. Oprócz tego uchwyt jest osadzo¬ ny na poziomym wale obrotowym tak, iz jest przesuwny samoczynnie pod dzialaniem wlasnego ciezaru w plaszczyznie przecinajacej prostopadle jego os obrotu. Ten ruch przesuwny jest stero¬ wany najlepiej za pomoca urzadzenia reguluja¬ cego i tlumiacego. Uchwyt pracuje najlepiej na zasysanym powietrzu i przylega szczelnie do prze¬ noszonej rury. Powietrze ssace zostaje wlaczone przy pochwyceniu rury. Przy odstawianiu pod¬ cisnienie ssania zostaje zniesione przez wpuszcze- 4937849378 nie powietrza zewnetrznego, a rura zostaje zwol¬ niona. Urzadzenie regulujace przelaczalne, wspól¬ dzialajace z wózkiem uchwytowym, utrzymuje wózek uchwytowy na miejscu odstawiania rury.Urzadzenie wedlug wynalazku dzieki daleko po¬ sunietej mechanizacji usuwa ciezka prace fizycz¬ na przy manipulowaniu rurami kamionkowymi i innymi ciezkimi rurami, a w prostoliniowym torze przenoszenia jest umieszczone w najmniej¬ szej prostokatnej przestrzeni latwej do wydziele¬ nia w zwyklym budownictwie, tak iz staja sie zbyteczne obszary wychylania ograniczone okre¬ giem kola niezabudowane. Swiezo wytloczone i jeszcze miekkie rury sa odbierane i przenoszo¬ ne bez odbywania niepotrzebnej drogi, sa przesta¬ wiane w najkrótszej odleglosci ze stolu prasy na wózki dowozace lub podstawki.Plaszczyzna podstawek przez zapelnienie jej w rzedach skrzyzowanych pod katem prostym jest wykorzystywana najlepiej, co w przypadku uchwy¬ tów pracujacych na torze lukowym byloby moz¬ liwe w przyblizeniu tylko w przypadku bardzo duzych promieni luków.Wynalazek jest uwidoczniony tytulem przykladu na zalaczonych rysunkach, na których fig. 1 przed¬ stawia widok urzadzenia z przodu, fig. 2 — wi¬ dok z góry, fig. 3 — schematyczny przekrój pod¬ luzny wózka uchwytowego, fig 4 — schematyczny widok z góry wózka uchwytowego, fig. 5 — wi¬ dok, z boku uchwytu z pochwycona rura w zwiek¬ szonej podzialce, fig. 6 — widok uchwytu w kie¬ runku strzalki ($6 na fig. 5, fig. 7 — widok z boku uchwytu po odstawieniu rury i fig. 8 — blok sterujacy w przekroju w zwiekszonej podzialce.Puste wózki dowozace 1 wedlug fig. 2, najle¬ piej wózki ze zdejmowanymi podstawkami 2 wed¬ lug fig. 1, sa posuwane prostolinijnie na prostym torze przenoszenia 3 w jednym ciagu, przy czym jeden wózek popycha drugi naprzód ruchem sko¬ kowym lub przerywanym w kierunku strzalki 4.Prostopadle nad torem przenoszenia 3 wózków dowozacych 1 jest poprowadzony drugi tor prze¬ noszenia 5, po którym przesuwa sie ruchem zwrot¬ nym wózek uchwytowy 6, majacy uchwyt 7 dla rur 8.Obydwa skrzyzowane tory przenoszenia 3 i 5 wyznaczaja przestrzen narozna 9, w której jest ustawiona znana pionowa prasa pasmowa do wy¬ twarzania rur, przy czym z tej prasy na rysunku przedstawiono tylko stól 10, podnoszony i opusz¬ czony. Urzadzenie jest tak pomyslane, ze uchwyt 7 podczas jazdy wózka uchwytowego 6 w linii prostej przebiega nad stolem prasy 10 i czescia podstawki 2 wózka dowozacego 1. Wózek uchwy¬ towy 6 toczy sie na luznych kolach 11 po szy¬ nach toru przenoszenia 5. Jego naped jazdy sta¬ nowi elektryczny silnik odwracalny 12 wedlug fig. 4, który za posrednictwem przekladni zmniej¬ szajacej 13 napedza wal 14 o dwóch kolach ze¬ batych 16 i 17. Kolo zebate 16 dziala bezposred¬ nio na zebatke 15 umocowana na torze przeno¬ szenia 5, natomiast kolo zebate 17 napedza za posrednictwem kól zebatych 18 i 19 przekladnie przelaczajaca, która sklada sie najlepiej z kola 10 15 napedowego 20 z korba 21 i czopem 22 oraz cy¬ lindrycznej tarczy wirujacej 23 i kola 24, które jest wykonane jako polowa krzyza maltanskiego z dwiema szczekami ryglujacymi 25, przy czym 5 kat napedowy wynosi 90°.Urzadzenie przelaczajace z krzyzem maltanskim wykonuje tylko okolo 2/3 obrotu w jedna i druga strone, a mianowicie o kat a + /? + y, tak iz czop 22 wchodzi tylko do polowy krzyza maltanskiego.Z walem polowy krzyza maltanskiego jest zwia¬ zane inne kolo zebate ,26, które zazebia sie z ko¬ lem zebatym 28 umocowanym na wale 27. Na wale 27 jest umieszczony z zewnatrz uchwyt 7.Katom a, /?, y, odpowiadaja odcinki drogi a , /?', y' toru przenoszenia 5 wedlug fig. 1.Uchwyt 7 sklada sie w zasadzie z opróznianej pustej komory wedlug fig. 4, utworzonej z oslo¬ ny zewnetrznej 7' i wewnetrznej 7". Wewnetrzna oslona 7" jest dopasowana szczelnie do zewnetrz¬ nej srednicy chwytanej i przytrzymywanej rury 8.Oslona jest wykonana w postaci plytki dziurko¬ wanej lub siatkowej i jest oklejona równiez dziurkowanym lub porowatym miekkim obiciem gumowym 65 np. z gumy piankowej. Zewnetrzna oslona V ma przylacze odpowietrzania 29, które za pomoca weza 30 jest polaczone z blokiem ste¬ rowania 3,1 zespolu pompy prózniowej 32.Oslony uchwytowe 7', 7" sa polaczone z trzy- 30 madlami 33 wedlug fig. 5, 6, które sa osadzone przesuwnie na prowadnicach 36 za posrednictwem lozysk slizgowych — uchwytów 34 i 35. Prowad¬ nice 36 sa polaczone za pomoca jarzma 37 z wa¬ lem 27. Pomiedzy jarzmem 37 i uchwytem 35 jest 35 umieszczony cylinder hydrauliczny 38 wedlug fig. 6 z tlokami 39, które dzialaja jako tlumiki, tak iz rura 8; moze byc odstawiona na podstawce 2 bez odksztalcenia lub uszkodzenia. Cylinder hydrauliczny 38 jest ponadto polaczony za pomo- 40 ca ruchomego elastycznego przewodu cisnieniowe¬ go 40' z hydraulicznym blokiem sterujacym 41 wedlug fig. 4.Blok sterujacy 41 wedlug fig. 8 posiada krócce przylaczowe 46 dla elastycznego przewodu cisnie- 45 niowego 40 do polaczenia poprzez otwory 42 i 4£ za posrednictwem zaworu zwrotnego z umiesz¬ czonym wyzej naczyniem zasobnikowym 45 dla cieczy pod cisnieniem. Zawór zwrotny ma najle¬ piej kulke 44 dociskana za pomoca sprezyny na- 50 ciskowej 47 do gniazda 48, które zamyka otwór 42 w kierunku krócca przelaczeniowego 46. W otwo¬ rze 42 jest umieszczony element regulacyjny, któ¬ ry sklada sie najlepiej z cylindrycznego trzpie¬ nia 49 polaczonego z grzybkiem 50. Grzybek 50 55 pod dzialaniem cisnienia sprezyny 51 jest do¬ ciskany do puszki sprezynowej 52, która jest wy¬ konana jednoczesnie jako luzne prowadzenie grzybka 50. Trzpien 49 jest prowadzony w otwo¬ rze bloku sterujacego 41 i w plytce 53, która za 60 pomoca tulei sprezynowej 52 jest umocowana w odpowiednim gniezdzie i w bloku sterujacym 41. Korzystnie jest gdy trzpien 49 jest prowadzony przez uszczelke 54, która w tym przypadku moze dzialac uszczelniajaco tylko wzgledem naczynia 65 zasobnikowego 45, pozostajacego pod cisnieniem49378 5 6 atmosferycznym. Trzpien 49 jest umieszczony wzgledem kulki 44 tak, iz przy wcisnieciu do otworu 42 trzpien 49 podnosi kulke 44 z gniaz¬ da 48. Wielkosc podniesienia okresla otwarty przekrój przeplywu i tym samym predkosc opusz¬ czania uchwytu 7 obciazonego rura 8 (fig. 7). Gdy jednak pusty uchwyt zostanie obrócony z powro¬ tem o 180° w polozenie wedlug fig. 6, ale bez rury 8, to tlok 39 zasysa ciecz cisnieniowa przez przewód 40 i przez kulke 44 otwierajaca samo¬ czynnie przewód w kierunku przeplywu i po¬ biera latwo z naczynia zasobnikowego 45 do cy¬ lindra 38. Trzpien 49 moze byc dokladnie usta¬ wiony za pomoca gwintu srubowego, a za pomoca ukladu elektrohydraulicznego lub elektropneuma- tycznego moze byc sterowany równiez w takt maszyny, tak iz otwór 42 jest zamkniety kulka 44 przy transportowaniu rury 8 w uchwycie 7, ale na krótko przed odstawieniem rury 8 na pod¬ stawce 2 zostaje nieznacznie otwarty w zalezno¬ sci od pozadanej predkosci opuszczania. Z ko¬ rzyscia trzpien 49 na koncu wpuszczonym do otworu 42 jest wykonany stozkowo, tak iz kul¬ isa 44 moze byc podnoszona z gniazda 48 od war¬ tosci najmniejszej do najwiekszej, w zaleznosci od tego, jak gleboko trzpien 49 jest wtloczony do otworu 42.Na jednej z prowadnic 36 wedlug fig. 6, 7 jest umieszczony najlepiej elektryczny wylacznik kran¬ cowy 55, który jest uruchamiany za pomoca kciu¬ ka lub zderzaka 56, gdy oslony uchwytowe 7', 7" przechodza przez najnizsze polozenie, a pochwy¬ cona rura 8 jest odstawiana na podstawke 2.Wylacznik krancowy 55 jest polaczony elektrycz¬ nie z blokiem sterujacym 31 zespolu pompy próz¬ niowej 32 i powoduje zniesienie prózni ssacej na uchwycie 7, tak iz rura 8 zostaje zwolniona.Na wózku uchwytowym 6 (fig. 1 i 2) jest umieszczony elektryczny wylacznik 57, wspóldzia¬ lajacy z krzywka 58 umocowana na podstawie toru 5 i który wysacza naped jazdy wózka uchwy¬ towego 6 w lewym skrajnym polozeniu, gdy uchwyt 6 opiera sie na wyprasowanej wlasnie rurze 8, znajdujacej sie na stole prasy 10, przy czym natychmiast zostaje uruchomiony blok ste¬ rujacy 31 zespolu pompy prózniowej 32 w celu przytrzymania rury 8 dzialaniem ssania powietrza.W podstawie toru przenoszenia 5 dla prawego punktu skrajnego drogi wózka uchwytowego 6 znajduje sie nastawne urzadzenie ryglujace, wy¬ konane w najprostszy sposób jako walec prze¬ laczajacy 59 (fig. 1 i 2). Walec przelaczajacy 59 posiada w zaleznosci od liczby rur 8, 8', 8" usta¬ wianych w jednym rzedzie na podstawce 2 kilka zderzaków 60, 61, 62, rozmieszczonych na obwo¬ dzie walca, które wspóldzialaja ze zderzakiem 63 pod wózkiem uchwytowym 6. Walec przelacza¬ jacy 59 jest napedzany skokami za pomoca prze¬ kladni przelaczajacej 54 w takcie roboczym ma¬ szyny. Zderzak 63 na wózku uchwytowym jest najlepiej nieco elastyczny i przelacza wózek uchwytowy 6 samoczynnie na bieg wsteczny, sko¬ ro tylko zadziala wylacznik krancowy 55, a rura 8 jest odstawiona na podstawke 2.Takt pracy maszyny jest nadawany najlepiej za pomoca umieszczonego w wózku uchwyto¬ wym 6 i nie przedstawionego na rysunku pro¬ gramowego walca sterujacego, który nie tylko 5 ustala przebieg poszczególnych ruchów wózka uchwytowego i uchwytów, lecz równiez za po¬ moca nastawnego mechanizmu licznikowego wla¬ cza posuw skokowy wózka transportowego 1, sko¬ ro tylko zostanie ustawiony na podstawce 2 sze¬ reg rur 8, 8', 8". Zamiast automatycznego ste¬ rowania w ten sposób poszczególnych faz robo¬ czych mozna oczywiscie zastosowac równiez na pulpicie przyciski, za pomoca których mozna ste¬ rowac poszczególne czynnosci równiez czesciowo lub calkowicie przez osobe obslugujaca urzadze¬ nie. Elektryczne urzadzenie ryglujace zabezpiecza przed uszkodzeniem w przypadku blednego uru¬ chomienia przycisków.Ladowanie wózka dowozacego 1 odbywa sie w sposób nastepujacy: Gdy podstawka 2 jest czesciowo podsunieta pod tor przenosnikowy 5 a rura 8" jest juz gotowa na stole prasy 10 wózek uchwytowy 6 znajduje sie pomiedzy wóz¬ kiem dowozacym i stolem prasy 10, a wiec na odcinku /?' toru przenosnikowego 5, gdzie uchwyt 7 zostal obrócony z powrotem o kat 180° w po¬ lozenie odbioru. Oslona uchwytu 7" opuszcza sie przy tym dzialaniem wlasnego ciezaru w poloze¬ nie wedlug fig. 6 czyli tlok 39 w cylindrze hy¬ draulicznym 38 wysuwa sie na zewnatrz. Kiedy tylko wózek uchwytowy 6 osiagnie lewe skrajne polozenie, a oslona uchwytowa 7" oprze sie na rurze 8", rura 8" zostaje przyssana i przytrzy¬ mana. Nastepnie stól prasy W opuszcza sie jesz¬ cze troche w dól, tak iz rura 8" zwisa na uchwy¬ cie 7. Jednoczesnie wózek uchwytowy 6 posuwa sie do podstawki 2 i obraca przy tym w czasie drogi /?' rure 8" o 180°. Podczas drogi nad pod¬ stawka 2 wózek uchwytowy 6 dochodzi az do zderzaka 60, przy czym oslona uchwytowa 7" pod dzialaniem wlasnego ciezaru uchwytu 7 i rury 8" opuszcza sie przy dzialaniu tlumiacym wsuwajacego sie tloka 39 do cylindra hydraulicz¬ nego 3)8 powoli na plytke podstawki 2. Przy na¬ kladaniu rury zostaje uruchomiony wylacznik krancowy 55, tak iz podcisnienie ssace zostaje zniesione, a rura 8" zostaje zwolniona. Jednoczes¬ nie, albo pod dzialaniem przekaznika zwlocznego wkrótce po tym, zostaje rozpoczety równiez za pomoca wylacznika krancowego 55 ruch powrot¬ ny wózka uchwytowego 6, licznik zostaje wla¬ czony, a walec lacznikowy 59 obrócony tak, iz jego nastepny zderzak 61 ustawia sie u góry w obszarze zderzaka 63 wózka uchwytowego 6.Podczas jazdy powrotnej na drodze /?' oslona uchwytowa 7" zostaje obrócona o 180°, a po prze¬ byciu drogi a zostaje odebrana na stole 1,0 na¬ stepna rura 8' w opisany wyzej sposób, obrócona i przeniesiona nad podstawke 2, a pod dziala¬ niem zderzaka 61 na zderzak 63 ustawiona obok pierwszej rury 8j". W opisany wyzej sposób po¬ wtarzaja sie czynnosci po raz trzeci dla rury 8, przy czym wózek uchwytowy 6 przesuwa sie tylko do zderzaka 62 obecnie wysunietego w góre. 15 20 25 30 35 40 45 50 55 6049378 7 Podczas cofania wózka uchwytowego 6 podstaw¬ ka 2 zostaje posunieta naprzód o jedna podzial- ke, przy czym ustawia sie drugi rzad rur. Te same czynnosci zostaja powtórzone dla trzeciego rzedu rur, po czym nastepny wózek transporto¬ wy 1 podjezdza pod tor przenosnikowy 5.Oczywiscie w ten sam sposób wózek dowo¬ zacy lub podstawka moze byc zaladowany nie tylko dziewiecioma rurami, lecz urzadzenie we¬ dlug wynalazku moze byc zmienione odpowiednio tak, iz równiez moga byc ustawiane ladunki wiekszych lub mniejszych wózków dowozacych lub podstawek.Wynalazek nie ogranicza sie tylko do zdejmo¬ wania rur z prasy pionowej, lecz urzadzenie wedlug wynalazku umozliwia równiez odbieranie rur z prasy poziomej. W tym przypadku wózek uchwytowy z uchwytem znajdujacym sie w po¬ ziomym polozeniu zostaje podsuniety do rury, a uchwyt zostaje opuszczony hydraulicznie na rure. Mozna jednak równiez obyc sie bez hydrau¬ licznego urzadzenia opuszczajacego gdy tor, na którym rura jest przenoszona poziomo, zostanie podniesiony na niewielka wysokosc. Po przyssa¬ niu rury lezacej poziomo wymaga ona jeszcze tylko obrócenia o 90°, co mozna osiagnac latwo przez zamiane kól zebatych 26, 28 o przeniesie¬ niu 1:2 na kola o przeniesieniu 1 :1. PL