PL48424B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 5. X. 1964 48424 KI. 39. l^l/oH MKP lC08g f?/0*f UKD Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Henryk Krzystek, inz. Zenon Tybora Wlasciciel patentu: Instytut Wlókien Sztucznych i Syntetycznych, Lódz (Polska) Sposób wytwarzania termicznie stabilnego politereftalanu etylenowego . fmtfrjl Iwaimwiui Luti** Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia termicznie stabilnego politereftalanu etyleno¬ wego przy udziale aktywnych ukladów katalizato¬ rów.Politereftalan etylenowy stanowi produkt wyjs¬ ciowy do otrzymywania wlókien poliestrowych ty¬ pu „Terylen".Wytwarza sie go z estru dwTumetylo- wego kwasu tereftalowego i glikolu etylenowego, — które poddaje sie w obecnosci katalizatorów w pierwszym stadium procesu reakcji wymiany estro¬ wej, a w drugim — reakcji polikondensacji. W pro¬ cesie tym powstaja niepozadane produkty uboczne, których ilosc zalezy tak od warunków prowadzenia reakcji, jak i od rodzaju uzytych katalizatorów.Produkty uboczne wplywaja niekorzystnie na wlas¬ ciwosci polimeru, proces formowania, jak równiez wlasciwosci gotowego wlókna.Wedlug znanych dotychczas sposobów, podanych np. w opisach patentów amerykanskich Nr Nr 2534028, 2641592, 2650213 i brytyjskich Nr Nr 742196 i 742811 proces wytwafrzania poliereftala- nu etylenowego prowadzi sie w obecnosci kataliza¬ torów, 'dzialajacych indywidualnie i uzywanych zwykle w duzych stezeniach. Wzrost stezenia ka¬ talizatora zwieksza wprawdzie szybkosc reakcji, lecz z drugiej strony wywiera niekorzystny wplyw na jakosc produktu, [poniewaz sprzyja re¬ akcjom ubocznym, w wyniku których otrzymuje sie polimery zabarwione, zdegradowane lub usie- ciowane.Stwierdzono, ze niedogodnosci tej mozna unik¬ nac, jezeli proces wytwarzania politereftalanu ety¬ lenowego prowadzic w obecnosci mieszaniny octanu olowiawego i octanu kobaltawego lub oc- 5 tanu olowiawego i octanu manganawego lub oc¬ tanu kobaltowego i octanu manganawego lub w obecnosci wszystkich trzech wyzaj wyrrrienionych octanów, z których kazdy zostal uzyty korzystnie w ilosci od 0,001% do 0,05% z dodatkiem od jo 0,001% do 0,05% trójtlenku antymonu oraz ewen¬ tualnym dodatkiem od 0,001% rdo 0,02% zwiazku fosforu dwuwartosciowego lub trójwanrtoscio- wego.W sposobie wedlug wynalazku wykorzystano in- 15 dywidualne zalety poszczególnych katalizatorów, które jako mieszanina daja sie stosowac w steze¬ niach nie wplywajacych na powstawanie ubocz¬ nych produktów reakcji, a jednoczesnie stanowia wysoce efektywny katalizator reakcji wymiany 20 estrowej i polikondensacji.Stwierdzono poza tym, ze aktywnosc ukladu ka¬ talitycznego z punktu widzenia szybkosci reakcji mozna znacznie podwyzszyc, jezeli reakcje wymia- 25 ny estrowej prowadzic w temperaturze wzrastaja¬ cej od 150—230°C.W wyniku otrzymuje sie politereftalan etylenu o wysokiej stabilnosci termicznej, bialej barwie i lat¬ wo rozciagajacy sie w procesie formowania wlók- 30 na poliestrowego.3 48424 4 Przyklad L 100 czesci wagowych mieszaniny estru dwumetylówego kwasu tere^ftaloWsgó i gliko¬ lu etylenowego uzytych w stosunku równomolar- nym, 0,025 czesci wagowych octanu olowiawego, 0,025 czesci wagowych octanu manganawego i 0,025 czesci wagowych octanu koibaltawego og¬ rzewa sie w temperaturze 150°-=-230°C do Osiag¬ niecia 94—96% przereagowania suhstratów.Po zakonczeniu wymiany estrowej do masy do¬ daje sie 0,01 czesci wagowych kwasu fosforawego oraz 0,025 czesci wagowych itrójtlenku antymonu rozpuszczonego w glikolu etylenowym w tempe¬ raturze okolo/ 160°C i calosc ogrzewa w tempera¬ turze 285° C w ciagu 5 godzin. W wyniku otrzy¬ muje sie polimer barwy bialej o ciezarze czas- teczkowym okolo 20500, z zawartoscia grup karbo¬ ksylowych wynoszaca okolo 31 równowazników. ~10°g Wlókno otrzymane z polimeru wytworzonego wedlug przykladu I wykazuje dobre wlasciwosci fizyfloo^mectaniiczne- oraz duza zdolnosc rozciaga¬ nia sie na zimno.Przyklad II. Proces przeprowadza sie jak w przykladzie I z ta róznica, ze stosuje sie 0,025 czes¬ ci wagowych octanu kobaltawego, 0,025 czesci wa¬ gowych octanu manganowego, 0,025 czesci wago¬ wych trójtlenku antymonu i 0,01 czesci kwasu fo¬ sforawego. Otrzymuje sie polimer barwy bialej, o ciezarze czasteczkowym 19600, z zawartoscia grup karboksylowych wynoszaca ok%plo 44 równowazni¬ ków. 1Q6 g *,4 W- czasie powtórnego topienia polimeru nie¬ znacznie tyllko obniza sie jego ciezar czasteczko¬ wy nieznacznie wzrasta w mim zawartosc grup karboksylowych. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania termicznie stabilnego te- reftalanu etylenowego przez wymiane estrowa w lobecnoscii katalizatorów miedzy estrem dwu- metylowym kwasu tereftalowego i glikolem etylenowym i kolejna kondensacje, znamienny tym, ze jako katalizator .stosuje sie mieszanine octanu olowiawego i octanu kobaltawego lub octanu olowiiawego i octanu mamgafliawego lub octanu kobaltawego i octanu manganawego lub w obecnosci octanu olowiawego, octanu man¬ ganawego i octanu kobaltawego, z dodatkiem trójtlenku antymonowego i. ewentualnym do¬ datkiem zwiazków fosforu. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze trójtlenek antymonowy wprowadza sde do pro¬ cesu albo na poczatku reakcji wymiany estro¬ wej lub na poczatku reakcji poilikondensacji, zwiazki fosfomu natomiast — po zakonczeniu wymierny estrowej lub w dowolnym czasie jej trwania. 3. Sposób wedlug zaisitirz. 1, 2, znamienny tym, ze stosuje sie mieszaniny katalizatorów zawiera¬ jace od 0,001% do 0,05% kazdego z uzytych skladników. 4. Sposób wedlug zastrz. L—3, znamienny tym, ze . , reakcje, wymiany, estrowej prowadzi sie w tem¬ pera/turze wzrastajacej od 150° do 230°C. 15 20 25
2. 2. 1146; RSW ..Prasa",' Kielce. Nakl. 250 egz. PL