Opublikowano dnia 5 pazdziernika 1961 r.¦V0bd, ta ******* 4u IU rzedu Patentowego Polskiej Rzeczypospolitej Udo*ej| POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWE) OPIS PATENTOWY Nr 45113 KI. 86 c, 10/10 Zaklady Przemyslu Welnianego im. Józefa Magi *) Przedsiebiorstwo Panstwowe Wyodrebnione Bielsko-Biala, Polska Urzadzenie o napedzie elektromagnetycznym do wylaczania biegu krosna po zerwaniu nitki osnowej Patent trwa od dnia 23 lipca 1960 r.Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do wylaczania biegu krosna po zerwaniu sie nitki osnowy lub listwy nicielnic.Wada dotychczasowych urzadzen bylo przy¬ padkowe zatrzymywanie sie biegu krosna np. przy otwartym przesmyku, co uniemozliwialo nawlekanie zerwanych nici do nicielnic i plo¬ chy oraz powodowalo strate czasu na doprowa¬ dzenie krosna do prawidlowego polozenia.Dotychczas stosowane uklady elektryczne i mechanizmy urzadzen czujnikowych do wykry¬ wania wad w osnowie i tkaninie posiadaly szereg wad i niedomagan. Mechaniczno-elek- tryczny przerywacz najczesciej stosowany, napedzany przez wal korbowy krosna, ulegal *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wspól¬ twórcami wynalazku sa Jan Pawlus, Tadeusz Kocurek, inz. Stanislaw Byrdy i Rudolf Madzia. czestym uszkodzeniom, gdyz jego liczne ele¬ menty narazone byly na szybkie scieranie sie i czeste rozregulowanie. Wspólna wada wszyst¬ kich ukladów bylo stosowanie z zasady silnego elektromagnesu do wylaczania biegu krosna, który otrzymywal napiecie 220 V z przekaz¬ nika sterowanego przez wal korbowy lub inny mechanizm krosna, przy czym stosowane przy elektromagnesie urzadzenia zabezpieczajace o dzialaniu termiczno-elektrycznym byly niepew¬ ne, bardzo klopotliwe i niebezpieczne dla ob¬ slugi. Równiez klopotliwe byly uklady elek¬ tryczne zasilane centralnie z jednej pradnicy pradu stalego o napieciach 24 do 30 V i nate¬ zeniu ponad 1 A, które powodowaly duze iskrzenie lamelek na listwie kontaktowej i na¬ wet byly przyczyna zaplonu pylu osnowowego na krosnie. Ponadto dotychczasowe urzadzenia czujnikowe nicielnic posiadaly oddzielny uklad elektromagnetyczny o napieciu 220 V. Wadawszystkich ukladów fetó rdwntez frak obwodu sygnalu swleflft^io ko^tji^iacegpitóy urzadze¬ nia czujników^i«nowy i nicielnic sa zasilane pradenya\Jakze brak sygnalu swietlnego wska¬ zujacego .'pryczyne zatrzymania biegu krosna z chwila zerwania nitki osnowy lub zerwania nicielnicy. Braki te zmniejszaly mozliwosci obslugiwania kilku krosien przez jednego tka¬ cza.Dotychczasowe wady i niedomagania zostaly usuniete w urzadzeniu wedlug wynalazku.Z chwila zerwania sie nitki osnowy lub ni¬ cielnicy, opadnieta lamelka przynalezna do zerwanej nitki osnowy lub zwieracz zerwanej nicielnicy zamyka obwód niskiego napiecia, wzbudzajacy bezposrednio elektromagnes, któ¬ ry powoduje zwolnienie odpowiedniego prze- suwnika. Przesuwnik ten pod dzialaniem dyna¬ micznej sily sprezyny, przesuwa sie powodujac kolejno przerwanie obwodu elektrycznego z elektromagnesem i czesciowy obrót przeklad¬ ni dzwigniowej z wystepem do pozycji wycze¬ kiwania, a nastepnie zamyka obwód elektrycz¬ ny sygnalu swietlnego. Dzieki tej sygnalizacji istnieje mozliwosc obslugi kilku krosien jed¬ noczesnie przez jednego tkacza.Do dalszej zmiany przekladni dzwigniowej i zatrzymania krosna w polozeniu dogodnym do naprawienia zerwanej nitki osnowy lub niciel¬ nicy, wykorzystano ruch bidla. Ruch bidla za pomoca zderzaka powoduje dalsza czesc obrotu przekladni dzwigniowej, która wówczas uderza swoim nastawnym ramieniem w dzwignie wy¬ laczajaca, polaczona ze sprzeglem napedowym krosna. Zmiana polozenia dzwigni wylaczajacej wywolana ruchem bidla powoduje zatrzyma¬ nie biegu krosna w momencie, kiedy przesmyk jest zamkniety, a plocha znajduje sie okolo 2 cm od linii przybicia, co jest istotna cecha i wielka zaleta urzadzenia wedlug wynalazku.Wazna i nowa cecha urzadzenia wedlug wy¬ nalazku jest takze wykorzystanie ruchu ciegna uruchamiajacego sprzeglo krosna, do wyko¬ nania zmiany polozenia przekladni dzwignio¬ wej z pozycji wyczekiwania do pozycji wyj¬ sciowej, powodujacej jednoczesnie .przesuniecie przesuwnika elektromagnesu do swego normal¬ nego polozenia, gotowego do zadzialania w przypadku ponownego zerwania sie nitki osno¬ wy lub nicielnicy. Dalsza zaleta urzadzenia wedlug wynalazku jest zastosowanie w ukla¬ dzie elektrycznym niskiego napiecia 12Vi oko¬ lo 0,3 A zasilajacego bezposrednio elektroma¬ gnes uruchamiajacy dzwignie wylaczajaca, za¬ miast stosowanego dotychczas zasilania krosien pradem o wysokim napieciu i skomplikowanych ukladów przekaznikowych. Takie rozwiazanie zapewnia pelne bezpieczenstwo pracy dla ob¬ slugi i eliminuje niebezpieczne iskrzenie na stykach przekazników. " . . Urzadzenie do wylaczania biegu krosna we¬ dlug wynalazku jest szczególowo opisane nizej, w oparciu o rysunek, na którym fig. 1 przed¬ stawia1 uklad elektryczny, fig. 2 — elektryczny zasilacz, fig. 3 — schemat urzadzenia w wido¬ ku z boku i czesciowym przekroju w linii B—B zaznaczonej na fig. 4, a fig. 4 — przekrój w linii A—A zaznaczonej na fig. 3.Wedlug fig. 1 uklad elektryczny sklada sie z czterech czlonów a mianowicie: elektrycznego ukladu zasilajacego EZ, elektrycznego ukla¬ du czujnika osnowowego CO, elektrycznego ukladu czujnika nicielnicowego CN, oraz ukla¬ du elektromagnetycznego KEL.Elektryczny uklad zasilajacy EZ jest zasila¬ ny pradem zmiennym z sieci 220 V, poprzez wylacznik dwubiegunowy Wl, bezpiecznik B i uzwojenie transformatora Tr. Do przewodów doprowadzajacych napiecie do transformatora Tr jest wlaczona równolegle neonówka N, która sygnalizuje, ze uklad zasilajacy EZ jest pod na¬ pieciem. Wtórne uzwojenie transformatora Tr daje napiecie 14 V do zasilania prostownika selenowego P i napiecie 12 V, które przez ob¬ wód P2 i wylacznik W2 ukladu elektromagne¬ tycznego KEL, zasila zarówke Z. Prostownik selenowy P daje napiecie stale 12 V, zasilaja¬ ce obówd PI ukladu elektrycznego urzadzenia czujnikowego, osnowy CO. W ukladzie tym obwód pradu zamyka lamelka L czujnika os¬ nowowego stale stykajaca sie z rynienka U listwy kontaktowej i z prowadniczym drutem Dr, a po zerwaniu sie nitki osnowy opada na zebatke Zb. W szereg tego obwodu jest wla¬ czony elektromagnes. El z wylacznikiem W 2 i W 3. Przewodem P3 napiecie przechodzi na uklad elektryczny urzadzenia czujnikowego ni¬ cielnic CN, gdzie przez wylacznik slizgowy W4 przedostaje s/e na elektromagnes El. Konden¬ sator C wlaczony równolegle do wyjsciowego napiecia stalego prostownika P, zmniejsza iskrzenie wystepujace w momencie zetkniecia sie lamelki L z zebatka Zb Mstwy elektrycz¬ nej czujnika osnowowego CO.Opisany wyzej elektryczny uklad zasilaja¬ cy EZ umieszczony jest w blaszanej obudo¬ wie O (fig. 2), która na czolowej scianie po¬ siada wylacznik Wl, bezpiecznik Bi neonówke N (widoczna tylko z przodu krosna). Na po? krywie PO przykreconej srubami SI do obu- — 2 —dowy O umieszczona jest zarówka sygnalizu¬ jaca Z (widoczna z kazdej strony krosna), zas prawa sciana obudowy posiada piec otworów J na doprowadzenie przewodu zasilajacego 21 i Z2 oraz na wyprowadzenie z obudowy O nis¬ kiego napiecia przewodami a mianowicie: przewodem A do urzadzenia czujnikowego ni¬ cielnic CN, przewodem D do urzadzenia czuj¬ nikowego osnowy CO, przewodem E do elek¬ tromagnesu EL i przewodem F do wylacznika W2 zarówki sygnalizacyjnej Z. Cala obudowa O ukladu zasilajacego EZ przymocowana jest srubami S2 do ramy K krosna.Wylacznik W2, W3 i elektromagnes El po¬ siadaja wspólna obudowe 18 zamocowana na krosnie przy urzadzeniu wylaczajacym bieg krosna (fig. 3).W elektrycznym ukladzie czujnika osnowy CO lamelka L wspólpracujaca z opisana wyzej zebatka Zb, spelnia role czujnika, natomiast w elektrycznym ukladzie czujnika nicielnic CN role czujnika zerwanej nicielnicy spelnia slizgowy zwieracz W4.Urzadzenie do wylaczania biegu krosna we¬ dlug wynalazku uwidocznione na fig. 3 i 4 wspólpracuje scisle z opisanym wyzej ukla¬ dem elektrycznym, a poszczególne elementy ukladu sa czescia skladowa tego urzadzenia.Urzadzenie to sklada sie z czterech glów¬ nych zespolów, a mianowicie: z urzadzenia elektromagnetycznego El, przekladni dzwignio¬ wej 8, która jest uruchamiana przez powyzsze urzadzenie elektromagnetyczne do pozycji wy¬ czekiwania, z dzwigni zderzaka 33 przymoco¬ wanej tio bidla krosna powodujacej dalszy ruch (obrót przekladni) i przesuwnej plytki 16 nastawiajacej urzadzenie elektromagnetyczne i przekladnie dzwigniowa do pozycji wyjscio¬ wej.W dolnej czesci podstawy (ramy krosna) 1 jest zamocowana sprezyna %2 jednym koncem do zaczepu 3, a drugim do przesuwnika 4 elektromagnesu El umieszczonego w obwodzie 18. Przesuwnik 4 z drugiej strony jest przy¬ mocowany poprzez sprezyne 5 do linki 6 za¬ czepionej sruba 7 na obrotowej przekladni dzwigowej 8 osadzonej na sworzniu 8a. Przez zadzialanie elektromagnesu El nastepuje czes¬ ciowy obrót dzwigni 8 i uruchomienie dalszych elementów urzadzenia. Dzwignia 8 na zew¬ netrznej kolowej powierzchni posiada nadlew w ksztalcie zeba 9 i ramie 10 wyposazone w zastawna srube 11 z zakretka ustalajaca 12. Na przekladni dzwigniowej 8 od strony podstawy 1 krosna, zamocowana jest sruba 13 druga linka 14 ze sprezyna 15 zaczepiona drugim koncem do przesuwnej plytki 16 lilo- zyskowanej na prowadnikach 17, zamocowac nych w podstawie krosna. Pomiedzy prowadni¬ kami, na plytce 16, przyspawany jest w posta* ci luku zaczep 19 (fig. 4) kontaktujacy sie r za¬ padka 20 ulozyskowana na sworzniu 21 i utrzy¬ mywana w pozycji pionowej przez sprezyne 22 zamocowana do wystepu 23 obejmy 24. Obejma 24 jest skrecona sruba 25 i osadzona na ciegnie 26 sprzegla napedowego krosna, przyciaganego przez sprezyne 27. Do bidla 28 krosna, -ulozys- kpwanego wahliwie za pomoca ramienia 29 (nogi bidla) na sworzniu 30, jest zamocowana belka 31, w której osadzony jest ^obrotowo sworzen 32. W sworzniu 32 skrejcoha '^est poziomo dzwignia zderzaka 33 zabezpieczona nakretka 34, której krótsze ramie sciagane jest do góry sprezyna 35, a dluzsze, oparte iest na nastawnej srubie 36. Dzwignia zderza)- ka 33 znajduje sie podczas pracy krosna w sta¬ lym ruchu poziomym posuwisto —- zwrotnym, wodzona belka 31 zamocowana do bidla 28.Sruba 36 reguluje poziome polozenie dzwigni zderzaka 33 nad przekladnia dzwigniowa 8.Na walku rozrzadczym 37 ulozyskowanym w nadlewie 38 podstawy 1 krosna, nasuniete sa kolejno i przymocowane: dzwignia 39 wspól¬ pracujaca z drazkiem 40 czujnika watkowego, ramie 41 poruszajace ciegno 26 przy wlacza¬ niu i wylaczaniu krosna Oraz dzwignia 42 urzadzen czujnikowych osnowy i nicielnic.Dzwignia ta jest wyregulowana i przymocowa¬ na na walku 37 srubami ustalajacymi 43.Urzadzenie opisane wyzej dziala w sposób nastepujacy: Z chwila, gdy zerwie sie jedna z nitek osnowy i lamelka czujnikowa opadnie na listwe pod pradem lub, gdy nastapi zerwa¬ nie sie nicielnicy i zadzialanie zwieracza pra¬ du W4, wtedy nastepuje zamkniecie obwodu elektrycznego i zadzialanie elektromagnesu EL.Wówczas odbezpieczony przesuwnik 4, zciaga- ny w dól sprezyna 2 pociaga za soba sprezyne 5 i linke 6, która z kolei obraca przekladniie dzwigniowa 8 ustawiajac zab 9 do pozycji pionowej, tak zwanej pozycji wyczekiwania.Przesuwnik ten w tym samym czasie za po¬ moca wylaczników W2 i W3 powoduje jedno¬ czesne przerwanie obwodu pradu w obu urza¬ dzeniach czujnikowych, i zamkniecie obwodu, w którym znajduje sie zarówka sygnaliza¬ cyjna Z (fig. 1). Dzwignia zderzaka 33 wodzo¬ na ruchem wahadlowym bidla 28, uderza o pionowo ustawiony zab 9 przekladni dzwig¬ niowej 8, która nadaje jej dalszy obrót. Wted;- 3 —ramie Id przekladni dzwigniowej 8 uderza swoja nastawna sruba U w kierunku strzalki zaznaczonej na fig. 3 w ramie dzwigni wy¬ laczajacej 42, która obraca walek 37 przesu¬ wajacy w lewe ciegno 26 wylaczajace sprzeglo napedowe krosna, Podczas wylaczania krosna naciagnieta, sprezyna 15 podciaga z powrotem linke.: 14, która z kolei obraca z. powrotem do pozycji pionowej przekladnie dzwigniowa 8.Wówczas, ramie.zderzaka 33 zostaje* podniesione w góre przez zab 9, a podczas ruchu krosna, kiedy zab 9 przechodzi do normalnego poloze¬ nia, sprezyna 35. przyciaga gp do sruby 36 nar dajac mu normalne polozenie, które odpór wiednio reguluje sie, sruba 36. Wczesniejsze lub pózniejsze wylaczenie biegu krosna w za¬ leznosci od stanu technicznego hamulca na¬ pedu krosna i tym samym ustalenie odleglosci plochy w bidle 28 od linii przybicia watku do brzegu tkaniny przy zamknietym przesmyku, reguluje sie zmiana dlugosci ramienia dzwigni zderzaka 33. wkreconego do sworznia 32.Po naprawieniu zerwanej nitki osnowy lub nicielnicy, podczas, gdy swiatlo sygnalizacyjne w dalszym ciagu sie. swieci, nastepuje urucho¬ mienie krosna. Wówczas ciegno 26 przesuwa sie w prawo, równoczesnie z zamocowana, na nim obejma, 24 i zapadka 20, która przesuwa za pomoca zeezepu 19 plytke 16 w prowadni¬ kach 17. Wtedy sprezyna 25 zaczepiona o plytke 16 naciaga sie coraz silniej i podciaga linke 14 przymocowana od strony ramy 1 krosna sruba 13 do przekladni dzwigniowej 8 powodujac jej dalszy obrót w prawo. Równoczesnie druga przeciwlegla, linka 6 nawija sie i skraca na obwodzie przekladni dzwigniowej 8, a sprezy¬ na 5 podciaga do góry przesuwnik- 4 elektro¬ magnesu. EL, który z kolei naciaga sprezyne 2.Przy ruchu przesuwnika 4 w góre, wylacznik W2 przerywa obwód pradu i swiatlo sygnaliza¬ cyjne gasnie, a wylacznik W3 zamyka czescio¬ wo drugi obwód przygotowujac elektromagnes ELl da zadzialania w przypadku calkowitego zamkniecia obwodu przez czujnik osnowy lub nicielnicowy. PL