RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 41990 Instytut Technologii Dreuma *) Poznan, Polska 3h., i v KI, -37 b, S/02 Sposób wytwarzania z listew i okladzin impregnowanych pustakowych plyt budowlanych Patent trwa od dnia 2 lutego 1957 r.Wobec narastajacego deficytu drewna pelno¬ wartosciowego, coraz wiekszego znaczenia na¬ biera produkcja plyt budowlanych opierajaca sie na malowartosciowym drewnie i na róznego rodzaju odpadach drzewnych. Znane dotad spo¬ soby wytwarzania plyt budowlanych sa glównie oparte na stosowaniu wiórów lub trocin spra¬ sowanych na goraco przy uzyciu klejów syn¬ tetycznych. Najstarszy na szeroka skale juz stosowany sposób przewiduje prasowanie sto¬ sunkowo cienkich plyt litych, które wykazuja jednak powszechnie znane wady, a mianowicie posiadaja duzy ciezar wlasciwy przy zlych-wla¬ snosciach cieplnych, jak równiez niewlasciwa wytrzymalosc mechaniczna w stosunku do ma¬ sy plyty. Plyty takie wymagaja poza tym dlu¬ giego okresu prasowania, ograniczajacego w pra¬ ktyce grubosc plyt litych do 10 mm.*) Wlasciciel patentu oswiadcz^&^Ze twórca wynalazku jest prof. dr Ta^ifS^Perkitny.W celu wyeliminowania wyzej podanych wad, proponowano wytwarzanie w sposób ciagly plyt pustakowych zaopatrzonych w okragle równo¬ legle do plaszczyzny plyt otwory (sposób Krei- bauma) craz wytwarzanie stosunkowo grubych plyt pustakowych prasowanych z trocin lub wió¬ rów ze wspóludzialem goracego piasku, sposo¬ bem podanym w patencie nr 35669. Glówna wade plyt pustakowych Kreibauma stanowi nie zadowalajaca wytrzymalosc mechaniczna wyni¬ kajaca z tego, ze prasowanie plyt przeprowadza sie nie jak normalnie w kierunku prostopadlym, lecz w kierunku równoleglym, do plaszczyzny plyty. Glówna wada plyt pustakowych wedlug patentu nr 35669 jest koniecznosc poslugiwania sie goracym piaskiem, który przy nieostroznej manipulacji moze zanieczyscic urzadzenia wy¬ twórcze.Sposób wytwarzania pustakowych plyt budo¬ wlanych wedlug wynalazku pozwala uniknac wiekszosci wad, jakie wykazuja zarówno litejak i dotad znane pustakowe plyty budowlane.Pustakowe plyty budowlane wytwarza sie w dwóch oddzielnych operacjach: najpierw ze zmieszanych zJ klejem trocin, wiórów, struzki, skrawków forniru lub tym podobnych odpadów roslinnych, prasuje sie listwy oraz stosunkowo cienkie plytki lite o niewielkich wymiarach, a potem w drugiej operacji formuje sie z nich dowomie uksztaltowane pustakowe plyty budo¬ wlane, sklejajac je w sposób znany z patentu nr 35226 dowolnym klejem, zwlaszcza pracuja¬ cym na goraco, przez zanurzenie tych plyt do cieczy impregnacyj-no-ogrzewczej. Listwy z wió¬ rów, trocin, struzki poekstrakcyjnej itp. odpa¬ dów drewna nasaczonych spoiwem mozna wy¬ twarzac w sposób ciagly na przyklad wytlacza¬ jac z prasy pasmowej, nie konczace sie pasmo o dowolnym przekroju, po czym stwardniale pa^ smo rozcinac na czesci dowolnej dlugosci.W sposobie wedlug wynalazku do wyrobu li¬ stew mozna stosowac zamiast odpadów drzew¬ nych takie materialy, jak pyl korkowy, papier lub inne materialy roslinne. Listwy te moga byc równiez wykonane z drewna litego o dowolnym przekroju, zrzynek tartacznych, wikliny, pasm forniru oraz pretów z innego materialu. Mozna tez stosowac zwlaszcza do wyrobu cienkich ply¬ tek litych deski, sklejki, forniry, papier, folie plastiku, plyty pilsniowe itp.Na rysunkach fig. 1 przedstawia plyte pusta¬ kowa otrzymana sposobem wedlug wynalazku, a fig. 2 — schemat urzadzenia do sklejania plyty w kapieli impregnacyjno-ogrzewczej.Plyta wykonana sposobem wedlug wynalazku sklada sie z warstw rozstawionych wzgledem siebie listewek 1 i 2 krzyzujacych sie pod do¬ wolnym katem, np. prostym lub ostrym, przy czym listewki sa punktowo sklejone w miejscach skrzyzowania ze soba, a górna i dolna powierz¬ chnie stanowia cienkie lite plytki 3, 3'. Plyta moze byc tez tak wykonana, ze w przestrzeni miedzy plytkami 3, 3' posiada dodatkowe plyt¬ ki np. 3", 3'". Jak uprzednio zaznaczono, lis¬ twy 1, 2 oraz plytki 3 moga stanowic elementy prefabrykowane z wszelkich odpadów drzew¬ nych sprasowanych z wiazacymi spoiwami (zwlaszcza na cieplo).Sposób wytwarzania plyt pustakowych wedlug wynalazku mozna przeprowadzic przy zastoso¬ waniu urzadzenia uwidocznionego przykladowo na fig. 2. Zespól listew 1 i 2 ulozony w stos na plycie 3' i przykryty plyta 3, uprzednio na skrzy¬ zowaniach listew i powierzchniach styku li¬ stew z plytami powleczonymi warstwami spoi¬ wa wiazacego na cieplo, -umieszcza sie miedzy plytami 4, 5 prasy srubowej dociskajacej do sie¬ bie plyty prasujace za pomoca jarzm 6 i 7, przy czym prase osadza sie wraz ze stosem w ka¬ pieli olejowej 10 ogrzewanej za. pomoca pary wodnej doprowadzanej do wezownicy 11 poprzez zawór 12. Urzadzenie moze pracowac pod cisnie¬ niem zwyklym lub tez pod zwiekszonym cisnie¬ niem w przypadku stosowania szczelnej po^ krywy 13.Stosujac sposób wytwarzania plyt wedlug ni¬ niejszego wynalazku osiaga sie takie efekty i korzysci, jak moznosc zlokalizowania stosun¬ kowo prostej prefabrykacji listew i cienkich plytek litych w tych wszystkich, nawet drob¬ nych zakladach, przemyslu drzewnego, w któ¬ rych gromadza sie trociny, wióry i tym podo¬ bne odpady drzewne oraz moznosc ekonomiczne¬ go przewozenia tych sprasowanych prostokat¬ nych nadajacych sie do pakowania listew i ply¬ tek do centralnego zakladu produkujacego wla¬ sciwe pustakowe plyty budowlane o dowolnej grubosci i w dowolnym formacie. Listwy i plyt¬ ki mozna prefabrykowac w stosunkowo malych prasach hydraulicznych. Duza korzyscia spo¬ sobu wedlug wynalazku jest moznosc sklejania plyt pustakowych w prasach przy jednoczes¬ nym ich impregnowaniu, co zachodzi praktycz¬ nie w ciagu okolo 20 minut przy prasowaniu plyt o lacznej pojemnosci kilku metrów szescien¬ nych. Sposobem wedlug wynalazku uzyskuje sie stosunkowo mocne i lekkie przeoiwgnilnie zaimpregnowane pustakowe plyty budowlane, których wytrzymalosc i ciezar wlasciwy daja sie dowolnie dopasowywac do wymaganych wa¬ runków nie tylko przez odpowiedni dobór cis¬ nienia prasowania, zawartosci kleju i tym sa¬ mym ciezaru wlasciwego skladowych listew i plytek litych, lecz takze przez odpowiedni do¬ bór przestrzeni pustych pomiedzy listwami.Stosujac sposób wedlug wynalazku mozna równiez dodatkowo zwiekszyc wytrzymalosc i inne zalety plyt, przez wprowadzenie do nich listew drewnianych, plyt pilsniowych, pasm forniru i innych podobnych materialów. Sposób wedlug wynalazku umozliwia tez wytwarzanie w jednym toku produkcyjnym plyt budowla¬ nych z listwami o przekroju na przyklad tra¬ pezowym naklejonymi na plaszczyzne plyty, przez co powstaja na plycie elementy przytrzy¬ mujace tynk nakladany na taka plyte. Szcze¬ gólnie korzystne jest wykonywanie tych listew na zewnetrznych plaszczyznach plyt 3 tak, by listwy o przekroju trapezowym przylegaly do plyt 3 wezszymi plaszczyznami, przez co uzy¬ skuje sie szczególnie trwale przyleganie tynku. — 2 — PL