PL35855B1 - - Google Patents

Description

-Przyprae^bte- wattób*rybich i v^Vfe!orJrbich i "przy dalszym itszlachetftlahiu rxjszczesómjrch skladników, np., przy otrzymywaniu koncentra¬ tów witamin A i D, otrzymuje sie miedzy inny¬ mi równiez kwasy tluszczowe i gliceryne. Tego . rodzaju ..kwiasy „tluszczowe stosowano dotychczas wylacznjevWipos&aci,;W jakiej wystepuja w trój- glicarydach, ~a w^ec ^bez jakiegokolwiek rozdzie¬ lania, ranjed^y .innjzmi -do .oir^my^ania snydel, smarów stalych tluszczów itd. Szerokiemu za¬ stosowaniu kwasów tluszczowych stal na prze¬ szkodzie ich swoisty zapach, który nalezalo usuwac, co bardzo komplikowalo i podrazalo uszlachetnianie, bez zapewnienia jedmak calko¬ witego i trwalego usuniecia zapachu. Równiez przy rozszczepianiu lub zmydlaniu i dalszym uszlachetnianiu tluszczów i olejów otrzymuje sie ^MEcSl^ne ^^a^^ Iz Jej przeróbka *bjfta*nle&frlacialna.Stwierdzono, *ze, Jtwasy tluszczowe trójglieery- d&w jnozna, rozdzielac w mysi wynalazku na dwie-irakcje,. j-ózniate sie wlasciwosoiami tycz¬ nymi , i chemkanymi od r»pierwotaej mieszaniny w joaydla potasowe i te wylugowac xa ^pomoca alifatycznych {katonów.Sposób wedlug wynalazku jest bardzo prosty I polega na wylugowaniu mydel za pomoca ali¬ fatycznych ketonów o malym ciezarze czastecz¬ kowym, zwlaszcza o 3 — 7 atomach wegla w cza¬ steczce, przy czym mydla potasowe cieklych kwasów tluszczowych rozpuszczaja sie w alifa¬ tycznych ketonach, podczas gdy mydla potasowe stalych kwasów tluszczowych sa w tych rozpu-szczalnikach, nierozpuszczalne. Obie frakcje mozna wiec latwo i calkowicie oddzielic od siebie.Podobny przebieg pracy byl juz stosowany we¬ dlug propozycji wczesniejszych, lecz zupelnie w Innym celu, mianowicie do wydztóLania roz¬ dzielania soli potasowych Calych kwasów tlu¬ szczowych, które przy innych sposobach poste¬ powania, np. przy otrzymywaniu koncentratów witaminowych, powoduja tworzenie sie trwalych, trudno rozdzielajacych sie emulsji, wskutek czego obniza sie wydajnosc preparatów witaminowych.W kazdym badz razie znane bylo rozdzielanie kwasów tluszczowych np. przez ekstracje za po¬ moca mieszajacych sde czesciowo z nimi polar¬ nych rozpuszczalników, np. elenochlorohydry- na, fenolem lub furfurolem. Tego rodzaju roz¬ dzielanie jest jednak nie wskazane, gdyz wymaga stosowania drogich wysokowrzacych rozpuszczal¬ ników, dzialajacych ujemnie pod wzgledem fizjo¬ logicznym.Sposób wedlug wynalazku jest korzystny rów¬ niez z tego wzgledu, iz przewazajaca ilosc glice¬ ryny mianowicie do 90% ilosci teoretycznej przy rozdzielaniu mydel potasowych stalych i cieklych kwasów tluszczowych, otrzymuje sie w stezenia bardzo korzystnym do jej otrzymywania.Przyklad. 100 kg oleju rybiego o liczbie jodowej 149 zmydla sie w sposób znany wodno- alkoholowym roztworem lugu potasowego. Po ukonczonym zmydlaniu alkohol oddestylowuje sie i mase zmydlona zadaje 350 litrami acetonu.Mieszanine miesza sie dokladnie w ciagu 20 mi¬ nut, po czym odciaga sie warstwe acetonowa, zawierajaca rozpuszczona sól potasowa cieklego kwasu tluszczowego. Ekstrakcje te powtarza sie dwukrotnie, biorac za kazdym razem po 130 li¬ trów acetonu. Roztwór acetonowy oddziela sie szybko od stalej masy zmydlonej np. za pomoca syfonu. Oddzielanie zmydlonej masy od roztworu acetonowego mozna w razie potrzeby przyspie¬ szyc przez dodanie do acetonowej mieszaniny wody w ilosci okolo 2%. Poszczególne wyciagi acetonowe laczy sie i oddizylowuje aceton.W przypadku przeróbki oleju rybiego lub wielo¬ rybiego, zawierajacego wieksza ilosc witaminy A i D, przygotowany w ten sposób wyciag ace¬ tonowy sluzy do otrzymywania preparatów wi¬ taminowych, ewentualnie wedlug wspomnianych powyzej propozycji Pozostalosc destylacyjna rozciencza sie 25 litrami wody i rozszczepia ste¬ zonym kwasem siarkowym. Otrzymuje sie przy tym 29,5 kg cieklego kwasu tluszczowego o licz¬ bie jodowej 19, stanowiacego cenny material wyjsciowy do celów lakierniczych. Czesc zmy¬ dlona, nierozpuszczalna w acetonie, uwalnia sie przez krótkie ogrzewanie od resztek zaokludo- wanego acetonu, po czym rozciencza sie 70 li¬ trami wody i rozkJada stezonym kwasem siar¬ kowym. Otrzymuje sie stale kwasy tluszczowe o liczbie jodowej 108, wolne od pierwotnego zapachu jrybiego. Przez utwardzanie otrzymuje sie z tnich cenny produkt, który moze znalezc zastosowanie do najrozmaitszych celów, np. jako zupelnie równowartosciowy material zastepczy stearyny, do wytwarzania jednoglicerydów. Przez zestryfikowanie utwardzonych kwasów tluszczo¬ wych gliceryna otrzymuje sie trójglicerydy, nada¬ jace sie jako tluszcz jadalny. Polaczone wody odpadkowe po rozszczepieniu mydel potasowych stalych i cieklych kwasów tluszczowych zawie¬ raja 6,85 kg kliceryny, która odzyskuje sie w spo¬ sób zwykly. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób rozdzielania stalych i cieklych kwasów tluszczowych, zwlaszcza otrzymywanych z ole¬ jów rybich lub z narzadów zawierajacych te oleje, znamienny tym, ze oleje przeprowadza sie w mydla potasowe i traktuje wytworzone mydla alifatycznym ketonem o 3 — 7 atomach wegla w czasteczce rozdziela wytworzone dwie war* stwy i kazda z tych warstw z osobna traktuje sie kwasem, np siatkowym. Severgskó tukovó zsYvody (d*ive Jifi Schicht) n&rodnl podnik Zastepca: Kolegium Rzeczników Patentowych PL