Wiadomo, ze sproszkowane metale, zwlaszcza sproszkowane zelazo, otrzymy¬ wane przez rozklad ich zwiazków karbo- nylowych, znajduja duze zastosowanie do wytwarzania rdzeni narzadów, uzywanych w teletechnice do przenoszenia zarówno niskich, jak i wielkich oraz najwiekszych czestotliwosci, Przez dobór odpowiednich warunków roboczych przy rozkladzie kar¬ bonylku metalu i przy dodatkowym trak¬ towaniu otrzymanego proszku metalicznego mozna scisle dostosowac jego wlasciwosci elektryczne i magnetyczne do celu, jakie¬ mu w kazdym przypadku ma on sluzyc.W ten. sposób otrzymuje sie sproszkowane metale, które po przetworzeniu na rdzenie posiadaja doskonale wartosci przenikalno- sci, oporów strat i stabilnosci magnetycz¬ ne! Stwierdzono, ze te korzystne elektrycz¬ ne i magnetyczne wlasciwosci karbonyl- kowych proszków metalicznych mozna znacznie zwiekszyc, jezeli proszki te pod¬ dac przeróbce przez odwiewanie. Spro¬ szkowane zelazo, otrzymane przez rozklad karbonylku zelaza, jest samo przez sie bardzo drobne i, posiadajac wielkosc po¬ szczególnych czastek od 1/1000 do 1/100 mm, przechodzi nawet przez naj¬ drobniejsze sita, uzywane w technice. Na¬ tomiast przy zastosowaniu odwiewania Otrzymuje sie z proszku frakcje o rozmaitej wielkosci ziarna, które posiadaja wlasci¬ wosci elektryczne i magnetyczne znacznierózniace sie od tych samych wlasciwosci materialu wyjsciowego.Znanymi dotychczas sposobami nie mozna bylo wytworzyc rdzeni z karbonyl- kowego proszku zelaznego o stratach na hi- stereze znacznie nizszych od 5 -O/H AZ/cm, natomiast stosujac odwiewanie otrzymuje sie drobny proszek, z którego wytwarza sie rdzenie o stratach na histereze ponizej 1 £?/H/AZ/cm. Jednoczesnie tego rodzaju proszki posiadaja bardzo mala koercje, ja¬ kiej nie mozna bylo dotychczas stwierdzic w zadnym ze znanych proszków magne¬ tycznych. Proszki otrzymane przez odwie¬ wanie nadaja sie nie tylko do rdzeni ce¬ wek Pupina, lecz równiez bardzo dobrze do rdzeni strojonych obwodów wielkiej czestotliwosci, filtrów pasmowych itd., któ¬ rym stawia sie bardzo wysokie wymagania pod wzgledem stratnosci.Proszki o bardzo malych stratach na prady wirowe i dzialania nastepcze (patrz MElektrische-Nachrichten-Technik" 1927, str. 7) uzyskuje sie w taki sposób, ze pro¬ szek zelazny, otrzymany przez rozklad kar¬ bonylku zelaza, w celu zwiekszenia jego przenikalnosci, poddaje sie znanemu juz traktowaniu cieplnemu za pomoca gazów obojetnych albo redukujacych wzglednie obojetnych i redukujacych, a nastepnie przez odwiewanie rozdziela sie na drob¬ niejszy o mniejszych stratach i na grub¬ szy.W przypadku, gdy chodzi o otrzymy¬ wanie rdzeni o mozliwie dobrej stabilno¬ sci magnetycznej odwiewanie stanowi do¬ skonaly srodek pomocniczy. Na przyklad karbonylkowy proszek zelazny, poddany dodatkowemu traktowaniu cieplnemu, da¬ je w rdzeniu cewki Pupina po obciazeniu pradem stalym od 0 do 2 A krzywa, któ¬ ra przy wzrastajacym natezeniu pola pod¬ nosi sie w kierunku wiekszych indukcyj- nosci, natomiast frakcje, otrzymane z te¬ go proszku przez odwiewanie, posiadaja krzywe, z których jedna podnosi sie w kie¬ runku wiekszych indukcyjnosci, a druga — opada w kierunku mniejszych indukcyjno¬ sci; krzywe te biegna wiec w przeciwnych kierunkach. Przez zmieszanie tych frakcji w odpowiednim stosunku ilosciowym, usta¬ lonym uprzednio za pomoca prób, mozna uzyskac rdzenie proszkowe przy których zmiany indukcyjnosci przy zmianach ob¬ ciazenia sa prawie równe zeru.Odwiewanie mozna równiez z dobrym wynikiem stosowac nie tylko do karbonyl- kowych proszków zelaznych, lecz i do in¬ nych proszków metalicznych, otrzymywa¬ nych przez rozklad odpowiednich karbo¬ nylków metali wzglednie mieszanin karbo¬ nylków metali, np. do proszku niklowo- zelaznego lub niklowo-kobaltowego.Odwiewanie mozna przeprowadzac w znany sposób, przy czym szybkosc prze¬ plywu gazu odwiewajacego musi byc do¬ statecznie duza, odpowiednia do szybkosci opadania czastek oddzielanych, aby mozna je bylo wydmuchac z komory, w której odbywa sie ten proces. Do tego celu moz¬ na równiez stosowac z korzyscia urzadze¬ nia odwiewajace odsrodkowo.Przyklad I. Proszek, otrzymany przez rozklad cieplny karbonylku zelaza z do¬ datkiem niewielkiej ilosci gazowego amo¬ niaku, wprowadzonego do par karbonylku zelaza, poddano odwiewaniu w pionowym, podluznym walcowym naczyniu. Otrzyma¬ ny przy tym drobny material w ilosci oko¬ lo 50*a ilosci poczatkowej posiadal w po¬ równaniu z materialem wyjsciowym naste¬ pujace wlasciwosci.Wlasciwosci proszku: Wlasciwosci rdzenia otrzymanego w zwy¬ kly sposób z proszku: Natezenie koercyjnew c, , , . . . i , o -ii otrata na histe- erstedach przy nasyce- rrzenikal- ¦, * n„ -'- reze n w jL;ri /AZ/cmw=5000 niu polem o natezeniu 4000 erstedów nosc Material drobny 0,7 14,9 1,7 Material wyjsciowy 5,2 17,0 4,98. — 2Jezeli material drobny poddac drugie¬ mu odwiewaniu, wówczas otrzymamy przy tym jeszcze drobniejszy material, izolowa¬ ny w zwykly sposób i sprasowany w rdze¬ nie, posiada przenikalnosc 14 oraz straty na histereze h = 0,84.Przyklad II. Proszek otrzymany przez rozklad cieplny karbonylku zelaza rozlozo¬ no w odwiewaczu odsrodkowym na drob¬ niejszy w ilosci okolo 80rr: ilosci poczat¬ kowej i na nieco grubszy w ilosci okolo 20rr ilosci poczatkowej.Rdzenie wielkiej czestotliwosci, wyko¬ nane z materialu wyjsciowego i poddane pomiarowi przy 1270 kHz, posiadaly tlu¬ mienie 0,3269r, natomiast rdzenie wielkiej czestotliwosci, wykonane z materialu drob¬ nego, mialy tlumienie 0,2869r.Przyklad III. Proszek, otrzymany przez rozklad cieplny karbonylku zelaza, ogrze¬ wano w strumieniu azotu w ciagu okolo 10 godzin w temperaturze 420'C, a bezpo¬ srednio po tym w strumieniu wodoru w cia¬ gu okolo 20 godzin w temperaturze 300°C.Proszek potraktowany wstepnie w ten spo¬ sób poddano nastepnie odwiewaniu tak, jak to opisano w przykladzie I.Otrzymany przy tym material drobny, wydzielony i sprasowany w rdzenie, wy¬ kazal w porównaniu z materialem wyj¬ sciowym nastepujace wartosci strat.Wartosc strat w stosunku do 1 H/AZ/cm o = 5000 Strata wsku- Cl , c, , , i , . j, Mrata na Mraty na pra¬ tek dzialania _ i r ** Material drobny Material wyjsciowy nastepczego w 0,7 1,45 histereze dy wirowe 15,8 27,5 3,85 5,3. PL