Przedmiotem niniejszego wynalazku jest mina, nadajaca sie do obrony przeciw czolgom, której dzialanie jest spowodowa¬ ne za pomoca energii elektrycznej lub za pomoca ciegiel mechanicznych, przy czym tak przewody elektryczne, jak i ciegla sa umieszczane w ziemi w kierunku promieni miny. Na przewody elektryczne i ciegla jesit nalozona oslona, skladajaca sie z od¬ dzielnych czesci, które przy najechaniu na nie czolgu zmieniaja wzajemne (polozenie i powoduja przerwanie przewodu elektrycz¬ nego lub pociagaja za ciegla.Zapalnik elektryczny miny posiada we¬ dlug wynalazku dwa obwody pradu; z któ¬ rych w jednym iprad przeplywa stale, a w drugim powstaje w chwili iprzerwania przez czolg lub inny poruszajacy sie przed¬ miot pradu w pierwszym obwodzie, przy czym prad drugiego obwodu powoduje dzialanie zapalnika elektrycznego miny, a wiec i jej wybuch.Na rysunkach przedstawiono kilka przykladów wykonania miny wedlug wy¬ nalazku.Fig. 1 i 2 przedstawiaja sposób umie¬ szczania miny w ziemi, a mianowicie fig. 1 — w p w rzucie poziomym.Skorupa 1 miny posiada dowolny ksztalt, jest napelniona materialem wybu¬ chowym i posiada odpowiednia splonke po¬ budzajaca. Z zapalnikiem miny sa pola¬ czone przewody lub ciegla 8 — 8, powodu-jace dzialanie zapalnika, które zostaja przerywanie lub naciagane przy przecho¬ dzeniu przez nie czolgów. Przewody te i ciegla sa tak polaczone z zapalnikiem 1 mi¬ ny, iz moga byc latwo usuwane, a wiec oddzielnie transportowane. Dlugosc 9 kaz¬ dego przewodu zalezy od wymiarów miny i od ilosci ladunku wybuchowego, a miano- wicie dlugosc ta powinna byc taka, by na odleglosc 9 mozliwe bylo jeszcze dosta¬ teczne oddzialywanie miny na czolg. Mina posiada bezipiecznik dowolnego rodzaju, zabezpieczajacy ja przed wybuchem pod¬ czas jej transportowania i podczas mani- pulacji. Bezipiecznik ten zostaje usuniety lub wylaczony dopiero po ostatecznym umieszczeniu miny w ziemi. Ustawiajac ten bezipiecznik 10 z powrotem w polozenie ry¬ glujace osiaga sie ponowne zabezpieczenie miny.Osadzenie miny w ziemi dokonywa sie w jeden i ten sam sposób, niezaleznie od jej zapalnika. Mine umieszcza sie w odpo¬ wiednim wykope 13, przy czym wykonuje sie rowki dla przewodów 3 — 8, które la¬ czy sie z zapalnikiem miny i wklada sie w wymienione rowki. Nastepnie po odbezpie¬ czeniu miny nasypuje sie na nia ziemie i zamaskowuje sie ja.Bezpiecznik 10 jest tak wykonany, iz mozliwe jest przeprowadzanie go w poza¬ dane piolozenie z pewnej odleglosci, np. za pomoca sznurka.Dobrze jest zaopatrzyc dno miny w ply¬ te oporowa 12 o stosunkowo wielkiej gru¬ bosci, która zwieksza dzialanie materialu wybuchowego miny w kierunku pionowym do góry i w kierunku poziomym. W przy¬ padkach, w których mina powinna dzialac na przestrzeni o mozliwie wielkich wymia¬ rach, a wiec jezeli przewody niszczone lub naciagane przy przesuwaniu sie czolgu po¬ siadaja wielka dlugosc, dobrze jest, jezeli stosunek wymiarów wykopu 14 : 13 jest mniejszy niz 1.Na fig. 3 — 6 i 9 rysunku przedsta¬ wiono przyklady wykonania elektrycznych polaczen, sluzacych do spowodowania wy¬ buchu miny. Na tych figurach liczba 15 oznaczono podstawe narzadów 3 — 8, licz¬ ba 16 — baterie elektryczna, liczba 17 — cewke przekaznika, liczbami 18 i 22 — kontakty przekaznika, przy czym na kon¬ takt 18 dziala sprezyna 19, liczba 20 — baterie elektryczna, umieszczona w drugim obwodzie elektrycznym, liczba 21 — wy¬ lacznik, a liczba 23 — drut grzejny zapal¬ nika.Urzadzenie przedstawione na fig. 3 dziala w sposób nastepujacy. Przy znie¬ ksztalceniu lub zgieciu oslony jednego z przewodów 3 — 8 prad w zamknietym obwodzie elektrycznym zositaje przerwany, a przekaznik 17 zwalnia kontakt 18, który pod dzialaniem sprezyny 19 zamyka obwód pradu drugiego obwodu elektrycznego i na¬ grzewa drut grzejny 23 zapalnika elek¬ trycznego, który powoduje wybuch miny.Na fig. 4 i 5 przedstawione sa urza¬ dzenia zabezpieczajace mine przed samo¬ czynnym wybuchem w przypadku, gdy ba¬ teria stale zamknietego obwodu elektrycz¬ nego straci na sile, 'tak iz przekaznik 17 zwolni kontakt 18.W wykonaniu wedlug fig. 4 bateria 20 drugiego obwodu dostatecznie nagrzewa drut grzejny 23 zapalnika elektrycznego tylko w tym przypadku, jezeli obwód, w który wchodza przewody 3 — 8, jest przerwany. W chwili gdy przez cewke 17 nie przeplywa prad o dostatecznie wielkim natezeniu, to kontakt 18 zostaje zwolniony.Moze to nastapic z dwóch powodów, a mia¬ nowicie przy uszkodzeniu obwodu pradu baterii 16 i przy zmniejszeniu natezenia pradu tej baterii. Konitakt 18 przekaznika 17 po zwolnieniu go laczy sie z kontaktami 2U, 25 pod dzialaniem sprezyny 19, przy którym to polaczeniu obwód pradu 20, 2J*, 25, 23 zostaje zamkniety, przy czym zapal¬ nik elektryczny miny moze tylko w tym przypadku dzialac, jezeli obwód pradu — 2 —przewodów 3 — 8 jest przerwany. W'dru¬ gim (przypadku obwód baterii 20 zostaje polaczony z obwodem pradu wyczerpanej baterii 16, wskutek czego natezenie pradu w tym nowym obiegu bedzie posiadalo wartosc mniejsza, niz to jest potrzebne do tego, by odpowiednio nagrzac drut grzejny zapalnika elektrycznego, czyli ze dzialanie tego zapalnika jest mozliwe jedynie w przy¬ padku przerwania obwodu pradu ba¬ terii 16.Na fig. 5 przedstawiono odmienne wy¬ konanie urzadzenia zabezpieczajacego mi¬ ne przed samoczynnym wybuchem. W tym wykonaniu zapalnik elektryczny moze dzia¬ lac dopiero wtedy, gdy cewka 26 przyciag¬ nie kontakt 27, tak iz, obwód pradu w miej¬ scu.27, 28 zostaje przerwany. Poniewaz po odlaczeniu kontaktu 18 obwód pradu ba¬ terii 16 zostaje polaczony równolegle z obwodem baterii 20, to przerwanie styku w miejscu 28, 29 moze nastapic dopiero wte¬ dy, gdy obwód pradu baterii 16 zostal umyslnie przerwany, poniewaz w przeciw¬ nym przypadku prad w cewce 26 nie po¬ siada odpowiedniego natezenia, które jest konieczne do przyciagniecia kontaktu 27 i przezwyciezenia dzialania sprezyny 30.Wykonanie wedlug fig. 6 polega na tym, iz bateria 16 obwodu ciaglego sluzy równoczesnie za baterie do powodowania wybuchu miny. Po wylaczeniu kontaktu 18, co nastepuje w przypadku przerwania poczatkowego obwodu pradu baterii 16, zo¬ staje zamkniety kontakt 18, 31, 32, wsku¬ tek czego zapalnik elektryczny zostaje wla¬ czony w zamkniety obwód baterii 16 i po¬ woduje wybuch miny.Przyklad wykonania oslony, zawieraja¬ cej przewody elektryczne lub ciegla me¬ chaniczne, znieksztalcanej lub zaginanej przy przechodzeniu przez nia czolgu, jest przedstawiony na fig. 7 i 8. Wedlug wyna¬ lazku oslona ta sklada sie z pewnej liczby czesci 33, 3h 1*3 w postaci tulei, które sa polaczone ze soba za posrednictwem kryz UU, 45, tak iz posiadaja wspólna os podluzna. Przez wydrazenie 46 tych tulei jest przeprowadzony kabel dwubiegunowy 47, który na jednym koncu jest polaczony z dwubiegunowym kontaktem srubowym, podczas gdy drugi koniec kabla zostaje na¬ pinany za pomoca sworznia srubowego 49 i odpowiedniej nakretki 50. Zaleta wyko¬ nania pojedynczych czesci oslony w ksztal¬ cie tulei polega na tym, iz tuleje te sta¬ wiaja maly opór przeciw przelamaniu lub zginaniu oslony, a kryzy tych tulei niwecza dzialanie ciagnace w kierunku ich osi, któ¬ re powstaje w kablu /przy przelamaniu oslony, tak iz pewne jest pekanie lub prze¬ ciecie kabla, a wiec i przerwanie obwodu pradu.Wykonanie oslony, zginanej przy prze¬ chodzeniu przez nia czolgu, jest dla min, zapalanych krótkim spieciem, odmienne od opisanego przykladu wykonania, w którym przy zginaniu takiego narzadu obwód pra¬ du zostaje przerwany. W minach o krót¬ kim spieciu zginanie oslony lub jej prze¬ lamanie powinno powodowac wlaczenie obwodu pradu. W tym celu przewód elek¬ tryczny, przeprowadzony przez wydrazenia tulei oslony wzdluz ich osi podluznych, sklada sie z dwóch drutów izolowanych, skreconych spiralnie. Druty te tworza otwarty obwód pradu, polaczony równo¬ legle, jak to uwidoczniono na fig. 9. Obwód ten zostaje zamkniety przy znieksztalceniu oslony jednego z przewodów 3, A, 5, 6 lub 7.Przewody 3, U, 5, 6 i 7 sa polaczone z drutem grzejnym 23. Liczba 20 oznaczono latwo usuwalna baterie, liczba 51 — opor¬ nik, a liczba 52 — galwanometr. W polo¬ zeniu drazka 53, uwidocznionym na ry¬ sunku, prad jest wylaczony. Obrót drazka, po którym styka sie on z kontaktem kon¬ trolujacym 5U, uwidocznia, czy w jednym z przewodów 3 — 7 lub w obwodzie pradu istnieje krótkie spiecie, poniewaz w tym przypadku obwód pradu zamyka sie po- iprzez opór 51. Dopiero po zupelnym przy- — 3 —gotowaniu drazek 58 zostaje obrócony w polozenie 56, w którym nawet znieksztal¬ canie ciegla nie stoi na przeszkodzie za¬ mknieciu obwodu pradu, a wiec i wybu¬ chowi.Na fig. 10 — 13 sa przedstawione przyklady wykonania oslon, zawierajacych przewody elektryczne miny, zmieniajacych swój ksztalt przy przechodzeniu czolgu oraz przerywajacych przewody elektrycz¬ ne.Przy wykonaniu wedlug fig. 10 za oslo¬ ne taka sluzy cienka rura 57 z miekkiego materialu, a wiec latwo zginana. W rurze tej sa umieszczone tuleje 58 o malej dlugo¬ sci, opierajace sie jedna o druga. Tuleje te tworza jeden kanal na izolowane i skreco¬ ne ze soba kable 63, 64. Tuleje 58 sa za- qpaibrzone w wieksza liczbe wyciec, wyko¬ nanych w kierunku promieni i o dlugosci 59, tak: iz powstaja zeby 62 o ostrych kra¬ wedziach. Wzdluz podluznej osi rury 57, stanowiacej oslone, przez rury 58 prze¬ chodza izolowane kable 63, 64, które naj¬ lepiej zwinac spiralnie w kierunkach prze¬ ciwnych. Przy znieksztalcaniu lub zginaniu rory 57 zeby 62 rur 58 zakleszczaja odpo¬ wiednie kaible, przecinaja ich izolacje i wy¬ twarzaja krótkie spiecie.Na fig. 12 i 13 przedstawiono odmienne wykonanie wkladek 58. Wydrazenie po¬ dluzne kazdej wkladki 58 jest zaopatrzone w uzebienie 58' o ostrych koncach, które to zeby wcinaja sie pewniej w izolacje ka¬ bla. Równiez przy tym wykonaniu wklad¬ ki posiadaja szczeliny 65, wykonane w kie¬ runku promieni, jak to uwidocznia fig. 13.Oczywiscie, iz przedstawione przyklady nie wyczerpuja wszystkich mozliwosci wy¬ konania wkladek lub oslon, zginanych przy przechodzeniu czolgu. Przyklady te objas¬ niaja jedynie zasade wynalazku.Mozliwe jest równiez przenoszenie ru¬ chów, powstajacych przy znieksztalcaniu lub zginaniu wymienionych narzadów, bez¬ posrednio na zapalnik miny i powodowanie w ten sposób jej wybuchu. Równiez w tym wypadku oslony te najlepiej wykonac z kil¬ ku czesci, przez których os podluzna prze¬ chodzi cieglo, powodujace dzialanie miny, lip. lina lub drut. Cieglo to przenosi na za¬ palnik miny natezenia, powstajace w tej oslonie wskutek jej zginania przy przecho¬ dzeniu przez nia czolgu.Oslona tego rodzaju jest uwidoczniona na fig. 14 — 20 rysunku, a mianowicie fig. 14 przedstawia pierwsza czesc 66 tej oslony, polaczona z nastepna 67, fig. 15 — ostatnia czesc 74 oslony i urzadzenie do na¬ pinania liny, fig. 16 — calkowita oslone w rzucie pionowym i zmniejszonej podzialce, przy czym liczba czesci 66 — 7U jest mniejsza niz w rzeczywistosci, a fig. 17 — line w oslonie ponizej gasienicy 77 czolgu, polaczona z mina 76. Fig. 18 — 20 uwido¬ czniaja przyklady wykonania polaczen kryz 78 i 79 poiszczególnych czesci oslony.W wykonaniu wedlug fig. 14 dajacy sie przesuwac tlok, z którym jest polaczona li¬ na 75, jest utrzymywany w nadanym mu polozeniu za pomoca trzpienia 81, przy czym trzpien ten jest przytrzymywany za pomoca przetyczki 82. Przedni koniec 83 tloka jest nagwintowany, przy czym skok tego gwintu jest równy skokowi gwintu 84, wykonanemu na przednim koncu pierw¬ szej czesci 66 oslony. Gwint 84 sluzy do polaczenia tej czesci oslony z przyrzadem wylaczajacym zapalnik miny. Czesci oslo¬ ny posiadaja postac itulei i przylegaja je¬ dna do drugiej za posrednictwem kryz 78 i 79, przy czym posiadaja wspólna os po^ dluzna. Przez srodkowy kanal 85 tych tu- lei o ostrych brzegach otworów wlotowych jest przeciagnieta lina 75, zamocowana na koncu tylnym (fig. 15) w nagwintowanym sworzniu 86, ma który jest nakrecona na¬ kretka 87, co umozliwia napinanie liny. Za¬ miast liny mozna stosowac drut.Przy przechodzeniu czolgu nad lina, u- mieszczoma w oslonie (fig. 17), pojedyn¬ cze czesci oslony zostaja wciskane w zie- — 4 —mie, co powoduje powstawanie sily ciagna¬ cej line, która powoduje przesuwanie sie tloka 80 pierwszej czesci oslony, a wiec i dzialanie zapalnika miny.Kryzy tulei, stanowiacych czesci skla¬ dowe oslony (fig. 16), w miejscu ich styku moga hyc laczone za pomoca odpowiednich narzadów, przy czym wytrzymalosc takiego polaczenia musi posiadac taka wartosc, by nie wytrzymala nacisku, powstajacego przy przejezdzaniu czolgu, lecz by wytrzymywa¬ la np. ciezar osoby, nastepujacej na prze¬ wód, umieszczony w oslonie. Przyklady wy¬ konania takich polaczen uwidoczniaja fig. 18 — 20. W wykonaniu wedlug fig. 18 na kryzy jest nalozony pierscien 88 o brze¬ gach zagietych w dól, wedlug fig. 19 — .stykajace ,sie kryzy sa polaczone nitami 89, a w wykonaniu wedlug fig. 20 — za pomo^ ca nagwintowanej tulei 90.Do spowodowania dzialania zapalnika sluza dzwignie 91, uruchamiane za pomo^ ca ciegiel, umieszczonych w wyzej: opisac nych oslonach. Dzwignie 91 powoduja zwol¬ nienie bezwladnika 92 iglicy 93, osadzonej na sprezynie 9%, która zbija splonke 95 zapalnika. Na fig. 21 uwidoczniono pirzy- klad wykonania miny, zaopatrzonej w za¬ palnik wedlug wynalazku.Bezwladnik 92 iglicy jest zaryglowany za pomoca kulek 98, zabezpieczonych w po¬ lozeniu zabezpieczajacym za pomoca trzpie¬ nia 99. Trzpien ten w polozeniu rygluja¬ cym jest przytrzymywany za pomoca prze¬ tyczki 100, scinanej przy przesuwaniu sie tego trzpienia 99 do góry w celu zwolnie¬ nia iglicy. Do przesuwania trzpienia 99 do góry sluzy tuleja 101, która przesuwa sie wzdluz cylindrycznej nasady 102 kadluba zapalnika i która podczas transportowania jest zabezpieczona na tym kadlubie wraz z trzpieniem 99 zsl pomoca zawleczki 103.Przesuw tulei 101 do góry zostaje przenie¬ siony na nakretke 10U trzpienia 99, przy czym pomiedzy kryza 105 & nakretka 10U istnieje odstep 106, ulatwiajacy wlozenie zawleczki. Sprezyna 107 stara sie utrzy¬ mywac tuleje 101 -w jej dolnym polozeniu, a do przesuwania tej tulei do góry sluza dzwignie 91, których liczba odpowiada licz¬ bie ciegiel, umieszczonych w oslonie.Z dzwigniami 91 sa polaczone przegu¬ bowo sprzegla 108, z którymi sa polaczone za pomoca gwintu przednie czesci oslon.Dobrze jest uszczelnic miejsca polaczenia tych czesci oslon z kadlubem zajpalnika, by zapobiec przenikaniu wilgoci do wnetrza miny lub zapalnika. Powierzchnie czynne dzwigni 91 sa ograniczone lukami o promie¬ niach 112 i 113 (fig. 22), co umozliwia przesuwanie sie osi 109 przegubu wzdluz linii prostej 110, równoleglej do podsta¬ wy 111. Na górna czesc zapalnika jest na¬ krecona mocna pokrywa lik, która unie¬ mozliwia dostep do zawleczki 103, a z dru¬ giej strony — zamyka zapalnik szczelnie.Mine umieszcza sie w ziemi w sposób na¬ stepujacy.Wykonywa isie w ziemi odpowiedni wy¬ kop o takiej glebokosci, by górny koniec wlozonej miny znajdowal sie na nieznacz¬ nej glebokosci pod ziemia. Z wykopem tym jest polaczona pewna liczba rowków o ma¬ lej glebokosci, idacych w kierunkach pro¬ mieni miny, przy czym liczba rowków od¬ powiada liczbie przewodów, deformowa¬ nych przy przechodzeniu przez nie czolgów.Po wlozeniu miny w wykop obraca sie ja, tak by miejsca jej polaczen z wymieniony¬ mi przewodami byly skierowane ku row¬ kom, w których te przewody zostaja ulo¬ zone. Naokolo miny nasypuje isie i ubija ziemie az do poziomu polaczenia z nia przewodów, po czym laczy sie przewody z zapalnikiem, zasypuje sie je ziemia, z wy¬ jatkiem pokrywy 11, i ubija sie ja. Po ulo¬ zeniu miny nalezy ja w odpowiedni spoisób zamaskowac. Za pomoca nakretek na ze¬ wnetrznych koncach oslony reguluje sie na¬ tezenie ciegiel, tak iz nakretka opiera sie o ostatnia tuleje bez luzu lub z malym lu¬ zem, po czym w celu zapobiezenia niepoza- - 5 —danemu cisnieniu w przewodach zwalnia sie kazda nakretke, 'Obracajac ja o 180° lub 360°. Konce [przewodów zasypuje sie zie¬ mia i maskuje. Mina jest w ten sposób go¬ towa do odbezpieczenia jej, co osiaga sie cdsrubowujac pokrywe 11U i wyciagajac zawleczke 103.Przy usuwaniu miny przebieg czynnosci jest odwrotny.W odmianie wykonania zapalnika po¬ wyzej trzpienia, zabezpieczajacego zary¬ glowanie iglicy/jest osadzony trzpien 121, na który naciska sprezyna 122 lub którego górny koniec 123 zostaje w dowolny) spo¬ sób przyciskany do uszczelnienia 12h.Oprócz itego górny koniec 123 tego trzpie¬ nia jest zaryglowany za pomoca zawleczki 125f która po odsrubowaniu pokrywy 126 moze byc usunieta np. za pomoca sznurka.Uszczelnienie 12U zapewnia szczelnosc za¬ palnika, zbedne wiec jest nastepne ponow¬ ne osadzanie pokrywy 126.Oczywiscie, mozliwe jest dzialanie za¬ palnika przy przesuwaniu sie trzpienia 99 w przeciwnym kierunku, niz kierunek prze¬ suwania go w przykladzie wykonania we¬ dlug fig. 21. W wykonaniu, przedstawio¬ nym na fig. 24, iglica 127, na która naci¬ ska sprezyna 128, jest zaryglowana za po¬ moca kulek 129, przytrzymywanych w po¬ lozeniu ryglujacym za pomoca trzpienia 99.O nasade 130 tego trzpienia opiera sie spre¬ zyna 131. Przy przesunieciu w dól trzpie¬ nia 99 za pomoca dzwigni 91, na które dzialaja ciegla, umieszczone w oslonie, przy najezdzaniu na nie czolgu kulki 129 wpa¬ daja w wydrazenie 132, sl sprezyna 128 przesuwa nagle iglice 127 ku splonce 95.Trzpien 99 jest uszczelniony szczeliwem 133. Po usunieciu pokrywy 13U zawleczka 135 moze byc usunieta, po czym zbedne jest ponowne nakrecanie pokrywy 13U.Wzajemne uszczelnienie (poszczególnych czesci oslony ciegiel oraz miejsca jej pola¬ czenia z mina zapobiega, niezaleznie od spo¬ sobu spowodowania wybuchu miny, wnika¬ niu wilgoci do miny lub zapalnika, tak iz mina ulozona w ziemi nie zawodzi. PL