PL24675B1 - Sposób wytwarzania trwalych wybarwien i druków na wlóknie. - Google Patents

Description

Do wytwarzania trwalych wybarwien za pomoca nierozpuszczalnych barwników azo- wych tkanine zwykle napawa sie najpierw rozczynem zawierajacym skladnik sprzega- a nastepnie zwiazkiem dwuazowym. ma Sposób ten, którego wykonywanie jest bar¬ dzo proste, posiada te wade, ze napawanie jest niezbedne, w przypadku zas drukowa¬ nia na tkaninach, zwlaszcza przy drukowa¬ niu deseni drobnych, traci sie duze ilosci skladnika sprzegania. Wskutek tego do drukowania zastosowano mniej lub bardziej trwale mieszaniny zlozone ze skladnika sprzegania i trwalych soli zwiazków anti- dwuazowych lub rozpuszczalnych w wodzie zwiazków dwuazoaminowych. W tym celu mieszaniny zwiazków dwuazoaminowych z solami potasowcowymi skladników sprze¬ gania lub z mieszaninami zlozonymi ze skladników sprzegania, alkaliów i soli pota- sowcowych rozpuszcza sie w wodzie i po za¬ geszczeniu nadrukowuje. Nastepnie wywo¬ luje sie za pomoca goracych wodnych roz¬ tworów kwasów organicznych, przy czym nastepuje rozszczepienie zwiazku dwuazo- aminowego i sprzezenie wydzielonego zwiazku dwuazowego ze skladnikiem sprze¬ gania znajdujacym sie na tkaninie. Trwa¬ losc preparatów podczas lezenia i stosun¬ kowo dobra trwalosc wytworzonych z nich past drukarskich przyczynily sie do tego, iz sposób ten dosc szybko znalazl zastoso¬ wanie w praktyce, pomimo ze zostaje stra¬ cony czynnik utrwalajacy stosowany do wy¬ twarzania zwiazku dwuazoaminowego.Obecnie w jednym zabiegu otrzymuje sie nierozpuszczalne barwniki azowe na wlóknie stosujac preparaty otrzymywane przez zmieszanie rozpuszczalnej w wodzie potasowcowej soli nitroanilidu z sola po-tasowcowa skladnika sprzegania (albo mie¬ szanina alkaliów i skladnika sprzegania) i ewentualnie azotynu. Przeprowadzenie ni- troanilidu w zwiazek dwuazowy zdolny do sprzegania sie uskutecznia sie w znany spo¬ sób przez dzialanie kwasu azotowego, tak iz material przepojony lub zadrukowany pre¬ paratem zawierajacym azotyn nalezy tylko poddac dzialaniu kwasu, aby umozliwic sprzeganie, przy czym w przypadku kwasu organicznego! obróbka wtórna jest przewaz¬ nie zbyteczna, w przypadku zas mocniejsze¬ go kwasu nieorganicznego nie mozna pomi¬ nac obróbki wtórnej wodorotlenkiem pota- sowca, weglanem: potasowca albo kapiela zawierajaca octan.Preparaty wedlug wynalazku, jako takie i jako farba do drukowania, posiadaja do¬ stateczna trwalosc. Poslugiwanie sie nimi jest zupelnie proste, a obróbka wtórna w celu wytworzenia barwnika azowego posia¬ da te zalete, w porównaniu z obecnie stoso¬ wanymi sposobami, ze wytwarzanie barwni¬ ka azowego nastepuje dosc szybko pod dzialaniem kwasów, czesto juz w zwyklej lub sredniej temperaturze, tak iz mozna na tym oprzec wygodny sposób barwienia i drukowania.Sposób wedlug wynalazku mozna po¬ równac ze sposobami opisanymi w paten¬ tach niemieckich Nr 433276, *Nr 449 013 i Nr 451 903. Sole nitroanilidów latwiej jed¬ nak daja sie przeprowadzac w zwiazki dwu- azowe niz sole arylosulfoamin i reakcja moze miec zastosowanie ogólne. Do wyko¬ nywania sposobu wedlug wynalazku nadaja sie najrozmaitsze nitroanilidy, np. wywo¬ dzace sie od aniliny i naftyloamin, dalej produktów podstawienia tych zwiazków w pierscieniu, np. chloroaniliny, bromoaniliny; jedno- i dwunitroaniliny, toluidyny, ksyli- dyny, eteroaminofenoli, chlorowcowanej to¬ luidyny i ksylidyny, nitrowanej toluidyny albo ksylidyny, chlorowcowanych eterów aminofenoli, jednoacylowanej meta- albo para-fenylenodwuaminy, eterów aminonaf- toli, dwupierscieniowych jedno- albo dwu- amin( oraz ich eterów.Jako skladniki sprzegania moga byc u- zyte zwiazki posiadajace zdolna do reakcji grupe CH21 np. pochodne kwasu acetylo- octowego, kwasu tereftaloylodwuoctowego, kwasu oksalylooctowego albo kwasu ma- lonowego. Sposród tych produktów mozna wymienic anilidy otrzymywane z estru a- cetylooctowego i amin lub dwuamin, np. dwuaminodwufenylenu, dalej pyrazolony i pochodne kwasu barbiturowego. Do sprze¬ gania nadaja sie równiez fenole i naftole, ich pochodne, zwlaszcza anilidy zdolnych do sprzegania aromatycznych kwasów o- ksykarbonowych, sprzegajace sie w poloze¬ niu orto wzgledem grupy OH. Takie zwiaz¬ ki moga nalezec do szeregu benzenowego, np. anilidy kwasu para-krezotynowego albo kwasu ksylenolokarbonowego, albo do sze¬ regu naftalenowego, np. anilidy kwasu 2,3 - oksynaftoesowego albo 1,4 - oksynaftoeso- wego, dalej do szeregu antracenowego, np./J - oksyantracen, anilidy kwasu 2 - oksy- antraceno - 3 - karbonowego albo wreszcie oksyzwiazki innych polaczen o wiekszym ciezarze czasteczkowym, np. oksychryzen, oksyfenantreny, oksykarbazole, oksynafto- karbazole i anilidy zdolnych do sprzegania kwasów karbonowych wywodzacych sie od wymienionych oksyzwiazków.Przyklad I. 2,5 czesci krystalicznej soli sodowej 2,5 - dwuchlorofenylonitroamidu ci- -NH-N02 -Cl rozpuszcza sie w 17,5 czesci goracej wody i roztwór wprowadza sie do mieszaniny zlo¬ zonej z 47 czesci zagestnika skrobiowo-tra- gantowego, 3 czesci gliceryny, 1 czesci roz¬ tworu lugu sodowego o 34°Be, roztworu 1 czesci azotynu sodowego w 6 czesciach wo¬ dy oraz 2 czesci mieszaniny zasad pirydy- — 2 —nowych. W ten sposób otrzymuje sie 80 cze¬ sci pasty, do której dodaje sie roztwór 3,5 CH3 I czesci dwu - (aceto - acetylo -),-. 0,0 - to- luidydu CH3 - CO-CH2 -CO-NH-< 2,5 czesci etanolu oraz 3 czesci lugu sodo¬ wego o 34°Be w 11 czesciach wody. Otrzy¬ mana pasta drukuje sie na tkaninie i suszy.W celu wywolania barwnika przeprowadza sie tkanine przez goracy (o temperaturze 90°C) wodny roztwór zawierajacy w litrze 40—75 g kwasu mrówkowego i 50— 100 g siarczanu sodowego, przy czym powstaje barwnik azowy. Nastepnie plucze sie w zwykly sposób, mydli, jeszcze raz plucze i suszy. Otrzymuje sie w ten sposób zlocisto- zólte trwale nadruki.Przyklad II. Najpierw wytwarza sie pre¬ parat przez zmieszanie 21 czesci soli sodo¬ wej o - nitrofenylonitroamidu, 6 czesci wo¬ dorotlenku sodowego, 27 czesci anilidu kwa¬ su 2,3 - oksy - naftoesowego, 30 czesci azo¬ tynu sodowego i 16 czesci fosforanu sodo¬ wego. 10 czesci tego preparatu rozpuszcza sie w mieszaninie zlozonej z 6 czesci eta¬ nolu, 2 czesci 40%-owego roztworu alde¬ hydu mrówkowego i 29 czesci goracej wo¬ dy. Roztwór wprowadza sie do pasty dru¬ karskiej zlozonej z 48 czesci obojetnego za- gestnika skrobiowo - tragantowego, 2 czesci glikolu, 1 czesci lugu sodowego o 34°Be i 2 czesci mieszaniny zasad pirydynowych.Otrzymana farba drukuje sie na tkaninie bawelnianej i suszy, nastepnie napawa sie tkanine jednostronnie roztworem 100 g kwasu siarkowego w litrze wody, po 30 se¬ kundach przeprowadza przez kapiel zawie¬ rajaca w litrze 50 g octanu sodowego, plu¬ cze sie, mydli, jeszcze raz plucze i suszy.W ten sposób otrzymuje sie nadruki poma¬ ranczowe.Przyklad III. Do wodnego roztworu o- trzymanego przez zmieszanie 24,4 czesci goracej wody z 1,5 czesci oleju tureckiego, CHR NH -CO- CH2 - CO- C#a , 2 czesciami lugu sodowego o 34°Be i 2 cze¬ sciami 40%-owego roztworu aldehydu mrówkowego wprowadza sie 0,5 czesci 6- metylo1 - 3 - nitro - nitroanilidu CHZ -NH-NO, NO./ i 0,6 czesci para - anizydydu kwasu 2,3 - oksynaftoesowego. Roztwór ten wprowa¬ dza sie do mieszaniny zlozonej z 60 czesci zagestnika skrobiowo-tragantowego, 1 cze¬ sci azotynu sodowego, 2 czesci gliceryny i 6 czesci wody. Sztuke materialu bawelnia¬ nego nadrukowuje sie ta farba, suszy, wy¬ woluje na zimno za pomoca wodnego roz¬ tworu kwasu octowego o 6°Be i wykancza w zwykly sposób. Otrzymuje sie bardzo trwale nadruki rózowe.Przyklad IV. 10 czesci stalego, mialko sproszkowanego preparatu wytworzonego przez zmieszanie 250 czesci soli sodowej 6 - metoksy - 3 - nitro - nitroanilidu OCH, -NH.N02 NO, 300 czesci m - nitroanilidu kwasu 2,3 - oksy- naftoesowego, 60 czesci wodorotlenku sodo¬ wego, 200 czesci weglanu sodowego, 145 czesci azotynu sodowego i 45 czesci.fluor- — 3 —ku sodowego rozpuszcza sie w mieszaninie zlozonej z 8 czesci etanolu, 1,5 czesci 40%- owego roztworu aldehydu mrówkowego i 30,5 czesci goracej wody. Roztwór wpro¬ wadza sie do 50 czesci cieplego zagestnika skrobiowo-tragantowego, dobrze miesza i studzi. Nastepnie drukuje sie, suszy i wy¬ woluje przez jednostronne napawanie o- grzanym wodnym 8%-owym roztworem kwasu szczawiowego, a potem alkaliczna kapiela zawierajaca 4% weglanu sodowe¬ go. Nadrukowane miejsca zabarwiaja sie na czerwono. Wywolanie mozna osiagnac rów¬ niez przez traktowanie parami wodnymi za¬ wierajacymi kwas octowy.Bardziej blekitne odcienie otrzymuje sie przez zastapienie m - nitroanilidu kwasu 2,3 - oksynaftoesowego 4 - chloro - 2 - me- tyloanilidem tego kwasu.Przyklad V. Czerwien z odcieniem nie¬ bieskawym mozna otrzymac równiez za po¬ moca pasty drukarskiej zawierajacej w 100 czesciach 2,5 czesci soli sodowej 4 - mety- lo - 2 - nitro - nitroanilidu NH-NO, I /\ i 2,7 czesci anilidu kwasu 2,3 - oksynaftoe¬ sowego, 2,1 czesci azotynu sodowego i 3 czesci wodorotlenku sodowego. Postepuje sie w ten sposób, ze nadrukowana i wysu¬ szona bawelne najpierw napawa sie jedno¬ stronnie zimnym wodnym roztworem zawiei rajacym w litrze 75 g kwasu siarkowego i 1 g soli sodowej kwasu dwuizopropylonaf- talenosulfonowego, a nastepnie przeprowa¬ dza sie przez druga kapiel zawierajaca w litrze 50 g weglanu sodowego. Wywolanie mozna uskutecznic równiez przez przepro¬ wadzenie przez roztwór 50 g kwasu mrów¬ kowego i 50 g soli kuchennej w litrze ogrza¬ ny do 90°C. Trwala czerwien szkarlatna otrzymuje sie przez zastapienie 2,5 czesci soli sodowej 4 - metylo - 2 - nitro - nitro¬ anilidu 3 czesciami soli sodowej 4 - chlo¬ ro - 2 - nitro - nitroanilidu NH.NO, -NO* Cl Przyklad VI. Brunatne nadruki mozna otrzymywac na bawelnie w sposób nastepu¬ jacy.Rozpuszcza sie najpierw w 37 czesciach goracej wody 4 czesci soli sodowej 2 - me- toksy - 4 - nitro - nitroanilidu CCH* NH N02 0,N/\/ 3,2 czesci p - chloroanilidu kwasu 2 - oksy- karbazolo - 3 - karbonowego w -OH -CO-NH- Cl 2,4 czesci azotynu sodowego, 1 czesc wo¬ dorotlenku sodowego i 1,6 czesci weglanu sodowego. Roztwór ten za pomoca obojet¬ nego goracego zagestnika skrobiowo - tra- gantowego dopelnia sie do 100 czesci. Po ostygnieciu drukuje sie w zwykly sposób, _ 4 —a nastepnie przeprowadza w temperaturze 90° przez kapiel zawierajaca w litrze 50 g kwasu mrówkowego, 50 g chlorku sodowe¬ go albo 85 g kwasnego siarczanu sodowego.Bardzo ciemne nadruki otrzymuje sie zastepujac anilid kwasu 2 - oksykarbazolo - 3 - karbonowego anilidem kwasu oksynaf- tokarbazolokarbonowego.Przyklad VII. Trwale nadruki bordo otrzymuje sie w sposób nastepujacy. 10 czesci suchego preparatu zlozonego z 25 czesci soli sodowej 2 - metoksy - 4 - ni¬ tro - nitroanilidu OCH* 02N- -NH-NO* 25 czesci 4 - oksynaftaleno - 1 - fenyloke- tonu, 11 czesci wodorotlenku sodowego, 20 czesci azotynu sodowego i 15 czesci wegla¬ nu sodowego rozpuszcza sie w 40 czesciach wody i cieplym zagestnikiem skrobiowo- tragantowym dopelnia do 100 czesci. Tka¬ nine bawelniana, nadrukowana i wysuszo¬ na, napawa sie jednostronnie roztworem zawierajacym w litrze 500 g kwasu octowe¬ go o 6° Be, nastepnie plucze sie, mydli, je¬ szcze raz plucze i suszy. Zamiast 4 - oksy¬ naftaleno - 1 - fenyloketonu mozna równiez stosowac inne skladniki sprzegania opisane w patencie amerykanskim Nr 1 453 660.Przyklad VIII. Zywe nadruki czerwo¬ ne o wybitnej trwalosci mozna otrzymywac w sposób nastepujacy. 50 czesci suchego 4,4' - dwuchloro - - 1,1' - dwufenyloetero - 2 - nitroamidu Cl- V -o-< 1 NH.NO2 -ci miesza sie dokladnie z 40 czesciami p - fe- netydydu kwasu 2,3 - oksynaftoesowego, 11,4 czesci azotynu potasowego, 7 czesciami wodorotlenku sodowego i 11,6 czesci octanu sodowego. 6 czesci tej mieszaniny wprowa¬ dza sie do mieszaniny skladajacej sie z 20 czesci wody, 1,5 czesci oleju tureckiego, 2 czesci 30%-owego wodorotlenku sodowego i 25 czesci zagestnika skrobiówo-traganto- wego. Otrzymana farba drukarska drukuje sie na bawelnie i material drukowany pro¬ wadzi sie kolejno przez rozcienczony roz¬ twór kwasu octowego albo mineralnego, a nastepnie przez rozcienczony roztwór we¬ glanu sodowego. W ten sposób otrzymuje sie zywe nadruki czerwone.Odcienie czerwone lub szkarlatnoczer- wone otrzymuje sie, jesli zamiast p - fene- tydydu kwasu 2,3 - oksynaftoesowego za¬ stosuje sie jego o - anizydyd, p - anizydyd albo p - toluidyd. 4,4* - dwuchloro - 1,1' - - dwufenyloetero - 2 - nitroamid mozna równiez zastapic 4,2* - dwuchloro - 1,1' - - dwufenyloetero - 2 - nitroamidem "\ / ci-C~Vo-/" I NH.NO2 Cl PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe. Sposób wytwarzania trwalych wybar- wien i nadruków na wlóknie za pomoca nie¬ rozpuszczalnych barwników azowych, zna¬ mienny tym, ze stosuje sie mieszanine ni- troanilidów z odpowiednimi skladnikami sprzegania, a powstawanie barwnika wy¬ woluje sie w sposób znany przepuszczajac tkanine przez roztwór kwasti organicznego lub nieorganicznego. Marcel Joseph G u s t a v e Bader. Zastepca: Inz. dypl. M. Zoch, rzecznik patentowy. Druk L. Boguslawskiego i Ski, Warszawa, PL