PL23388B1 - Sposób wytwarzam gonców czólenkowych. - Google Patents

Description

Znany jest sposób wyrobu gonców czó¬ lenkowych przez stlaezanie surowej, od¬ wlosionej skóry bawolej, z poddawaniem jej nastepnie dluzszemu dzialaniu oleju.Poniewaz gotowe gonce powinny posia¬ dac duza wytrzymalosc na bardzo silne i czeste uderzania w czasie pracy na war¬ sztatach tkackich, dobór surowca do ich wyrobu posiada wyjatkowo duze znaczenie i w tym celu uzywa sie specjalnie wytrzy¬ malego gatunku skóry bawolej. Taki suro¬ wiec bawoli pochodzi z wyspy Jawy i jest odwlosiany przewaznie w Anglji, skad go sie sprowadza do Polski.Wedlug dotychczasowego sposobu wy¬ rób gonców odbywa sie przez ksztaltowa¬ nie kilku warstw zmiekczonych, wilgot¬ nych skrawków sikory w prasie i nastepne suszenie.W ten sposób przygotowane gonce czó¬ lenkowe poddaje sie nastepnie w na¬ czyniu otwartem dzialaniu oleju przez dluzszy czas, przynajmniej 3 do 6 miesie¬ cy, poczem dopiero sa one gotowe do uzyt¬ ku. Stanowia one robocza czesc warszta¬ tów tkackich i pracuja przez kilkaset go¬ dzin, przecietnie okolo 250 godz, zaleznie od wielkosci warsztatu i sily uderzen.Sposób wytwarzania gonców czólenko¬ wych wedlug wynalazku niniejszego po¬ zwala na zastosowanie zwyklej skóry wo¬ lowej pochodzenia krajowego, przyczem ostateczna obróbka pólfabrykatu jest za¬ sadniczo odmienna od dotychczasowej i po¬ lega na nasycaniu sprasowanych gonców (pikierów) olejem w naczyniu zamkmetem, z kolejnem stosowaniem prózni (70 — 75 %) i cisnienia do 5 atm, tak iz czas trwa-nia przesycania olejem wynosi zaledwie od 24 do 36 godzin* ,*&. \. *i Przygotowywanie skóry surowej usku- Ifeczaia sie MrejJlug|nowegb sposobu przez odwlosienie zapomoca metody „chlebo¬ wej", traktujac skóre pewnemi ilosciami weglanów alkalicznych z dodatkiem ewen¬ tualnie saletry. Wplywa to bardzo dodat¬ nio na powiekszenie wytrzymalosci surow¬ ca do wyrobu gonców. Surowa skóra ba¬ wola, uzywana dotychczas do tego celu, jest odwlosiana sposobem chemicznym przez silne wapnowanie, które jednak po¬ woduje ogromne oslabienie tkanek skóry, a zatem zmniejsza jej wytrzymalosc.Uksztaltowanie samych gonców jest równiez odmienne od dotychczas stosowa¬ nego, poniewaz zamiast wielu warstw su¬ rowca bierze sie wedlug nowego tego spo¬ sobu tylko 3 warstwy, przyczem wierzchni plat skóry, odpowiednio dlugi i szeroki, stanowi w gotowym goncu rodzaj pance¬ rza, powiekszajac jego wytrzymalosc.Wszystkie wyzej opisane czynniki, skla¬ dajace sie na przygotowywanie wedlug ni¬ niejszego sposobu surowca do wyrobu gon¬ ców czólenkowych, oraz sam sposób ksztal¬ towania maja ten skutek, ze gonce tego no¬ wego typu pracuja w najciezszych nawet warunkach przeszlo 1200 godzin, gdy gonce dotychczas wyrabiane wytrzymuja najwy¬ zej 250 do 270 pracogodzin.Na rysunku fig. 1 przedstawia goniec w stadjum przygotowawczem w widoku zgó- ry; fig. 2 — ten sam goniec w widoku bocz¬ nym, przyczem widoczne sa kolejno ulo¬ zone 3 warstwy skóry 1, 2 i 3.Na fig. 3 przedstawiony jest goniec go¬ towy w widoku zprzodu, a na fig. 4 — ten¬ ze goniec, widziany zboku.Jak widac na fig. 1, warstwa skóry 1 jest dluzsza i szersza od pozostalych warstw 2 i 3. Linja przerywana x — x ozna¬ cza miejsca zgiecia podczas ksztaltowania gonca w prasie, przyczem warstwa 1 stano¬ wi w gotowym goncu rodzaj plaszcza, któ¬ ry w znacznym stopniu powieksza jego wy¬ trzymalosc. Ma to szczególnie doniosle znaczenie, gdyz dotychczas gonce byly wyrabiane przez stlaczanie skrawków lub oddzielnych kawalków skóry lub wkladek ze skóry, lecz nie posiadaly plaszcza, o- bejmujacego calkowicie sprasowane war¬ stwy skóry, jak to mozna wywnioskowac z rysunku. Wskutek opisanego sposobu ksztaltowania, gonce nowego typu nie strzepia sie, to jest nie pozostawiaja roz¬ warstwien, zwlaszcza zagiecie warstwy 1 skóry na uchu U do bicza zwieksza jego wytrzymalosc w duzym stopniu.Na fig. 3 uwidoczniono miejsce, w któ- rem wykonany jest otwór O na wrzeciono wzdluz scianek gonca; jest ono poszerzone i moze byc pogrubione, co zwieksza rów¬ niez wytrzymalosc gonca.Poniewaz w czasie pracy ostrze czó¬ lenka uderza w boczna scianke gonca czó¬ lenkowego w jedno i to samo miejsce, wiec majster tkacki, stosownie do przyjetego zwyczaju, wycina zwykle nozem odpowied¬ nie wglebienie w tern miejscu, przez co znów oslabia sie wytrzymalosc bocznej scianki.Goniec czólenkowy, wykonany wedlug wynalazku niniejszego, posiada nie wycie¬ cie, lecz specjalnego ksztaltu wglebienie, w które wchodzi ostrze czólenka. Fig. 4 u- widocznia to wglebienie W, które ma ksztalt lekko owalnego leju i wskutek te¬ go przystosowuje sie do kazdego ostrza czólenka tkackiego. Poniewaz wglebienie W nie jest wyciete, lecz wgniecione przez wcisniecie czesci powierzchni scianki bocz¬ nej w miejscu W, przeto miejsce to jest jeszcze bardziej odporne na uderzenie o- strza czólenka, powiekszajac przez to rów¬ niez w znacznym stopniu wytrzymalosc gonca. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób wytwarzania gonców czó¬ lenkowych, znamienny tern, ze jako suro- — 2 —wiec do wyrobu stosuje sie surowa skóre pochodzenia krajowego, odwlosiona spo¬ sobem „chlebowym" z dodatkiem wegla¬ nów alkalicznych wzglednie saletry, po- czem uzyskany materjal surowy, zlozony z trzech warstw o róznej wielkosci, z któ¬ rych pierwsza warstwa stanowi jednolity plaszcz gonca, poddaje sie ksztaltowaniu w prasie, przyczem scianki skóry w miej¬ scu, w którem wykonywany jest podluz¬ ny otwór na wrzeciono, sa poszerzone i e- wentualnie pogrubione w celu zwiekszenia wytrzymalosci gonca.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tern, ze gonce po ich uksztaltowaniu w prasie i wysuszeniu poddaje sie przesy¬ caniu olejem, stosujac kolejno cisnienie do 5 atm i próznie (70 — 75%) w ciagu 1 — 1% doby.
3. 3. Sposób przygotowywania skóry su¬ rowej do wytwarzania gonców czólenko¬ wych sposobem wedlug zastrz. 1 i 2, zna¬ mienny tern, ze surowa skóre krajowa pod¬ czas odwlosiania sposobem chlebowym traktuje sie weglanami alkalicznemi z do¬ datkiem ewentualnie saletry. Józef Janicki. Zastepca: Inz. W. Tymowski, rzecznik patentowy.Do opisu patentowego Nr 23388. \___^ ®j.2 \Wt I l«||r Ul .§1- .5 ^ fyf r T 1 u? Druk L. Boguslawskiego i Ski, Warszawa. PL