IMeiwszenstwo: 17 kwietnia. 1034 r. (Niemcy).Najdluzszy czas trwania patentu do 8 lipca 1946 r.Wiadomo, ze przez dzialanie zdwuazo- wanych amin aromatycznych na 2,6-dwu- amino-pirydyne otrzymuje sie barwniki, wykazujace silne dzialanie bakterjobójcze, Ponadto wiadomo, ze przez sprzeganie zdwuazowanych zwiazków aminowych sze¬ regu pirydynowego wzglednie chinolino- wego, w których grupa aminowa nie ma charakteru tautomerycznego i które oprócz grupy aminowej posiadaja co najmniej je¬ den inny podstawnik, z jedno- i dwu-ami- no-pirydynami otrzymuje sie barwniki, równiez dzialajace silnie bakterjobójczo.Obecnie wykryto, ze otrzymuje sie pro¬ dukty o szczególnie silnem dzialaniu bakte- rjobójczem, dzialajac, w sposób zwykly przy reakcjach sprzegania, zdwuazowana arylo-amina wzglednie jej produktami podstawienia na 3,5-dwuamino-pirydyne albo jej pochodne.Przy wytwarzaniu tych zwiazków nie¬ oczekiwanym byl pod wzgledem chemicz¬ nym fakt, ze sprzezenie nastepuje w piry¬ dynach, w których oprócz polozenia 5 podstawione jest równiez polozenie 3. We wszystkich poprzednio opisywanych zwiaz¬ kach polozenie 3 albo 5 jest niezajete, a sprzezenie nastepuje wlasnie w tern miej¬ scu; równiez na podstawie faktu, ze np. 3- wzglednie 5-amino-pirydyna nie daje reak¬ cji heljantynowrej, i. j. nie sprzega sie ze zdwuazowanym kwasem sulfanilowym (oreajccji freliantynowej porównaj Gatter- mann, Praxis des Organischen Chemikers, wyd. 22 str. 287 r. 1930), nalezalo przy¬ puszczac, ze w pirydynach, podstawio¬ nych w obu tych polozeniach, sprzezenie nie nastapi.Przyklad I. 218 czesci wagowych 3,5- dwuamino-pirydyny rozpuszcza sie w kwa¬ sie solnym. Do tego roztworu, oziebione¬ go przez dodanie lodu, mieszajac, wpro¬ wadza sie rc^yciez pziebipny locjem roz¬ twór dwu-azo-benzenu w kwasie solnym, otrzymany przez zdwuazowanie 186 cze¬ sci wagowych aniliny zapomoca stezonego roztworu 138 czesci wagowych azotynu so¬ dowego. Po uplywie pól godziny mieszani¬ ne reakcyjna alkalizuje sie roztworem we¬ glanu sodowego, przyczem powstaly barw¬ nik wydziela sie w postaci osadu zplto- czerwonego. Wytworzony barwnik odsacza sie i przekrystalizowuje z malej ilosci me¬ tanolu. W ten sposób barwnik ten — ben- zeno-azo-3<,5'-dwuamino-pirydyne — otrzy¬ muje sie w postaci ciemnoczerwonych kry¬ sztalów o punkcie topnienia 178°C. Wy¬ dajnosc jest równa ilosciowo wydajnosci teoretycznej.Przyklad II, 33 czesci wagowych 3,5- dwuamino-pirydyny rozpuszcza sie w kwa¬ sie solnym i oziebia przez dodanie lodu.Do roztworu tego dodaje sie, mieszajac, oziebiony lodem roztwór p-chloro-dwuazo- benzenu w kwasie solnym, otrzymany przez zdwuazowanie 38 czesci p-chloro- aniliny stezonym roztworem wodnym 21 czesci azotynu sodowego. Po uplywie pól godziny mieszanine reakcyjna alkalizuje sie, przyczem wytraca sie powstaly barw¬ nik- Przez przekrystalizowanie z rozcien¬ czonego metanolu otrzymuje sie chloro- benzeno-^-az\o-3',5'-dwuamino-pirydyne w postaci krysztalów czerwono-brunatnych, topniejaca w 209°C (z rozkladem). Wy¬ dajnosc jest równa ilosciowo wydajnosci teoretycznej.Przyklad III. Jezeli w przykladzie II roztwór p-chloro-dwuazo-benzenu zastepu¬ je sie roztworem p-metoksy-dwuazo-benze- nu, otrzymanego przez zdwuazowanie 37 czesci wagowych p-anizydyny zapomoca stezonego roztworu wodnego 21 czesci wa¬ gowych azotynu sodowego, to prowadzac prace w taki sam sposób, otrzymuje sie barwnik, metoksy-benzeno-4-azo-3',5'-dwu- arnjno-pirydyne, który z pirydyny wy¬ dziela sie w postaci pomaranczowo zabar¬ wionych krysztalów, Jopjiieja£ych w 245°C {z rozkladem), z wydajnoscia, równa teo¬ retycznej.Przyklad IV. Jezeli w przykladzie II roztwór p-chloro-dwuazo-benzenu zastepu¬ je sie roztworem /?-dwuazo-naftalenu, o- trzymanym przez zdwuazowanie 43 czesci wagowych /?-naftylo-aminy zapomoca ste¬ zonego roztworu wodnego 21 czesci wago¬ wych azotynu sodowego, to, prowadzac prace w taki sam sposób, otrzymuje sie barwnik azowy, /?-azo-naftaleno-3',5'-dwu- amino-pirydyne,- który z pirydyny wydzie¬ la sie w postaci czarno-brunatnych kry¬ sztalów o punkcie topnienia 192°C z wy¬ dajnoscia, równa teoretycznej.Przyklad V. 66 czesci wagowych 3,5- dwuamino-pirydyny rozpuszcza sie w kwa¬ sie solnym. Do oziebionego lodem roztwo¬ ru tego, mieszajac, dodaje sie równiez oziebiony lodem roztwór kwasu p-dwuazo- benzeno-sulfonowego, otrzymany w zwykly sposób przez zdwuazowanie 126 czesci wagowych kwasu sulfanilowego zapomo¬ ca 42 czesci wagowych azotynu sodowego.W celu doprowadzenia procesu sprzega¬ nia do konca roztwór reakcyjny równiez alkalizuje sie lugiem sodowym. Po dluz- szem staniu powstaly barwnik wydziela sie czesciowo w postaci swej soli sodo¬ wej. Sól ta po przekrystalizowaniu z malej ilosci wody tworzy krysztaly pomaranczo- wo-zólte. Z polaczonych lugów macierzy¬ stych daje sie wytracic barwnik, znajdu¬ jacy sie jeszcze w roztworze, przez doda¬ nie kwasu octowego, jako wolny kwas sul- - 2 —fonowy. Po odsaczeniu przemywa sie go dokladnie woda, a po wysuszeniu otrzy¬ muje sie go w postaci proszku czerwonego.W ten sposób otrzymuje sie barwnik, kwas 4-azo-3',5'-dwuamino - pirydyno - benzeno- sulfonowy, z wydajnoscia równa teoretycz¬ nej.Przyklad VI. 33 czesci wagowe 3,5- dwuamino-pirydyny rozpuszcza sie w roz¬ cienczonym kwasie solnym. Do oziebione¬ go lodem roztworu tego, mieszajac, doda¬ je sie równiez oziebiony lodem roztwór kwasu o-dwuazo-benzoesowego, otrzymany w zwykly sposób przez zdwuazowanie 41 czesci wagowych kwasu antranilowego za- pomoca 21 czesci wagowych azotynu sodo¬ wego. W celu zakonczenia procesu sprze¬ gania roztwór alkalizuje sie amon jakiem, a barwnik sie wytraca przez dodanie kwa¬ su octowego. Po odsaczeniu przemywa sie go dokladnie woda i po wysuszeniu otrzy¬ muje sie kwas 2-azo-3,,5'-dwuamino-piry- dyno-benzoesowy jako proszek czerwony z wydajnoscia, ilosciowo prawie' równa teoretycznej. Otrzymany zwiazek jest trud¬ no rozpuszczalny w zimnej i goracej wo¬ dzie oraz w zwyklych rozpuszczalnikach organicznych; rozpuszcza sie w zasadach rozcienczonych.Przyklad VII. 19,8 czesci wagowych 2- oksy-3,5-dwuamino-pirydyny, otrzymanej przez redukcje chlorkiem cynawym w zwy¬ kly sposób znanej 2-oksy-3,5-dwunitro- pirydyny, rozpuszcza sie w rozcienczonym kwasie solnym. Do oziebionego lodem roz¬ tworu tego, mieszajac, dodaje sie roztwór dwuazo-benzenu, otrzymany przez zdwu¬ azowanie 9,3 czesci wagowych aniliny za- pomoca 6,9 czesci wagowych azotynu so¬ dowego w zwykly sposób. W celu zakon¬ czenia procesu sprzegania roztwór alkali¬ zuje sie amonjakiem, przyczem barwnik wydziela sie jako osad ciemnoczerwony.Po dokladnem przemyciu woda otrzymuje sie barwnik — benzo-azo-2'-oksy-3',5'-dwu- amino-pirydyne — z wydajnoscia iloscio¬ wo równa teoretycznej. PL PL