PL224754B1 - Blokada dźwigni zmiany biegów pojazdów - Google Patents

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest blokada dźwigni zmiany biegów pojazdów, mająca zastosowanie do blokowania dźwigni zmiany biegów pojazdów, usytuowanej w dowolnym miejscu względem m echanizmu blokującego.

W znanych rozwiązaniach blokada dźwigni zmiany biegów w postaci zamka z zatrzaskiem, sprężyną i trzpieniem, usytuowana jest bezpośrednio w strefie oddziaływania trzpienia na dźwignię lub w strefie przemieszczania się cięgieł mechanizmu zmiany biegów. Rozwój motoryzacji spowodował, że nie we wszystkich typach i markach pojazdów możliwym było sytuowanie mechanizmu blokowania tak, aby mógł skutecznie pełnić swoje funkcje.

Przedstawione w zgłoszeniu patentowym P 370 570 rozwiązanie umożliwia stosowanie blokady z zamkiem usytuowanym w pewnym oddaleniu od dźwigni zmiany biegów. Składa się z zamka ze sworzniem poosiowym, połączonym poprzez giętkie cięgno, usytuowane w rurowym elemencie prowadzącym, ze sworzniem blokującym. Poza tym, sworzeń blokujący osadzony jest na prowadnicach, będących wyłącznie wewnętrzną powierzchnią rurowego elementu prowadzącego, co powoduje powstanie pewnych luzów połączenia. Dodatkowo stosowanie rozwiązania ograniczone jest wyłącznie do zamka z osiowym trzpieniem prowadzącym.

Przedstawione rozwiązanie rozszerza możliwość stosowania blokady.

Istnieje rozwiązanie, przedstawione w opisie patentowym PL 208 181, którym jest blokada dźwigni zmiany biegów pojazdów, w postaci osadzonego w obudowie zamka i elementu blokującego do stykowego pozycjonowania dźwigni zmiany biegów, lub pozycjonowania osadzonego na cięgle sterującym dźwignią zmiany biegów imaka z obejmą, przy czym element blokujący w postaci trzpienia, usytuowany jest w kształtowym, rurowym elemencie prowadzącym, połączonym z obudową zamka, którego kraniec jest w strefie dźwigni zmiany biegów lub imaka i połączony jest z zamkiem poprzez cięgno osadzone w giętkiej sprężynie. Rozwiązanie to charakteryzuje się tym, że zamek połączony jest z kształtową tarczką, mającą gniazdo na kołek mocowania cięgna i obwodowy wpust na cięgno, zaś obudowa zamka ma otwór na cięgno, w strefie którego zamocowany jest kształtowy element prowadzący giętkiej sprężyny, mający wewnątrz od strony obudowy zamka prowadnik, wewnątrz którego osadzona jest trwale końcówka giętkiej sprężyny, zaś z drugiego krańca ma wewnętrzną tuleję, połączoną wewnętrznym końcem z giętką sprężyną, przy czym w wewnętrznej tulei usytuowany jest su wliwie sworzeń blokujący, połączony z cięgnem, poza tym sworzeń blokujący ma wewnętrzne gniazdo na usztywniacz, przez otwór wewnętrzny którego przechodzi cięgno, w dennej strefie gniazda zamocowane trwale do sworznia blokującego.

Istota wynalazku, którym jest blokada dźwigni zmiany biegów pojazdów, w postaci osadzonego w obudowie zamka i elementu blokującego do stykowego pozycjonowania dźwigni zmiany biegów lub pozycjonowania osadzonego na cięgle sterującym dźwignią zmiany biegów imaka z obejmą, przy czym element blokujący w postaci trzpienia, usytuowany jest w kształtowym, rurowym elemencie pr owadzącym, połączonym z obudową zamka, którego kraniec jest w strefie dźwigni zmiany biegów lu b imaka i połączony jest z zamkiem poprzez cięgno, znamienny tym, że cięgno osadzone jest w plastikowej rurce, zaś na osi wkładki zamka zamocowany jest zabierak, mający dwa obwodowe wypusty do sytuowania na nich wpustów tarczki, do której zamocowana jest końcówka cięgna, na którego przeciwległym krańcu zamocowany jest trzpień ryglujący, przy czym cięgno w rurce usytuowane jest w rurowym elemencie prowadzącym, polega na tym, że obudowa zamka zamknięta jest od strony przeciwległej zamkowi płytką, mającą wewnątrz, w strefie obwodowego wpustu na kołek, zamocowany mikroprzełącznik, połączony elektrycznie z elementem wykonawczym, natomiast tarczka ma od strony płytki kołek do przełączania mikroprzełącznika.

Korzystnym jest, gdy w płytce, w strefie obwodowego wpustu usytuowany jest ogranicznik obrotu tarczki.

Korzystnym jest też, gdy elementem wykonawczym jest włącznik sygnalizatora załączonej bl okady, umieszczonego w strefie wzroku kierowcy.

Również korzystnym jest, gdy elementem wykonawczym jest stycznik włącznika alarmu.

Poza tym korzystnym jest, gdy elementem wykonawczym jest element rozłączający instalację rozruchową pojazdu.

Dzięki zastosowaniu rozwiązania według wynalazku uzyskano następujące efekty techniczno-użytkowe:

PL 224 754 B1

- możliwość sytuowania korpusu blokady zarówno w pobliżu dźwigni zmiany biegów, jak i w miejscu oddalanym od dźwigni zmiany biegów, dogodnym dla montażu i użytkownika,

- możliwość stosowania blokady zarówno w systemach bezpośredniego oddziaływania trzpienia na dźwignię zmiany biegów, jak i w systemach blokowania jarzma usytuowanego na cięgłach dźwigni zmiany biegów,

- precyzyjne sterowanie elementów blokowania dźwigni zmiany biegów, poprzez wyeliminowanie wygięć cięgna, poprzez precyzyjne prowadzenie cięgna zarówno w strefie trzpienia ryglującego, jak i w strefie prowadnika przy obudowie zamka,

- konstrukcja niewymagająca specjalnego oprzyrządowania zarówno na etapie produkcji, jak i montażu,

- możliwość zamykania oraz otwierania blokady kluczem,

- zmniejszenie ilości elementów składowych blokady,

- możliwość dostosowania blokady do trzpienia ryglującego o dowolnej długości przesuwu,

- możliwość dostosowania długości wysunięcia trzpienia ryglującego poprzez zmianę kątowej szerokości wypustów tarczki,

- wysoka trwałość konstrukcji blokady,

- obniżenie kosztów wytwarzania blokady,

- wysoki współczynnik pewności blokowania,

- możliwość sygnalizowania kierowcy pojazdu o usytuowaniu blokady w położeniu zablokowania mechanizmu blokującego,

- możliwość rozłączenia układu rozruchowego pojazdu,

- możliwość załączenia instalacji alarmowej, dźwiękowej i/lub świetlnej.

Przedmiot wynalazku, w przykładowym wykonaniu uwidoczniono na rysunku, na którym na fig. 1 przedstawiono blokadę w rozłożeniu, na fig. 2 pokazano blokadę w widoku izomerycznym, a na fig. 3 w przekroju A-A z fig. 2 w położeniu blokowania, na fig. 4 pokazano blokadę w widoku izomerycznym, a na fig. 5 w przekroju A-A z fig. 4 w położeniu odblokowania.

Łączony trwale z ramką blokady zespół zamykający ma wkładkę zamka 1 połączoną trwale kołkami 9 z obudową 3. Kompletna wkładka zamka 1 ma korpus 1a, bębenek 1b oraz zabierak 29 z rozmieszczonymi obwodowo dwoma wypustami 29a. W obudowie 3 sytuuje się tarczka kształtowa 4 wykonana ze stali konstrukcyjnej. Tarczka 4 ma rozmieszczone obwodowo dwa wpusty 4b do współpracy z wypustami 1a zabieraka. Tarczka 4 ma także pogłębienie 6 do zaciskania końcówki cięgna 10 w otworze 5 poprzez trwałe odkształcenie ścianki tarczki 4 między otworem 5, a pogłębieniem 6. W tarczce 4 występuje powierzchnia walcowa 4a na cięgno giętkie 10, oraz na powierzchni czołowej kołek 13 ograniczający obrót tarczki 4 w lewo. Obudowa 3 o twardości powierzchni 45+55 HRc ma otwór 11 na cięgno giętkie 10, dwa otwory 8 na kołki ustalające 9 i trzy otwory 21 na kołki ustalające 25.

W strefie otworu 11, do obudowy 3 jest trwale przyłączony kształtowy, rurowy element prowadzący 14 wykonany z rury grubościennej w gat. R 235.

W rurowym elemencie prowadzącym 14 usytuowana jest trwale rurka plastikowa 16, w której przemieszcza się cięgno giętkie 10. Rurowy element prowadzący 14 ma w krańcowej strefie gniazdo 15, w którym sytuuje się suwliwie trzpień ryglujący 17 wykonany ze stali nierdzewnej.

Trzpień ryglujący 17 ma gniazdo 18 dla rurki plastikowej 16 i w strefie dennej gniazdo 19, w którym trwale zaciśnięta jest końcówka cięgna giętkiego 10 poprzez odkształcenie dennej ścianki nieprzelotowego otworu 20. Obudowa 3 zamykana jest płytką zamykającą 22 o twardości powierzchni 45+55 HRc, za pomocą kołków 25. Płytka zamykająca 22 ma na obniżonej względem brzegów powierzchni czołowej kołek oporowy 23 do ograniczania obrotu tarczki 4. Konstrukcja ramki blokady i kształt rurowego elementu prowadzącego 14 zależy od konstrukcji skrzyni biegów, mechanizmu zmiany biegów oraz od występowania technologicznych śrub lub otworów w samochodzie, w otoczeniu dźwigni zmiany biegów.

Płytka zamykająca 22 ma wewnątrz, w strefie obwodowego wpustu na kołek 12, zamocowany mikroprzełącznik 26, połączony elektrycznie wieloprzewodowym łączem 27 z elementem wykonawczym 28, natomiast tarczka 4 ma od strony płytki 22 kołek 12 do przełączania mikroprzełącznika 26 i do ograniczania niepożądanego obrotu tarczki 4 w prawo.

Istnieją odmiany, gdzie elementem wykonawczym 28 jest włącznik sygnalizatora załączonej blokady, umieszczonego w strefie wzroku kierowcy.

Istnieją również odmiany, gdzie elementem wykonawczym 28 jest stycznik włącznika alarmu.

PL 224 754 B1

Istnieją także odmiany, gdzie elementem wykonawczym 28 jest element rozłączający instalację rozruchową pojazdu.

W rozwiązaniu pokazanym na fig. 1, elementem składowym blokady może być łapka blokująca osadzona trwale bezpośrednio na dźwigni zmiany biegów i mająca przyspawaną tulejkę do sytuowania trzpienia ryglującego w pozycji „blokowanie”. W innych wykonaniach blokada ma łapkę blokującą mocowaną trwale na cięgnie łączącym dźwignię zmiany biegów ze skrzynią biegów. Blokada nie ma łapki blokującej, gdy trzpień ryglujący blokuje stykowo dźwignię zmiany biegów.

Do osłaniania trzpienia ryglującego i strefy blokowania stosuje się kształtowe stalowe osłony łączone trwale z elementami blokady i/lub mocowane do otworów albo śrub występujących w otoczeniu strefy blokowania.

Elementy blokady pokryte są powłokami antykorozyjnymi nadającymi blokadzie estetyczny wygląd.

Zasada blokowania dotyczy wszystkich blokad występujących w tym rozwiązaniu.

Po ustawieniu dźwigni zmiany biegów w pozycji „wsteczny bieg” w samochodzie z manualną skrzynią biegów lub w pozycji „parking” w samochodzie z automatyczną skrzynią biegów:

- bębenek 1b wkładki 1 jest obracany w korpusie 1a wkładki 1 kluczem 2 w prawo o kąt 180°, a połączony z bębenkiem 1b zabierak kształtowy 29 z wypustami 29a obraca tarczkę kształtową 4 w prawo o żądany kąt;

- w czasie obrotu tarczki 4 z powierzchni walcowej 4a odwija się przyłączone do niej cięgno giętkie 10 i wsuwa się w rurkę plastikową 16, umieszczoną trwale w kształtowym, rurowym elemencie prowadzącym 14, a usytuowany suwliwie w gnieździe 15 końcowej strefy kształtowego, rurowego elementu 14 i połączony z cięgnem giętkim 10 trzpień ryglujący 17 przemieszcza się do pozycji „blokowanie”;

- po obróceniu kluczem bębenka 1b w prawo o kąt 180° osadzony w tarczce 4 kołek oporowy 12 oprze się o kołek oporowy 23 umieszczony w płytce zamykającej 22 i nastąpi ograniczenie dalszego, niepożądanego obrotu tarczki 4 w prawo, w ramach luzu występującego między wypustami 29a zabieraka 29, a wpustami 4b tarczki 4.

Blokowanie występuje w momencie wyjęcia klucza 2 z wkładki zamka 1.

Po obróceniu mechanizmu wkładki zamka 1 osadzony w tarczce 4 kołek 12 przełączy osadzony na płytce 22 mikroprzełącznik 26, naciskając na jego dźwignię. Zostaje zwarty obwód elektryczny, obsługiwany przez mikroprzełącznik 26. W celu zabezpieczenia dalszym, niepożądanym obrotem tarczki w prawo oraz poza mikroprzełącznik 26, przemieszczający się we wpuście płytki zamykającej 22 kołek 12 oprze się o kołek 23. Element wykonawczy, uruchamiany poprzez zwarcie obwodu mikroprzełącznika 26, w zależności od odmiany wykonania, może być sygnalizatorem włączenia blokady, załącznikiem alarmu, elementem rozłączającym układ rozruchu, lub wszystkimi tymi zespołami łącznie.

Zasada odblokowywania dotyczy wszystkich ryglowych blokad występujących w tym rozwiązaniu.

Po obróceniu kluczem 2 bębenka 1b w lewo:

- bębenek 1b jest obracany w korpusie 1a wkładki zamka 1 kluczem 2 w lewo o kąt 180°, a połączony z bębenkiem 1b zabierak kształtowy 29 z wypustami 29a obraca tarczkę kształtową 4 w lewo o żądany kąt;

- jednoczesne wycofanie trzpienia ryglującego 17 do pozycji „odblokowanie” powoduje cięgno giętkie 10 nawijające się na powierzchnię walcową 4a obracającej się tarczki 4.

- po obróceniu kluczem 2 bębenka 1b w lewo o kąt 180° osadzony w tarczce 4 kołek oporowy 13 oprze się o kołek oporowy 23 umieszczony w płytce zamykającej 22 i nastąpi ograniczenie dalszego, niepożądanego obrotu tarczki 4 w lewo, w ramach luzu występującego między wypustami 29a zabieraka 29, a wpustami 4b tarczki 4.

Odblokowanie występuje w momencie wyjęcia klucza 2 z zamka.

Obrót tarczki 4 w lewo powoduje rozłączenie styków mikroprzełącznika 26 i rozłączenie załączonych elementów wykonawczych.

Claims (4)

1. Zastrzeżenia patentowe

   1. Blokada dźwigni zmiany biegów pojazdów, w postaci osadzonego w obudowie zamka i elementu blokującego do stykowego pozycjonowania dźwigni zmiany biegów lub pozycjonowania osadzonego na cięgle sterującym dźwignią zmiany biegów imaka z obejmą, przy czym element blok ujący w postaci trzpienia, usytuowany jest w kształtowym, rurowym elemencie prowadzącym, połączonym z obudową zamka, którego kraniec jest w strefie dźwigni zmiany biegów lub imaka i połączony jest z zamkiem poprzez cięgno, a cięgno osadzone jest w plastikowej rurce, zaś na osi wkładki zamka zamocowany jest zabierak, mający dwa obwodowe wypusty do sytuowania na nich wpustów tarczki, do której zamocowana jest końcówka cięgna, na którego przeciwległym krańcu zamocowany jest trzpień ryglujący, przy czym cięgno w rurce usytuowane jest w rurowym elemencie prowadzącym, znamienna tym, że obudowa (3) zamka (1) zamknięta jest od strony przeciwległej zamkowi (1) płytką (22), mającą wewnątrz, w strefie obwodowego wpustu na kołek (12), zamocowany mikroprzełącznik (26), połączony elektrycznym złączem (27) z elementem wykonawczym (28), natomiast tarczka (4) ma od strony płytki (22) kołek (12) do przełączania mikroprzełącznika (26).
2. 2. Blokada według zastrz. 1, znamienna tym, że elementem wykonawczym (28) jest włącznik sygnalizatora załączonej blokady, umieszczonego w strefie wzroku kierowcy.
3. 3. Blokada według zastrz. 1, znamienna tym, że elementem wykonawczym (28) jest stycznik włącznika alarmu.
4. 4. Blokada według zastrz. 1, znamienna tym, że elementem wykonawczym (28) jest element rozłączający instalację rozruchową pojazdu.