Przedmiotem niniejszego wynalazku jest sposób wyrobu materjalów z mieszanin kauczukowych lub zawierajacych kauczuk, wytworzonych bezposrednio z dyspersyj (rozproszyn) kauczukowych.Istnieja rozmaite sposoby wytwarzania z mleka kauczukowego takich wyrobów, jak arkusze kauczukowe; pasy kauczuko¬ we; wyroby, powlekane kauczukiem, np, wyroby nieprzemakalne; impregnowane wyroby sznurowe bez rdzenia; namiastki korka; skóry; linoleum, zawierajace celu¬ loze, stosowana w postaci luznego runa, i kauczuk; dywany, podbite kauczukiem, i t d.Wynalazek niniejszy dotyczy w szcze¬ gólnosci ciaglego wytwarzania wyrobów, wymienionych powyzej, w sposób szybszy i skuteczniejszy, niz to bylo mozliwe do¬ tychczas.Wedlug niniejszego wynalazku sposób, umozliwiajacy ciagle wytwarzanie wyro¬ bów z mieszanin kauczukowych lub mate¬ rjalów, zawierajacych takie mieszaniny, polega na wprowadzaniu wodnych dy¬ spersyj kauczuku pomiedzy przesuwajace sie wzgledem siebie powierzchnie bebnów lub tasm okreznych, powodujace jednocze¬ snie koagulacje dyspersyj kauczukowych w chwili wprowadzania ich miedzy wyzej wymienione powierzchnie.Do wykonywania sposobu wedlug wy-/ nalazku mozna stosowac dwa lub wieksza liczbe obracajacych sie walców, dwie ta¬ smy okrezne albo jedna tasme okrezna oraz jeden walec.Przy wykonywaniu sposobu wedlug wy¬ nalazku obracajace sie walce moga zawie¬ rac srodek, scinajacy wodne dyspersje kauczuku.Mozna równiez stosowac wodne dys¬ persje kauczuku, koagulujace sie podczas przechodzenia miedzy walcami lub tasma¬ mi bez pomocy srodka koagulujacego.Mozna stosowac wodne dyspersje kau¬ czuku zdolne do wytwarzaftfa zelu hib koagulowania sie pod dzlalanieih ciepla Mb dyspersje, którym nadano te zdolnosc, wprowadzajac je miedzy obracajace sie ogrzewane powierzchnie, np, powierzchnie walców ogrzewanych. W razie potrzeby mozna zastosowac polaczenie dwóch lub kilku wzmiankowanych odmiafc sposobu wedlug wynalazku.Przy stoosowaniu srodka koagulujace- go najlepiej jest uzywac walców, pokry¬ tych kauczukiem, który dzieki swej twar¬ dosci zapobiega nagryzaniu walców przez srodek koagulujacy. Walce sa polaczone ze soba zafpomoca kól zebatych i moga byc napedzane recznie lub zapomoca silnika.Zasilanie srodkiem koagulujacym mozna osiagnac, stosujac np. knoty pilsniowe, zmoczone srodkiem koagulujacym, albo pokryte pilsnia walce, obracajace sie w ka¬ pielach ze srodka koagulujacego i stykaja¬ ce sie z walcami rohoczemi urzadzenia.Mozna stosowac wszelki odpowiedni znany srodek koagulujacy, np. wodne roz¬ twory kwastf octowego, koagulujace roz¬ twory soli, lip. siarczanu magnezowego, mozna takze stosowac lotne srodki koagu¬ lujace.Przy wytwarzaniu np. arkusza gumo¬ wego bezposrednio z mleka kauczukowego pastowata mieszanine kauczukowa, zawie¬ rajaca 68% cial stalych, oraz mieszanine mleka kauczukowego o nastepujacym skla¬ dzie: kauczuku wodorotlenku potasowego siarki tlenku cynkowego sadzy lampowej dwuetylodwutiokarbaminianu cynkowego 90 czesci wagowych, 0»8 ,, „ ^ II lf 5 *¦ ij ii wprowadza sie miedzy dwa umieszczone poziomo, obracajace sie walce, zasilane srodkiem koagulujacym, iw sposób ciagly usuwa sie z pomiedzy nich utworzony ar¬ kusz gumowy. Arkusz, wytworzony w ten sposób, mozna odprowadzac w korycie wodnem do dalszej obróbki oraz nastepu¬ jacego potem suszenia i traktowania kre- Grubosc arkusza zalezy od odleglosci miedzy walcami oraz od mocy uzytego srodka koagulujacego.Okazalo sie, ze przy tfzychi walców, zasilanych srodkiem koagulujacym, albo goracych walców kalandrowych z odtrwa- lona mieszanina mleka kauczukowego mozna wytwarzac arkusze grube, natomiast przy uzyciu mieszanin mleka kauczukowe¬ go, wrazliwych na dzialanie dwóch równo¬ leglych sil, skierowanych w przeciwnych kierunkach, ftp. przy uzyciu dwóch walców, obracajacych sie w przeciwnych kierun¬ kach, wytwarza sie tylko arkusze cienkie, poniewaz w tym przypadku walce musza byc umieszczone blisko siebie, aby zacho¬ dzilo dobre kóagulowanie sie mleka kau¬ czukowego.Przy sporzadzaniu arkuszy przez roz- — 2 —poscieranie mleka kauczukowego, przy którcm do wysuszenia i skoagulowania stosuje sie wylacznie cieplo, trzeba wy¬ twarzac pewna liczbe powlok nawet w ce¬ lu otrzymania cienkiego arkusza; gdy zas potrzebny jest gruby arkusz gumowy do wyrobu tasm na pilki golfowe i nici, trze¬ ba wytworzyc znacznie wieksza liczbe po¬ wlok. Natomiast sposobem wedlug niniej¬ szego wynalazku mozna wytwarzac nawet grube arkusze gumowe w jednym zabie¬ gu.Zgodnie z wynalazkiem niniejszym mie¬ szanine mleka kauczukowego mozna stla- czac miedzy dwiema ruchomemi lub obra¬ cajacemi sie powierzchniami, zasilanemi w sposób ciagly srodkiem koagulujacym.Mieszanine mleka kauczukowego, wrazli¬ wa na dzialanie sil, czynnych w przeciw¬ nych kierunkach, mozna stlaczac miedzy dwiema poruszafacemi sie lub obraca jace¬ mi sie powierzchniami, niezasilanemi srod¬ kiem koagulujacym. Mieszanine mleka kauczukowego, wrazliwa na cieplo, t. j. zdolna do koagulacji lub wytwarzania ze¬ lu przy zastosowaniu ciepla, mozna stla¬ czac miedzy dwiema ogrzewanemi, poru- szajacemi sie lub obracajacemi sie po¬ wierzchniami, zasilanemi bez przerwy lub niezasilanemi srodkiem koagulujacym.W razie potrzeby mozna zastosowac cieplo, $by przyspieszyc koagulacje mie¬ szaniny mleka kauczukowego, rozposciera¬ nej na poruszajacych sie lub obracajacych sie powierzchniach, zaopatrywanych bez przerwy w srodek koagulujacy; w razie po¬ trzeby mozna zastosowac równiez cisnie¬ nie, aby przyspieszyc koagulacje ciagla mieszaniny, wrazliwej na dzialanie ciepla i przeprowadzanej miedzy dwiema ogrze¬ wanemi, poruszaj acemi sie lub obraca jace¬ mi sie powierzchniami.Przy wytwarzaniu materjalów, zawie¬ rajacych wlókna i kauczuk, np. dwie tkani¬ ny bawelniane, tkaniny te mozna bez przerwy wprowadzac miedzy dwa zasila¬ ne srodkiem koagulujacym, obracajace sie poziomo walce, wprowadzajac jednocze¬ snie miedzy tkaniny pastowata mieszanine mleka kauczukowego. Sposób wykonywa sie mniej lub bardziej samoczynnie, a wy¬ tworzony materjal wychodzi zpomiedzy walców bez przerwy. W razie potrzeby mozna jednoczesnie powlekac materjal na powierzchni wprowadzajac dodatkowe war¬ stwy mieszaniny miedzy dwiema zewnetrz- nemi powierzchniami tkanin oraz walca¬ mi.Mozna równiez wytwarzac materjal tkaninowy, wprowadzajac ciezka tkanine miedzy dwa walce, zasilane srodkiem koa¬ gulujacym, i wprowadzajac jednoczesnie warstwe mieszaniny po jednej albo oby¬ dwóch stronach tkaniny pomiedzy walca¬ mi.Podczas przechodzenia tkaniny miedzy walcami w przypadku, gdy mleko kauczu¬ kowe wprowadza sie miedzy dwie tkaniny, nastepuje przenikanie mieszaniny na ze¬ wnetrzne powierzchnie albo tez nastepuje to od zewnatrz do wnetrza w przypadku zastosowania tkaniny ciezkiej z zewnetrz- nemi warstwami mieszaniny.Poza tern w opisany sposób mozna rów¬ niez w razie potrzeby obrabiac nietkane platy bawelniane albo welniane. Mozna równiez impregnowac materjaly zpilsnio- ne.Zastosowanie srodka koagulujacego na walcu przeciwdziala sklonnosci mleka kauczukowego do wnikania w glab mate¬ rjalów.Mozna wytwarzac podwójnie tkany ma¬ terjal nieprzemakalny w jednym zabiegu przez kalandrowanie mieszaniny mleka kauczukowego miedzy dwoma arkuszami materjalu, przyczem walce kalandra zao¬ patruje sie bez przerwy w srodek koagu¬ lujacy.W celu wytwarzania pasa mieszanine mleka kauczukowego mozna wprowadzac miedzy wieksza liczbe pasów materjalur — 3 —przesuwajacych sie miedzy walcami, zasi- lanemi srodkiem koagulujacym. Pas zosta¬ je powleczony na powierzchni, a jedno¬ czesnie poszczególne pasy zostaja zwiaza¬ ne kauczukiem.Do wytwarzania taniego materjalu po¬ sadzkowego stosuje sie wieksza liczbe pa¬ sów taniej azurowej tkaniny jutowej, mie¬ dzy które wprowadza sie mieszanine mle¬ ka kauczukowego i przepuszcza sie pasy miedzy obracajacemi sie walcami, zasila- nemi srodkiem koagulujacym. Jesli zamiast tkaniny jutowej zastosowac azurowa tka¬ nine azbestowa i potraktowac ja mieszani¬ na ebonitowa, to otrzymuje sie materjaly, nadajace sie na wykladzine hamulcowa.Sposobem wedlug wynalazku mozna równiez wytwarzac podloza dywanów.Dywan przepuszcza sie miedzy obracaja¬ cemi sie walcami, powleczonemi srodkiem koagulujacym, a mieszanine mleka kauczu¬ kowego wprowadza sie na jedna strone dy¬ wanu. Poniewaz dywan jest gruby, srodek scinajacy nie moze przenikac wen dosc gleboko od strony, obnazonej z kauczuku, w celu zapobiegania przedostawaniu sie mleka przez wloski dywanu.Mozna równiez uskuteczniac ciagle gu¬ mowanie sznurów bezwatkowych, przepro¬ wadzajac taki materjal miedzy dwoma walcami, powleczonemi srodkiem koagulu¬ jacym.Etnulsje lub dyspersje kauczuku moga byc dyspersjami z kauczuku, gutaperki, balaty albo podobnych naturalnych zywic roslinnych lub zywic, otrzymywanych sztucznie. Jako sztuczne dyspersje wodne mozna stosowac dyspersje skoagulowane- go kauczuku, zwulkanizowanego kauczuku, syntetycznego kauczuku, odpadków lub zrzynków.W razie potrzeby wyzej wymienione dyspersje mozna stosowac same lub zmie¬ szane jedne z drugiemi.Wszystkie wymienione dyspersje moga zawierac zwykle znane srodki wiazace i wulkanizujace i moga byc stosów&nc W pierwszym przypadku w postaci ste¬ zonej.Mozna równiez stosowac koncentraty, otrzymywane wedlug patentów angielskich Nr Nr 290313 i 219635, do których mozna dodac jednego lub wiekszej liczby zwyklych srodków wiazacych.W razie potrzeby stosuje sie wodne dyspersje, zdolne do wytwarzania zelu pod dzialaniem ciepla. Przykladami sub- stancyj, które mozna stosowac do wytwa¬ rzania wymienionych dyspersyj, zdolnych do przechodzenia w stan zelu pod dziala¬ niem ciepla, sa: fluorokrzemian sodowy lub potasowy, nadsiarczan amonu albo od¬ czynniki, (które przez reakcje chemiczna ze soba pod dzialaniem ciepla wytwarzaja ,,in situ" jedna lub wieksza liczbe substan* cyj, dzialajacych jako skuteczne czynniki koagulujace, np. mieszanina tlenku cynko¬ wego i siarczanu amonowego.W razie potrzeby jedna lub wieksza liczba obracajacych sie powierzchni, np, powierzchni walców obrotowych, moze byc zaopatrzona w desen, przez co otrzymuje sie deseniowa lub wytlaczana powierzch¬ nie materjalu albo materjal dziurkowany.Materjalowi, wytworzonemu zgodnie z ni¬ niejszym wynalazkiem, mozna nadac szwedzkie wykonczenie powierzchni, np. posypujac materjal odpadkami welniane- mL W razie potrzeby materjaly, wytworzo¬ ne zgodnie z niniejszym wynalazkiem, moz¬ na wytlaczac, wykonczac celuloza albo traktowac inaczej którymkolwiek ze zwy¬ klych sposobów wykonczania sztucznej skóry.Nastepujace przyklady wyjasniaja przeprowadzenie sposobu wedlug wyna¬ lazku niniejszego w praktyce.Przyklad L W celu powleczenia i na- gumowania bezrdzeniowego sznura, zwla¬ szcza gdy sie chce otrzymac powloki bar¬ dzo lekkie przy uzyciu mieszanin o malejzawartosci kauczuku, mozna postepowac, jak nastepuje. W takich przypadkach poza¬ dane jest zastosowanie rozposcieracza wraz z walcami, zasilanemi srodkiem koagulu¬ jacym. Zabieg ten mozna wykonywac za- pomoca urzadzenia, przedstawionego sche¬ matycznie na fig. 1, na której cyfra 1 ozna¬ czono dwa obracajace sie walce, zasilane srodkiem koagulujacym zapomoca walców 2. Cyfra 3 oznaczono rozposcieracz, cy¬ fra 4 — mieszanine kauczukowa, a cyfra 5 — materjal, przeznaczony do powlecze¬ nia. W tern urzadzeniu rozposcieracz sluzy do otrzymywania cienkiej powloki.Urzadzenie to posiada szczególna wartosc przy gumowaniu bezrdzeniowych sznurów, poniewaz natychmiastowa koagulacja jest zwykle niezbedna do dobrego zwiazania sznurów.Przyklad II. W celu otrzymania Wzmocnionych albo mikroporowatych wy¬ robów z kauczuku, posiadajacych duza od¬ pornosc na zerwanie, przyczem tkanine lub tkaniny, zlozone z pozaczepianych o siebie wlókien, traktuje sie mlekiem kau- czukowem, nastepnie mleko kauczukowe koaguluje sie, a potem skoagulowany kau¬ czuk wulkanizuje sie w warunkach, unie¬ mozliwiajacych ulatnianie sie zawartego w nim plynu, jeden lub kilka pasów nie¬ tkanego platu bawelnianego wprowadza sie miedzy walce, zasilane srodkiem koagulu¬ jacym, i impregnuje zapomoca warstwy mieszaniny ebonitowej, wprowadzanej miedzy tkanine a walce albo miedzy sa¬ me tkaniny. Tak potraktowany arkusz przechowuje sie przed wulkanizacja w rozcienczonym kwasie octowym albo w wo¬ dzie. Najlepiej jest przechowywac arkusz w wodzie, a po pierwszem zanurzeniu — w kwasie octowym. Nastepnie kauczuk wulkanizuje sie w znany sposób, aby za¬ pobiec ulotnieniu sie wody.Odpowiednia mieszanina mleka kau¬ czukowego jest mieszanina o stezeniu 68%-owem i o nastepujacym skladzie: kauczuku iOÓ czesci wagowych siarki 40 ,, ,, oleju mineralnego 10 ,, f; glinki 5 „ wodorotlenku potaso¬ wego 1 Mozna równiez otrzymac produkt o prawie takiej samej porowatosci, stosujac mieszanine o duzem stezeniu, poniewaz wlókna bawelniane przeciwdzialaja silom kontrakcji.Jesli walce, zasilane srodkiem koagu¬ lujacym, posiadaja rowki lub desenie, to materjal mozna wyposazac w rozmaite wzory, zeberka, rowki lub otworki.Oczywiscie, pracujac w podobny spo¬ sób, lecz pomijajac wprowadzanie jedne¬ go lub wiekszej liczby pasów platu bawel¬ nianego miedzy walce, zasilane srodkiem koagulujacym, mozna wytwarzac zwykla niewzmocniona gume porowata.Na fig. 2 przedstawiono schematycznie urzadzenie do wytwarzania pasów z trzech lub czterech warstw tkaniny. W urzadzeniu tern srodek koagulujacy 7, np. 10%-owy roztwór kwasu octowego, wprowadzany na walce 8, jest skuteczny tylko o tyle, o ile to dotyczy powierzchni warstw mleka kau¬ czukowego. Koagulacja miedzy tkaninami zalezy od odwodnienia przez tkanine 6.Jesli wewnetrzne warstwy kauczuku sa cienkie, to odwodnienie jest prawie dosta¬ teczne. Pozadane jest zreszta, by pas po¬ siadal najdogodniejsza grubosc wewnetrz¬ nych warstw gumy tak, zeby mozna bylo osiagnac maksymalna zdolnosc przylega¬ nia. W takich przypadkach odwadnianie przez tkaniny jest niedostateczne do wy¬ wolania koagulacji i pas opuszcza walce, zawierajac nieskoagulowane warstwy mle¬ ka kauczukowego, wskutek czego jest nie¬ zdatny do uzytku. Prócz tego urzadzenie wedlug fig. 2 nie pozwala na otrzymanie okreslonej grubosci wewnetrznych warstw, utworzonych z gumy. Niedogodnosci tych — 5 —Unika file, stosujac urzadzenie wedlug fig. 3, W urzadzeniu tern wytwarzanie pasa od¬ bywa sie w szeregu zabiegów przy uzyciu wiekszej liczby walców. Chociaz przecho¬ dzenie tkaniny miedzy temi walcami jest kolejne, proces jest ciagly. Walce 9 i 10 powinny byc (najlepiej) polaczone ze soba kolami zebatemi tak, iz wytwarzanie pasa odbywa sie w zabiegu ciaglym.Srodek koagulujacy, np. 25% -owy roz¬ twór kwasu octowego, zawarty w naczyniu 11, wprowadzany zapomoca walców sma¬ rujacych 12 na walce 9 i pozostajacy je¬ szcze na zewnetrznej stronie warstwy kau¬ czukowej, pochodzacej z warstwy miesza¬ niny mleka kauczukowego 14, na pierw¬ szym kawalku tkaniny 13, sluzy do koa¬ gulacji wewnetrznych warstw mleka kau¬ czukowego miedzy tym kawalkiem tkaniny a nastepnemi dwiema tkaninami 15.Pas z trzech tkanin, wychodzacy z pod drugiej pary walców 10, zasilanych np. 10 % -wym roztworem kwasu octowego, ma w ten sposób swe warstwy mleka kauczu¬ kowego skoagulowane calkowicie i daje sie obrabiac natychmiast. Ponadto ilosc gumy w warstwach wewnetrznych miedzy tkani¬ nami daje sie scisle okreslic, gdyz zalezy od mocy srodka koagulujacego, uzytego na pierwszej parze walców zasilajacych 12, od odleglosci miedzy parami walców 9 i 10 oraz od gestosci i stezenia uzytej miesza¬ niny. Wszystkie te czynniki mozna kontro¬ lowac.Zasade dzialania wyzej opisanego urza¬ dzenia mozna zastosowac do wytwarzania pasa o dowolnej liczbie warstw tkaniny, zwiekszajac liczbe rozporzadzalnych wal¬ ców i przestrzegajac, by w kazdem stadjum srodek scinajacy, pozostajacy nazewnatrz skrzeplego kauczuku na tkaninie, sluzyl do scinania wewnetrznej warstwy kauczuko¬ wej nastepnej warstwy tkaniny i t. d.; np. wytwarzajac pas czterotkaniiipwy trzeba zastosowac trzy pary walców ic, zasila¬ nych srodkiem scinajacym, jak te przed¬ stawiono na fig. 4, na której liczba 17 o- znaczono kawalki tkaniny, a liczba 18 — warstwy mieszaniny kauczukowej. PL