PL21716B1 - Sposób barwienia sztucznych mas. - Google Patents

Description

, Wynalazek niniejszy dotyczy sposobu barwienia mas sztucznych, skladajacych sie z zywic syntetycznych i srodków wypelnia¬ jacych. Z takich mas sztucznych formuje sie ksztaltowane przedmioty przez wytlaczanie w prasie, najlepiej w wyzszej temperaturze.O ile chce sie otrzymac przedmioty zabar¬ wione, dodaje sie do sztucznej masy pewna ilosc mialko rozdrobnionego pigmentu albo barwnika podczas dodawania materjalu wy¬ pelniajacego albo po dodaniu tego materja¬ lu.Okazalo sie, ze przy wytwarzaniu przed¬ miotów z wyzej podanych mas sztucznych osiaga sie lepsze wyniki, barwiac mase w ten sposób, ze zabarwia sie materjal wypel¬ niajacy barwnikami organicznemi lub inne- mi w srodowisku wodnem, najlepiej przed dodaniem materjalu wypelniajacego do ma¬ terjalu plastycznego masy.Jako materjal wypelniajacy nalezy ro¬ zumiec substancje organiczna lub nieorga¬ niczna o budowie wlóknistej lub komórko¬ wej, posiadajaca odpowiedni stopien roz¬ drobnienia i zdolnosc wiazania dodanej do niej substancji barwiacej. Wspomniany sto¬ pien rozdrobnienia wynosi 1 — 0,17 mm.Jako materjaly wypelniajace mozna wy¬ mienic maczke drzewna, drobniejsza i grub¬ sza, miazge drzewna i azbest, które sa za¬ zwyczaj stosowane jako dodatki w masach sztucznych. Materjaly wypelniajace winny byc rozdrobnione tak, aby ich czasteczki przechodzily przez sito o oczkach wielkosci0,25 irtm. Substancja barwiaca, dodawana do materjalu wypelniajacego, moze byc zwiazana dzieki powinowactwu fizycznemu albo chemicznemu srodka wypd:niajacego do barwnika, albo tez srodek barwiacy moze byc osadzony albo wytworzony na po¬ wierzchni lub wewnatrz materjalu wypel¬ niajacego.Materjal plastyczny masy sztuczfrej moze byc albo substancja, twardniejaca pod dzialaniem ciepla, np. moze byc posrednim produktem kondensacji fenolu i aldehydu mrówkowego, mocznika i aldehydu mrów¬ kowego, tiomocznika i aldehydu mrówkowe¬ go, albo podobna zywica, albo tez moze byc substancja, mieknaca pod dzialaniem ciepla, np. moze byc zywica winylowa (lub styro- lowa), estrem celulozy albo innym zwiaz¬ kiem o tych samych wlasciwosciach lub mie¬ szanina takich zwiazków.Barwienie materjalu wypelniajacego ze srodowiska wodnego posiada duze praktycz¬ ne zalety; poza tem dzieki sposobowi wedlug wynalazku mozna stosowac daleko wiek¬ sza liczbe barwników, niz obecnie. Mozna wiec stosowac wiele bezposrednich barwni¬ ków na bawelne, barwników siarkowych, barwników kadziowych i tym podobnych, których nie mozna bylo stosowac przy uzy¬ ciu zwyklych sposobów, polegajacych na do¬ dawaniu barwnika w proszku, o ile sie chcia¬ lo otrzymac dobre wyniki. Niektóre z tych barwników, dzieki swej wytrzymalosci na swiatlo, cieplo, dzialanie kwasów i t. d., sa bardzo odpowiednie do barwienia mas sztucznych, z których wytwarza sie przed¬ mioty ksztaltowane. Poza tem przez barwie¬ nie samego materjalu wypelniajacego otrzy¬ muje sie naogól ciemniejsze odcienie niz przy mieszaniu poprostu takiej samej ilosci barwnika z materjalem wypelniajacym i ma- terjalem plastycznym masy sztucznej. W ten sposób uzyskuje sie czesto obok lep¬ szych wyników równiez zmniejszenie ko¬ sztów.Najlepiej jest barwic materjal wypelnia¬ jacy przed dodaniem go do materjalu pla¬ stycznego; barwienie to mozna uskuteczniac równiez podczas albo po dodaniu materjalu wypelniajacego, pod warunkiem jednak, aby barwienie to bylo uskuteczniane, zanim materjal plastyczny przeniknie do wnetrza materjalu wypelniajacego w takim stopniu, ze uniemozliwi przenikniecie do jego wne¬ trza wodnego roztworu barwnika. Przy bar¬ wieniu materjalu wypelniajacego wazne jest, chociaz niekonieczne, stosowanie substancyj zwilzajacych. Przy barwieniu mozna dobie¬ rac barwnik i materjal wypelniajacy, po¬ siadajace wzajemne powinowactwo, np. maczke drzewria i barwnik bezposredni na bawelne. Mozna tez osadzac z wodnego roz¬ tworu na powierzchni lub wewnatrz mate¬ rjalu wypelniajacego nieprzepuszczalny pig¬ ment. Wazna zaleta wynalazku polega na moznosci stosowania barwników kadziowych lub siarkowych, mozna jednak stosowac i in¬ ne barwniki, zwlaszcza zaprawowe.Barwnik winien przepoic materjal wy¬ pelniajacy, barwiac go, przyczem nie ma znaczenia, czy barwnik bedzie odporny na mycie.Jak powiedziano wyzej, materjal wypel¬ niajacy mozna barwic kilkoma sposobami.Sposób ogólny polega na tem, ze materjal wypelniajacy pochlania barwnik z roztworu wodnego. Materjaly wypelniajace mozna w wielu przypadkach barwic ze srodowiska wodnego zapomoca barwników rozpuszczal¬ nych w wodzie, np. barwników bezposred¬ nich na bawelne i barwników kwasnych.Mozna je równiez barwic barwnikami siar- kowemi lub barwnikami kadziowemi, wywo- lywanemi nastepnie przez utlenianie. Mozna je takze zabarwiac przez osadzenie na nich albo w nich nierozpuszczalnych barwników z zawiesiny wodnej lub z roztworu wodne¬ go. Stosowanie srodków zwilzajacych przy osadzaniu nierozpuszczalnego barwnika jest korzystne, poniewaz zapewnia przenikanie uzywanych roztworów do wnetrza materja¬ lu wypelniajacego. Barwnik moze byc rów- — 2 —niez pochlaniany przez powierzchnie mate¬ rjalu wypelniajacego z rozproszyny koloi¬ dalnej barwnika w srodowisku wodnem.W pewnycli przypadkach mozna uzyski¬ wac rózne odcienie przez mieszanie ze soba. odpowiednich ilosci zabarwionego i nieza- barwionego materjalu wypelniajacego albo materjalów wypelniajacych, zabarwionych na rózne kolory.Barwnik, rozdzielony w masie sztucznej i w przedmiotach z niej wytworzonych spo¬ sobem wedlug wynalazku, jest w wielu przy¬ padkach mniej wrazliwy na dzialanie roz¬ puszczalników i mniej sklonny do puszcza¬ nia, niz gdy jest dodany w zwykly sposób.Poza tern wlasnosci elektryczne przedmio¬ tów, wytworzonych z mas, barwionych spo¬ sobem wedlug wynalazku, ulegaja polepsze¬ niu dzieki nieobecnosci barwnika w stanie rozproszonym.Inna zalete niniejszego wynalazku stano¬ wi, ze barwnik jest rozdzielony w masie bar¬ dziej jednostajnie i równomiernie. Z tego prawdopodobnie powodu potrzeba naogól mniejszej ilosci barwnika dla otrzymania pozadanego odcienia barwy.Jezeli sam materjal plastyczny jest zar barwiony lub ma tendencje; do przybierania zabarwienia, moze sie okazac konieczne do¬ dawanie do masy substancji kryjacej, ma¬ jacej na celu umozliwienie materjalowi wy¬ pelniajacemu ujawnienie swej barwy i za¬ wierajacej bialy pigment, np. bielidlo, wap¬ no francuskie, litopon, tlenek cynku, tle¬ nek tytanu i t d.Wielobarwne efekty mozna latwo osia¬ gnac przez laczne stosowanie materjalów wypelniajacych o roznem zabarwieniu lub tez materjalów wypelniajacych, zabarwio¬ nych i niezabarwionych, które miesza sie od¬ dzielnie z materjalem plastycznym, a na¬ stepnie uklada wedle woli w formie. Stosu¬ jac odpowiedni materjal plastyczny mozna wytwarzac przedmioty przezroczyste lub nieprzezroczyste.Sposób wedlug wynalazku pozwala na unikniecie koniecznosci barwienia samego syntetycznego materjalu plastycznego, po¬ niewaz barwe uzyskuje sie, mieszajac bar¬ wiony srodek wypelniajacy z niebarwionym materjalem plastycznym- Nastepujace przyklady wyjasniaja prze¬ prowadzanie sposobu barwienia materjalów wypelniajacych* Przyklad 1. $00 g maczki drzewnej {najwieksze czastki drzewne maja wymiar 0,15 mm) zwilza si^ 1 litrem wody. Do o- trzymanej w ten sposób plynnej masy doda¬ je sie^ 15 cm3 roztworu wodorotlenku sodowe¬ go {66°C Tw, gestosc 1,33), Ig podsiarczynu sodowego, 5 — 10 g barwnika kadziowego „Blekit Chlorowy Tinon R. G." (Cokrar Index Nr 1114) rozrabia sie z woda i miesza w kadzi w temperaturze 50°C z 15 cm3 roztworu wo¬ dorotlenku sodowego {66° Tw* gestosc t,33)< 2 -tt 3 podsiarczynu sodowego.Nastepnie roztwór barwnika dodaje sie do plynnej masy, zawierajacej maczke drzewna, przyczem temperature obu czesci skladowych utrzymuje sie na wysokosci 50°C i mieszanine porusza sie w ciagu 1 go¬ dziny, utrzymujac te temperature. Potem odsacza sie maczke drzewna i utlenia za* kwaszonym roztworem dwuchromianu sodo¬ wego. Po dokladnem przeplókarau zimna woda maczke drzewna wyciska sie i suszy.Przyklad 2. L00 g maczki drzewnej o wielkosci ziarn najwyzej 0,15 mm zwilza sie mniej wiecej 1 litrem wody i do tej miesza¬ niny dodaje sie wodny roztwór 2 g bezpo¬ sredniego barwnika dla bawelny „Zólc Chlo¬ rowa Dwufenylowa F. F.M (Colour Index Nr 814). Nastepnie miesza sie kapiel bar¬ wierska przez i/2 — 1 godzmy w wyzszej temperaturze, poczem odsacza sie maczke drzewna, plócze^ wyciska i suszy, Przyklad 3. 100 g maczki drzewnej o wielkosci ziarn najwyzej 0,15 mm zwilza sie 1 litrem wody i ogrzewa mieszanine do 90°C, poczem 5 g barwnika siarkowego tfBlekit — 3 —Eclipse B." (Colour Index Nr 958) rozpu¬ szcza sie w roztworze 10 g krystalicznego siarczku sodu i 10 g weglanu sodu w tempe¬ raturze wrzenia. Nastepnie dodaje sie ten roztwór barwnika do mieszaniny, zawieraja¬ cej maczke drzewna i calosc miesza sie przez 1 godzine w temperaturze 90°C, dodajac po V2 godzinie 20 g siarczanu sodu.Po zabarwieniu odsacza sie maczke drzewna i dobrze plócze oraz namydla w temperaturze 50 — 70°C. Nastepnie wyciska sie i suszy.Przyklad 4. 100 g maczki drzewnej zwilza sie 1 litrem wody. 2 g rozpuszczalnego lub czesciowo roz¬ puszczalnego barwnika kwasnego, np.,,Oranz II" (Colour Index Nr 151) zwilza sie jednym gramem oleju tureckiego i rozpu¬ szcza w wodzie. Roztwór ten dodaje sie do zawiesiny maczki drzewnej i, mieszajac, podnosi sie temperature mieszaniny az do wrzenia. Nastepnie dodaje sie do mieszani¬ ny 4 g chlorku baru (w roztworze) i gotuje jeszcze przez 5 minut. Nastepnie odsacza sie zabarwiona maczke drzewna, plócze zimna woda, wyciska i suszy.Przyklad 5. Postepuje sie, jak w przy¬ kladzie 4 z ta róznica, ze stosuje sie azbe- styne, t. j. mikro-azbest zamiast maczki drzewnej.Najlepszy sposób zmieszania zabarwio¬ nego materjalu wypelniajacego z materja- lem plastycznym przeprowadza sie jak na¬ stepuje.Topliwy produkt posredni kondensacji przy otrzymywaniu zywicy syntetycznej, wytworzony w znany sposób, topi sie na o- grzanych walcach, przyczem laczy sie z nim ilosc zabarwionego materjalu wypelniajace¬ go, odpowiadajaca ilosci, uzywanej przy stosowaniu materjalu wypelniajacego nie- harwionego. W tem stadjum mozna dodac bialego pigmentu, jak równiez smaru, np. wosku lub dowolnego innego skladnika, we¬ dle potrzeby. Nastepnie miesza sie dalej na ogrzewanych walcach az do osiagniecia jed¬ norodnego produktu. Potem oziebia sie pro¬ dukt, lamie i wytwarza z niego przedmioty ksztaltowane w zwykly sposób.Podane powyzej przyklady nie ograni¬ czaja zakresu wynalazku i sluza tylko do wyjasnienia przeprowadzania sposobu we¬ dlug wynalazku. PL

Claims (5)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób barwienia mas sztucznych, skladajacych sie z materjalu plastycznego, dajacego sie ksztaltowac pod dzialaniem cie¬ pla i cisnienia, np. z zywic syntetycznych, a zwlaszcza produktu posredniego, otrzymy¬ wanego przy kondensacji fenolu z aldehy¬ dem mrówkowym, i mialko rozdrobnionego materjalu wypelniajacego, znamienny tem, ze barwi sie materjal wypelniajacy barwni¬ kami w srodowisku wodnem, przed zmiesza¬ niem lub po zmieszaniu tego materjalu z materjalem plastycznym.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tem, ze materjal wypelniajacy barwi sie barwnikiem kadziowym albo siarkowym.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tem, ze osadza sie albo wytwarza na mial¬ ko rozdrobnionym materjale wypelniaja¬ cym albo wewnatrz niego nierozpuszczalny barwnik organiczny albo pigment nieorga¬ niczny.
4. 4. Sposób wedlug zastrz. 6, znamienny tem, ze przy barwieniu stosuje sie srodek zwilzajacy, pomagajacy przenikaniu barw¬ nika do mialko rozdrobnionego materjalu wypelniajacego.
5. 5. Sposób wedlug zastrz. 1 — 4, zna¬ mienny tem, ze do mieszaniny skladników masy dodaje sie bialego pigmentu, o ile ma¬ terjal plastyczny jest barwny albo ma sklon¬ nosc do zabarwiania sie. The Geigy Colour Company Limited. Zastepca: Inz. M. Brokman, rzecznik patentowy. Druk L, Boguslawskiego i Ski, Warszawa. PL