PL210494B1 - Nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych, sposób ich wytwarzania, zawierający je środek farmaceutyczny i ich zastosowanie - Google Patents
Nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych, sposób ich wytwarzania, zawierający je środek farmaceutyczny i ich zastosowanieInfo
- Publication number
- PL210494B1 PL210494B1 PL381387A PL38138705A PL210494B1 PL 210494 B1 PL210494 B1 PL 210494B1 PL 381387 A PL381387 A PL 381387A PL 38138705 A PL38138705 A PL 38138705A PL 210494 B1 PL210494 B1 PL 210494B1
- Authority
- PL
- Poland
- Prior art keywords
- deamino
- hydrochloride
- oxa
- doxorubicin
- general formula
- Prior art date
Links
- 238000000034 method Methods 0.000 title claims description 90
- 239000003242 anti bacterial agent Substances 0.000 title claims description 19
- 229940088710 antibiotic agent Drugs 0.000 title description 18
- 239000003795 chemical substances by application Substances 0.000 title description 3
- 229910052757 nitrogen Inorganic materials 0.000 claims description 431
- RTZKZFJDLAIYFH-UHFFFAOYSA-N Diethyl ether Chemical compound CCOCC RTZKZFJDLAIYFH-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 177
- VEXZGXHMUGYJMC-UHFFFAOYSA-N Hydrochloric acid Chemical group Cl VEXZGXHMUGYJMC-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 161
- 229960004679 doxorubicin Drugs 0.000 claims description 87
- 229960002918 doxorubicin hydrochloride Drugs 0.000 claims description 87
- 239000000047 product Substances 0.000 claims description 86
- 239000000203 mixture Substances 0.000 claims description 76
- 229960003109 daunorubicin hydrochloride Drugs 0.000 claims description 75
- 239000003817 anthracycline antibiotic agent Substances 0.000 claims description 72
- 150000001875 compounds Chemical class 0.000 claims description 62
- 229960001904 epirubicin Drugs 0.000 claims description 60
- 229960000975 daunorubicin Drugs 0.000 claims description 55
- 238000006243 chemical reaction Methods 0.000 claims description 54
- 125000002496 methyl group Chemical group [H]C([H])([H])* 0.000 claims description 52
- JZMJDSHXVKJFKW-UHFFFAOYSA-M methyl sulfate(1-) Chemical compound COS([O-])(=O)=O JZMJDSHXVKJFKW-UHFFFAOYSA-M 0.000 claims description 51
- -1 1-cyclohexylethyl group Chemical group 0.000 claims description 46
- HEDRZPFGACZZDS-UHFFFAOYSA-N Chloroform Chemical compound ClC(Cl)Cl HEDRZPFGACZZDS-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 46
- YMWUJEATGCHHMB-UHFFFAOYSA-N Dichloromethane Chemical compound ClCCl YMWUJEATGCHHMB-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 42
- 125000000956 methoxy group Chemical group [H]C([H])([H])O* 0.000 claims description 41
- LFQSCWFLJHTTHZ-UHFFFAOYSA-N Ethanol Chemical compound CCO LFQSCWFLJHTTHZ-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 40
- 239000002244 precipitate Substances 0.000 claims description 39
- 229910052739 hydrogen Inorganic materials 0.000 claims description 35
- 239000011541 reaction mixture Substances 0.000 claims description 35
- MWWSFMDVAYGXBV-FGBSZODSSA-N (7s,9s)-7-[(2r,4s,5r,6s)-4-amino-5-hydroxy-6-methyloxan-2-yl]oxy-6,9,11-trihydroxy-9-(2-hydroxyacetyl)-4-methoxy-8,10-dihydro-7h-tetracene-5,12-dione;hydron;chloride Chemical compound Cl.O([C@H]1C[C@@](O)(CC=2C(O)=C3C(=O)C=4C=CC=C(C=4C(=O)C3=C(O)C=21)OC)C(=O)CO)[C@H]1C[C@H](N)[C@@H](O)[C@H](C)O1 MWWSFMDVAYGXBV-FGBSZODSSA-N 0.000 claims description 31
- 125000002887 hydroxy group Chemical group [H]O* 0.000 claims description 31
- 239000001257 hydrogen Substances 0.000 claims description 30
- 238000002360 preparation method Methods 0.000 claims description 29
- 125000004343 1-phenylethyl group Chemical group [H]C1=C([H])C([H])=C(C([H])=C1[H])C([H])(*)C([H])([H])[H] 0.000 claims description 28
- 239000012458 free base Substances 0.000 claims description 28
- 239000000706 filtrate Substances 0.000 claims description 24
- UFHFLCQGNIYNRP-UHFFFAOYSA-N Hydrogen Chemical compound [H][H] UFHFLCQGNIYNRP-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 23
- 239000000758 substrate Substances 0.000 claims description 22
- 229960001176 idarubicin hydrochloride Drugs 0.000 claims description 21
- 125000004435 hydrogen atom Chemical group [H]* 0.000 claims description 20
- 206010028980 Neoplasm Diseases 0.000 claims description 18
- 238000011282 treatment Methods 0.000 claims description 16
- XLYOFNOQVPJJNP-UHFFFAOYSA-N water Substances O XLYOFNOQVPJJNP-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 16
- 125000000217 alkyl group Chemical group 0.000 claims description 15
- 239000003208 petroleum Substances 0.000 claims description 15
- 125000001424 substituent group Chemical group 0.000 claims description 15
- 150000001241 acetals Chemical class 0.000 claims description 13
- 230000008569 process Effects 0.000 claims description 13
- DHKHKXVYLBGOIT-UHFFFAOYSA-N acetaldehyde Diethyl Acetal Natural products CCOC(C)OCC DHKHKXVYLBGOIT-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 10
- 201000011510 cancer Diseases 0.000 claims description 10
- 150000003840 hydrochlorides Chemical class 0.000 claims description 10
- KFZMGEQAYNKOFK-UHFFFAOYSA-N Isopropanol Chemical compound CC(C)O KFZMGEQAYNKOFK-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 9
- 201000010099 disease Diseases 0.000 claims description 9
- 208000037265 diseases, disorders, signs and symptoms Diseases 0.000 claims description 9
- 125000001495 ethyl group Chemical group [H]C([H])([H])C([H])([H])* 0.000 claims description 9
- 125000004433 nitrogen atom Chemical group N* 0.000 claims description 9
- 239000008194 pharmaceutical composition Substances 0.000 claims description 9
- KIWBPDUYBMNFTB-UHFFFAOYSA-M ethyl sulfate Chemical compound CCOS([O-])(=O)=O KIWBPDUYBMNFTB-UHFFFAOYSA-M 0.000 claims description 8
- 230000001613 neoplastic effect Effects 0.000 claims description 8
- DNIAPMSPPWPWGF-GSVOUGTGSA-N (R)-(-)-Propylene glycol Chemical compound C[C@@H](O)CO DNIAPMSPPWPWGF-GSVOUGTGSA-N 0.000 claims description 7
- 229940045799 anthracyclines and related substance Drugs 0.000 claims description 7
- 150000002431 hydrogen Chemical class 0.000 claims description 7
- 150000001408 amides Chemical class 0.000 claims description 6
- 229940088623 biologically active substance Drugs 0.000 claims description 6
- 239000003085 diluting agent Substances 0.000 claims description 6
- 229910052736 halogen Inorganic materials 0.000 claims description 5
- 150000002367 halogens Chemical class 0.000 claims description 5
- 239000012451 post-reaction mixture Substances 0.000 claims description 5
- 150000003839 salts Chemical class 0.000 claims description 5
- 238000003756 stirring Methods 0.000 claims description 5
- 125000001931 aliphatic group Chemical group 0.000 claims description 4
- 150000001338 aliphatic hydrocarbons Chemical class 0.000 claims description 4
- 230000003115 biocidal effect Effects 0.000 claims description 4
- 239000003937 drug carrier Substances 0.000 claims description 4
- 239000000546 pharmaceutical excipient Substances 0.000 claims description 4
- 238000000926 separation method Methods 0.000 claims description 4
- 150000001298 alcohols Chemical class 0.000 claims description 3
- ZFFMLCVRJBZUDZ-UHFFFAOYSA-N 2,3-dimethylbutane Chemical group CC(C)C(C)C ZFFMLCVRJBZUDZ-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 2
- QAOWNCQODCNURD-UHFFFAOYSA-L Sulfate Chemical compound [O-]S([O-])(=O)=O QAOWNCQODCNURD-UHFFFAOYSA-L 0.000 claims description 2
- 150000005215 alkyl ethers Chemical class 0.000 claims description 2
- 125000004432 carbon atom Chemical group C* 0.000 claims description 2
- 239000012141 concentrate Substances 0.000 claims description 2
- 125000004177 diethyl group Chemical group [H]C([H])([H])C([H])([H])* 0.000 claims description 2
- 229910021653 sulphate ion Inorganic materials 0.000 claims description 2
- VLKZOEOYAKHREP-UHFFFAOYSA-N n-Hexane Chemical group CCCCCC VLKZOEOYAKHREP-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims 1
- 125000001436 propyl group Chemical group [H]C([*])([H])C([H])([H])C([H])([H])[H] 0.000 claims 1
- OKKJLVBELUTLKV-UHFFFAOYSA-N methanol Natural products OC OKKJLVBELUTLKV-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 190
- 238000004128 high performance liquid chromatography Methods 0.000 description 104
- AOJJSUZBOXZQNB-TZSSRYMLSA-N Doxorubicin Chemical compound O([C@H]1C[C@@](O)(CC=2C(O)=C3C(=O)C=4C=CC=C(C=4C(=O)C3=C(O)C=21)OC)C(=O)CO)[C@H]1C[C@H](N)[C@H](O)[C@H](C)O1 AOJJSUZBOXZQNB-TZSSRYMLSA-N 0.000 description 58
- 238000002329 infrared spectrum Methods 0.000 description 58
- 238000001228 spectrum Methods 0.000 description 53
- 239000000243 solution Substances 0.000 description 48
- STQGQHZAVUOBTE-RPDDNNBZSA-N (7s,9s)-9-acetyl-7-[(2r,4s,5r,6s)-4-amino-5-hydroxy-6-methyloxan-2-yl]oxy-6,9,11-trihydroxy-4-methoxy-8,10-dihydro-7h-tetracene-5,12-dione Chemical class O([C@H]1C[C@@](O)(CC=2C(O)=C3C(=O)C=4C=CC=C(C=4C(=O)C3=C(O)C=21)OC)C(C)=O)[C@H]1C[C@H](N)[C@@H](O)[C@H](C)O1 STQGQHZAVUOBTE-RPDDNNBZSA-N 0.000 description 41
- IAZDPXIOMUYVGZ-WFGJKAKNSA-N Dimethyl sulfoxide Chemical compound [2H]C([2H])([2H])S(=O)C([2H])([2H])[2H] IAZDPXIOMUYVGZ-WFGJKAKNSA-N 0.000 description 38
- 230000008707 rearrangement Effects 0.000 description 37
- MWWSFMDVAYGXBV-RUELKSSGSA-N Doxorubicin hydrochloride Chemical compound Cl.O([C@H]1C[C@@](O)(CC=2C(O)=C3C(=O)C=4C=CC=C(C=4C(=O)C3=C(O)C=21)OC)C(=O)CO)[C@H]1C[C@H](N)[C@H](O)[C@H](C)O1 MWWSFMDVAYGXBV-RUELKSSGSA-N 0.000 description 31
- STQGQHZAVUOBTE-VGBVRHCVSA-N daunorubicin Chemical compound O([C@H]1C[C@@](O)(CC=2C(O)=C3C(=O)C=4C=CC=C(C=4C(=O)C3=C(O)C=21)OC)C(C)=O)[C@H]1C[C@H](N)[C@H](O)[C@H](C)O1 STQGQHZAVUOBTE-VGBVRHCVSA-N 0.000 description 30
- STQGQHZAVUOBTE-UHFFFAOYSA-N 7-Cyan-hept-2t-en-4,6-diinsaeure Natural products C1=2C(O)=C3C(=O)C=4C(OC)=CC=CC=4C(=O)C3=C(O)C=2CC(O)(C(C)=O)CC1OC1CC(N)C(O)C(C)O1 STQGQHZAVUOBTE-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 29
- AOJJSUZBOXZQNB-VTZDEGQISA-N 4'-epidoxorubicin Chemical compound O([C@H]1C[C@@](O)(CC=2C(O)=C3C(=O)C=4C=CC=C(C=4C(=O)C3=C(O)C=21)OC)C(=O)CO)[C@H]1C[C@H](N)[C@@H](O)[C@H](C)O1 AOJJSUZBOXZQNB-VTZDEGQISA-N 0.000 description 26
- BDERNNFJNOPAEC-UHFFFAOYSA-N n-propyl alcohol Natural products CCCO BDERNNFJNOPAEC-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 25
- YNAVUWVOSKDBBP-UHFFFAOYSA-N Morpholine Chemical compound C1COCCN1 YNAVUWVOSKDBBP-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 23
- 235000019441 ethanol Nutrition 0.000 description 21
- IXCSERBJSXMMFS-UHFFFAOYSA-N hydrogen chloride Substances Cl.Cl IXCSERBJSXMMFS-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 19
- 229910000041 hydrogen chloride Inorganic materials 0.000 description 19
- IJGRMHOSHXDMSA-UHFFFAOYSA-N Atomic nitrogen Chemical compound N#N IJGRMHOSHXDMSA-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 18
- GUBGYTABKSRVRQ-XLOQQCSPSA-N Alpha-Lactose Chemical compound O[C@@H]1[C@@H](O)[C@@H](O)[C@@H](CO)O[C@H]1O[C@@H]1[C@@H](CO)O[C@H](O)[C@H](O)[C@H]1O GUBGYTABKSRVRQ-XLOQQCSPSA-N 0.000 description 17
- XDXDZDZNSLXDNA-TZNDIEGXSA-N Idarubicin Chemical compound C1[C@H](N)[C@H](O)[C@H](C)O[C@H]1O[C@@H]1C2=C(O)C(C(=O)C3=CC=CC=C3C3=O)=C3C(O)=C2C[C@@](O)(C(C)=O)C1 XDXDZDZNSLXDNA-TZNDIEGXSA-N 0.000 description 17
- GUBGYTABKSRVRQ-QKKXKWKRSA-N Lactose Natural products OC[C@H]1O[C@@H](O[C@H]2[C@H](O)[C@@H](O)C(O)O[C@@H]2CO)[C@H](O)[C@@H](O)[C@H]1O GUBGYTABKSRVRQ-QKKXKWKRSA-N 0.000 description 17
- POLCUAVZOMRGSN-UHFFFAOYSA-N dipropyl ether Chemical compound CCCOCCC POLCUAVZOMRGSN-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 17
- 239000008101 lactose Substances 0.000 description 17
- 235000010270 methyl p-hydroxybenzoate Nutrition 0.000 description 17
- LXCFILQKKLGQFO-UHFFFAOYSA-N methylparaben Chemical compound COC(=O)C1=CC=C(O)C=C1 LXCFILQKKLGQFO-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 17
- DBPMHMYHCBTONS-UHFFFAOYSA-N 4-(dimethoxymethyl)morpholine Chemical compound COC(OC)N1CCOCC1 DBPMHMYHCBTONS-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 16
- 238000001914 filtration Methods 0.000 description 15
- XKRFYHLGVUSROY-UHFFFAOYSA-N Argon Chemical compound [Ar] XKRFYHLGVUSROY-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 14
- ZAFNJMIOTHYJRJ-UHFFFAOYSA-N Diisopropyl ether Chemical compound CC(C)OC(C)C ZAFNJMIOTHYJRJ-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 14
- 238000000425 proton nuclear magnetic resonance spectrum Methods 0.000 description 14
- 239000002904 solvent Substances 0.000 description 14
- NAALWFYYHHJEFQ-ZASNTINBSA-N (2s,5r,6r)-6-[[(2r)-2-[[6-[4-[bis(2-hydroxyethyl)sulfamoyl]phenyl]-2-oxo-1h-pyridine-3-carbonyl]amino]-2-(4-hydroxyphenyl)acetyl]amino]-3,3-dimethyl-7-oxo-4-thia-1-azabicyclo[3.2.0]heptane-2-carboxylic acid Chemical compound N([C@@H](C(=O)N[C@H]1[C@H]2SC([C@@H](N2C1=O)C(O)=O)(C)C)C=1C=CC(O)=CC=1)C(=O)C(C(N1)=O)=CC=C1C1=CC=C(S(=O)(=O)N(CCO)CCO)C=C1 NAALWFYYHHJEFQ-ZASNTINBSA-N 0.000 description 13
- 230000004888 barrier function Effects 0.000 description 13
- 230000000694 effects Effects 0.000 description 13
- 231100000419 toxicity Toxicity 0.000 description 13
- 230000001988 toxicity Effects 0.000 description 13
- OQLZINXFSUDMHM-UHFFFAOYSA-N Acetamidine Chemical class CC(N)=N OQLZINXFSUDMHM-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 12
- PNKUSGQVOMIXLU-UHFFFAOYSA-N Formamidine Chemical class NC=N PNKUSGQVOMIXLU-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 12
- 229960000908 idarubicin Drugs 0.000 description 12
- 238000005406 washing Methods 0.000 description 12
- 238000002425 crystallisation Methods 0.000 description 11
- 230000008025 crystallization Effects 0.000 description 11
- 230000001028 anti-proliverative effect Effects 0.000 description 10
- 230000004071 biological effect Effects 0.000 description 10
- 239000007858 starting material Substances 0.000 description 10
- 239000000126 substance Substances 0.000 description 10
- OCTONFMPMUVGAC-UHFFFAOYSA-N 1-(dimethoxymethyl)piperidine Chemical compound COC(OC)N1CCCCC1 OCTONFMPMUVGAC-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 9
- XDXDZDZNSLXDNA-UHFFFAOYSA-N Idarubicin Natural products C1C(N)C(O)C(C)OC1OC1C2=C(O)C(C(=O)C3=CC=CC=C3C3=O)=C3C(O)=C2CC(O)(C(C)=O)C1 XDXDZDZNSLXDNA-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 9
- 230000009467 reduction Effects 0.000 description 9
- IDVSPMSVJFTGRS-UHFFFAOYSA-N 1-(1,1-dimethoxyethyl)piperidine Chemical compound COC(C)(OC)N1CCCCC1 IDVSPMSVJFTGRS-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 8
- UFJRJMFYONEIRK-UHFFFAOYSA-N 4-(1,1-dimethoxyethyl)morpholine Chemical compound COC(C)(OC)N1CCOCC1 UFJRJMFYONEIRK-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 8
- 239000012467 final product Substances 0.000 description 8
- 238000007710 freezing Methods 0.000 description 8
- 230000008014 freezing Effects 0.000 description 8
- 239000011521 glass Substances 0.000 description 8
- CBOIHMRHGLHBPB-UHFFFAOYSA-N hydroxymethyl Chemical compound O[CH2] CBOIHMRHGLHBPB-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 8
- 150000001409 amidines Chemical class 0.000 description 7
- 229910052786 argon Inorganic materials 0.000 description 7
- ZSIQJIWKELUFRJ-UHFFFAOYSA-N azepane Chemical compound C1CCCNCC1 ZSIQJIWKELUFRJ-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 7
- 238000004108 freeze drying Methods 0.000 description 7
- 238000003786 synthesis reaction Methods 0.000 description 7
- 238000002560 therapeutic procedure Methods 0.000 description 7
- QFQDETWHQZWQEX-UHFFFAOYSA-N 1-(1,1-dimethoxyethyl)-4-methylpiperazine Chemical compound COC(C)(OC)N1CCN(C)CC1 QFQDETWHQZWQEX-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 6
- WEVYAHXRMPXWCK-UHFFFAOYSA-N Acetonitrile Chemical compound CC#N WEVYAHXRMPXWCK-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 6
- 206010048610 Cardiotoxicity Diseases 0.000 description 6
- FAPWRFPIFSIZLT-UHFFFAOYSA-M Sodium chloride Chemical compound [Na+].[Cl-] FAPWRFPIFSIZLT-UHFFFAOYSA-M 0.000 description 6
- 125000000320 amidine group Chemical group 0.000 description 6
- 230000000259 anti-tumor effect Effects 0.000 description 6
- 230000015572 biosynthetic process Effects 0.000 description 6
- 231100000259 cardiotoxicity Toxicity 0.000 description 6
- 229940079593 drug Drugs 0.000 description 6
- 239000003814 drug Substances 0.000 description 6
- LNCAEXDPLKQRAU-UHFFFAOYSA-N 1-(dimethoxymethyl)azepane Chemical compound COC(OC)N1CCCCCC1 LNCAEXDPLKQRAU-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 5
- BCMOEKZVKFIWCA-UHFFFAOYSA-N 1-(dimethoxymethyl)pyrrolidine Chemical compound COC(OC)N1CCCC1 BCMOEKZVKFIWCA-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 5
- 239000002585 base Substances 0.000 description 5
- 210000004027 cell Anatomy 0.000 description 5
- VAYGXNSJCAHWJZ-UHFFFAOYSA-N dimethyl sulfate Chemical compound COS(=O)(=O)OC VAYGXNSJCAHWJZ-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 5
- 238000000921 elemental analysis Methods 0.000 description 5
- 239000012299 nitrogen atmosphere Substances 0.000 description 5
- 238000004809 thin layer chromatography Methods 0.000 description 5
- NSJQTBSPDZYLQG-UHFFFAOYSA-N 1-(1,1-dimethoxyethyl)pyrrolidine Chemical compound COC(C)(OC)N1CCCC1 NSJQTBSPDZYLQG-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 4
- KDISMIMTGUMORD-UHFFFAOYSA-N 1-acetylpiperidine Chemical compound CC(=O)N1CCCCC1 KDISMIMTGUMORD-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 4
- 238000001035 drying Methods 0.000 description 4
- LCEDQNDDFOCWGG-UHFFFAOYSA-N morpholine-4-carbaldehyde Chemical compound O=CN1CCOCC1 LCEDQNDDFOCWGG-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 4
- 238000011160 research Methods 0.000 description 4
- 230000004044 response Effects 0.000 description 4
- 208000024891 symptom Diseases 0.000 description 4
- QTBSBXVTEAMEQO-UHFFFAOYSA-N Acetic acid Chemical compound CC(O)=O QTBSBXVTEAMEQO-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 3
- PEDCQBHIVMGVHV-UHFFFAOYSA-N Glycerine Chemical compound OCC(O)CO PEDCQBHIVMGVHV-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 3
- 230000009471 action Effects 0.000 description 3
- 230000007059 acute toxicity Effects 0.000 description 3
- 231100000403 acute toxicity Toxicity 0.000 description 3
- 239000012298 atmosphere Substances 0.000 description 3
- 239000000824 cytostatic agent Substances 0.000 description 3
- 230000001085 cytostatic effect Effects 0.000 description 3
- 238000001704 evaporation Methods 0.000 description 3
- 230000002349 favourable effect Effects 0.000 description 3
- 238000009472 formulation Methods 0.000 description 3
- 238000002347 injection Methods 0.000 description 3
- 239000007924 injection Substances 0.000 description 3
- 238000002955 isolation Methods 0.000 description 3
- 150000005451 methyl sulfates Chemical class 0.000 description 3
- 125000003386 piperidinyl group Chemical group 0.000 description 3
- 239000011780 sodium chloride Substances 0.000 description 3
- 238000001694 spray drying Methods 0.000 description 3
- KYWXRBNOYGGPIZ-UHFFFAOYSA-N 1-morpholin-4-ylethanone Chemical compound CC(=O)N1CCOCC1 KYWXRBNOYGGPIZ-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 2
- 206010005003 Bladder cancer Diseases 0.000 description 2
- OKTJSMMVPCPJKN-UHFFFAOYSA-N Carbon Chemical compound [C] OKTJSMMVPCPJKN-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 2
- 208000031229 Cardiomyopathies Diseases 0.000 description 2
- LCGLNKUTAGEVQW-UHFFFAOYSA-N Dimethyl ether Chemical compound COC LCGLNKUTAGEVQW-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 2
- 206010059866 Drug resistance Diseases 0.000 description 2
- KIWBPDUYBMNFTB-UHFFFAOYSA-N Ethyl hydrogen sulfate Chemical compound CCOS(O)(=O)=O KIWBPDUYBMNFTB-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 2
- WQZGKKKJIJFFOK-GASJEMHNSA-N Glucose Natural products OC[C@H]1OC(O)[C@H](O)[C@@H](O)[C@@H]1O WQZGKKKJIJFFOK-GASJEMHNSA-N 0.000 description 2
- UQSXHKLRYXJYBZ-UHFFFAOYSA-N Iron oxide Chemical compound [Fe]=O UQSXHKLRYXJYBZ-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 2
- NQRYJNQNLNOLGT-UHFFFAOYSA-N Piperidine Chemical compound C1CCNCC1 NQRYJNQNLNOLGT-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 2
- RWRDLPDLKQPQOW-UHFFFAOYSA-N Pyrrolidine Chemical group C1CCNC1 RWRDLPDLKQPQOW-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 2
- 102220497176 Small vasohibin-binding protein_T47D_mutation Human genes 0.000 description 2
- WYURNTSHIVDZCO-UHFFFAOYSA-N Tetrahydrofuran Chemical compound C1CCOC1 WYURNTSHIVDZCO-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 2
- GWEVSGVZZGPLCZ-UHFFFAOYSA-N Titan oxide Chemical compound O=[Ti]=O GWEVSGVZZGPLCZ-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 2
- 208000007097 Urinary Bladder Neoplasms Diseases 0.000 description 2
- 239000004480 active ingredient Substances 0.000 description 2
- 125000003118 aryl group Chemical group 0.000 description 2
- 230000008901 benefit Effects 0.000 description 2
- WQZGKKKJIJFFOK-VFUOTHLCSA-N beta-D-glucose Chemical compound OC[C@H]1O[C@@H](O)[C@H](O)[C@@H](O)[C@@H]1O WQZGKKKJIJFFOK-VFUOTHLCSA-N 0.000 description 2
- 229910052799 carbon Inorganic materials 0.000 description 2
- 230000008859 change Effects 0.000 description 2
- 230000003749 cleanliness Effects 0.000 description 2
- 210000002808 connective tissue Anatomy 0.000 description 2
- 238000001816 cooling Methods 0.000 description 2
- 230000001186 cumulative effect Effects 0.000 description 2
- 125000004122 cyclic group Chemical group 0.000 description 2
- WPJRFCZKZXBUNI-HCWXCVPCSA-N daunosamine Chemical compound C[C@H](O)[C@@H](O)[C@@H](N)CC=O WPJRFCZKZXBUNI-HCWXCVPCSA-N 0.000 description 2
- 238000004090 dissolution Methods 0.000 description 2
- MOTZDAYCYVMXPC-UHFFFAOYSA-N dodecyl hydrogen sulfate Chemical compound CCCCCCCCCCCCOS(O)(=O)=O MOTZDAYCYVMXPC-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 2
- 229940043264 dodecyl sulfate Drugs 0.000 description 2
- 230000008020 evaporation Effects 0.000 description 2
- 239000001307 helium Substances 0.000 description 2
- 229910052734 helium Inorganic materials 0.000 description 2
- SWQJXJOGLNCZEY-UHFFFAOYSA-N helium atom Chemical compound [He] SWQJXJOGLNCZEY-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 2
- 208000032839 leukemia Diseases 0.000 description 2
- 230000004048 modification Effects 0.000 description 2
- 238000012986 modification Methods 0.000 description 2
- RGSFGYAAUTVSQA-UHFFFAOYSA-N pentamethylene Natural products C1CCCC1 RGSFGYAAUTVSQA-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 2
- 239000000843 powder Substances 0.000 description 2
- 230000035755 proliferation Effects 0.000 description 2
- 239000007921 spray Substances 0.000 description 2
- 238000012360 testing method Methods 0.000 description 2
- 230000009466 transformation Effects 0.000 description 2
- 201000005112 urinary bladder cancer Diseases 0.000 description 2
- VCGRFBXVSFAGGA-UHFFFAOYSA-N (1,1-dioxo-1,4-thiazinan-4-yl)-[6-[[3-(4-fluorophenyl)-5-methyl-1,2-oxazol-4-yl]methoxy]pyridin-3-yl]methanone Chemical compound CC=1ON=C(C=2C=CC(F)=CC=2)C=1COC(N=C1)=CC=C1C(=O)N1CCS(=O)(=O)CC1 VCGRFBXVSFAGGA-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- 125000004179 3-chlorophenyl group Chemical group [H]C1=C([H])C(*)=C([H])C(Cl)=C1[H] 0.000 description 1
- SCNPZYFBDOEUPZ-UHFFFAOYSA-N 4-(diethoxymethyl)morpholine Chemical compound CCOC(OCC)N1CCOCC1 SCNPZYFBDOEUPZ-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- QCQCHGYLTSGIGX-GHXANHINSA-N 4-[[(3ar,5ar,5br,7ar,9s,11ar,11br,13as)-5a,5b,8,8,11a-pentamethyl-3a-[(5-methylpyridine-3-carbonyl)amino]-2-oxo-1-propan-2-yl-4,5,6,7,7a,9,10,11,11b,12,13,13a-dodecahydro-3h-cyclopenta[a]chrysen-9-yl]oxy]-2,2-dimethyl-4-oxobutanoic acid Chemical compound N([C@@]12CC[C@@]3(C)[C@]4(C)CC[C@H]5C(C)(C)[C@@H](OC(=O)CC(C)(C)C(O)=O)CC[C@]5(C)[C@H]4CC[C@@H]3C1=C(C(C2)=O)C(C)C)C(=O)C1=CN=CC(C)=C1 QCQCHGYLTSGIGX-GHXANHINSA-N 0.000 description 1
- CYJRNFFLTBEQSQ-UHFFFAOYSA-N 8-(3-methyl-1-benzothiophen-5-yl)-N-(4-methylsulfonylpyridin-3-yl)quinoxalin-6-amine Chemical compound CS(=O)(=O)C1=C(C=NC=C1)NC=1C=C2N=CC=NC2=C(C=1)C=1C=CC2=C(C(=CS2)C)C=1 CYJRNFFLTBEQSQ-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- 208000036762 Acute promyelocytic leukaemia Diseases 0.000 description 1
- TWCMVXMQHSVIOJ-UHFFFAOYSA-N Aglycone of yadanzioside D Natural products COC(=O)C12OCC34C(CC5C(=CC(O)C(O)C5(C)C3C(O)C1O)C)OC(=O)C(OC(=O)C)C24 TWCMVXMQHSVIOJ-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- 241000125205 Anethum Species 0.000 description 1
- PLMKQQMDOMTZGG-UHFFFAOYSA-N Astrantiagenin E-methylester Natural products CC12CCC(O)C(C)(CO)C1CCC1(C)C2CC=C2C3CC(C)(C)CCC3(C(=O)OC)CCC21C PLMKQQMDOMTZGG-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- 206010006187 Breast cancer Diseases 0.000 description 1
- 208000026310 Breast neoplasm Diseases 0.000 description 1
- BWDZOARHBYZCEY-UHFFFAOYSA-N COS(=O)(=O)OC.O=CN1CCOCC1 Chemical compound COS(=O)(=O)OC.O=CN1CCOCC1 BWDZOARHBYZCEY-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- 206010007559 Cardiac failure congestive Diseases 0.000 description 1
- 206010009944 Colon cancer Diseases 0.000 description 1
- 230000005526 G1 to G0 transition Effects 0.000 description 1
- 206010019280 Heart failures Diseases 0.000 description 1
- 206010058467 Lung neoplasm malignant Diseases 0.000 description 1
- 229920000168 Microcrystalline cellulose Polymers 0.000 description 1
- 241000699670 Mus sp. Species 0.000 description 1
- 208000015634 Rectal Neoplasms Diseases 0.000 description 1
- VYPSYNLAJGMNEJ-UHFFFAOYSA-N Silicium dioxide Chemical compound O=[Si]=O VYPSYNLAJGMNEJ-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- DBMJMQXJHONAFJ-UHFFFAOYSA-M Sodium laurylsulphate Chemical compound [Na+].CCCCCCCCCCCCOS([O-])(=O)=O DBMJMQXJHONAFJ-UHFFFAOYSA-M 0.000 description 1
- 238000000692 Student's t-test Methods 0.000 description 1
- 208000002495 Uterine Neoplasms Diseases 0.000 description 1
- 125000003342 alkenyl group Chemical group 0.000 description 1
- 125000003545 alkoxy group Chemical group 0.000 description 1
- 150000008051 alkyl sulfates Chemical class 0.000 description 1
- 150000001412 amines Chemical class 0.000 description 1
- 125000003277 amino group Chemical group 0.000 description 1
- MDFFNEOEWAXZRQ-UHFFFAOYSA-N aminyl Chemical group [NH2] MDFFNEOEWAXZRQ-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- 230000000844 anti-bacterial effect Effects 0.000 description 1
- 230000000843 anti-fungal effect Effects 0.000 description 1
- 230000000118 anti-neoplastic effect Effects 0.000 description 1
- 230000000842 anti-protozoal effect Effects 0.000 description 1
- 230000000840 anti-viral effect Effects 0.000 description 1
- 238000011319 anticancer therapy Methods 0.000 description 1
- 229940121375 antifungal agent Drugs 0.000 description 1
- 239000003904 antiprotozoal agent Substances 0.000 description 1
- 125000003710 aryl alkyl group Chemical group 0.000 description 1
- 230000009286 beneficial effect Effects 0.000 description 1
- 239000011230 binding agent Substances 0.000 description 1
- 239000008280 blood Substances 0.000 description 1
- 210000004369 blood Anatomy 0.000 description 1
- 239000002775 capsule Substances 0.000 description 1
- 125000003178 carboxy group Chemical group [H]OC(*)=O 0.000 description 1
- 231100000457 cardiotoxic Toxicity 0.000 description 1
- 230000001451 cardiotoxic effect Effects 0.000 description 1
- 230000015556 catabolic process Effects 0.000 description 1
- 238000007385 chemical modification Methods 0.000 description 1
- 238000002512 chemotherapy Methods 0.000 description 1
- 150000001805 chlorine compounds Chemical class 0.000 description 1
- 238000004587 chromatography analysis Methods 0.000 description 1
- 208000029742 colonic neoplasm Diseases 0.000 description 1
- 239000002178 crystalline material Substances 0.000 description 1
- 125000000753 cycloalkyl group Chemical group 0.000 description 1
- 238000006731 degradation reaction Methods 0.000 description 1
- 239000008121 dextrose Substances 0.000 description 1
- 230000004069 differentiation Effects 0.000 description 1
- 125000000118 dimethyl group Chemical group [H]C([H])([H])* 0.000 description 1
- 230000008034 disappearance Effects 0.000 description 1
- 239000002552 dosage form Substances 0.000 description 1
- 231100000673 dose–response relationship Toxicity 0.000 description 1
- 150000005452 ethyl sulfates Chemical class 0.000 description 1
- 230000001747 exhibiting effect Effects 0.000 description 1
- ZHNUHDYFZUAESO-UHFFFAOYSA-N formamide Substances NC=O ZHNUHDYFZUAESO-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- 239000008103 glucose Substances 0.000 description 1
- 125000000623 heterocyclic group Chemical group 0.000 description 1
- PFOARMALXZGCHY-UHFFFAOYSA-N homoegonol Natural products C1=C(OC)C(OC)=CC=C1C1=CC2=CC(CCCO)=CC(OC)=C2O1 PFOARMALXZGCHY-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- 125000004356 hydroxy functional group Chemical group O* 0.000 description 1
- 238000001802 infusion Methods 0.000 description 1
- 238000007912 intraperitoneal administration Methods 0.000 description 1
- 238000012153 long-term therapy Methods 0.000 description 1
- 201000005202 lung cancer Diseases 0.000 description 1
- 208000020816 lung neoplasm Diseases 0.000 description 1
- 235000019813 microcrystalline cellulose Nutrition 0.000 description 1
- 239000008108 microcrystalline cellulose Substances 0.000 description 1
- 229940016286 microcrystalline cellulose Drugs 0.000 description 1
- 229960001156 mitoxantrone Drugs 0.000 description 1
- KKZJGLLVHKMTCM-UHFFFAOYSA-N mitoxantrone Chemical compound O=C1C2=C(O)C=CC(O)=C2C(=O)C2=C1C(NCCNCCO)=CC=C2NCCNCCO KKZJGLLVHKMTCM-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- 125000004123 n-propyl group Chemical group [H]C([H])([H])C([H])([H])C([H])([H])* 0.000 description 1
- 238000011275 oncology therapy Methods 0.000 description 1
- 230000003287 optical effect Effects 0.000 description 1
- 210000000056 organ Anatomy 0.000 description 1
- 125000003854 p-chlorophenyl group Chemical group [H]C1=C([H])C(*)=C([H])C([H])=C1Cl 0.000 description 1
- SSZBUIDZHHWXNJ-UHFFFAOYSA-N palmityl stearate Chemical compound CCCCCCCCCCCCCCCCCC(=O)OCCCCCCCCCCCCCCCC SSZBUIDZHHWXNJ-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- 238000007911 parenteral administration Methods 0.000 description 1
- 239000008177 pharmaceutical agent Substances 0.000 description 1
- 239000003755 preservative agent Substances 0.000 description 1
- 206010038038 rectal cancer Diseases 0.000 description 1
- 201000001275 rectum cancer Diseases 0.000 description 1
- 239000000741 silica gel Substances 0.000 description 1
- 229910002027 silica gel Inorganic materials 0.000 description 1
- XGVXKJKTISMIOW-ZDUSSCGKSA-N simurosertib Chemical compound N1N=CC(C=2SC=3C(=O)NC(=NC=3C=2)[C@H]2N3CCC(CC3)C2)=C1C XGVXKJKTISMIOW-ZDUSSCGKSA-N 0.000 description 1
- 235000019333 sodium laurylsulphate Nutrition 0.000 description 1
- 239000007787 solid Substances 0.000 description 1
- 239000011877 solvent mixture Substances 0.000 description 1
- 239000008174 sterile solution Substances 0.000 description 1
- 238000006467 substitution reaction Methods 0.000 description 1
- 125000000472 sulfonyl group Chemical group *S(*)(=O)=O 0.000 description 1
- 239000003826 tablet Substances 0.000 description 1
- YLQBMQCUIZJEEH-UHFFFAOYSA-N tetrahydrofuran Natural products C=1C=COC=1 YLQBMQCUIZJEEH-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- 230000001225 therapeutic effect Effects 0.000 description 1
- 239000004408 titanium dioxide Substances 0.000 description 1
- 210000004881 tumor cell Anatomy 0.000 description 1
- 206010046766 uterine cancer Diseases 0.000 description 1
Landscapes
- Pharmaceuticals Containing Other Organic And Inorganic Compounds (AREA)
Description
Przedmiotem wynalazku są nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych, sposób ich wytwarzania, zawierający je środek farmaceutyczny i ich zastosowanie.
Nowe związki są pochodnymi stosowanych w lecznictwie antybiotyków antracyklinowych, takich jak daunorubicyna, doksorubicyna, epidoksorubicyna oraz idarubicyna. Otrzymano także pochodne nie stosowanej dotychczas w terapii epidaunorubicyny.
Antybiotyki antracyklinowe stanowią cenną grupę cytostatyków skutecznych w terapii wielu nowotworów, a szczególnie białaczek i różnych rodzajów nowotworów litych. Pomimo wysokiej skuteczności leki te wykazują szereg zależnych od dawki działań niepożądanych, które w znacznym stopniu ograniczają zakres ich stosowania. Najgroźniejszym z tych działań jest kardiotoksyczność, prowadząca często do kardiomiopatii, która występuje niekiedy nawet po 20 latach od zakończenia terapii. Kardiomiopatia może prowadzić do śmierci nawet około 60% chorych, u których w wyniku leczenia antracyklinami wystąpiły objawy zastoinowej niewydolności serca (Pawan K., Singal P.K., Iliscovic N.: „Doxorubicin-induced cardiomiopathy, N. Eng. J. Med. 339, 900-905, 1998).
Istnieje kilka sposobów ograniczania działań niepożądanych antybiotyków antracyklinowych, między innymi wolniejsze podawanie leku, co wiąże się z niższym stężeniem osiąganym we krwi i w narządach pacjentów, użycie postaci liposomalnych wykazujących znacznie niższą toksyczność, stosowanie kardioprotektorów czy też cytoprotektorów (Wąsowska M., Oszczapowicz I.: „Przeciwdziałanie kardiotoksyczności w terapii przeciwnowotworowej z zastosowaniem antybiotyków antracyklinowych. Farmacja Polska 57, 11, 509-515, 2001 oraz Wąsowska M., Oszczapowicz I.: „Amifostyna-nowoczesny cytoprotektor, Farmacja Polska 58, 1053-1059, 2002), a także chemiczne modyfikacje cząsteczek tych antybiotyków, zarówno w aglikonie jak i w daunozaminie (M. Wąsowska, I. Oszczapowicz, „Modyfikacje antybiotyków antracyklinowych, Farmacja Polska 60, 853-868, 2004).
Celem wynalazku było otrzymanie nowych pochodnych antybiotyków antracyklinowych wykazujących w stosunku do macierzystych antybiotyków polepszone właściwości biologiczne, takie jak obniżoną toksyczność i/lub podwyższoną aktywność przeciwnowotworową.
W poszukiwaniu nowych pochodnych wymienionych antybiotyków zastosowano modyfikację grupy aminowej znajdującej się w położeniu 3' poprzez zastąpienie tego podstawnika ugrupowaniem amidynowym, zawierającym w większości przypadków reszty cyklicznych amin drugorzędowych. Ugrupowanie to jest silnie zasadowe co powoduje, że wprowadzenie tej grupy do cząsteczki danego związku zwiększa jego zasadowość, a także przyczynia się do zmiany innych właściwości fizykochemicznych.
Ze znanego stanu techniki wiadomym jest, że szereg amidyn wykazuje silne działanie biologiczne, takie jak między innymi przeciwbakteryjne (zgłoszenia patentowe nr EP 741133 A2 oraz WO 200151456 A2), przeciwgrzybicze (zgłoszenie patentowe nr EP 741133 A2), przeciwwirusowe (zgłoszenie patentowe nr FR 2801053 A1), przeciwpierwotniakowe (patent nr US 6221872 B1). Amidyny są także użyteczne w terapii chorób krążenia (zgłoszenie patentowe nr DE 19653646 A1) i w kardiologii (zgłoszenie patentowe nr WO 09926932 A1).
Niektóre ze związków posiadających ugrupowanie amidynowe wykazują również działanie przeciwnowotworowe. Należą do nich pochodne zawierające pierścienie arylowe, aryloalkilowe lub heterocykliczne, niepodstawione lub podstawione takimi podstawnikami jak alkil, aryl, alkenyl, cykloalkil, chlorowiec, grupę NH2, CN, sulfonylową, alkoksylową, hydroksylową lub karboksylową.
Przykładami amidyn o działaniu przeciwnowotworowym, skutecznych zwłaszcza przy leczeniu białaczek są:
- 6-{4-[(S)-2-(3-chlorofenylo)-2-hydroksyetyloamino]-2-oxo-1,2-dihydropirydynylo-3}-3,5-dihydro-1H-benzo[1,2-d;4,5-d]diimidazolon-2 (zgłoszenie patentowe nr WO 04063151 A2),
- 4-[4-(4-chlorofenylo)-tiazolilo-2]-5-metylotiofeno-2-karboksyamid (zgł oszenie patentowe nr WO 9940088 A1),
- chlorowodorek 4,4-difluoro-N5-(1-iminoetyl)-L-omityny (zgłoszenie patentowe nr WO 9946240 A2).
Otrzymane przez nas uprzednio i przedstawione w polskim opisie patentowym nr 186762 formamidynowe pochodne daunorubicyny, wytworzone w wyniku reakcji chlorowodorku daunorubicyny z reaktywnymi pochodnymi cyklicznych formyloamin, wykazał y 0.2-5.0 krotny wzrost aktywnoś ci antyproliferacyjnej w porównaniu do macierzystej daunorubicyny, a także dla jednej z tych pochodnych obniżenie toksyczności.
PL 210 494 B1
Wprowadzenie zatem grupy amidynowej do innych niż daunorubicyna antybiotyków antracyklinowych zostało przez nas ocenione jako istotny problem, którego rozwiązanie mogłoby doprowadzić do uzyskania nowej grupy związków o korzystnym działaniu biologicznym.
W celu sprawdzenia wpł ywu budowy nowych pochodnych o wzorze ogólnym 1 i 2, a zwł aszcza wpływu podstawników w położeniach 4, 14 i 3' oraz w ugrupowaniu amidynowym, zarówno przy węglu amidynowym jak i przy azocie (podstawniki R1, R2, R3, R4, R5 oraz R6) na ich właściwości biologiczne, zsyntetyzowano amidynowe pochodne doksorubicyny, epidaunorubicyny, epidoksorubicyny, idarubicyny oraz chiralne pochodne daunorubicyny.
Rozwiązanie powyższego problemu dokumentują nowe pochodne, sposób ich wytwarzania oraz zawierający je środek farmaceutyczny, a także wyniki badań ich właściwości biologicznych, stanowiących podstawę zastosowania tych związków w terapii.
Głównym aspektem wynalazku są nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych, o o wzorze ogólnym 1, w którym:
R1 oznacza atom wodoru lub grupę metoksylową,
R2 oznacza atom wodoru lub grupę hydroksylową,
R3 oznacza grupę hydroksylową w położeniu aksjalnym lub ekwatorialnym,
R4 oznacza atom wodoru lub grupę metylową,
R5 oznacza atom wodoru lub grupę metylową,
R6 oznacza grupę 1-fenyloetylową lub 1-cykloheksyloetylową, lub R5 i R6 wraz z atomem azotu tworzą grupę N,N-1,4-tetrametylenową,
N,N-3-oksa-1,5-pentametylenową, N,N-1,5-pentametylenową, N,N-1,6-heksametylenową lub N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenową, niepodstawioną lub podstawioną takim podstawnikiem jak metyl lub metoksyl, zaś X oznacza cząsteczkę HCl lub alki HSO4, gdzie alkil oznacza metyl lub etyl lub też X oznacza 0, z wyłączeniem związków, w których R1 oznacza grupę metoksylową, R2 oznacza atom wodoru, R3 oznacza grupę hydroksylową w położeniu aksjalnym, R4 oznacza atom wodoru, R5 i R6 wraz z atomem azotu tworzą grupę N,N-1,4-tetrametylenową, N,N-3-oksa-1,5-pentametylenową, N,N-1,5-pentametylenową, N,N-1,6-heksametylenową a X oznacza cząsteczkę HCl lub 0.
W przypadku gdy X oznacza czą steczkę HCl lub alki HSO4 otrzymuje się chlorowodorki lub alkilosiarczany takie jak metylosiarczany lub etylosiarczany nowych pochodnych o wzorze ogólnym 1, natomiast gdy X oznacza 0 uzyskuje się wolne zasady.
Otrzymano nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 1, w którym znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X podano uprzednio, takie jak:
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1-metylo-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (2)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1-metoksy-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (3)
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (4)
- 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyna (5)
- chlorowodorek 3'-deamino-3' -(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-doksorubicyny (6)
- chlorowodorek 3'-deamino-3' -(N,N-1,5 -pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (7)
- etylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (8)
- 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyna (9)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-doksorubicyny (10)
- 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-doksorubicyna (11)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (12)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (13)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (14)
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (15)
- 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5 -pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyna (16)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (17)
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (18)
- 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyna(19)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (20)
PL 210 494 B1
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (21)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (22)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenofonnamidyno)-epidoksorubicyny (23)
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (24) - 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyna (25)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (26)
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (27)
- 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyna (28)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (29)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (30)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1',4-tetrametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (31)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (32)
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (33)
- 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyna (34)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (35)
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (36)
- 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyna (37)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (38)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (39)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (40)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (41)
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (42)
- 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyna (43)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (44)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (45)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (46)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoacetamidyno)-epidaimorubicyny (47)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicy-ny (48) - metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (49)
- 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyna (50)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (51)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (52)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (53)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-idarubicyny (54)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-idarubicyny (55) - chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-idarubicyny (56)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-idarubicyny (57)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-idarubicyny (58)
- 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyny (63)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyny (64)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (65)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetami-dyno)-daunorubicyny (66)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (67)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (68)
PL 210 494 B1
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (69)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[S(-)-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (70)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[R(+)-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (71)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[(±)-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (72)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[S(-)-N-metylo-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (73)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[R(+)-N-metylo-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (74)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[(±)-N-metylo-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (75)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[S(+)-N-(1-cykloheksyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (76)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[R(-)-N-(1-cykloheksyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (77)
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[(±)-N-(1-cykloheksyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (78).
Wymienione nowe pochodne o wzorze ogólnym 1, ilustruje Figura 1, gdzie przedstawiono znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X.
Następnym aspektem wynalazku są nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 2, w którym R1 oznacza atom wodoru lub grupę metoksylową, R2 oznacza atom wodoru lub grupę hydroksylową, zaś R4 oznacza atom wodoru lub grupę metylową. Otrzymano nowe pochodne o wzorze ogólnym 2, takie jak:
- 3'-deamino-3'-N,4'-O-metylidenodoksorubicyna (79)
- 3'-deamino-3'-N,4'-O-metylidenodaunorubicyna (80)
- 3'-deamino-3'-N,4'-O-etylidenodoksorubicyna (81)
- 3'-deamino-3'-N,4'-O-etylidenodaunorubicyna (82)
- 3'-deamino-3'-N,4'-O-metylidenoidarubicyna (83)
Wymienione nowe związki o wzorze ogólnym 2 ilustruje Figura 2, gdzie przedstawiono znaczenie R1, R2 i R4.
Każda z wymienionych pochodnych o wzorze ogólnym 1 lub 2 wytworzona sposobem według wynalazku, stanowi produkt zasadniczo krystaliczny lub produkt zasadniczo amorficzny, wolny od substancji krystalicznej lub też stanowi mieszaninę tych postaci.
Jako produkt zasadniczo krystaliczny uważany jest produkt o zawartości substancji amorficznej niewykrywalnej znanymi metodami oznaczania tej postaci, między innymi metodą widm w podczerwieni, zaś jako produkt zasadniczo amorficzny uważany jest produkt o zawartości substancji krystalicznej tak małej, że nie jest wykrywalna znanymi sposobami, przykładowo metodą rentgenograficzną.
Kolejnym aspektem wynalazku jest sposób otrzymywania związków o wzorze ogólnym 1, w którym:
R1 oznacza atom wodoru lub grupę metoksylową,
R2 oznacza atom wodoru lub grupę hydroksylową,
R3 oznacza grupę hydroksylową w położeniu aksjalnym lub ekwatorialnym
R4 oznacza atom wodoru lub grupę metylową
R5 oznacza atom wodoru lub grupę metylową
R6 oznacza grupę 1-fenyIoetylową lub 1-cykloheksyloetylową lub R5 i R6 wraz z atomem azotu tworzą grupę N,N-1,4-tetrametylenową, N,N-3-oksa-1,5-pentametylenową, N,N-1,5-pentametylenową, N,N-1,6-heksametylenową lub N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenową, niepodstawioną lub podstawioną takim podstawnikiem jak metyl, lub metoksyl, zaś X oznacza cząsteczkę HCl lub alki HSO4, gdzie alkil oznacza metyl lub etyl lub też X oznacza 0, z wyłączeniem związków, w których R1 oznacza grupę metoksylową, R2 oznacza atom wodoru, R3 oznacza grupę hydroksylową w położeniu aksjalnym, R4 oznacza atom wodoru, R5 i R6 wraz z atomem azotu tworzą grupę N,N-1,4-tetrametylenową, N,N-3-oksa-1,5-pentametylenową, N,N-1,5-pentametylenową, N,N-1,6-heksametylenową a X oznacza cząsteczkę HCl lub 0.
Polegający na tym, że antybiotyk antracyklinowy w postaci chlorowodorku o wzorze ogólnym 3, lub w postaci wolnej zasady o wzorze ogólnym 4, w których znaczenie R1 R2 oraz R3 podano uprzednio, poddaje się reakcji z aktywną pochodną amidu o wzorze ogólnym 5, w którym znaczenie R5 i R6 przedstawiono powyżej, taką jak acetal o wzorze ogólnym 6, w którym znaczenie R5 oraz R6 podano uprzednio lub też antybiotyk antracyklinowy w postaci wolnej zasady o wzorze ogólnym 4, w których znaczenie R1, R2 oraz R3 przedstawiono powyżej poddaje się reakcji z aktywną pochodną amidu o wzorze ogólnym 5, w którym znaczenie R5 i R6 określono uprzednio taką jak kompleks amidu z siarczanem dialkilu o wzorze ogólnym 7, w którym znaczenie R5 i R6 przedstawiono uprzednio, zaś alkil oznacza grupę metylową lub etylową, w alkoholu alifatycznym lub w mieszaninie tych alkoholi albo w chlorowocopochodnej wę glowodoru alifatycznego lub w mieszaninie tych chlorowcopochodnych,
PL 210 494 B1 w temperaturze od -10 do +40, po czym miesza się w podanej temperaturze, nastę pnie ewentualnie wydzielony osad w mieszaninie poreakcyjnej, w której jako substrat stosowano antybiotyk antracyklinowy o wzorze ogólnym 3 lub 4, gdzie znaczenie R1 oraz R2 podano uprzednio, zaś R3 oznacza grupę hydroksylową w położeniu aksjalnym, sączy się, przemywa i suszy uzyskując związek o wzorze ogólnym 2, gdzie R1 oznacza atom wodoru lub grupę metoksylową, R2 oznacza atom wodoru lub grupę hydroksylową, zaś R4 oznacza atom wodoru lub grupę metylową, po czym przesącz zagęszcza się pod próżnią i docelowy produkt o wzorze ogólnym 1, gdzie znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X podano uprzednio, jako wolną zasadę lub jej farmaceutycznie dopuszczalne sole izoluje się się w postaci krystalicznej, amorficznej lub jako mieszaninę obu postaci przez dodanie do zagę szczonego przesączu eteru alifatycznego lub eteru naftowego lub ich mieszanin, co powoduje wydzielenie osadu, który następnie sączy się, przemywa i suszy lub zagęszczony przesącz wkrapla się do wody i miesza, po czym wydzielony osad sączy, przemywa i suszy lub też przesącz suszy się rozpyłowo albo też mieszaninę poreakcyjną w której jako substrat stosowano antybiotyk antracyklinowy o wzorze ogólnym 3 lub 4, gdzie znaczenie R1 oraz R2 podano uprzednio, zaś R3 oznacza grupę hydroksylową w poło żeniu ekwatorialnym, zagęszcza się pod próżnią i docelowy produkt o wzorze ogólnym 1, gdzie znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X podano uprzednio, jako wolną zasadę lub jej farmaceutycznie dopuszczalne sole izoluje się w postaci krystalicznej, amorficznej lub jako mieszaninę obu postaci przez dodanie do zagęszczonej mieszaniny poreakcyjnej eteru alifatycznego lub eteru naftowego lub ich mieszanin, co powoduje wydzielenie osadu, który następnie sączy się, przemywa i suszy lub zagęszczoną mieszaninę poreakcyjną wkrapla się do wody i miesza, po czym wydzielony osad sączy się, przemywa i suszy lub też mieszaninę poreakcyjną suszy się rozpyłowo.
Sposobem według wynalazku jako alkohol alifatyczny stosuje się alkohol zawierający od 1 do 3 atomów węgla taki jak alkohol metylowy, etylowy, n-propylowy lub izopropylowy lub też ich mieszaniny, jako chlorowcopochodną węglowodoru alifatycznego stosuje się chloroform lub chlorek metylenu lub też ich mieszaniny, zaś jako eter alkilowy stosuje się eter dietylowy, di-n-propylowy, diizopropylowy, naftowy lub ich mieszaniny.
Stosunek molowy chlorowodorku antybiotyku antracyklinowego o wzorze ogólnym 3 lub w postaci wolnej zasady o wzorze ogólnym 4, w których znaczenie R1, R2 oraz R3 określono uprzednio, do acetalu o wzorze ogólnym 6, gdzie znaczenie R5 i R6 podano powyżej, wynosi od 1:1 do 1:3, korzystnie od 1:1.1 do 1:2.
Stosunek molowy antybiotyku antracyklinowego w postaci wolnej zasady o wzorze ogólnym 4, gdzie znaczenie R1, R2 oraz R3 określono uprzednio, do kompleksu amidu z siarczanem dialkilu o wzorze ogólnym 7, w którym znaczenie R5, R6 oraz alkilu okreś lono powyż ej, wynosi od 1:1 do 1:1.3, korzystnie od 1:1 do 1:1.2.
Sposobem według wynalazku otrzymywane są również pochodne antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 2, w którym R1 oznacza atom wodoru lub grupę metoksylową, R2 oznacza atom wodoru lub grupę hydroksylową, zaś R4 oznacza atom wodoru lub grupę metylową. Pochodne te w postaci krystalicznego osadu lub mieszaniny postaci krystalicznej i amorficznej wydzielają się z mieszaniny poreakcyjnej gł ównie przy zastosowaniu jako substratów antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 3 lub 4, w których znaczenie R1 i R2 okreś lono uprzednio, zaś R3 oznacza grupę hydroksylową w położeniu aksjalnym oraz acetalu o wzorze ogólnym 6, w którym R5 i R6 podano uprzednio, w alkoholu alifatycznym lub w mieszaninie tych alkoholi albo w chlorowocopochodnej alkoholu alifatycznego lub w mieszaninie tych chlorowcopochodnych, a następnie są odsączane, przemywane i suszone.
Sposobem według wynalazku krystaliczną postać związku o wzorze ogólnym 1 lub 2, w którym znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono uprzednio, przeprowadza się w postać amorficzną lub w mieszaninę postaci amorficznej i krystalicznej w znany sposób.
Należy przy tym podkreślić, że podczas otrzymywania sposobem według wynalazku zarówno formamidynowych jak i acetamidynowych pochodnych antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 1, w którym podstawniki R1, R2, R4, R5, R6 oraz X podano powyżej, zaś R3 oznacza grupę hydroksylową w położeniu aksjalnym, zwłaszcza przy zastosowaniu jako substratu nadmiaru acetalu oraz wyjściowych antybiotyków o wzorze ogólnym 4 w postaci wolnych zasad, gdzie znaczenie R1, R2, i R3 określono uprzednio, pochodne te ulegają częściowo przekształceniu do związków o wzorze ogólnym 2, w którym znaczenie R1, R2, R4 przedstawiono uprzednio, zawierających w daunozaminie dodatkowy układ cykliczny. W trakcie syntezy pochodnych o wzorze ogólnym 1, w którym podstawniki R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X przedstawiono uprzednio, proces ten zachodzi najłatwiej przy zastosoPL 210 494 B1 waniu jako substratu daunorubicyny - wolnej zasady o wzorze ogólnym 4, gdzie R1 oznacza grupę metoksylową, R2 oznacza atom wodoru, zaś znaczenie R3 określono powyżej, natomiast nieco trudniej przy użyciu doksorubicyny o wzorze ogólnym 4, gdzie R1 oznacza grupę metoksylową, R2 oznacza grupę hydroksylową, zaś znaczenie R3 określono uprzednio. Ponadto omawiane przekształcenie następowało z najwyższą wydajnością przy syntezie nowych pochodnych o wzorze ogólnym 1, w którym podstawniki R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono uprzednio, zawierających w grupie amidynowej pierścienie morfoliny lub piperydyny, natomiast w znikomym stopniu w przypadku pochodnych daunorubicyny lub doksorubicyny, zawierających układ heksametylenoiminy. Oprócz rodzaju podstawników w grupie amidynowej wyraź ny wpływ na podniesienie wydajności omawianego przegrupowania ma również wzrost temperatury reakcji oraz rodzaj podstawienia przy węglu amidynowym. Stwierdzono, że w przypadku wytwarzania acetamidynowych pochodnych antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 1, w którym podstawniki R1, R2, R4, R5, R6 oraz X określono uprzednio, zaś R3 oznacza grupę metylową, produkt przegrupowania o wzorze ogólnym 2, w którym znaczenie R1, R2 i R4 podano uprzednio uzyskuje się z wyższą wydajnością niż w przypadku analogicznych pochodnych formamidynowych o wzorze ogólnym 1, w którym podstawniki R1, R2, R4, R5, R6 oraz X przedstawiono powyżej, zaś R3 oznacza atom wodoru.
Badania stabilności produktów przekształcenia o wzorze ogólnym 2, powstających przy syntezie pochodnych daunorubicyny wykazały, że produkty te odznaczają się wyższą trwałością niż odpowiednie związki o wzorze ogólnym 2, wytwarzane przy otrzymywaniu pochodnych doksorubicyny.
Istotne jest, że nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 2, w którym znaczenie R1, R2 i R4 podano powyżej, nieoczekiwanie wykazały bardzo korzystne właściwości biologiczne.
Do wytwarzania związków o wzorze ogólnym 1, w którym znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X podano uprzednio, zastosowano sposób polegający na reakcji antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 3 lub 4, w których R1 R2 oraz R3 określono powyżej, z acetalami o wzorze ogólnym 6, gdzie znaczenie R5 i R6 podano uprzednio, lub sposób polegający na reakcji antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 4, gdzie znaczenie R1, R2 oraz R3 podano uprzednio, z kompleksami amidu z siarczanami alkilowymi o wzorze ogólnym 7, w których znaczenie R5 i R6 oraz alkil przedstawiono uprzednio. Przy zastosowaniu wymienionych substratów, odmiennie niż przy użyciu bardzo reaktywnych chlorków imidoilu, reakcje syntezy pochodnych antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 1, w którym znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono uprzednio, przebiegają w łagodnych warunkach i nie obserwuje się rozkładu wyjściowego antybiotyku antracyklinowego. Ponadto przy zastosowaniu sposobu według wynalazku otrzymuje się pochodne o wzorze ogólnym 1, w którym znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono powyżej, z wysoką wydajnością, przykładowo w przypadku syntezy pochodnych formamidynowych, sięgającą nawet 90% oraz o wysokiej czystości w granicach 92-98%.
Nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych według wynalazku wykazały nieoczekiwanie znacznie lepsze właściwości biologiczne od wyjściowych antracyklin, a także od otrzymanych przez nas uprzednio amidynowych pochodnych daunorubicyny, a mianowicie:
- wysoką aktywność antyproliferacyjną dla formamidynowych pochodnych doksorubicyny, nawet wyższą od wyjściowej doksorubicyny (Tabele 1 i 2),
- niższą toksyczność ostrą, przykładowo wartości LD50 dla szeregu pochodnych okazały się nawet dwudziestokrotnie wyższe od wartości LD50 dla macierzystych antracyklin (Tabela 3),
- unikalną zdolność do przełamywania bariery oporności (Tabele 4-7),
- niższą kardiotoksyczność.
Aktywność antyproliferacyjną zarówno nowych formamidynowych pochodnych daunorubicyny, doksorubicyny, epidoksorubicyny i epidaunorubicyny jak i macierzystych antybiotyków, wyrażoną w ng/ml, jako ID50, przedstawiono w Tabelach 1 i 2 (numeracja zwią zków podana we wszystkich tabelach jest zgodna z numeracją, którą ilustrują Figury 1 i 2).
Do badań aktywności nowych pochodnych w porównaniu do macierzystych antybiotyków antracyklinowych zastosowano komórki następujących ludzkich linii nowotworowych: SW 707 - rak odbytnicy, A549 - rak płuc, Hu - rak pęcherza moczowego oraz T 47D - rak piersi. Zamieszczone dane wskazują, że wszystkie nowe związki, z wyjątkiem dwóch pochodnych epidaunorubicyny wobec linii A549, spełniają wymagane kryterium dla związków o działaniu przeciwnowotworowym, zgodnie z którym ich aktywność powinna wynosić < 4000 ng/ml. (Geran R. I., Greenberg N. H., Mac Donald M. M., Schimacher A. M. and Abbott B. J. Cancer Chemotherapy Reports 3, 59-61, 1972).
PL 210 494 B1
Istotny okazał się również fakt, że aktywność antyproliferacyjna nowych pochodnych doksorubicyny według wynalazku wobec wszystkich badanych linii nowotworowych okazała się znacznie wyższa niż macierzystych antybiotyków.
Różnice między aktywnością nowych pochodnych doksorubicyny a aktywnością odpowiedniego macierzystego antybiotyku, jak wykazał test t-Studenta, okazały się statystycznie znamienne.
Pochodne epidaunorubicyny i epidoksorubicyny w stosunku do analogicznych pochodnych daunorubicyny i doksorubicyny wykazały pewne obniżenie aktywności antyproliferacyjnej. Można przypuszczać, że jest to związane ze strukturą analogów epidaunorubicyny i epidoksorubicyny, w których grupa hydroksylowa w pozycji 4' znajduje się w poł o ż eniu ekwatorialnym, podczas gdy w pochodnych daunorubicyny i doksorubicyny grupa ta wystę puje w poł o ż eniu aksjalnym.
T a b e l a 1
Aktywność antyproliferacyjna pochodnych daunorubicyny i doksorubicyny wobec komórek ludzkich linii nowotworowych, wyrażona jako ID50 ± SD w ng/ml
| Nazwa i numer związku | ID50 ± SD w ng/ml wobec wymienionych linii nowotworowych | |||
| SW707 | A549 | HCV29T | T47D | |
| 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-daunorubicyna (59) | 155.2 ± 1.6 | 562.1 ± 1.2 | 240.3 ± 2.5 | 457.1 ± 1.6 |
| 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyna (60) | 110.4 ± 1.5 | 398.2± 1.2 | 62.4 ± 1.9 | 398.1 ± 1.5 |
| 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyna (61) | 115.2 ± 1.4 | 427.4 ± 1.3 | 204.3 ± 1.9 | 372.2 ± 1.3 |
| 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksa-metylenoformamidyno)-daunorubicyna (62) | 302.3 ± 1.5 | 1660.1 ± 2.1 | 355.5 ± 1.5 | 624.6 ± 2.3 |
| Daunorubicyna | 43.0 ± 1.5 | 301.5 ±1.2 | 275.0 ± 1.1 | 178.1 ± 2.4 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4tetrametylenoformamidyno)-doksorubicyna (6) | 6.2 ± 1.8 | 32.4 ± 1.1 | 9.9 ± 1.9 | 7.6 ± 1.9 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyna (1) | 0.6 ± 1.3 | 10.6 ± 1.5 | 1.0 ± 1.5 | 1.1 ± 2.4 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenofomiamidyno)-doksorubicyna (7) | 3.3 ± 1.9 | 23.0 ± 1.3 | 4.5 ± 1.6 | 4.6 ± 1.6 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-doksorubicyny (10) | 39.2 ± 1.4 | 164.5 ± 1.2 | 41.8 ± 1.6 | 44.3 ± 1.5 |
| Doksorubicyna | 16.7 ± 1.8 | 167.6 ± 2.6 | 11.6 ± 1.3 | 33.1 ± 1.6 |
Tabela 2
Aktywność antyproliferacyjna nowych pochodnych oraz epidaunorubicyny i epidoksorubicyny wobec komórek ludzkich linii nowotworowych, wyrażona jako ID50 ± SD w ng/ml
| Nazwa i numer związku | ID50 ± SD w ng/ml wobec wymienionych linii nowotworowych | |||
| SW707 | A549 | HCV29T | T47D | |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-14- -tetrametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (40) | 580.1 ± 1.9 | 940.0 ± 2.5 | 832.5 ± 1.4 | 205.1 ± 2.0 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)epidaunorubicyny (41) | 383.8 ± 1.6 | 631.0 ± 2.3 | 241.4 ± 1.3 | 143.0 ± 1.3 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-15- pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (44) | 455.0 ± 1.5 | 824.0 ± 3.1 | 131.6 ± 1.7 | 170.1 ± 2.1 |
PL 210 494 B1 cd. tabeli 2
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (45) | 698.5 ± 1.4 | 1031.5 ± 2.0 | 304.1 ± 1.3 | 212.9 ± 1.1 |
| Epidaunorubicyna | 29.7 ± 1.8 | 54.0 ± 2.5 | 25.5 ± 1.5 | 11.7 ± 1.4 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4tetrametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (22) | 1552.2 ± 2.3 | 4638.5 ± 1.6 | 1141.4 ± 2.2 | 628.0 ± 2.6 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (23) | 506.1 ± 2.2 | 2562.0 ± 1.4 | 354.5 ± 1.3 | 300.6 ± 1.8 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (26) | 1091.2 ± 1.6 | 4722.1 ± 1.6 | 1087.6 ± 1.6 | 460.1 ± 1.4 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (29) | 1157.1 ± 1.6 | 6231.7 ± 1.7 | 1115.4 ± 1.2 | 497.1 ± 1.3 |
| Epidoksorubicyna | 46.6 ± 4.7 | 403.8 ± 2.0 | 41.6 ± 3.6 | 18.7 ± 1.9 |
Toksyczność nowych formamidynowych pochodnych daunorubicyny, doksorubicyny, epidaunorubicyny i epidoksorubicyny oraz macierzystych antybiotyków antracyklinowych, wyrażoną w mg/kg przedstawiono w Tabeli 3, przy czym porównawczo zamieszczono chlorowodorki pochodnych daunorubicyny, których toksyczność różni się jedynie nieznacznie od tych wartości dla pochodnych daunorubicyny w postaci wolnych zasad. Przedstawione dane wskazują na znaczne obniżenie toksyczności ostrej nowych pochodnych w porównaniu do toksyczności macierzystych antybiotyków.
Wartości LD50, będące miarą tej toksyczności, dla szeregu pochodnych zawierających w położeniu 3' grupę formamidynową są wielokrotnie (nawet dwudziestokrotnie) wyższe od odpowiednich wartości dla macierzystych antybiotyków, co wskazuje na odpowiednie obniżenie omawianej toksyczności.
Największe obniżenie toksyczności wystąpiło w przypadku pochodnych epidaunorubicyny (40, 41, 44 i 45) oraz 3'-deamino-3'-N, 4'-O-metylidenodaunorubicyny (80), różnice te w porównaniu do macierzystej epidaunorubicyny oraz daunorubicyny okazały się statystycznie znamienne (Tabela 3).
Bardzo niekorzystnym zjawiskiem przy leczeniu chorób nowotworowych antybiotykami antracyklinowymi, jak również innymi cytostatykami, jest narastanie lekooporności, występującej zwłaszcza przy długotrwałej terapii. Lekooporność stanowi istotny problem kliniczny, gdyż w znacznym stopniu ogranicza możliwość leczenia nowotworów. Na podstawie badań prowadzonych w wielu ośrodkach na całym świecie nad nowymi pochodnymi znanych cytostatyków można stwierdzić, że bardzo niewiele z tych związków wykazuje tendencję do przełamywania bariery opornoś ci.
Wyniki badań zdolności do przełamywania bariery oporności otrzymanych według wynalazku nowych formamidynowych i acetamidynowych pochodnych antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 1, gdzie znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono uprzednio oraz macierzystych antybiotyków takich jak daunorubicyna, doksorubicyna, epidaunorubicyna oraz epidoksorubicyna przedstawiono w Tabelach 4-7.
Miarą przełamywania tej bariery jest tak zwany indeks oporności (RI), będący stosunkiem aktywności wobec linii opornej na działanie badanego związku do aktywności tego związku wobec odpowiedniej linii wrażliwej. Według Harkera i współpracowników (Cancer Research 49, 4542-4559, 1989) przyjmuje się, że
Tabela 3
Toksyczność (LD50) pochodnych oraz macierzystych antybiotyków antracyklinowych, wyrażona w mg/kg
| Nazwa i numer związku | ID50 ± SD w (mg/ml) |
| 1 | 2 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-daunorubicyny | 50.2 ±2.5 |
PL 210 494 B1 cd. tabeli 3
| 1 | 2 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyny | 24.0 ± 1.3 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyny | 51.1±2.2 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-daunorubicyny | 49.2 ± 2.6 |
| 3'-deamino-3'-N,4'-O-metylidenodaunorubicyna (80) | 64.0 ± 2.3 |
| Daunorubicyna | 3.1 ± 0.1 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-doksorubicyny (6) | 22.3 ± 0.8 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)doksorubicyny (1) | 3.0 ± 0.1 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (7) | 5.8 ± 2.6 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenformamidyno)-doksorubicyny (10) | 48.0 ± 3.1 |
| Doksorubicyna | 12.6 ± 0.6 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3' -(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (40) | 48.0 ± 2.9 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (41) | 44.0 ± 2.0 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (44) | 48.0 ± 2.6 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (45) | 49.8 ± 2.4 |
| Epidaunorubicyna | 2.7 ± 0.2 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (22) | 90.0 ± 5.9 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (23) | 48.0 ± 2.5 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (26) | 64.0 ± 3.7 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (29) | 53.0 ±2.0 |
| Epidoksorubicyna | 22.3 ± 0.8 |
wartości indeksu oporności (RI) w granicach od 1 do 2 wskazują na całkowite przełamywanie bariery oporności (RI) w zakresie od 2 do 10 dotyczą jedynie częściowego przełamywania tej bariery, zaś wartości (RI) powyżej 10 dowodzą braku tego procesu.
W przypadkach gdy wartoś ci (RI) są znacznie niższe od odpowiednich danych dla macierzystych antybiotyków antracyklinowych, (porównaj Tabele 5 i 7) obserwuje się jedynie pewną tendencjędo przełamywania bariery oporności.
Do badań przełamywania bariery oporności nowych pochodnych o wzorze ogólnym 1 i 2 gdzie znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X przedstawiono uprzednio (Tabele 4-7) wybrano następujące komórki ludzkich linii nowotworowych zarówno wrażliwych na działanie antybiotyków antracyklinowych jak i ich warianty oporne na działanie tych antybiotyków:
- Lovo - rak okrężnicy, MES SA - rak macicy oraz HL60 - biał aczka promielocytarna; wszystkie komórki wrażliwe na działanie antybiotyków antracyklinowych,
- Lovo/DX oraz MES SA/DX5; komórki oporne na doksorubicynę oraz krzyż owo-oporne na działanie innych antybiotyków antracyklinowych,
- HL60/MX2; komórki oporne na mitoksantron oraz krzy ż owo-oporne na działanie innych antybiotyków antracyklinowych.
Dane zamieszczone w Tabelach 4-7 wskazują, że w odróżnieniu od macierzystych antybiotyków antracyklinowych takich jak daunorubicyna, doksorubicyna oraz idarubicyna większość nowych pochodnych tych antybiotyków przełamuje całkowicie lub częściowo barierę oporności.
Całkowite przełamanie tej bariery wystąpiło w przypadku doksorubicyny (Tabela 4), idarubicyny (Tabela 5) oraz pochodnych daunorubicyny (Tabela 4 i 6).
PL 210 494 B1
Fakt przełamywania tej bariery, będący rzadko spotykanym zjawiskiem zarówno wśród stosowanych w lecznictwie antybiotyków antracyklinowych oraz ich znanych pochodnych dowodzi, że nowe związki otrzymane sposobem według wynalazku, o wzorze ogólnym 1 lub 2, w których znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X przedstawiono uprzednio, mogą w przyszłości znaleźć szersze zastosowanie w leczeniu nowotworów niż obecnie stosowane w terapii leki z grupy antracyklin.
Istotną zaletą nowych pochodnych jest również znaczne obniżenie najbardziej niepożądanego objawu, występującego jako skutek stosowania antybiotyków antracyklinowych, jakim jest groźna dla życia kardiotoksyczność. Badania formamidynowych pochodnych daunorubicyny, doksorubicyny, epidaunorubicyny oraz epidoksorubicyny o wzorze ogólnym 1, gdzie znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X przedstawiono uprzednio, prowadzono na myszach, którym podawano
T a b e l a 4
Indeksy oporności (iloraz wartości ID50 oznaczonej dla linii opornej i wartości ID50 dla linii wrażliwej) pochodnych oraz macierzystej daunorubicyny, doksorubicyny oraz epidoksorubicyny
| Numer i nazwa związku | Indeksy oporności wobec wymienionych linii nowotworowych | ||
| Lovo/DX/ /Lovo | MES SA/DX/ /MES S.A. | HL60/MX2/ /HL60 | |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-daunorubicyny | 1.0 | 1.8 | 1.6 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyny | 1.2 | 3.1 | 0.9 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3 '-(N,N-1,5-pentametylenofonnamidyno)-daunorubicyny | 0.9 | 2.4 | 1.1 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-daunorubicyny | 2.2 | 8.3 | 0.8 |
| Daunorubicyna | 84.8 | 649.6 | 9.0 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-doksorubicyny (6) | 2.2 | 2.5 | 0.6 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1) | 2.8 | 1.8 | 1.0 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (7) | 3.0 | 2.5 | 0.9 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno) doksorubicyny (10) | 3.4 | 2.4 | 0.9 |
| Doksorubicyna | 55.4 | 42.7 | 7.3 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (40) | 44.6 | 77.2 | 4.6 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (41) | 67.0 | 80.5 | 3.9 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (44) | 69.0 | 96.0 | 5.1 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3' -(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (45) | 23.0 | 121.8 | 1.3 |
| Epidaunorubicyna | 84.9 | 314.3 | 10.3 |
PL 210 494 B1
Indeksy oporności (iloraz ID50 oznaczonej dla linii opornej i ID50 dla linii wrażliwej) nowych pochodnych oraz macierzystej epidoksorubicyny i idarubicyny
| Nazwa i numer związku | Indeksy oporności wobec wymienionych linii nowotworowych | ||
| Lovo/DX/ /Lovo | MES SAmx /MES SA | HL60/MX2/H L60 | |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (22) | 44.4 | 79.2 | 6.8 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidosorubicyny (23) | 34.8 | 70.1 | 7.7 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (26) | 70.0 | 116.0 | 5.1 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (29) | 57.0 | 153.5 | 3.1 |
| Epidoksorubicyna | 269.5 | 1063.0 | 135.0 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-idarubicyny (54) | 5.2 | 5.5 | 6.6 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-idarubicyny (55) | 4.6 | 2.8 | 6.6 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-idarubicyny (56) | 5.0 | 2.5 | 8.9 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-idarubicyny (57) | 10.8 | 14.8 | 4.5 |
| Idarubicyna | 119.0 | 26.6 | 10.5 |
dootrzewnowe jednorazowe dawki nowych pochodnych oraz macierzystych antybiotyków w ilości odpowiadającej 75% LD50.
Duże zróżnicowanie wartości LD50 (porównaj Tabelę 3) spowodowało podawanie również zróżnicowanych dawek, takich jak przykładowo 17 mg chlorowodorku epidoksorubicyny oraz odpowiednio 67 mg/kg chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (23) oraz 37 mg/kg chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (26).
Zastosowano sposób określania zmian najczęściej używany w tego typu badaniach, to jest: brak zmian lub nieznacznie zaznaczone zmiany określono jako „0, zmiany słabo zaznaczone jako - „1, zmiany średnio zaznaczone - jako „2 oraz zmiany silnie zaznaczone - jako „3. Uzyskane wyniki wskazują, że dla większości nowych pochodnych badane zmiany histopatologiczne występowały w znacznie mniejszym
T a b e l a 6
Indeksy oporności (iloraz wartości ID50 oznaczonej dla linii opornej i wartości ID50 dla linii wrażliwej) nowych, chiralnych pochodnych oraz macierzystej daunorubicyny
| Nazwa i numer związku | Indeksy oporności wobec wymienionych linii nowotworowych | ||
| Lovo/DX/ /Lovo | MES SA/DX / MES SA | HL60/MX2 /HL60 | |
| 1 | 2 | 3 | 4 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-[S(-)-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (70) | 1.8 | 0.8 | 1.8 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-[R(+)-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (71) | 2.5 | 1.0 | 1.9 |
PL 210 494 B1 cd. tabeli 6
| 1 | 2 | 3 | 4 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-[(±)-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (72) | 2.4 | 1.1 | 1.2 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-[S(-)-N-metylo-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (73) | 2.7 | 1.4 | 1.2 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-[R(+)-N-metylo-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (74) | 3.3 | 1.6 | 2.2 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-[(±)-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (75) | 2.2 | 1.2 | 0.5 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-[S(+)-N-(1-cykloheksyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (76) | 1.7 | 1.0 | 1.3 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-[R(-)-N-(1-cykloheksyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (77) | 1.6 | 1.2 | 1.1 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-[(±)-N-(1-cykloheksyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (78) | 1.7 | 1.2 | 1.1 |
| 3'-deamino-3'-N,4'-O-metylidenodaunorubicyna (80) | 2.0 | 0.8 | 1.4 |
| Daunorubicyna | 84.9 | 614.3 | 15.3 |
stopniu niż dla macierzystych antybiotyków. Przykładowo taki objaw jak zanik poprzecznego prążkowania lub rozplem tkanki łącznej dla macierzystej epidoksorubicyny wystąpiły w nasileniu „2, zaś dla badanych nowych pochodnych, to jest dla chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (23) oraz dla chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (26) nie zaobserwowano tego procesu.
Nieoczekiwanie korzystne właściwości biologiczne wykazały rówmież pochodne o wzorze ogólnym 2, w którym R1 oznacza atom wodoru lub grupę metoksylową, R2 oznacza atom wodoru lub grupę hydroksylową, zaś R4 oznacza atom wodoru lub grupę metylową.
T a b e l a 6
Indeksy oporności (iloraz wartości ID50 oznaczonej dla linii opornej i wartości ID50 dla linii wrażliwej) nowych pochodnych oraz macierzystej daunorubicyny, doksorubicyny, epidaunorubicyny i epidoksorubicyny
| Nazwa i numer związku | Indeksy oporności wobec wymienionych linii nowotworowych | ||
| Lovo/DX /Lovo | MES SA/DX /MES SA | HL60/MX2/H L60 | |
| 1 | 2 | 3 | 4 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (66) | 13.0 | 3.0 | 5.5 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (68) | 15.0 | 2.4 | 1.5 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (69) | 1.9 | 5.0 | 6.0 |
| Daunorubicyna | 89.0 | 627.0 | 12.0 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (14) | 14.0 | 5.0 | 4.0 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3' -(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (20) | 16.0 | 8.0 | 6.0 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (21) | 11.0 | 7.0 | 8.0 |
| Doksorubicyna | 58.5 | 50.0 | 12.0 |
PL 210 494 B1 cd. tabeli 6
| 1 | 2 | 3 | 4 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (48) | 14.0 | 11.5 | 10.2 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksa-metylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (52) | 148.0 | 112.5 | 9.0 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (53) | 30.0 | 10.1 | 7.0 |
| Epidaunorubicyna | 83.0 | 333.0 | 14.0 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (32) | 3.5 | 3.5 | 9.0 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametyleno)-acetamidyno)-epidoksorubicyny (38) | 4.0 | 3.9 | 9.9 |
| chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (39) | 3.0 | 5.0 | 3.0 |
| Epidoksorubicyna | 289.0 | 997.0 | 127.0 |
Przykładowo w stosunku do macierzystych antybiotyków zaobserwowano wyższą aktywność antyproliferacyjną, wielokrotnie niższą toksyczność (10-20-krotnie wyższe wartości ID50), przełamywanie bariery oporności (RI) w granicach 0.5-2.5 (porównaj Tabelę 6) oraz znaczne zmniejszenie kardiotoksyczności, objawiające się między innymi zanikiem tak groźnego objawu, występującego często po terapii macierzystymi antybiotykami antracyklinowymi, jak rozplem tkanki łącznej.
1
Nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 1, w którym znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono uprzednio i które nie były wymienione w tabelach 1-7, w porównaniu do macierzystych antybiotyków wykazały również korzystne właściwości biologiczne.
Pochodne formamidynowe o wzorze ogólnym 1, w którym znaczenie R1, R2, R3, R5, R6 oraz X podano uprzednio, zaś R4 oznacza atom wodoru, takie jak chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1-metylo-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (2), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1-metoksy-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (3), metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (4), 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyna (5), etylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (8), 3'-deamino-3'-(N,N-1',5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyna (9), 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-doksorubicyny (11), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (12), metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (24), 3'-deamino-3'-(N,N-3 -oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyna (25), metylosiarczan-3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (27), 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyna (28), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-me-tyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (30), metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (42), 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyna (43), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metylo-aza-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunonorubicyny (46), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-idarubicyny (58), 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyna (63) oraz chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyny (64), oznaczane wobec komórek ludzkiej linii nowotworowej HCV29T (rak pęcherza) wykazywały wartości ID50 w granicach 8-420 ng/ml, czyli spełniały wymienione uprzednio kryterium dla związków o działaniu przeciwnowotworowym, według którego wartości ID50 powinny wynosić < 4000 ng/ml.
Dla pochodnych acetamidynowych o wzorze ogólnym 1, w którym znaczenie R1, R2, R3, R5, R6 oraz X podano uprzednio, zaś R4 oznacza grupę metylową, takich jak chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (13), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (14), metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (15), 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1',5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (16), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamiPL 210 494 B1 dyno)-doksorubicyny (17), metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (18), 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyna (19), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (20), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidybno)-doksorubicyny (21) chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (31), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (32), metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (33), 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyna (34), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (35), metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (36), 3-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametyleno-acetamidyno)-epidoksorubicyna (37), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (38), chlorowodorek 3'-deamino-3'(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (39), chlorowodorek 3'-deamino-3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (47), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (48), metylosiarczan-3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (49), 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyna (50) chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyna (51), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (52), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (53), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (65), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (66), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (67), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-heksametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (68), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (69), a także dla związków o wzorze ogólnym 2, w którym R1, R2 i R3, określono uprzednio, zaś R4 oznacza atom wodoru lub grupę metylową , takich jak 3'-deamino-3'-N,4'-O-metylidenodoksorubicyna (79), 3'-deamino-3'-N,4'-O-etylideno-doksorubicyna (81), 3'deamino-3'-N,4'-O-etylideno-daunorubicyna (82) oraz 3'-deamino-3'-N,4'-O-metylidenoidarubicyna (83) wartości indeksów oporności (RI) wobec linii Lovo DX/Lovo zawarte były w granicach 1.6-10.5, co dowodzi że wymienione związki przełamują całkowicie lub częściowo barierę oporności.
W oparciu o otrzymane wyniki, stwierdzono wyraź n ą zależ ność wł a ś ciwoś ci biologicznych od budowy nowych pochodnych. Przykładowo wielkość pierścienia w grupie amidynowej, w zakresie podstawników R5 i R6 ma wyraźny wpływ na aktywność antyproliferacyjną tych pochodnych. We wszystkich grupach otrzymanych analogów najbardziej aktywne okazały się pochodne, w których podstawniki R5 i R6 wraz z atomem azotu tworzyły pierścień sześcioczłonowy (morfołina i piperydyna), zaś najmniej aktywne analogi zawierające pierścień siedmioczłonowy (heksametylenoimina).
Zmiana orientacji grupy hydroksylowej w położeniu 4' z aksjalnej, występującej w daunorubicynie i doksorubicynie, na ekwatorialną (epidaunorubicyna i epidoksorubicyna) powodowała pewne obniżenie aktywności, przy jednoczesnym, korzystnym obniżeniu toksyczności ostrej.
W związkach o wzorze ogólnym 1 i 2, w których R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono uprzednio, stwierdzono również wyraźny wpływ podstawnika R2 w położeniu 14. Najbardziej aktywne i wykazujące najwyższe obniżenie kardiotoksyczności okazały się pochodne doksorubicyny o wzorze ogólnym 1, gdzie R1 oznacza grupę metoksylową, R2 oznacza grupę hydroksylową, zaś R3 oznacza grupę hydroksylową w położeniu aksjalnym, natomiast w przypadku analogicznych pochodnych daunorubicyny (R2=H) wymienione cechy występowały w mniejszym stopniu.
Nie zauważono natomiast wpływu chiralnego podstawnika w grupie amidynowej, wśród pochodnych o wzorze ogólnym 1, w którym podstawniki R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X podano uprzednio, gdyż dla związków (70-78), będących pochodnymi amin racemicznych i ich izomerów optycznych zróżnicowanie pod względem aktywności antyproliferacyjnej było nieznaczne.
Nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 1 lub 2, w których znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono powyżej wykazujące działanie przeciwnowotworowe są przydatne do otrzymywania form farmaceutyczntych.
Dodatkowym aspektem wynalazku jest środek farmaceutyczny zawierający jako substancję biologicznie czynną jedną lub więcej niż jedną pochodną antybiotyku antracyklinowego o wzorze ogólnym 1 lub 2, w których znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X podano uprzednio oraz farmaceutycznie dopuszczalne nośniki i rozcieńczalniki, korzystnie takie jak laktoza, nipagina M, 5%-owy roztwór dekstrozy lub glukozy lub też 0.9%-owy roztwór chlorku sodu.
PL 210 494 B1
Nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 1 lub 2, w których znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X podano uprzednio, zarówno w formie wolnej zasady, chlorowodorku jak i alkilosiarczanu mogą być stosowane w terapii nowotworowy jako ś rodek farmaceutyczny, zawierający jedną lub więcej niż jedną opisaną pochodną, przeznaczony do podawania parenteralnego lub doustnego. Środek ten może być otrzymywany w znany ze stanu techniki sposób wytwarzania form leków.
Środek farmaceutyczny może również zawierać jako substancję biologicznie czynną jedną lub więcej niż jedną pochodną antybiotyku antracyklinowego o wzorze ogólnym 1 lub 2, w których znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono powyżej, w kompozycji z innym antybiotykiem antracyklinowym oraz farmaceutycznie dopuszczalne nośniki i rozcieńczalniki.
Nowe pochodne według wynalazku, o wzorze ogólnym 1 lub 2, mogą być podawane na drodze iniekcji, wlewów lub formy doustnej. W przeznaczeniu do podawania drogą pozajelitową wytwarza się postacie dawek jednostkowych w formie roztworów z udziałem każdego ze związków według wynalazku i jałowego rozpuszczalnika, przy czym korzystnie stosuje się dodatek wyżej wymienionych rozcieńczalników. Przy sporządzaniu roztworu, związek aktywny można rozpuścić w roztworze do wstrzykiwań i wyjałowić przez sączenie. Tak otrzymanym jałowym roztworem napełnia się fiolki lub ampułki, które następnie są zamykane w warunkach jałowych. Roztwór w fiolkach można również zliofilizować uzyskując preparat w formie suchego proszku. W tych przypadkach do liofilizatu dołącza się drugą fiolkę zawierającą wodę lub roztwór do wstrzykiwań, w celu przygotowania iniekcyjnej formy leku. Przedstawione formy leku mogą zawierać jako składnik aktywny, zarówno nowy związek w postaci wolnej zasady jak i farmaceutycznie dopuszczalnej soli każdego ze związków według wynalazku.
Doustny środek farmaceutyczny może być przygotowany w znany ze stanu techniki sposób, taki jak na przykład wykorzystywany do wytwarzania doustnego preparatu idarubicyny, pod nazwą Zavedos.
W skład doustnej formy leku zawierają cej nową pochodną idarubicyny, wybraną spoś ród pochodnych (54-58), mogą wchodzić przykładowo: 2.5 - 10.0 mg pochodnej idarubicyny, laurylosiarczan sodu, palmitylostearynian glicerolu, mikrokrystaliczna celuloza, tlenek żelaza i dwutlenek tytanu. Doustny środek farmaceutyczny może być także kompozycją kilku pochodnych idarubicyny, lub też może być kompozycją konkretnej pochodnej oraz macierzystej idarubicyny. Doustny środek farmaceutyczny może występować w formie tabletek, kapsułek lub proszków. Dla tych preparatów substancjami pomocniczymi może być jeden lub kilka działających przykładowo jako rozcieńczalniki, rozpuszczalniki, środki konserwujące, wiążące lub rozsadzające.
Środek farmaceutyczny według wynalazku zawierający jako substancję biologicznie czynną jedną lub więcej niż jedną pochodną o wzorze ogólnym 1 lub 2, w których znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X podano uprzednio, w ilości 0.1 - 99.9%.
Kolejnym aspektem wynalazku jest zastosowanie nowych pochodnych antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 1 lub 2, w których znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X podano uprzednio, do wytwarzania środka farmaceutycznego przeznaczonego do leczenia chorób nowotworowych. Jest nim również zastosowanie nowych pochodnych antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 1 lub 2, w których znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X podano uprzednio do wytwarzania środka farmaceutycznego przeznaczonego do leczenia chorób nowotworowych, zawierającego terapeutycznie działającą ilość jednej lub więcej niż jednej pochodnej antybiotyku antracyklinowego o wzorze ogólnym 1 lub 2 uzupełnioną znanymi, farmaceutycznie dopuszczalnymi substancjami pomocniczymi a także zastosowanie nowych pochodnych antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 1 lub 2, w których znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X podano uprzednio do wytwarzania środka farmaceutycznego przeznaczonego do leczenia chorób nowotworowych, zawierającego terapeutycznie działającą ilość jednej lub więcej niż jednej pochodnej antybiotyku antracyklinowego, o wzorze ogólnym 1 lub 2, dodatkowo zawierającego inny antybiotyk antracyklinowy ewentualnie w kompozycji zawierającej inny antybiotyk antracyklinowy, uzupełnioną znanymi, farmaceutycznie dopuszczalnymi substancjami pomocniczymi.
W procesie leczenia chorób nowotworowych pacjentom podaje się efektywnie dzia łającą ilość pochodnej antybiotyku antracyklinowego o wzorze ogólnym 1 lub 2, w którym znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono uprzednio.
Sposób leczenia chorób nowotworowych obejmuje także podawanie pacjentom efektywnie działającej ilości jednej lub więcej niż jednej nowej pochodnej antybiotyku antracyklinowego o wzorze ogólnym 1 lub 2, w którym znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono uprzednio, ewentualnie w kompozycji zawierają cej jako substancję aktywną inny antybiotyk antracyklinowy.
PL 210 494 B1
Ze sposobem leczenia wiąże się również nieoczekiwanie korzystna możliwość podwyższenia dopuszczalnej dawki kumulacyjnej nowych pochodnych. Ze względu na znacznie niższą toksyczność, w tym takż e kardiotoksyczność, dawka kumulacyjna przykł adowo dla 3-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyny może wynosić 600 mg/m2, zaś dla chlorowodorku 3-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1',5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1) odpowiednio 720 mg/m2, podczas gdy dla macierzystych antybiotyków dawki te wynoszą poniżej 550 mg/m2 oraz 650 mg/m2.
Przedstawione zalety nowych pochodnych, a zwłaszcza znaczne zmniejszenie ich toksyczności i moż liwość przełamywania bariery oporności, przy zachowanej aktywności przeciwnowotworowej, dowodzą że związki te mogą okazać się lekami wykazującymi znacznie mniejsze objawy niepożądane i jednocześnie mogą być stosowane w przypadkach leczenia nowotworów opornych na stosowane obecnie w terapii antybiotyki antracyklinowe.
Obecny wynalazek ilustrują konkretne przykłady realizacji uzupełnione załączonymi Figurami 1 i 2 oraz tabelami 1-24, które mają na celu przedstawienie opisanego w wynalazku rozwiązania, nie ograniczając jednak jego zakresu.
P r z y k ł a d 1. 580 mg (1 mmol) chlorowodorku doksorubicyny dodano do 230 ml alkoholu metylowego i w atmosferze argonu wkroplono roztwór zawierający 225 mg (1.4 mmola) N-(dimetoksyraetylo)-morfoliny w 6 ml alkoholu metylowego, a następnie uzyskany roztwór mieszano aż do zaniku substratu. Reakcję kontrolowano metodą chromatografii cienkowarstwowej na żelu krzemionkowym F254 firmy Merck, w układzie chlorek metylenu, metanol, kwas octowy i woda, w stosunku objętościowym 82:15:2:1, a także metodą chromatografii wysokociśnieniowej HPLC, gdzie jako fazę ruchomą stosowano mieszaninę acetonitrylu, metanolu i buforu laurylosiarczanowego w stosunku objętościowym 9:1:10. Jako fazę stacjonarną stosowano kolumnę Chromolith Performance RP18e 100-4.6 mm. Otrzymaną mieszaninę poreakcyjną zatężono pod próżnią, przetrzymano w temperaturze 13-15°C w ciągu 1 godziny, wydzielony osad odsączono, przemyto eterem dietylowym i wysuszono pod próżnią (frakcja I, 22 mg). Przesącz odparowano, rozpuszczono w chloroformie, dodano stopniowo eter dietylowy i pozostawiono w podanej temperaturze do krystalizacji. Uzyskany osad po odsączeniu i przemyciu eterem dietylowym wysuszono pod próżnią. Otrzymano 573 mg (frakcja II) krystalicznego chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametyIenoformamidyno)-doksorubicyny (1)*) z wydajnością 84.6% (numeracja nowych pochodnych według Figury 1 i 2).
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.9%.
Rf chlorowodorku doksorubicyny 0.23, Rf produktu (79) 0.95.
RT chlorowodorku doksorubicyny 3.8 minuty, RT produktu (79) 5.3 minuty.
Analiza elementarna: C 60.73%, H 4.91%, N 2.53%, Cl nie znaleziono.
Widmo IR (KBr): 1705 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ znaleziono: 554.16624.
Widmo 1H NMR(200 MHz, DMSO-d6, δ ppm):
1.19, d, (3H), J=6.4 Hz, CH3 (C6'); 1.65-1.76, m, (IH) H2'; 2.08-2.22, m, (3H), H2'(H) oraz H8 (2H); 2.89, d, J=5.4 Hz, (2H) H10; 3.98, s, (3H)OCH3; 4.08, q, J=6.4 Hz, (1H) H5'; 4.23-4.27, m, (1H) H3'; 4.46, d, J=11.0 Hz, (1H) H4'; 4.58, s, CH2OH; 4.96, t, J=4.4 Hz, (1H) H7, 5.13, dd, J=6.15 Hz i J=1.87 Hz, (1H) H1'; 7.13, d, J=1.87 Hz, (1H), CH=N; 7.60-7.67, m, (1H), H3, 7.85-7.91, m, (2H), H1 i H2;
Frakcję I zidentyfikowano jako związek, będący 3'-deamino-3'-N, 4'-O-metylidenodoksorubicyną (79), o wzorze C28H27NO11 i o strukturze przedstawionej wzorem ogólnym 2, gdzie R1 oznacza grupę metoksylową, R2 oznacza grupę hydroksylową, zaś R4 oznacza atom wodoru.
Związek ten powstaje w czasie reakcji, w wyniku przegrupowania chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1).
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 97.2%.
Rf chlorowodorku doksorubicyny 0.23, Rf chlorowodorku (1) 0.41.
RT chlorowodorku doksorubicyny 3.8 minuty, RT chlorowodorku (1) 4.6 minuty.
Przesunięcia chemiczne 1H i 13C NMR (δ ppm) chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1',5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1) wyznaczone na podstawie widma korelacyjnego 1H/13C NMR (500 MHz, DMSO-d6) zamieszczono w tabeli 8.
Widmo ER. (KBr): 1688 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C32H37N2O12 obliczono: 641.23465, znaleziono: 641.23487.
Dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.04%.
Przykład 2. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 1 lecz stosowano 5.8 g (10 mmoli) chlorowodorku doksorubicyny, 2.25 g (14 mmoli) N-(dimetoksymetylo)-morfoliny oraz jako rozpusz18
PL 210 494 B1 czalnik 2.3 I mieszaniny alkoholu metylowego i alkoholu etylowego w stosunku objętościowym 10:1. Przy wyodrębnianiu końcowego produktu stosowano mieszaninę eteru dimetylowego oraz di-n-propylowego. Otrzymano 265 mg związku zidentyfikowanego uprzednio jako produkt przegrupowania (79), (I frakcja) oraz krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1), (II frakcja) z wydajnością 82.5%.
Widma IR, 1H NMR oraz wartości RT i Rf analogiczne jak w przykładzie 1.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.9%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%, znaleziono: N 2.61%.
Zawartość alkoholu metylowego 0.09%.
Zawartość alkoholu etylowego 0.16%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.9%.
Dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.06%.
Zawartość alkoholu metylowego 0.13%.
Zawartość alkoholu etylowego 0.33%.
T a b e l a 8
Przesunięcia chemiczne 1H i 13C NMR (δ ppm) chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1',5''-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1) wyznaczone na podstawie widma korelacyjnego 1H/13C NMR (500 MHz, DMSO-d6)
| 13C | δ/Υ | 1H | Ó/1H/ |
| Cl | 119.88 | H1 | 7.77 |
| C2 | 136.16 | H2 | 7.80 |
| C3 | 118.92 | H3 | 7.57 |
| C4 | 56.54 | H4(3H) | 3.95 |
| C7 | 70.01 | H7 | 4.95 |
| C8 | 36.41 | H8(2H) | 2.08-2.19 |
| C10 | 31.84 | HIO(2H) | 2.88-3.02 |
| C14 | 66.35 | H14(2H) | 4.62 |
| C1’ | 98.82 | H1' | 5.37, d, J=4.5 |
| C2' | 29.12 | H2'(2H) | 1.66 i 2,12 |
| C3' | 53.29 | H3' | 3.79,1=J1.2 |
| C4' | 68.19 | H4' | 3.58 |
| C5' | 65.62 | H5' | 4.23,q, J=6.5 |
| C6' | 16.05 | H6'(3H) | 1.19,d, J=6.5 |
| C7' | 158.49 | H7 | 8.12 |
| C1 | 64.81 | H1’(2H) | 3.60 - 3.79 (z pierścienia morfoliny) |
| C2 | 65.65 | H2(2H) | |
| C4 | 66.36 | H4''(2H) | |
| C5 | 66.66 | H5(2H) |
P r z y k ł a d 3. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 1 lecz stosowano 419 mg (2.6 mmola) N-(dimetoksymetylo)-morfoliny. Otrzymano 32 mg produktu przegrupowania (79), (frakcja I) oraz krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1',5-pentametyIenoformamidyno)-doksorubicyny (1), (frakcja II) z wydajnością 80.5%.
Widma IR, 1H NMR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 1.
Frakcja I: czystość oznaczona metodą HPLC 97.0%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%, znaleziono: N 2.49%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.7%.
Dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.19%.
PL 210 494 B1
P r z y k ł a d 4. Postę powano analogicznie jak w przykładzie 1 lecz reakcję prowadzono w temperaturze 10-12°C w ciągu 3 godzin, zaś do wydzielenia produktu zastosowano eter di-n-propylowy. Otrzymano 19 mg produktu przegrupowania (79), (I frakcja) oraz krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1), (II frakcja) z wydajnością 86.2%.
Widma IR i 1H NMR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 1.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 97.2%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%, znaleziono: N 2.62%.
Zawartość alkoholu metylowego 0.11%.
Frakcja II; czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.6%.
Dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.22%.
Zawartość alkoholu metylowego 0.21%.
P r z y k ł a d 5. Postę powano analogicznie jak w przykł adzie 1 lecz reakcję prowadzono w temperaturze 28-30°C w ciągu 1.0 godziny. Otrzymano 18 mg produktu przegrupowania (79), (I frakcja) oraz krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenofonnamidyno)-doksorubicyny (1), (II frakcja) z wydajnością 80.2%.
Widma IR i 1H NMR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 1.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 97.5%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%, znaleziono: N 2.59%.
Zawartość alkoholu metylowego 0.09%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.0%.
Dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.22%.
Zawartość alkoholu metylowego 0.23%.
P r z y k ł a d 6. Postę powano analogicznie jak w przykładzie 1 lecz jako rozpuszczalnik zastosowano alkohol etylowy i reakcję prowadzono w temperaturze 26-28°C. Do izolacji zastosowano mieszaninę eteru di-n-propylowego oraz eteru naftowego. Otrzymano 22 mg produktu przegrupowania (79), (I frakcja) oraz krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1), (II frakcja) z wydajnością 78.0%.
Widma IR i 1H NMR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 1.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 98.1%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%o, znaleziono: N 2.61%.
Zawartość alkoholu etylowego 0.11%.
Zawartość eteru di-n-propylowego 0.14%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.5%.
Dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.25%,
Zawartość alkoholu etylowego 0.11%.
Zawartość eteru di-n-propylowego 0.18%.
P r z y k ł a d 7. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 1 lecz jako rozpuszczalnik zastosowano alkohol n-propylowy, reakcję prowadzono w temperaturze 30-32°C, zaś do wydzielenia produktu użyto eter diizopropylowy. Otrzymano 19 mg produktu przegrupowania (79), (I frakcja) oraz krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformaraidyno)-doksorubicyny (1), (II frakcja) z wydajnością 65.5%.
Widma IR oraz 1H NMR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 1.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.8%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%, znaleziono: N 2.49%.
Zawartość alkoholu n-propylowego 0.11%.
Frakcja II: dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.22%.
Zawartość alkoholu n-propylowego 0.23%.
Zawartość eteru diizopropylowego 0.21%
P r z y k ł a d 8. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 1 lecz do krystalizacji po odparowaniu mieszaniny poreakcyjnej zastosowano mieszaninę chloroformu i eteru diizopropylowego. Otrzymano 19 mg produktu przegrupowania (79), (I frakcja) oraz krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoforma-midyno)-doksorubicyny (1) z wydajnością 72.8%.
Widma IR oraz 1H NMR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 1.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.8%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono. N 2.53%, znaleziono: N 2.61%.
PL 210 494 B1
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.5%.
Dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.20%.
P r z y k ł a d 9. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 1 lecz roztwór N-(dimetoksymetylo)-morfoliny w 5 ml alkoholu metylowego wkraplano do metanolowego roztworu chlorowodorku doksorubicyny w atmosferze azotu i w temperaturze 5-7°C, a następnie reakcję prowadzono w temperaturze pokojowej. Uzyskano 20 mg produktu przegrupowania (79), (I frakcja) oraz krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1), (II frakcja) z wydajnością 83.2%.
Widma IR oraz 1H NMR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 1.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 98.2%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%, znaleziono: N 2.61%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą metodą HPLC 96.5%.
Dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.04%.
P r z y k ł a d 10. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 1 lecz reakcję prowadzono w temperaturze -5-3°C, w czasie 12 godzin. Uzyskano 16 mg produktu przegrupowania (79) (I frakcja) oraz krystaliczny chlorowodorze 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1), (II frakcja) z wydajnością 68.1%. Widma IR oraz 1H NMR oraz wartości RT i Rf analogiczne jak w przykładzie 1.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 97.0%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%, znaleziono: N 2.62%.
Zawartość alkoholu metylowego 0.11%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.8%.
Dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.07%.
Zawartość alkoholu metylowego 0.14%.
P r z y k ł a d 11. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 1 lecz reakcję prowadzono w 230 ml mieszaniny alkoholu metylowego oraz n-propylowego w stosunku objętościowym 9:1, zaś produkt krystalizowano z mieszaniny alkoholu metylowego, alkoholu n-propylowego i eteru dietylowego. Otrzymano 21 mg produktu przegrupowania (79), (I frakcja) oraz krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1), (II frakcja) z wydajnością 90.1%.
Widma IR oraz 1H NMR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 1.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.6%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%, znaleziono; N 2.45%.
Zawartość alkoholu metylowego 0.09%.
Zawartość alkoholu n-propylowego 0.20%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.0%.
Dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.07%.
Zawartość alkoholu metylowego 0.12%.
Zawartość alkoholu n-propylowego 0.23%.
P r z y k ł a d 12. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 1 lecz wyjściowy chlorowodorek doksorubicyny (580 mg) zawieszono w 320 ml chloroformu i w temperaturze pokojowej oraz w atmosferze helu dodawano stopniowo roztwór 242 mg (1.5 mmola) N-(dimetoksymetylo)-morfoliny w 5 ml alkoholu metylowego, co spowodowało całkowite rozpuszczenie substratu. Reakcję prowadzono w cią gu 3.5 godziny, po czym mieszaninę poreakcyjną zagę szczono i ochł odzono do temperatury 8-10°C. Wydzielony osad przesączono, przemyto eterem dietylowym i wysuszono. Jako I frakcję otrzymano chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1) z wydajnoś cią 59.7%. Z zagęszczonego przesączu po dodaniu eteru dietylowego i po przetrzymaniu 2 godziny w temperaturze 10-12°C wyizolowano 28 mg II frakcji, będącej produktem przegrupowania (79).
Widmo IR oraz wartości RT oraz Rf analogiczne jak w przykładzie 1.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.6%.
Dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.04%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.8%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%, znaleziono: N 2.47%.
P r z y k ł a d 13. Postę powano analogicznie jak w przykł adzie 1 lecz jako rozpuszczalnik stosowano mieszaninę alkoholu metylowego, chloroformu i chlorku metylenu w stosunku objętościowym 12:1:1. Uzyskano 25 mg (I frakcja) produktu przegrupowania (79), zaś do krystalizacji końcowego
PL 210 494 B1 związku zastosowano eter di-n-propylowy. Otrzymano chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1), (II frakcja) z wydajnością 79.7%.
Widmo IR oraz wartości RT oraz Rf analogiczne jak w przykładzie 1.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 97.0%
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%, znaleziono: N 2.62%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.5%.
Dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.22%.
P r z y k ł a d 14. Postępowano jak w przykładzie 1 lecz jako substrat stosowano 227 mg (1.3 mmola) N-(dimetoksymetylo)-3-metylomorfoliny, zaś do krystalizacji użyto mieszaninę alkoholu metylowego i eteru diizopropylowego. Otrzymano 24 mg produktu przegrupowania (79) (I frakcja) oraz chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1-metylo-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (2), (II frakcja) z wydajnoś cią 79.2%.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.7%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%, znaleziono: N 2.61%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.9%.
Widmo IR (KBr): 1695 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo 1H NMR (200 MHz, DMS0-d6, δ ppm):
1.19, d, (3H), J=6.4 Hz, CH3 (C6'); 1.37-1.41, m, (3H) CH3(CI); 1.61-2.05, m, (4H), H2'(2H) i H8 (2H); 2.95-2.98, m, (2H) H10; 3.36-3.68, m, (5H), H4'(H) oraz protony CH2-N-CH2 z pierścienia morfoliny; 3.70-3.82, m, (4H), H3'(H) oraz protony CH2-O-CH2 z pierścienia morfoliny; 3.98, s, (3H) OCH3; 4.23, q, J=6.4 Hz, (1H) H5'; 4.56-4.59, m, (2H), CH2OH; 4.92-4.97, m, (1H) H7; 5.28-5.34, m, (1H) H1', 7.65-7.68, m, (1H) H3; 7.79-7.89, m, (2H), H1 i H2; 8.11, s, (1H), CH=N.
P r z y k ł a d 15. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 14 lecz jako substrat stosowano 248 mg (1.3 mmola) N-(dimetoksymetylo)-3-metoksymorfoliny. Otrzymano 22 mg produktu przegrupowania (79), (I frakcja) oraz chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1-metoksy-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (3), (II frakcja) z wydajnością 79.2%.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 97.1%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono; N 2.53%, znaleziono; N 2.44%.
Zawartość alkoholu metylowego 0.10%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.9%.
Widmo IR (KBr) 1688 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C33H39N2O13 obliczono: 671.24519, znaleziono; 671.24541.
Dla wzoru C33H39N2O13CI obliczono: N 3.97%, znaleziono: N 3.84%.
Zawartość alkoholu metylowego 0.21%.
P r z y k ł a d 16. Do roztworu zawierają cego 815 mg (1.5 mmola) doksorubicyny - wolnej zasady w 270 ml chloroformu, ochłodzonego do temperatury -5-3°C, dodano w atmosferze argonu, w ciągu 20 minut roztwór zawierający 1.05 mmola kompleksu siarczanu dimetylu z N-formylomorfoliną. Reakcję prowadzono w temperaturze pokojowej aż do zaniku substratu. Przebieg reakcji kontrolowano metodą chromatografii cienkowarstwowej w warunkach podanych w przykładzie I. Uzyskany produkt (4) izolowano przez stopniowe dodawanie do zatężonej mieszaniny poreakcyjnej mieszaniny eteru dietylowego i naftowego w stosunku objętościowym 1:1 i pozostawienie do krystalizacji w temperaturze 8-10°C. Wydzielony osad odsączono, przemyto eterem dietylowym i wysuszono pod próżnią. Otrzymano metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (4) z wydajnoś cią 76.6%.
Widmo IR. (KBr) 1690 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo 1H NMR (200 MHz, CD3OD, δ ppm):
1.33, d, (3H), J=6.6 Hz, CH3(C6'); 1.68-2.35, m, (4H), H2'(2H) i H8 (2H); 2.89-3.02, m, (2H) H10; 3.38-3.69, m, (5H), H4'(H) i protony CH2-N-CH2 z pierścienia morfoliny; 3.70-3.88, m, (8H), H3'(H), protony CH2-O-CH2 z pierścienia morfoliny i (3H) z grupy S-OCH3; 4.02, s, 3H, OCH3; 4.22-4.29, q, J=6.6, (1H) H5'; 4.65-4.67, bs, CH2OH; 4.98-5.11, m, (1H) H7; 5.41-5.53, m, (1H) H1', 7.58-7.62, m, (1H) H3; 7.75-7.88, m, (2H) H1 i H2; 7.94, s, (1H), CH=N.
P r z y k ł a d 17. Postę powano jak w przykł adzie 1 lecz stosowano roztwór 543 mg (1 mmol) doksorubicyny - wolnej zasady w 240 ml alkoholu metylowego oraz 177 mg (1.1 mmola) N-(dimetoksymetylo)-morfoliny. Po przesączeniu, przemyciu i wysuszeniu osadu (79) (I frakcja, 38 mg), wydzielonego w mieszaninie poreakcyjnej przesącz zagęszczono i produkt izolowano przez stopniowe dodawanie do pozostałości po zagęszczeniu mieszaniny eteru etylowego i diizopropylowego w tempe22
PL 210 494 B1 raturze 8-10°C. Wydzielony produkt przesączono, przemyto eterem dietylowym i wysuszono. Uzyskano 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1',5-pentametyIenoformamidyno)-doksorubicynę (5) (II frakcja) z wydajnością 80.2%.
Frakcja I: czystość oznaczona metodą HPLC 96.9%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono. N 2.53%, znaleziono: N 2.42%.
Zawartość alkoholu metylowego 0.12%.
Frakcja II: czystość oznaczona metodą HPLC 96.0%.
Widmo IR (KBr): 1698 cm-1, pasmo C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C32H37N2O12 obliczono: 641.23465, znaleziono: 641.23499.
Zawartość alkoholu metylowego 0.21%.
P r z y k ł a d 18. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 1, lecz stosowano 192 mg (1.2 mmola) N-(dimetoksymetylo)-pirolidyny. Reakcję prowadzono w temperaturze 12-14°C w czasie 4 godzin. Odsączono 10 mg produktu przegrupowania (79), (I frakcja), przesącz zagęszczono i końcowy produkt izolowano w podanej temperaturze w wyniku wkroplenia mieszaniny eteru etylowego, chloroformu i eteru naftowego w stosunku objętościowym 5:1:4. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-doksorubicyny (6) z wydajnością 71.1%.
Frakcja I: czystość oznaczona metodą HPLC 96.1%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%, znaleziono: N 2.61%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.9%.
Widmo IR (KBr); 1690 cm-1 pasmo grupy C=N.
Widmo 1H NMR (200 MHz, DMS0-d6, δ ppm):
1.18, d, J=6.4 Hz, (3H), CH3 (C6'); 1.53-1.70, m, (1H) H2'; 1.75-1.99, m, 2CH2 protony β z pierścienia pirolidyny; 2.04-2.20, m, (3H), H2'(H) i H8 (2H); 2.92, s, (2H) H10; 3.38-3.68, m, (5H), H4'(H) i CH2-N-CH2 protony a z pierścienia pirolidyny; 3.76-3.78, d, J=10.8 Hz, (1H) H3'; 3.96, s, (3H), OCH3;
4.20, q, J=6.4 Hz, (1H) H5'; 4.61-4.64, m, CH2OH; 4.92-4.97, m, (1H) H7; 5.27-5.31, m, (1H) H1';
7.60- 7.64, m, (1H)H3; 7.85-7.89, m, (2H), H1 i H2; 8.21, s, (1H), CH=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C32H37N2O11, obliczono: 625.23973 otrzymano: 625.23998.
Rf chlorowodorku doksorubicyny 0.23, Rf chlorowodorku (6) 0.34.
RT chlorowodorku doksorubicyny 3.8 minuty, RT chlorowodorku (6) 5.2 minuty.
P r z y k ł a d 19. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 1, lecz stosowano 175 mg (1.1 mmola) N-(dimetoksymetylo)-piperydyny. Reakcję prowadzono w temperaturze pokojowej w czasie 4 godzin. Po odsączeniu wydzielonego produktu przegrupowania (79), (I frakcja, 28 mg), przesącz zatężono i krystalizację prowadzono z mieszaniny alkoholu metylowego i eteru di-n-propylowego w temperaturze 8-10°C. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (7), (II frakcja) z wydajnością 77.1%.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 97.1%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%, znaleziono: N 2.41%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.7%.
Widmo IR. (KBr): 1690 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo 1H NMR (200 MHz, DMSO-d6, δ ppm):
1.18, d, J=6.4 Hz, (3H), CH3(C6'); 1.48-1.69, m, (7H), H2'(H); i 3CH2 - protony β i γ z pierścienia piperydyny; 2.08-2.20, m, (3H), H2'(H) i H8 (2H); 2.89-2.99, m, (2H) H10; 3.40-3.69, m, (5H), H4'(H) i CH2-N-CH2 protony a z pierścienia piperydyny; 3.77, d, 1=10.8 Hz, (1H)H3'; 3.97, s, (3H), OCH3.;
4.21, q, J=6.4 Hz, (1H) H5'; 4.59-4.63, m, (2H), CH2OH; 4.88-4.97, m, (1H) H7; 5.25-5.34, m, (1H) H1';
7.60- 7.65, m, (1H) H3; 7.87-7.90, m, (2H), H1 i H2; 8,02, s, (1H), CH-N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C33H39N2O11: obliczono: 639.25538, znaleziono: 639.25579.
Dla wzoru C33H39N2O11CI obliczono: N 4.15%, znaleziono: N 4.24%.
RT chlorowodorku doksorubicyny 3.8 minuty, RT chlorowodorku (7) 6.0 minut.
Rf chlorowodorku doksorubicyny 0.23, Rf chlorowodorku (7) 0.32.
P r z y k ł a d 20. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 19, lecz stosowano 318 mg (2.0 mmole) N-(dimetoksymetylo)-piperydyny i reakcję prowadzono w temperaturze 8-10°C. Jako rozpuszczalnik zastosowano 320 ml mieszaniny alkoholu etylowego i di-n-propylowego w stosunku objętościowym 5:1. Otrzymano 26 mg produktu przegrupowania (79), (I frakcja) oraz krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (7), (II frakcja) z wydajnością 75.0%.
Widma IR oraz 1H NMR analogiczne jak w przykładzie 19.
PL 210 494 B1
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.1%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%, znaleziono; N 2.44%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.5%.
Dla wzoru C33H39N2O11CI obliczono: N 4.15%, znaleziono; N 4.08%.
P r z y k ł a d 21. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 19, lecz stosowano 175 mg (1.1 mmola) N-(dimetoksymetylo)-piperydyny i reakcję prowadzono w temperaturze 35-37°C, w czasie 20 minut. Uzyskano 27 mg krystalicznego produktu przegrupowania (79), (I frakcja), zaś z zagęszczonego przesączu izolację końcowego związku prowadzono z mieszaniny rozpuszczalników; takich jak alkohol metylowy, chlorek metylenu oraz eter di-n-propylowy. Otrzymano chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (7), (II frakcja) z wydajnością 81.0%.
Widma IR, 1H NMR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 19.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.8%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%, znaleziono: N 2.42%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.8%.
Dla wzoru C33H39N2O11CI obliczono: N 4.15%, znaleziono: N 4.21%.
P r z y k ł a d 22. Postępowano jak w przykładzie 16 lecz stosowano 543 mg (1 mmol) doksorubicyny - wolnej zasady oraz 1.05 mmola kompleksu siarczanu dietylu z N-formylopiperydyną, zaś jako rozpuszczalnik stosowano chlorek metylenu. Produkt izolowano w wyniku krystalizacji z mieszaniny chlorku metylenu, eteru dietylowego i eteru naftowego w temperaturze 6-8°C. Otrzymano etylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-1',5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (8) z wydajnością 62.5%.
Czystość etylosiarczanu (8) oznaczona metodą HPLC 93.9%.
Widmo IR (KBr): 1685 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C33H39N2O11 obliczono: 639.25538, znaleziono: 639.25571.
P r z y k ł a d 23. Postępowano jak w przykładzie 17 lecz stosowano 543 mg (1 mmol) doksorubicyny - wolnej zasady oraz 167 mg (1.05 mmola) N-(dimetoksymetylo)-piperydyny i reakcję prowadzono w temperaturze pokojowej w ciągu 3 godzin. Po częściowym zatężeniu mieszaniny poreakcyjnej odsączono wydzielony osad (79), (I frakcja, 28 mg), zaś z przesączu, w wyniku krystalizacji z mieszaniny chloroformu oraz eteru diizopropylowego, wyizolowano 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicynę (9), (II frakcja) z wydajnością 71.5%.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.9%. Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%., znaleziono: N 2.45%.
Frakcja II; czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.0%.
Widmo IR (KBr): 1685 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C33H39N2O11CI: obliczono: 639.25538, znaleziono: 639.25559.
Dla wzoru C33H39N2O11CI obliczono: N 4.37%, znaleziono: N 4.29%.
P r z y k ł a d 24. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 1, lecz stosowano 208 mg (1.2 mmola) N-(dimetoksymetylo)-heksametylenoiminy. Reakcję prowadzono w temperaturze 15-17°C w czasie 3.5 godziny. Po zagęszczeniu klarownej mieszaniny poreakcyjnej produkt izolowano z mieszaniny alkoholu etylowego, chloroformu i eteru naftowego. Uzyskano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1',6-heksametylenoformamidyno)-doksorubicyny (10) z wydajnością 84.8%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.2%.
Widmo IR (KBr) 1690 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C34H41N2O11 obliczono: 653.27103 znaleziono: 653.27141.
Widmo 1H NMR (200 MHz, DMSO-d6, δ ppm):
1.19, d, (3H), J=6.4 Hz, CH3 (C6'); 1.40-1.72, m, (9H), H2'(H), i 4CH2 protony β i γ z pierścienia heksametylenoiminy; 2.02-2.20, m, (3H), H2'(H) i H8 (2H); 2.95, s, (2H) H10; 3.42-3.63 m, (4H), (H) H4' i CH2-N-CH2 protony a z pierścienia heksametylenoiminy; 3.75. d, J=10.8 Hz, (1H) H3'; 3.96, s, (3H) OCH3; 4.22, q, J=6.4 Hz, (1H) H5'; 4.65-4.67, bs, CH2OH; 4.90-4.97, m, (1H) H7; 5.26-5.30, m, (1H) H1'; 7.59-7.64, m, (1H) H3; 7.83-7.93, m, (2H), H1 i H2; 8.05, s, (1H), CH=N.
Dla wzoru C34H41N2O11CI obliczono N: 4.06%, znaleziono N: 3.97%.
RT chlorowodorku doksorubicyny 3.8 minuty, RT chlorowodorku (10) 7.3 minuty.
Rf chlorowodorku doksorubicyny 0.23, Rf chlorowodorku (10) 0.43.
P r z y k ł a d 25. Postę powano analogicznie jak w przykł adzie 17 i stosowano 543 mg (1 mmol) doksorubicyny - wolnej zasady oraz 190 mg (1.1 mmola) N-(dimetoksymetylo)-heksametylenoiminy.
PL 210 494 B1
Reakcję prowadzono w ciągu 3 godzin w temperaturze 23-25°C. Po zagęszczeniu klarownej mieszaniny poreakcyjnej końcowy produkt izolowano z mieszaniny rozpuszczalników takich jak alkohol metylowy, chlorek metylenu i eter naftowy. Uzyskano 3'-deamino-3'-(N,N-1',6-heksametylenoformamidyno)-doksorubicynę (11) z wydajnością 82.9%. Czystość według oznaczeń metodą HPLC 97.3%.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C34H41N2O11 obliczono: 653.27103, znaleziono: 653.27081.
Dla wzoru C34H40N2O11CI obliczono: N 4.28%, znaleziono: N 4.23%.
P r z y k ł a d 26. Postępowano jak w przykładzie 1 lecz stosowano 226 mg (1.3 mmola) N-(dimetoksymetylo)-N-metylopiperazyny, zaś reakcję prowadzono w ciągu 22 godzin w temperaturze pokojowej. Mieszaninę poreakcyjną zagęszczono i wydzielony osad odsączono, przemyto oraz wysuszono (79), (I frakcja, 18 mg). Z przesączu końcowy produkt wydzielano poprzez stopniowe dodawanie w temperaturze 8-10°C mieszaniny eteru dietylowego oraz naftowego w stosunku obję tościowym 5:1. Uzyskany krystaliczny osad przesączono, przemyto eterem dietylowym i wysuszono pod próżnią w temperaturze 30°C. Otrzymano chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (12) z wydajnością 68.4%.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 97.1%.
Dla wzoru C28H27NO11 obliczono: N 2.53%., znaleziono: N 2.42%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 94.9%.
Widmo IR (KBr): 1690 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C33H40N3O11 obliczono: 654.26609 znaleziono; 654.26631.
Dla wzoru C33H40N3O11CI obliczono: N 6.08%, znaleziono; N 5.97%.
P r z y k ł a d 27. 290 mg (0.5 mmol) chlorowodorku doksorubicyny zawieszono w 140 ml bezwodnego alkoholu metylowego i w atmosferze argonu wkroplono roztwór 131 mg (0.75 mmola) N-(1,1-dimetoksyetylo)-morfoliny w 4 ml alkoholu metylowego, a następnie uzyskany roztwór mieszano aż do zaniku substratu. Reakcję kontrolowano metodą chromatografii cienkowarstwowej według przykładu 1 i metodą HPLC; przy zastosowaniu kolumny Purospher®Star, RP-18 (5 μm) i fazy zawierającej acetonitryl, metanol, bufor laurylosiarczanowy i tetrahydrofuran w stosunku objętościowym 9:1:10:1.
Wydzielony w czasie reakcji osad odsączono, przemyto eterem dietylowym i wysuszono. Otrzymano 22 mg 1 frakcji. Z przesączu po zagęszczeniu pod próżnią wydzielono końcowy produkt w wyniku stopniowego dodawania mieszaniny eteru dietylowego i di-n-propylowego w stosunku objętościowym 8:1 i w temperaturze 8-10°C. Uzyskany osad po odsączeniu i trzykrotnym przemyciu eterem dietylowym, wysuszono pod próżnią. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (14), (II frakcja) z wydajnością 66.9%.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 97.9%.
Analiza elementarna: C 61.32%, H 5.12%, N 2.47%, Cl nie znaleziono.
Widmo IR (KBr): 1702 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ znaleziono: 568.18187.
Widmo 1H NMR (200 MHz, DMSO-d6, δ ppm):
1.18, d, (3H), J=6.4 Hz, CH3 (C6'); 1.62-1.65, m, (1H) H2'; 1.91, s, (3H), C(CH3)=N; 2.07-2.22, m, (3H), H2'(H) i H8 (2H); 2.82, s, (2H) H10; 3.93, s, (3H) OCH3; 4.05, q, J=6.4 Hz, (1H) H5; 4.20-4.25, m, (1H) H3'; 4.43, d, J=11.2 Hz, (1H) H4'; 4.59-4.63, m, CH2OH; 4.88-4.92, m, (1H) H7; 5.09-5.17, m, (1H) H1'; 7.53-7.59, m, (1H) H3; 7.78-7.82, m, (2H) H1 i H2.
Frakcję I zidentyfikowano jako związek (81) będący 3'-deamino-3'-N,4'-O-etylidenodoksorubicyną, o wzorze C29H29NO11 i o strukturze przedstawionej wzorem ogólnym 2, gdzie R1 oznacza grupę metoksylową, R2 oznacza grupę hydroksylową, zaś R4 oznacza grupę metylową. Związek ten powstaje w czasie reakcji w wyniku przegrupowania chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (14).
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.1%.
Widmo IR (KBr), 1688 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo 1H NMR (200 MHz, DMSO-d6, δ ppm):
1.18, d, (3H), J=6.5, CH3 (C6'); 1.68-1.71, m, (1H), H2'; 1.90, s, (3H), C(CH3)=N; 2.02-2.16, m, (3H), H2'(H) i H8 (2H); 2.81, bs, (2H) H10; 3.38-3.83, m, (10H), H4'(H), H3'(H) oraz 4CH2 protony α i β z pierścienia morfoliny; 3.90, s, (3H), OCH3; 4.25, q, J=6.5 Hz, (1H) H5'; 4.68-4.71, m, CH2OH; 4.85-4.91, m, (1H) H7; 5.19-5.23, bs, (1H) H1'; 7.60-7.66, m, (1H) H3; 7.78-7.82, m, (2H), H1 i H2. Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C33H39N2O12 obliczono: 655.25030, znaleziono: 655.25053.
Dla wzoru C33H39N2O11CI obliczono: N 4.05%, znaleziono: N 3.96%.
RT chlorowodorku doksorubicyny 5.8 minuty, RT chlorowodorku (14) 7.8 minuty.
PL 210 494 B1
Rf chlorowodorku doksorubicyny 0.23, Rf chlorowodorku (14) 0.59.
P r z y k ł a d 28. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 27 lecz stosowano 0.55 mmola
N-(1,1-dimetoksyetylo)-morfoliny. Uzyskano 21 mg produktu przegrupowania (81) (I frakcja) oraz krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (14) (II frakcja) z wydajnością 62.1%.
Widma IR, 1H NMR oraz MS analogiczne jak w przykładzie 27.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.5%.
Dla wzoru C29H29O11N obliczono: N 2.47%, znaleziono 2.38%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.1%.
Dla wzoru C33H39N2O12CI obliczono: N 4.05%, znaleziono N 4.10%.
P r z y k ł a d y 29-36. Postępując analogicznie jak w przykładzie 27 otrzymano nowe acetamidynowe pochodne doksorubicyny w postaci chlorowodorków takie jak chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (13), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (17), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (20) i chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3'-metyloaza-1',5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (21), postępując jak w przykładzie 16 uzyskano metylosiarczany takie jak metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (15) i metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny (18) oraz postępując jak w przykładzie 17 wytworzono odpowiednie wolne zasady takie jak 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicynę (16) oraz 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicynę (19).
T a b e l a 9
Otrzymywanie acetamidynowych pochoditych doksorubicyny
| Numer przykła- du/(numer pochodnej) | Stosowany substrat | X | Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ obliczono/znaleziono | Zawartość azotu (w %) obliczono/znaleziono |
| 29/(13) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- pirolidyna | HCl | 639.25538/ /639.25565 | 4.15/4.21 |
| 30/(15) | kompleks siarczanu dimetylu z N-acetylomorfoliną | CH3HSO4 | 655.25030/ /655.25004 | 3.65/3.59 |
| 31/(16) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- -morfolina | 0* | 655.25030/ /655.25069 | 4.28/4.19 |
| 32/(17) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- -piperydyna | HCl | 653.27103/ /653.27151 | 4.06/3.98 |
| 33/(18) | kompleks siarczanu dimetylu z N-acetylopiperydyną | CH3HSO4 | 653.27103/ /653.27140 | 3.66/3.71 |
| 34/(19) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- -piperydyna | 0* | 653.27103/ /653.27129 | 4.29/4.20 |
| 35/(20) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- -heksametylenoimina | HCl | 667.28668/ /667.28695 | 3.98/4.08 |
| 36/(21) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- -N'-metylo-piperazyna | HCl | 668.28174/ /668.28150 | 5.96/6.04 |
*wolna zasada
W przypadku otrzymywania pochodnych (13), (16), (17), (19) i (21) każ dorazowo uzyskiwano również produkt przegrupowania (81) w ilości 20-33 mg.
P r z y k ł a d 37. Postę powano analogicznie jak w przyk ł adzie 1, lecz stosowano jako substrat 290 mg (2.0 mmole) N-(dimetoksymetylo)-pirolidyny oraz 580 mg (1 mmol) epidoksorubicyny i reakcję prowadzono w atmosferze azotu, w temperaturze 25-27°C. Po zagęszczeniu klarownej mieszaniny poreakcyjnej produkt izolowano w temperaturze 4-6°C, w wyniku dodania eteru dietylowego. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (22) z wydajnoś cią 76.5%.
PL 210 494 B1
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.1%.
Widmo IR (KBr): 1685 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C32H37N2O11 obliczono: 625.23973, znaleziono: 625.23952. RT chlorowodorku epidoksorubicyny 4.2 minuty, RT chlorowodorku (22) 6.1 minuty.
Rf chlorowodorku epidoksorubicyny 0.24, Rf chlorowodorku (22) 0.37.
Dla wzoru C32H37N2O11CI, obliczono: N 4.23%, znaleziono: 4.13%.
P r z y k ł a d 38. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 37 lecz stosowano jako substrat
159 mg (1.1 mmola) N-(dimetoksymetylo)-pirolidyny oraz 580 mg (1 mmol) epidoksombicyny, zaś reakcję prowadzono w atmosferze helu, w temperaturze 25-27°C. Po zagęszczeniu klarownej mieszaniny poreakcyjnej produkt izolowano w temperaturze 4-6°C, w wyniku dodania eteru di-n-propylowego. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (22) z wydajnością 72.8%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.1%.
Widmo IR (KBr): 1685 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+, dla wzoru C32H37N2O11 obliczono: 625.23973, znaleziono: 625.23947. Dla wzoru C32H37N2O11CI obliczono: N 4.23%, znaleziono: 4.11%.
P r z y k ł a d 39. Do 580 mg (1 mmol) chlorowodorku epidoksorubicyny w 230 ml bezwodnego alkoholu metylowego wkroplono w atmosferze azotu roztwór 209 mg (1.3 mmola) N-(dietoksymetylo)-morfoliny w 4 ml alkoholu metylowego, a następnie uzyskany roztwór mieszano aż do zaniku substratu. Przebieg reakcji kontrolowany metodą HPLC zamieszczono w tabeli 10. Otrzymaną klarowną mieszaninę poreakcyjną zatężono pod próżnią, następnie dodawano stopniowo eter diizopropylowy i pozostawiono do krystalizacji w temperaturze 8-10°C. Uzyskany osad po odsączeniu i trzykrotnym przemyciu eterem dietylowym, wysuszono pod próżnią w temperaturze 30°C. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1',5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (23) z wydajnością 84.2%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.2%.
Widmo IR (KBr): 1688 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C32H37N2O12 obliczono: 641.23465, znaleziono: 641.23439. RT chlorowodorku epidoksorubicyny 4.2 minuty, RT chlorowodorku (23) 5.6 minuty.
Rf chlorowodorku epidoksorubicyny 0.24, Rf chlorowodorlu (23) 0.39.
Dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.20%.
T a b e l a 10
Przebieg reakcji chlorowodorku epidoksorubicyny z N-(dimetoksymetylo)-morfoliną, kontrolowany metodą HPLC
| czas reakcji RT (minuty) | 5 minut | 20 minut | 50 minut | 80 minut | 150 minut |
| 4.18-4.22 (chlorowodorek epidoksorubicyny) | 40.9*) | 10.2 | 5.6 | 4.8 | 4.1 |
| 5.60-5.63 (produkt**) | 54.6 | 86.8 | 91.1 | 92.0 | 92.7 |
| (zanieczyszczenia) | 1.7 | 2.0 | 2.2 | 2.4 | 2.7 |
*) zawartość w % *) chlorowodorek 3'-deainino-(N,N-3-oksa-1',5-pentametylenofonnaniidyno)-epidoksorubicyny (23)
P r z y k ł a d 40. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 39 lecz reakcję prowadzono w temperaturze -7-5°C, w czasie 16 godzin. Po izolacji produktu w wyniku dodania eteru dietylowego do zagęszczonej mieszaniny poreakcyjnej otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (23) z wydajnością 77.5%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.5%.
Widmo IR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 39.
Dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.02%.
Przesunięcia chemiczne 1H i 13C NMR (δ ppm) chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (23) wyznaczone na podstawie widma korelacyjnego 1H/13NMR (500 MHz, DMSO-d6) zamieszczono w tabeli 11.
P r z y k ł a d 41. Postę powano analogicznie jak w przykł adzie 39 lecz stosowano 2.9 g (5 mmoli) chlorowodorku epidoksorubicyny oraz 0.82 g (5.1 mmola) N-(dimetoksymetylo)-morfoliny,
PL 210 494 B1 zaś reakcję prowadzono w temperaturze 32-35°C w ciągu 1 godziny. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (23) z wydajnością 75.8%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.5%.
Widmo IR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 39.
Dla wzoru C32H37N2O12Cl obliczono: N 4.13%, znaleziono N 4.22%.
P r z y k ł a d 42. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 41 lecz mieszaninę poreakcyjną poddano procesowi suszenia rozpyłowego przy zastosowaniu minisuszami firmy Biichi. Temperatura wlotu suszami wynosiła 95°C, zaś temperatura wylotu odpowiednio 75°C. Otrzymano amorficzny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (23) z wydajnością 72.5%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 92.9%.
Widmo IR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 39.
Dla wzoru C32H37N2O12CI obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.02%.
P r z y k ł a d 43. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 39 lecz stosowano jako rozpuszczalnik alkohol etylowy oraz 322 mg (2 mmole) N-(dimetoksymetylo)-morfoliny, zaś reakcję prowadzono w temperaturze 25-27°C. Produkt krystalizowano z mieszaniny alkoholu etylowego oraz eteru di-n-propylowego. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1',5-pentametyle-noformamidyno)-epidoksorubicyny (23) z wydajnością 76.9%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.6%.
T a b e l a 11
Przesunięcia chemiczne 1H i 13C NMR (δ ppm) chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5''-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (23) wyznaczone na podstawie widma korelacyjnego 1H/13C NMR (500 MHz, DMSO-d6)
| 13C | δ/^C | 1H | δ/1Η/ |
| Cl | 119.81 | H1 | 7.86 |
| C2 | 136.12 | H2 | 7.90 |
| C3 | 118.88 | H3 | 7.63 |
| C4 | 56.20 | H4(3H) | 3.95 |
| C7 | 70.01 | H7 | 4.94, t, J=4.2 |
| C8 | 36.82 | H8(2H) | 2.09-2.23 |
| C10 | 31.88 | H10(2H) | 2.92 i 2.98, dd, J=18.5 |
| C14 | 63.61 | H14(2H) H14(1H) | 4.58, d, J=5.5 4.86, t, J=5.5 |
| C1' | 98.82 | H1' | 5.27, d, J=2.5 |
| C2' | 29.12 | H2' (2H) | 1.96-2,08 |
| C3' | 57.42 | H3' | 3.45 |
| C4' | 73.50 | H4' | 3.16 |
| C5' | 68.20 | H5' | 3.93 |
| C6' | 16.05 | H6'(3H) | 1.18,d, J=6.0 |
| C7' | 156.96 | H7 | 8.12 |
| C1 | 63.55 | H1'(2H) | 3.60-3.76 (z pierścienia morfoliny) |
| C2 | 64.57 | H2(2H) | |
| C4 | 65.83 | H4(2H) | |
| C5 | 66.06 | H5(2H) |
Widmo IR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 39. Dla wzoru C32H37N2O12Cl obliczono: N 4.13%, znaleziono: N 4.09%.
PL 210 494 B1
Zawartość alkoholu etylowego 0.11%.
P r z y k ł a d 44. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 39 lecz jako rozpuszczalnik zastosowano alkohol n-propylowy. Uzyskano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (23) z wydajnością 58.0%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.5%. Widmo IR, oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 39. Dla wzoru C32H37N2O12Cl: obliczono N 4.13%. znaleziono.N 4.21%.
Zawartość alkoholu n-propylowego 0.31%.
P r z y k ł a d 45. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 39, lecz stosowano 1.05 mmola N-(dimetoksymetylo)-morfoliny. Mieszaninę poreakcyjną zatężono pod próżnią i następnie uzyskany roztwór wkroplono do wody o temperaturze 1-3°C. Po 15 minutowym mieszaniu uzyskany osad odsączono, przemyto dwukrotnie wodą o podanej temperaturze i wysuszono pod próżnią w temperaturze 30°C. Otrzymano chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epi-doksorubicyny (23), będący mieszaniną postaci krystalicznej i amorficznej. Wydajność chlorowodorku (23) wynosiła 71.0%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 93.1%.
Widmo IR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 39.
Dla wzoru C32H37N2O12Cl obliczono: N 4.13 %, znaleziono: N 4.04%.
P r z y k ł a d 46. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 16 lecz stosowano jako substraty 543 mg (1 mmol) epidoksorubicyny - wolnej zasady oraz 1.2 mmola kompleksu siarczanu dimetylu i N-formylomorfoliny. Do rozpuszczenia substratów użyto mieszaninę chloroformu i chlorku metylenu w stosunku objętościowym 10:1. Produkt wydzielano poprzez stopniowe dodawanie do zagęszczonej mieszaniny poreakcyjnej eteru dietylowego i diizopropylowego w stosunku objętościowym 6:1. Po przetrzymaniu uzyskanej mieszaniny w temperaturze 8-10°C w ciągu 3 godzin krystaliczny produkt przesączono, przemyto eterem dietylowym i wysuszono pod próżnią w temperaturze 30°C. Otrzymano metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1',5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (24) z wydajnością 74.6%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.0%.
Widmo IR (KBr): 1685 cm-1pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z. (M+H)+ dla wzoru C32H37N2O12Cl obliczono: 641.23465, otrzymano: 641.23429.
P r z y k ł a d 47. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 17 lecz stosowano jako substraty 543 mg (1 mmol) epidoksorubicyny - wolnej zasady oraz 194 mg (1.2 mmola) N-(dimetoksymetylo)-morfoliny. Reakcję prowadzono w mieszaninie alkoholu metylowego i n-propylowego w stosunku objętościowym 8:1. Po zagęszczeniu mieszaniny poreakcyjnej produkt krystalizowano z mieszaniny alkoholu n-propylowego, alkoholu metylowego oraz eteru di-n-propylowego. Uzyskano 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-15-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicynę (25) z wydajnością 74.6%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.3%
Widmo IR (KBr): 1690 cm-1 pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C32H37N2O12Cl obliczono: 641.23465, znaleziono: 641.23479.
P r z y k ł a d 48. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 39 lecz stosowano 2.9 g (5 mmoli) chlorowodorku epidoksorubicyny oraz 1.03 g (6.5 mmola) N-(dimetoksymetylo)-piperydyny. Reakcję prowadzono w mieszaninie alkoholu metylowego i n-propylowego w stosunku objętościowym 15:1. Po odparowaniu mieszaniny poreakcyjnej produkt izolowano z mieszaniny chloroformu i eteru diizopropylowego. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (26) z wydajnością 90.1%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.6%. Widmo m. (KBr): 1690, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+, dla wzoru C33H39N2O11 obliczono: 639.25538, znaleziono: 639.25525.
Dla wzoru C33H39N2O11CI obliczono: N 4.15%, znaleziono: N 4.23%..
RT chlorowodorku epidoksorubicyny 4.2 minuty, RT chlorowodorku (26) 7.3 minuty
Rf chlorowodorku epidoksoaibicyny 0.24, Rf chlorowodorku (26) 0.49.
P r z y k ł a d 49. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 48, lecz stosowano 580 mg (1 mmol) chlorowodorku epidoksorubicyny oraz 270 mg (1.70 mmola) N-(dimetoksymetylo)piperydyny, zaś reakcję prowadzono 1,5 godziny w temperaturze 28-30°C. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (26) z wydajnością 77.0%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.5%.
Widmo IR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 48.
PL 210 494 B1
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C33H39N2O11CI obliczono: 639.25538, znaleziono: 639.25521.
Dla wzoru C33H39N2O11CI obliczono: N 4.15%, znaleziono: N 4.06%.
P r z y k ł a d 50. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 16, tylko stosowano jako substraty 543 mg (1 mmol) epidoksorubicyny - wolnej zasady oraz 1.03 mmola kompleksu siarczanu dimetylu i N-formylopiperydyny. Produkt wydzielano w temperaturze 5-7°C poprzez dodanie do pozostałości po odparowaniu mieszaniny poreakcyjnej kolejno chlorku metylenu, eteru dietylowego oraz eteru diizopropylowego i uzyskano krystaliczny metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (27) z wydajnością 74.6%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 94.9%.
Widmo IR (KBr): 1690 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+, dla wzoru C33H39N2O11CI: obliczono: 639.25538, znaleziono: 639.25522.
P r z y k ł a d 51. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 17 lecz stosowano jako substraty 543 mg (1 mmol) epidoksorubicyny - wolnej zasady oraz 191 mg (1.2 mmola) N-(dimetoksymetylo)-piperydyny. Reakcję prowadzono w mieszaninie alkoholu metylowego i alkoholu etylowego w stosunku objętościowym 5:1. Produkt krystalizowano z mieszaniny alkoholu etylowego oraz eteru dietylowego. Uzyskano 3'-deamino-3'-(N,N-1',5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicynę (28) z wydajnością 76.6%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.3%.
Widmo IR (KBr) 1690 cm-1pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C33H39N2O11 obliczono: 639.25538, znaleziono: 639.25551.
P r z y k ł a d 52. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 39 lecz stosowano 242 mg (1.4 mmola) N-(dimetoksymetylo)-heksametylenoiminy. Przebieg reakcji kontrolowany metodą HPLC w warunkach podanych uprzednio zamieszczono w tabeli 12. Po zagęszczeniu uzyskanej mieszaniny poreakcyjnej końcowy produkt wydzielano z mieszaniny alkoholu metylowego, chlorku metylenu i eteru dietylowego. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametyleno-formamidyno)-epidoksorubicyny (29) z wydajnością 85.3%. Czystość według oznaczeń metodą HPLC 97.3%.
Widmo IR (KBr): 1690 cm-1, pasmo grupy C=N.
T a b e l a 12
Przebieg reakcji chlorowodorku epidoksorubicyny z N-(dimetoksymetylo)-heksametylenoiminą, kontrolowany metodą HPLC:
| czas reakcji | 10 minut | 30 minut | 90 minut | 180 minut |
| RT (minuty) | ||||
| 4.20-4.22 (chlorowodorek epidoksorubicyny) | 26.0*) | 9.8 | 5.6 | 3.1 |
| 8.38-8.40 (produkt**) | 70.2 | 83.3 | 86.1 | 88.2 |
| (zanieczyszczenia) | 2.1 | 5.3 | 7.1 | 7.5 |
*) zawartość w % **) chlorowodorek 3'-deainino-3'-(N,N-1,5-heksametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (29)
Dla wzoru C34H41N2O11 obliczono: N 4.06%, znaleziono: N 3.98%.
RT chlorowodorku epidoksorubicyny 4.2 minuty, RT chlorowodorku (29) 8.4 minuty.
Rf chlorowodorku epidoksorubicyny 0.24, Rf chlorowodorku (29) 0.53.
P r z y k ł a d 53. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 39 lecz stosowano 209 mg (1.2 mmola) N-(dimetoksymetylo)-N-metylopiperazyny, zaś wyjściowy chlorowodorek epidoksorubicyny rozpuszczono w 230 ml alkoholu metylowego. Reakcję prowadzono w ciągu 28 godzin w temperaturze pokojowej. Po zagęszczeniu klarownej mieszaniny poreakcyjnej produkt izolowano z mieszaniny alkoholu metylowego, chlorku metylenu oraz eteru diizopropylowego. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (30) z wydajnością 65.8%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 94.9%
Widmo IR (KBr): 1690 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C33H39N2O11 obliczono: 654.26609 otrzymano: 654.26639.
Dla wzoru C33H40N3O11CI obliczono: N 6.08%, znaleziono: N 6.17%.
PL 210 494 B1
P r z y k ł a d 54. 580 mg (1 mmol) chlorowodorku epidoksorubicyny dodano do 260 ml alkoholu metylowego i wkroplono w atmosferze argonu roztwór 262 mg (1.5 mmola) N-(1,1-dimetoksyetylo)-morfoliny w 4 ml alkoholu metylowego, a następnie uzyskany roztwór mieszano w atmosferze azotu w ciągu 22 godzin aż do zaniku substratu. Krystaliczny produkt wydzielano z zagęszczonej mieszaniny poreakcyjnej w wyniku powolnego wkroplenia mieszaniny chloroformu, eteru dietylowego i eteru di-n-propylowego w temperaturze 8-10°C. Uzyskany osad po odsączeniu i trzykrotnym przemyciu eterem dietylowym, wysuszono pod próżnią. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (32) z wydajnością 75.9%. Po dodatkowej krystalizacji z mieszaniny chloroformu i eteru dietylowego uzyskano chlorowodorek (32) o czystoś ci wedł ug oznaczeń metodą HPLC 97.8%.
Widmo IR (KBr), 1687 cm-1 pasmo grupy C=N.
Widmo 1H NMR (200 MHz, DMSO-d6, δ ppm):
1.19, d, J=6.0 Hz, (3H), CH3 (C-6'); 1.82-2.22, m, (4H), H2'(2H) i H8(2H); 1.99, s, (3H), C(CH3)=N; 2.9, d, J=18.6 (2H) H10; 3.15-3.17, bs, H4'(H); 3.38-3.89, (9H), H3'(H) i protony CH2-N-CH2 oraz CH2-O-CH2 z pierścienia morfoliny; 3.94, s, H5'(H); 3.97, s, (3H) OCH3; 4.59, (2H), d, J=5.5 Hz,
CH^OH; 4.85, (1H), t, J=5.5 Hz, CH2OH; 4.97, m, (1H) H7; 5.27, s, (1H) H1'; 7.60-7.63, m, (1H) H3; 7.85-7.92, m, (2H)H1 i H2.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C33H39N2O12 obliczono: 655.25030, znaleziono: 655.25059.
Dla wzoru C33H39N2O11CI obliczono: N 4.05 %, znaleziono: N 3.98%
P r z y k ł a d y 55 - 62. Postępując analogicznie jak w przykładzie 54 otrzymano nowe acetamidynowe pochodne epidoksorubicyny (Tabela 13) w postaci chlorowodorków takich jak chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1',4-tetrametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (31), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (35), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (38) i chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (39), postępując jak w przykładzie 16 uzyskano metylosiarczany takie jak metylosiarczan 3'-dea-mino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny (33) oraz metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubibicyny (36) oraz postępując jak w przykładzie 17 wytworzono odpowiednie wolne zasady, takie jak 3-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicynę (34) i 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1',5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicynę (37) o czystości według oznaczeń metodą HPLC 94.2-96.9%.
T a b e l a 13
Otrzymywanie acetamidynowych pochodnych epidoksorubicyny
| Numer przykładu/ (numer pochodnej) | Stosowany substrat | X | Widmo MS(CD m/z: (M+H)+ obliczono/znaleziono | Zawartość azotu (w%) obliczono/znaleziono |
| 55/(31) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- -pirolidyna | HCl | 639.25538/ /639.25520 | 4.15/4.25 |
| 56/(33) | kompleks siarczanu dimetylu z N-acetylo-morfoliną | CH3HSO4 | 655.25030/ /655.25021 | 3.65/3.54 |
| 57/(34) | N-(1,1-dimetoksyetyIo)- -morfolina | 0* | 655.25030/ /655.25053 | 4.28/4.36 |
| 58/(35) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- piperydyna | HCl | 653.27103/ /653.27119 | 4.06/3.94 |
| 59/(36) | kompleks siarczanu dimetylu z N-acetylo-piperydyną | CH3HSO4 | 653.27103/ /653.27116 | 3.66/3.58 |
| 60/(37) | N-{1,1-dimetoksyetylo)- -piperydyna | 0* | 653.27103/ /653.27119 | 4.29/4.19 |
| 61/(38) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- -heksametyIenoimina | HCl | 667.28668/ /667.28684 | 3.98/4.10 |
| 62/(39) | N-(1,1-dimetoksyetylo)-N'- -metylopiperazyna | HCl | 668.28174/ /668.28180 | 5.96/6.16 |
wolna zasada
PL 210 494 B1
P r z y k ł a d 63. 564 mg (1 mmol) chlorowodorku epidaunorubicyny rozpuszczono w 210 ml bezwodnego alkoholu metylowego i do otrzymanego roztworu, w atmosferze argonu, wkroplono roztwór 217 mg (1.5 mmola) N-(dimetoksymetylo)-pirolidyny w 5 ml alkoholu metylowego, a następnie mieszano w ciągu 4 godzin aż do zaniku substratu. Otrzymaną mieszaninę poreakcyjną zatężono pod próżnią, a następnie dodano stopniowo mieszaninę eteru di-n-propylowego oraz diizopropylowego i pozostawiono do krystalizacji w temperaturze 8-10°C. Uzyskany osad po odsączeniu i trzykrotnym przemyciu eterem dietylowym wysuszono pod próżnią. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (40) z wydajnością 80.9%.
Czystość chlorowodorku oznaczona metodą HPLC wynosiła 96.2%.
Widmo IR (KBr): 1688 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C32H37N2O10 obliczono: 609.24481, otrzymano: 609.24463.
Dla wzoru C32H37N2O10Cl obliczono: N 4.34%, znaleziono: N 4.42%..
RT chlorowodorku epidaunorubicyny 7.4 minuty, RT chlorowodorku (40) 11.7 minuty,
Rf chlorowodorku epidaunorubicyny 0.33, Rf chlorowodorku (40) 0.48.
P r z y k ł a d 64. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 63. lecz zastosowano 209 mg (1.3 mmola) N-(dimetoksymetylo)-morfoliny i reakcję prowadzono w temperaturze 25-27°C. Przebieg procesu kontrolowano metodą HPLC w warunkach podanych w przykładzie 1 i uzyskane wyniki przedstawiono w Tabeli 14.
Produkt izolowano z mieszaniny alkoholu etylowego, eteru dietylowego oraz eteru naftowego. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (41) z wydajnością 81.5%.
Czystość według oznaczeń metodą HDPLC 96.9%
Widmo IR (KBr) 1690 cm-1, pasmo grupy C=N.
Dla wzoru C32H37N2O11CI obliczono: N 4.23%, znaleziono: N 4.18%.
RT chlorowodorku epidaunorubicyny 7.4 minuty, RT chlorowodorku (41) 10.5 minuty.
Rf chlorowodorku epidaunorubicyny 0.33, Rf chlorowodorku (41) 0.48.
Przesunięcia chemiczne 1H i 13NMR (δ ppm) chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (41) wyznaczone na podstawie widma korelacyjnego 1H/13C NMR (500 MHz, DMSO-d6) zamieszczono w tabeli 15.
T a b e l a 14
Przebieg reakcji chlorowodorku epidaunorubicyny z N-(dimetoksymetylo)-morfoliną, kontrolowany metodą HPLC
| Czas reakcji RT (minuty) | 10 minut | 30 minut | 90 minut | 120 minut | 240 minut |
| (7.3-7.4) (chlorowodorek epidaunorubicyny) | 24.0*) | 10.4 | 8.9 | 5.5 | 2.4 |
| (10.4-10.5) (produkt**) | 74.1 | 86.7 | 88.9 | 90.1 | 92.0 |
| (zanieczyszczenia) | 0.4 | 0.6 | 0.9 | 2.9 | 4.8 |
*) zawartość w % **) chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3''-oksa-1',5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (41)
P r z y k ł a d 65. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 64 lecz jako rozpuszczalnik stosowano mieszaninę alkoholu metylowego i izopropylowego w stosunku objętościowym 10:1. Roztwór N-(dimetoksymetylo)-morfoliny w alkoholu metylowym wkraplano w temperaturze 2-4°C, a następnie reakcję prowadzono w temperaturze pokojowej w ciągu 4 godzin. Końcowy produkt wydzielano w wyniku krystalizacji z mieszaniny zawierającej alkohol metylowy, eter di-n-propylowy oraz eter diizopropylowy. Uzyskano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (41) z wydajnością 81.5%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 97.1 %.
Widma IR oraz 1H NMR oraz wartości RT i Rf, analogiczne jak w przykładzie 64.
Dla wzoru C32H37N2O11Cl obliczono: N 4.23%, znaleziono: N 4.14%.
Zawartość eteru di-n-propylowego 0.17%.
P r z y k ł a d 66. Do roztworu 791 mg (1.5 mmola) epidaunorubicyny - wolnej zasady rozpuszczono w 190 ml mieszaniny chloroformu i chlorku metylenu w stosunku objętościowym 10:1 i po stopniowym ochłodzeniu do temperatury w granicach-5-3°C wkroplono w atmosferze argonu, w ciągu 20 minut
PL 210 494 B1 metanolowy roztwór zawierający 1.65 mmola kompleksu siarczanu dimetylu z N-formylomorfoliną. Reakcję prowadzono w temperaturze 26-28°C w ciągu 5 godzin, aż do zaniku substratu. Otrzymany produkt izolowano przez stopniowe dodawanie do zatężonej mieszaniny poreakcyjnej mieszaniny eteru dietylowego oraz eteru di-n-propylowego w stosunku objętościowym 1:1 i pozostawienie do krystalizacji w temperaturze 8-10°C. Wydzielony osad odsączono, przemyto eterem dietylowym i wysuszono pod próżnią. Otrzymano metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)epidaunorubicyny (42) z wydajnością 59.6%.
T a b e l a 15
Przesunięcia chemiczne 1H i 13C NMR (δ ppm) chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (41) wyznaczone na podstawie widma korelacyjnego 1H/'13C NMR (500 MHz, DMSO-d6)
| 13C | δ/1Τ | 1H | |
| Cl | 119.80 | H1 | 7.85 |
| C2 | 136.12 | H2 | 7.88 |
| C3 | 118.90 | H3 | 7.60 |
| C4 | 56.20 | H4(3H) | 3.96 |
| C7 | 70.83 | H7 | 4.93, t, J=4.1 |
| C8 | 36.46 | H8(2H) | 2.03-2.23 |
| C10 | 31.48 | H10(2H) | 2.97, d, J=18.5 |
| C14 | 56.50 | H14(3H) | 2.30 |
| C1' | 99.45 | H1' | 5.27, bs |
| C2' | 35.27 | H2'(2H) | 1.97-2,02 i 2.05-2.25 |
| C3' | 57.60 | H3' | 3.46 |
| C4' | 73.01 | H4' | 3.17 |
| C5' | 68.46 | H5' | 3.94 |
| C6' | 17.77 | H6'(3H) | 1.17,d, J=6.0 |
| C7' | 154.60 | H7 | 8.10 |
| C1 | 64.59 | H1”(2H) | 3.50-3.72 |
| C2 | H2(2H) | (z pierścienia morfoliny) | |
| C4 | 65.85 | H4(2H) | |
| C5 | H5(2H) |
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.1%.
Widmo IR (KBr): 1695 cm-1 pasmo grupy C=N.
Widmo 1H NMR (200 MHz, CD3OD, δ ppm):
1.33, d, (3H), J=6.6, CH3 (C6'); 1.70-2.33, m, (4H), H2'(2H), H8 (2H); 2.41, s, (3H), COCH3; 2.83-3.05, m, (2H) H10 3.55-3.85, m, (13H), H3'(H), H4'(H), 4CH2 z pierścienia morfoliny oraz 3H z grupy S-OCH3; 4.02, s, (3H) OCH3; 3.99-4.01 m, (1H) H5'; 5.0-5.1, m, (1H) H7; 5.5, m, (1H) H1'; 7.55-7.60, m, (1H) H3; 7.75-7.90 m, (2H), H1 i H2; 7.94, s, (1H), CH=N.
P r z y k ł a d 67. Postępowano jak w przykładzie 17 lecz stosowano roztwór 527 mg (1 mmol) epidaunorubicyny - wolnej zasady w 220 ml alkoholu metylowego oraz 169 mg (1.05 mmola) N-(dime-toksymetylo)-morfoliny. Po zagęszczeniu mieszaniny poreakcyjnej do pozostałości wkroplono eter dietyIowy i pozostawiono do krystalizacji w temperaturze 8-10°C. Po przesączeniu, przemyciu i wysuszeniu wydzielonego osadu uzyskano 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)epidaunorubicynę (43) z wydajnością 80.2%. Czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.8%.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C32H37N2O11 obliczono: 625.23973, znaleziono: 625.23949.
Dla wzoru C32H37N2O11Cl obliczono: N 4.48%, znaleziono: N 4.39%.
Zawartość alkoholu metylowego 0.20%.
PL 210 494 B1
P r z y k ł a d 68. Postępowano analogicznie jak w przykł adzie 63 lecz stosowano 167 mg (1.05 mmola) N-(dimetoksymetylo)-piperydyny oraz jako rozpuszczalnik alkohol etylowy. Produkt izolowano z mieszaniny alkoholu etylowego i eteru naftowego
Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (44) z wydajnością 71.5%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.9%.
Widmo IR (KBr); 1685 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C33H39N2O10 obliczono: 623.26047, znaleziono: 623.26062.
RT chlorowodorku epidaunorubicyny 7.4 minuty, RT chlorowodorku (44) 8.2 minuty Rf chlorowodorku epidaunorubicyny 0.33, Rf chlorowodorku (44) 0.50.
P r z y k ł a d 69. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 63 lecz stosowano 2.82 g (5 mmoli) chlorowodorku epidaunorubicyny oraz 1.04 g (6.0 mmoli) N-(dimetoksymetylo)-heksametylenoiminy i reakcję prowadzono w temperaturze pokojowej w ciągu 3.0 godzin. Po zagęszczeniu mieszaniny poreakcyjnej produkt izolowano z mieszaniny chloroformu, chlorku metylenu oraz eteru dietylowego. Uzyskano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (45) z wydajnością 90.1%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 97.2%.
Widmo IR (KBr): 1690 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo 1H NMR (200 MHz, DMSO-d, δ ppm):
1.17, d, J=6.0 Hz, CH3, (C6'); 1.45-1.71, m, (9H), H2'(H), i 4CH2 - protony β i γ z pierścienia heksametylenoiminy; 2.06-2.25, m, (3H), H2'(H) i H8 (2H); 2.29, s, (3H) COCH3; 2.95, d, J=18.5 Hz, (2H) H10; 3.18, bs, (1H) H4'; 3.43-3.48, m, (5H), H3'(H) i CH2-N-CH2 - protony a z pierścienia heksametylenoiminy; 3.94, bs, (1H) H5'; 3.96, s, (3H) OCH3; 4.90-4.95, m, (1H) H7; 5.27, bs, (1H) H1'; 7.59-7.64, m, (1H) H3; 7.81-7.92, m, (2H), H1 i H2; 8.10, s, (1H), CH=N.
Dla wzoru C34H41N2O10CI obliczono: N 4.16%, znaleziono: N 4.07%.
RT chlorowodorku epidaunorubicyny 7.4 minuty, RT chlorowodorku (45) 14.8 minuty.
Rf chlorowodorku epidaunorubicyny 0.23, Rf chlorowodorku (45) 0.53.
P r z y k ł a d 70. Postępowano analogicznie jak w przykł adzie 63 lecz stosowano 243 mg (1.4 mmola) N-(dimetoksymetylo)-N-metylopiperazyny. Reakcję prowadzono w temperaturze 26-28°C, w cią gu 18 godzin i produkt izolowano z zagę szczonej mieszaniny poreakcyjnej w wyniku stopniowego dodania eteru dietylowego i eteru diizopropylowego w temperaturze 10-12°C. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (46) z wydajnością 68.5%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.9%.
Widmo IR (KBr): 1690 cm-1 pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+, dla wzoru C33H40N3O10: obliczono 638.27137 otrzymano 638.27112.
Dla wzoru C33H40N3O10CI obliczono: N 6.23%, znaleziono: N 6.14%.
P r z y k ł a d 71. Krystaliczne chlorowodorki takie jak chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametyIenofonnamidyno)-doksorubicyny (1), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (23), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny (26) oraz chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1',6-heksametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny (45) przeprowadzano w postać amorficzną w wyniku rozpuszczenia w alkoholu alifatycznym i następnie uzyskane roztwory poddawano procesowi suszenia rozpyłowego przy zastosowaniu minisuszami rozpyłowej firmy Biichi. Otrzymywano amorficzne postaci chlorowodorków (1), (23), (26) i (45). Produkty przegrupowania (79) i (81) przeprowadzano w postać amorficzną przez rozpuszczenie w chloroformie i poddanie procesowi suszenia rozpyłowego przy zastosowaniu wymienionej suszami. Uzyskane wyniki przedstawiono w tabeli 16.
P r z y k ł a d 72. 282 mg (0.5 mmol) chlorowodorku epidaunorubicyny dodano do 130 ml alkoholu metylowego i w atmosferze argonu wkroplono roztwór 121 mg (0.70 mmola) N-(1,1-dwumetoksyetylo)-morfoliny w 3 ml alkoholu metylowego, a następnie uzyskany roztwór mieszano w ciągu 26 godzin aż do zaniku substratu. Przebieg reakcji kontrolowano metodą chromatografii cienkowarstwowej w warunkach podanych uprzednio. Końcowy produkt wydzielano z zatężonej mieszaniny poreakcyjnej w wyniku dodania eteru dietylowego i przetrzymanie w temperaturze 6-8°C w ciągu 5 godzin. Uzyskany osad po odsączeniu i trzykrotnym przemyciu eterem dietylowym, wysuszono pod próżnią w temperaturze 30°C.
PL 210 494 B1
T a b e l a 16
Otrzymywanie amorficznej postaci chlorowodorków (1), (23), (26) i (45) oraz produktów przegrupowania (79) i (81)
| Numer wyjścio- wego związku | Wyjściowa ilość krystalicznego związku (w g) | Czystość krystalicznego związku (w %) | Rozpuszczalnik użyty do suszenia rozpylowego | Temperatura wlotu i wylotu suszarni (w °C) | Ilość otrzymanego amorficznego związku (wg) | Czystość amorficznego związku (w%) |
| (1) | 2.0 | 95.9 | alkohol metylowy | 110/80 | 1.9 | 95.4 |
| (23) | 2.0 | 96.5 | alkohol metylowy | 105/75 | 1.8 | 95.3 |
| (26) | 2.1 | 96.6 | alkohol etylowy | 125/85 | 1.9 | 96.0 |
| (45) | 2.2 | 97.2 | alkohol metylowy + alkohol etylowy (2:1) | 125/80 | 2.0 | 96.1 |
| (79) | 0.8 | 96.9 | chloroform | 130/85 | 0.5 | 95.9 |
| (81) | 0.28 | 96.7 | chloroform | 132/82 | 0.15 | 96.0 |
Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (48) z wydajnością 70.6%.
Czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.0%.
Widmo IR (KBr): 1688 cm-1 pasmo grupy C=N.
Widmo 1H NMR: (200 MHz, DMSO-d6, δ ppm):
1.17, d, J=6.0 Hz, CH3,(C6'); 1.96-2.01, m, (1H) H2'; 201, s, (3H), C(CH3)=N; 206-2.23, m, (3H), H2'(H) i H8 (2H); 2.30, s, (3H) COCH3; 2.95, m, (2H) H10; 3.19, bs, (1H) H4'; 3.43-3.58 m, (5H),
H3''(H) i protony CH2-N-CH2 z pierścienia morfoliny; 3.62-3.75, m, (4H), protony CH2-O-CH2 z pierścienia morfoliny; 3.94, bs, (1H) H5'; 3.96, s, (3H) OCH3; 4.90-4.95, m, (1H) H7; 5.27, bs, (1H) H1';
7.60-7.64, m, (1H) H3; 7.82-7.91, m, (2H), H1 i H2.
Widmo MS(CE) m/z: (M+H)+ dla wzoru C33H39N2O11: obliczono: 639.25533, znaleziono: 639.25511.
Dla wzoru C33H39N2O11CI obliczono: N 4.15%o, znaleziono:.N 4.06%.
RT chlorowodorku epidaunorubicyny 8.4 minuty, RT chlorowodorku (48) 22.8 minuty.
Rf chlorowodorku epidaunorubicyny 0.33, Rf chlorowodorku (48) 0.61.
P r z y k ł a d y 73 - 78. Postępując analogicznie jak w przykładzie 72 otrzymano nowe, acetamidynowe pochodne epidaunorubicyny w postaci chlorowodorków takich jak chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (47), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (51), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (52) i chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (53), postępując jak w przykładzie 16 uzyskano metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny (49) oraz postępując jak w przykładzie 17 wytworzono wolną zasadę taką jak 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicynę (50). Czystość uzyskanych pochodnych według oznaczeń metodą HPLC wynosiła 94.9 - 96.9%.
Otrzymywanie wymienionych acetamidynowych pochodnych epidaunorubicyny przedstawiono w tabeli 17.
T a b e l a 17
Otrzymywanie acetamidynowych pochodnych epidaunorubicyny
| Numer przykładu/ /(numer pochodnej) | Stosowany substrat | X | Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+, obliczono/ /znaleziono | Zawartość azotu (w%) obliczono/ /znaleziono |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| 73/(47) | N-(1,1-dimetoksyetylo)-pirolidyna | HCl | 623.26045/ /623.26059 | 4.25/4.33 |
| 74/(49) | kompleks siarczanu dimetylu z N-acetylomorfoliną | CH3HSO4 | 639.25533/ /639.25545 | 3.66/3.54 |
PL 210 494 B1 cd. tabeli 17
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| 75/(50) | N-(1,1-dimetoksyetylo)-morfolina | 0* | 639.25533/ /639.25512 | 4.38/4.30 |
| 76/(51) | N-(1,1dimetoksyetylo)-piperydyna | HCl | 637.27612/ /637.27650 | 4.16/4.09 |
| 77/(52) | N-(1,1-dimetoksyetylo)-heksa- metylenoimina | HCl | 651.29176/ /641.29149 | 4.07/3.98 |
| 78/(53) | N-(1,1-dimetoksy-tylo)-N'-mety- lopiperazyna | HCl | 652.28701/ /652.28683 | 6.11/5.99 |
*) wolna zasada
P r z y k ł a d 79. 360 mg (0.675 mmola) chlorowodorku idarubicyny rozpuszczono w 140 ml alkoholu metylowego i po ochłodzeniu do temperatury 10-12°C dodano w atmosferze azotu roztwór zawierający 0.80 mmola N-(dimetoksymetylo)-morfoliny w 4 ml alkoholu metylowego, a następnie uzyskany roztwór mieszano w temperaturze pokojowej aż do zaniku substratu. Reakcję kontrolowano metodą TLC i HPLC w warunkach podanych w przykładzie 1. Po odsączeniu, przemyciu i wysuszeniu osadu, wydzielonego w mieszaninie poreakcyjnej uzyskano 18 mg (I frakcja) krystalicznego produktu (I frakcja). Otrzymany przesącz odparowano, pozostałość rozpuszczono w chloroformie, a następnie dodawano stopniowo eter dietylowy i pozostawiono do krystalizacji w temperaturze 5-8°C. Uzyskany osad po odsączeniu i trzykrotnym przemyciu eterem dietylowym, wysuszono pod próżnią. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-idarubicyny (55) (II frakcja) z wydajnością 69.8%.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.3%
Widmo IR (KBr):1702 cm-1 pasmo grupy C=N.
Analiza elementarna: otrzymano: C 63.88%, H 4.96%, N 2.75%, Cl nie zawiera.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ znaleziono: 508.16089.
Na podstawie uzyskanych wyników oraz danych dotyczących identyfikacji produktów przegrupowania takich jak (79) i (81) produkt z frakcji I zidentyfikowano jako 3'-deamino-3'-N,4'-O-metylidenoidarubicynę (83) o wzorze ogólnym 2, w którym R1, R2 i R4 oznaczają atom wodoru.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.6%
Widmo IR (KBr): 1705 cm-1, pasmo grupy C=N.
Dla wzoru C31H35N2O10CI obliczono: N 4.44%, znaleziono: N 4.35%.
RT chlorowodorku idarubicyny 11.2 minuty, RT chlorowodorku (55) 15.6 minuty.
Rf chlorowodorku idarubicyny 0.44, Rf chlorowodorku (55) 0.50.
Przesunięcia chemiczne chemiczne 1H/13C NMR (δ ppm) chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-idarubicyny (55) obliczone na podstawie widm korelacyjnych 1H/13C NMR (500 MHz, DMSO-d6) podano w tabeli 18.
P r z y k ł a d y 80-83. Przykłady otrzymywania chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-idarubicyny (54) chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-idarubicyny (56) chlorowodorku 3'-deamino-3'(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)idarubicyny (57) oraz chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-idarubicyny (58) o czystości według oznaczeń metodą HPLC w zakresie 94.8-95.9% ilustruje tabela 9. Przy syntezie związków (54), (56) i (58) uzyskiwano również 14-19 mg produktu (83).
T a b e l a 18
Przesunięcia chemiczne 1H i 13C NMR chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-idanibicyny (55), wyznaczone na podstawie widma korelacyjnego 1H/13C NMR (500 MHz, DMSO-d6)
| 13C | δ/1^/ | 1H | δ/®/ |
| 1 | 2 | 3 | 4 |
| C1 | 131.50 | H1 | 8.25 |
| C4 | H4 | ||
| C2 | 126.59 | H2 | 7.97 |
| C3 | 134.5 | H3 |
PL 210 494 B1 cd. tabeli 18
| 1 | 2 | 3 | 4 |
| C7 | 70.41 | H7 | 4.95, t, J=4.5 |
| C8 | 36.09 | H8/2H/ | 2.09-2.22 |
| C10 | 31.58 | H10 | 2.93 i 2.99, dd, J=11.5 |
| C14 | 23.99 | H14/3H/ | 2.29 |
| C1' | 99.82 | C14 | 5.31 |
| C2' | 29.13 | C1' | 1.66, 1.69, dd, J=4.2, i 2.08-2.11 |
| C3' | 53.46 | H3' | 3.77 |
| C4' | 68.32 | H4' | 3.56 |
| C5' | 70.8 | H5' | 4.23, q, J=6.5 |
| C6' | 16.5 | H6'(3H) | 1.18,.d, J=6.5 |
| C7' | 141.8 | H7' | 8.10 |
| C8' | 63.59 | H8'(2H) | 3.55-3.75 (z pierścienia morfoliny) |
| C9' | H9'/2H/ | ||
| C10' | 66.32 | H10'/2H/ | |
| C11' | H11'/2H/ |
T a b e l a 19
Otrzymywanie formamidynowych pochodnych idarubicyny
| Numer przykładu/ /(numer pochodnej) | Stosowany acetal | Wydajność reakcji (w %) | Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+, obliczono/ /otrzymano | Zawartość azotu (w %) obliczono/ /otrzymano |
| 80/(54) | N-(dimetoksy-metylo)- -pirolidyna | 63.5 | 579.23424/ /579.23419 | 4.56/4.46 |
| 81/(56) | N-(dimetoksymetylo)- -piperydyna | 70.4 | 593.24988/ /593.24999 | 4.45/4.39 |
| 82/(57) | N-(dimetoksymetylo)- | 71.5 | 607.26553/ | 4.35/4.29 |
| -heksametyIenoimina | /607.26569 | |||
| 83/(58) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- -N'-metylopiperazyna | 59.8 | 608.26079/ /608.26058 | 6.52/6.41 |
P r z y k ł a d 84. 527 mg (1 mmol) daunorubicyny - wolnej zasady rozpuszczono w 220 ml alkoholu metylowego, następnie w temperaturze pokojowej dodano roztwór 252 mg (1.5 mmola) N-(dimetoksymetylo)-morfoliny w 5 ml alkoholu metylowego, po czym mieszano w temperaturze pokojowej. Po około 2 godzinach mieszania nastąpiło stopniowe wypadanie krystalicznego osadu.
Po dalszej godzinie wydzielony osad przesączono, przemyto eterem dietylowym i wysuszono pod próżnią. Uzyskano 123 mg (23.5% wydajności teoretycznej) produktu (I frakcja), natomiast przesącz zagęszczono, dodano eter dietylowy i pozostawiono do krystalizacji w temperaturze 8-10°C. Wydzielony osad odsączono, przemyto eterem dietylowym i wysuszono pod próżnią. Uzyskano 3'-deamino-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicynę (60) z wydajnością 66.5%. Łączna wydajność wynosi 85.5%.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.9%.
Widmo IR (KBr), 1705 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ znaleziono: 538.17134.
Analiza elementarna: znaleziono: C 62.50%, H 5.02%, N 2.60%, Cl nie zawiera. Przesunięcia chemiczne 1H i 13CC NMR (δ ppm) produktu z I frakcji, wyznaczone na podstawie widm korelacyjnych 1H/13C NMR (500 MHz, DMSO-d6) zamieszczono w tabeli 20.
PL 210 494 B1
T a b e l a 20
Przesunięcia chemiczne 1H i 13CNMR (δ ppm) 3’-deamino-3'-N,4'-O-metylidenodaunorubicyny (80), wyznaczone na podstawie widm korelacyjnych 1H/13C NMR (500 MHz, DMSO-d6)
| 13C | δ/Υ | 1H | Δ/'^/ |
| C1 | 119.62 | H1 | 7.85 |
| C2 | 136.16 | H2 | 7.89 |
| C3 | 118.92 | H3 | 7.62 |
| C4 | 56.54 | H4(3H) | 3.97 |
| C7 | 68.49 | H7 | 4.94, t, J=4.5 |
| C8 | 36.11 | H8(2H) | 2.11-2,20 |
| C10 | 31.75 | H10(2H) | 2.87 |
| C14 | 24.14 | H14(2H) | 2.49 |
| C1’ | 98.82 | H1' | 5.11, dd, J=6.15 |
| C2' | 28.29 | H2'(2H) | 1.70-1.77, 2.18-2.20 |
| C3' | 60.31 | H3' | 4.22-4.27 |
| C4' | 77.38 | H4' | 4.46, d, J=11.2 |
| C5' | 63.36 | H5' | 4.04, q, J=6.4 |
| C6 | 16.07 | H6'(3H) | 1.19,d, J=6.4 |
| C1’ | 155.94 | H1 | 7.12, d, J=1.87 |
Otrzymane dane wskazują, że uzyskano związek (80) o wzorze C28H27NO10 i o strukturze przedstawionej wzorem ogólnym 2, gdzie R1 oznacza grupę metoksylową, zaś R2 i R4 oznaczają atom wodoru, będący 3'-deamino-3'-N,4'-O-metylidenodaunorubicyną. Związek ten powstaje w wyniku przegrupowania 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyny (60). Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.9%.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C32H37N2O11 obliczono: 625.23973, znaleziono: 625.23958.
Dla wzoru C32H36N2O11 obliczono: N 4.48%, znaleziono: N 4.39%.
P r z y k ł a d y 85 - 89. Postępowano jak w przykładzie 84 i uzyskano wolne zasady takie jak 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-daunorubicynę (59), 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicynę (61), 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-daunorubicynę (62), 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicynę (63), a także chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyny (64). Uzyskane wyniki przedstawiono w tabeli 21.
Tabela 21
Otrzymywanie formamidynowych pochodnych daunorubicyny
| Numer przykładu/ /(numer pochodnej) | Stosowany acetal | X | Wydajność związku (80) i wydajność pochodnej (w %) | Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+, obliczono/otrzymano | Zawartość azotu (w %) obliczono/ /otrzymano |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| 85/(59) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- -pirolidyna | 0*) | 10.8 oraz 79.6 | 609.24481/ /609.24471 | 4.60/4.52 |
| 86/(61) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- -piperydyna | 0 | 28.8 oraz 61.0 | 623.26047/ /623.26054 | 4.50/4.58 |
| 87/(62) | N-(1,1-dimetoksyetyIo)- -heksametylenoimina | 0 | brak związku (80), wydajność pochodnej - 81.5 | 637.27613/ /637.27631 | 4.40/4.32 |
PL 210 494 B1 cd. tabeli 21
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| 88/(63) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- -N'-metylopiperazyna | 0 | 18.8 oraz 40.5 | 638.27137/ /638.27129 | 6.58/6.50 |
| 89/(64) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- -N'-metylopiperazyna | HCl | 13.0 oraz 44.5 | 638.27137/ /638.27152 | 6.23/6.15 |
W przypadku syntezy pochodnych (59), (61), (63) oraz (64) uzyskiwano również produkt przegrupowania (80).
Czystość uzyskanych pochodnych, a także produktu przegrupowania (80) według oznaczeń metodą HPLC wynosiła od 95.2 do 97.9%.
P r z y k ł a d 90. 564 mg (1 mmol) chlorowodorku daunorubicyny rozpuszczono w 230 ml alkoholu metylowego i w atmosferze azotu wkroplono roztwór 259 mg (1.5 mmola) N-(1,1-dimetoksyetylo)-piperydyny w 3 ml alkoholu metylowego, a następnie uzyskany roztwór mieszano w ciągu 24 godzin aż do zaniku substratu. Przebieg procesu, kontrolowany metodą HPLC zamieszczono w tabeli 22.
Po zakończeniu reakcji odsączono wydzielony osad, przemyto eterem dietylowym i wysuszono pod próżnią. Uzyskano 142 mg produktu (I frakcja), (25.6% wydajności teoretycznej). Przesącz zatężono do sucha, rozpuszczono w chloroformie, dodano eter dietylowy i pozostawiono do krystalizacji w temperaturze 6-8°C. Uzyskany osad po odsączeniu i trzykrotnym przemyciu eterem dietylowym, wysuszono pod próżnią. Otrzymano krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (67), (II frakcja) z wydajnością 55.2%. Łączna wydajność obu frakcji wynosiła 80.8%.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.7%.
Widmo IR (KBr), 1705 cm-1, pasmo grupy C=N.
Analiza elementarna: C 63.06%, H 5.24%, N 2.54%, Cl brak.
Widmo MS(CI) m/z; (M+H)+ znaleziono; 552.18695.
Widmo 1H NMR (200 MHz, DMSO-d6 δ ppm);
1.19, d, (3H), J=6.4 Hz, CH3 (C6'); 1.68-1.75, m, (1H) H2'; 1.99, s, (3H), C(CH3)=N; 2.12-2.22, m, (3H),H2'(H) i H8(2H); 2.28, s, (3H) COCH3; 2.87, s, (2H) H10; 3.97, s, (3H) OCH3; 4.07, q, J=6.4 Hz, (1H) H5'; 4.23-4.26, m, (1H) H3'; 4.47, d, J=11.2 Hz, (1H) H4'; 4.94, t, J=4.4 Hz, (1H) H7, 5.14, dd, J=6.15 Hz i J=1.87 Hz, (1H) H1'; 7.57-7.64, m, (1H), H3, 7.84-7.89, m, (2H). H1 i H2;
Otrzymane dane wskazują, że uzyskano związek (82), będący 3'-deamino-3'-O-4'-N-etylidenodaunorubicyną o wzorze C29H29O10N i o strukturze przedstawionej wzorem ogólnym 2, gdzie R1 oznacza grupę metoksylową, R2 oznacza atom wodoru, zaś R4 oznacza grupę metylową. Zwitek ten powstaje w wyniku przegrupowania chlorowodorku 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametyleno-acetamidyno)-daunorubicyny (67).
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 95.7%.
Widmo IR (KBr): 1692 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+ dla wzoru C34H41N2O10 obliczono: 637.27612. znaleziono: 637.27636.
Dla wzoru C34H41N2O10CI obliczono: N 4.16%, znaleziono: 4.25%.
RT daunorubicyny 6.2 minuty, RT chlorowodorku (67) 11.6 minuty.
Rf daunorubicyny 0.31, Rf chlorowodorku (67) 0.45.
T a b e l a 22
Przebieg reakcji chlorowodorku daunorubicyny z N-(1,1-dimetoksyetylo)-piperydyną, kontrolowany metodą HPLC
| Czas reakcji | 10 minut | 1.5 godziny | 2.5 godziny | 3.5 godziny | 4.5 godziny | 6.5 godziny |
| RT (minuty) | ||||||
| 6.11-6.18 (chlorowodorek daunorubicyny) | 42.0*) | 23.1 | 16.2 | 13.1 | 11.1 | 6.8 |
| 10.26-10.80 (produkt)** | 45.4 | 60.3 | 64.2 | 65.6 | 59.6 | 56.9 |
| 11.5-11.6 (produkt przegrupowania***) | 10.1 | 13.9 | 17.2 | 19.1 | 26.1 | 30.8 |
| (zanieczyszczenia) | 0.9 | 1.2 | 1.3 | 1.5 | 1.7 | 2.5 |
*) zawartość w %
PL 210 494 B1 **) chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametyIenoacetamidyno)-daunorubicyny (67) ***) 3' -deamino-3'-O,4'-N-etylidenodaunorubicyna (82)
P r z y k ł a d y 91 - 94. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 90 lecz stosowano inne acetale. Otrzymano krystaliczne chlorowodorki takie jak chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (65), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (66), chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (68) oraz chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-daunorubicyny (69). Przy wytwarzaniu związków (65), (66) i (69) uzyskiwano również produkt przegrupowania (82).
Czystość uzyskanych związków pochodnych preparatu oznaczona metodą HPLC wynosiła od 94.1 do 95.9%. Wyniki przedstawiono w tabeli 23.
P r z y k ł a d 95. 400 mg (0.709 mmola) chlorowodorku daunorubicyny rozpuszczono w 100 ml alkoholu metylowego, następnie wkroplono roztwór zawierający 195 mg (1 mmol) S(-)-N-(dietoksymetylo)-1-fenyloetyloaminy w 6 ml alkoholu metylowego, po czym mieszano w temperaturze pokojowej do zaniku substratu.
T a b e l a 23
Otrzymywanie acetamidynowych pochodnych daunorubicyny
| Numer przykładu/ /(numer pochodnej) | Stosowany acetal | Wydajność związku (82) i wydajność pochodnej (w %) | Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+-obliczono/ /otrzymano | Zawartość azotu (w %) obliczono/ /otrzymano |
| 91/(65) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- -piroIidyna | 11.8 oraz 42.6 | 623.26045/ /623.26032 | 4.25/4.29 |
| 92/(66) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- -morfolina | 29.8 oraz 43.1 | 639.25533/ /639.255361 | 4.15/4.06 |
| 93/(68) | N-(1,1-dimetoksyetylo)- -heksametylenoimina | związek (82) - brak, wydajność pochodnej (68) - 62.5 | 651.29176/ /651.29201 | 4.07/4.16 |
| 94/(69) | N-(1,1-dimetoksyetyIo)- -N'-metylopiperazyna | 10.5 oraz 47.5 | 652.28701/ /652.28722 | 6.11/6.17 |
Wydzielony osad odsączono, przemyto i wysuszono. Otrzymano 101 mg (I frakcja), związku (80), zidentyfikowanego jako produkt przegrupowania pochodnej (70)
Wydajność tego związku w przeliczeniu na macierzystą pochodną wynosiła 26.5%. Przesącz odparowano, pozostałość zatężono do sucha, rozpuszczono w chloroformie i wydzielono w wyniku powolnego dodawania eteru dietylowego w temperaturze 8-10°C. Otrzymany krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-[S(-)-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno)-daunorubicyny (70) (II frakcja) z wydajnością 43.6%. Łączna wydajność obu produktów wynosi 70.1%.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą metodą HPLC wynosiła 96.6%
Dla wzoru C28H27NO10, obliczono: N 2.60%, znaleziono: N 2,51%.
Frakcja II: widmo IR (KBr): 1685 cm-1, pasmo grupy C=N.
Widmo 1H NMR (200 MHz, DMSO-d6, δ ppm):
1.15, (3H), d, J=6.4 Hz, CH3(C6'); 1.43-1.63, m, (4H), H2'(H) i CH3 (3H); 1.97-2.24, m, (3H), H2'(H) i H8 (2H); 2.27, s, (3H) COCH3; 2.88-2.98, m, H10 (2H); 3.56, bs, H4'(H); 3.70-3.82, d, J=10.8 Hz, H3'(H); 3.98, s, (3H) OCH3; 4.20, q, J=6.4 Hz, (1H) H5'; 4.94, bs, (1H) H7; 5.29, bs, (1H) H1'; 7.26-7.46, m, (5H) C6H5; 7.61-7.64, m, (1H) H3; 7.84-7.92, m, (2H), H1 i H2; 8.12, s, (H), CH=N.
P r z y k ł a d 96. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 95 lecz po odsączeniu produktu przegrupowania (80) (28.6%) do zagęszczonego przesączu zawierającego pochodną (70), dodano przy szybkim mieszaniu eter dietylowy w temperaturze 5-7°C i mieszano dalsze 20 minut. Po odsączeniu, przemyciu i wysuszeniu otrzymanego osadu uzyskano chlorowodorek 3'-deamino-3'-[S(-)-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (70) (II frakcja) z wydajnością 42.5%. Wydzielony osad stanowił mieszaninę postaci krystalicznej i amorficznej.
Łączna wydajność frakcji I i II wynosiła 71.1%.
Widma IR oraz 1H NMR analogiczne jak w przykładzie 95.
PL 210 494 B1
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 97.0%
Dla wzoru C28H27NO10, obliczono: N 2.60%, znaleziono: N 2.51%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.2%
Dla wzoru C36H39N2O10CI obliczono: N 4.03%, znaleziono: N 4.11%.
P r z y k ł a d 97. Postępowano analogicznie jak w przykładzie 95 lecz reakcję prowadzono w temperaturze 30-32°C, w cią gu 5 godzin. Wydzielony w mieszaninie reakcyjnej osad odsą czono, przemyto i wysuszono. Otrzymano I frakcję zawierającą produkt przegrupowania (80). Wydajność tego związku w przeliczeniu na macierzystą pochodną wynosiła 29.0%. Przesącz zatężono do sucha, rozpuszczono w chloroformie i wydzielono w wyniku powolnego dodawania eteru dietylowego w temperaturze 8-10°C. Otrzymany krystaliczny chlorowodorek 3'-deamino-3'-[S(-)-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno)-daunorubicyny (70), (II frakcja) z wydajnością 39.8%. Łączna wydajność obu produktów wynosiła 68.8%.
Frakcja I: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.9%
Dla wzoru C28H27NO10, obliczono: N 2.60%, znaleziono: N 2.72%.
Frakcja II: czystość według oznaczeń metodą HPLC 96.2%
Dla wzoru C36H39N2O10CI obliczono: N 4.03%, znaleziono: N 3.95%.
P r z y k ł a d y 98 - 105. Postępując jak w przykładzie 95 lecz stosując inne acetale otrzymano chlorowodorek 3'-deamino-3'-[R(+)-N-(1'-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (71), chlorowodorek 3'-deaniino-3'-[(±)-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (72), chlorowodorek 3'-deamino-3'-[S(-)-N-metylo-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (73), chlorowodorek 3'-deamino-3'-[R-(+)-N-metylo-N-(1'-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (74), chlorowodorek 3'-deamino-3'-[(±)-N-metylo-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (75), chlorowodorek 3'-deamino-3 '-[S(+)-N-(1-cykloheksyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (76), chlorowodorek 3'-deamino-3'-[R(-)-N-(1'-cykloheksyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (77) oraz chlorowodorek 3-deamino-3'-[(±)-N-(1-cykloheksyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny (78). Otrzymane wyniki zestawiono w tabeli 24.
T a b e l a 24
Otrzymywanie chiralnych pochodnych daunorubicyny
| Numer przykładu/ (numer pochodnej) | Stosowany acetal | Wydajność związku (80) i wydajność pochodnej (w%) | Widmo MS(CI) m/z: (M+H)+, obliczono/ /otrzymano | Zawartość azotu (w %) obliczono/ /otrzymano |
| 98/(71) | R(+)-N-(dimetoksyme- tylo)-1-fenyloetyloamina | 29.6 oraz 38.8 | 659.26046/ /659.26062 | 4.03/3.95 |
| 99/(72) | (±)-N-(dimetoksysyme- tylo)-1-fenyloetyloamina | 35.5 oraz 39.5 | 659.26046/ /659.26028 | 4.03/3.97 |
| 100/(73) | S(-)-N-metylo-N-(dieto- ksymetylo)-1-fenyloetylo- amina | brak związku (80), wydajność pochodnej (73) -76.9 | 673.27612/ /673.27601 | 3.95/3.89 |
| 101/(74) | R(+)-N-metylo-N-(dieto- ksymetylo)-1-fenyloetylo- amina | brak zwiąAdoi (80), wydajność pochodnej (74)-68.9 | 673.27612/ /673.27630 | 3.95/4.04 |
| 102/(75) | (±)-N-metylo-N-(dimeto- ksymetylo)-1-fenyloetylo- amina | brak związku(80), wydajność pochodnej (75) - 88.0 | 673.27612/ /673.27629 | 3.95/4.03 |
| 103/(76) | S(+)-N-(dimetoksymetylo)- 1-cyklo-heksyloetylo- -amina | 42.5 oraz 34.4 | 664.29959/ /664.29941 | 3.99/4.11 |
| 104/(77) | R(-)-N-(dimetoksymetylo)- 1-cyklo-heksyloetyloamina | 45.6 oraz 33.9 | 664.29959/ /664.29971 | 3.99/4.08 |
| 105/(78) | (±)-N-(1,1-dimetoksyme- tylo)-1-cyklo-heksyloety- loamina | 22.6 oraz 53.9 | 664.29959/ /664.29939 | 3.99/3.82 |
Czystość uzyskanych pochodnych oraz produktu przegrupowania (80) według metody HPLC wynosiły od 94.5 do 96.8%.
PL 210 494 B1
P r z y k ł a d 106. Do 420 ml wody dodano 600 mg chlorowodorku 3-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1) oraz 3,0 g laktozy i 60 mg nipaginy M i mieszano do rozpuszczania. Następnie otrzymany roztwór przesą czono przez jałowy filtr i rozdozowano po 7.0 ml do szklanych fiolek o objętości 25 ml i po zamrożeniu do temperatury - 45°C poddano liofilizacji. Uzyskano 58 fiolek zawierających;
10.0 ± 0.3 mg chlorowodorku 3-deamino-3'-(N.N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1)
50.0 ± 0.2 mg laktozy
1.0 ± 0.03 mg nipaginy M.
P r z y k ł a d 107. Do 450 ml wody dodano 300 mg chlorowodorku 3-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1',5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1), 300 mg 3'-deamino-3'-N, 4'-O-metylidenodoksorubicyny (79), 3.0 g laktozy oraz 60 mg nipaginy M i mieszano do rozpuszczenia. Następnie otrzymany roztwór przesączono przez jałowy filtr, rozdozowano po 7.5 ml do szklanych fiolek o objętości 20 ml i po zamrożeniu do -45°C poddano liofilizacji. Uzyskano 59 fiolek zawierających:
5.0 ± 0.1 mg chlorowodorku 3-deamino-3'-(N.N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1)
5.0 ± 0.1 mg 3'-deamino-3'-N, 4'-O-metylidenodoksorubicyny (79)
50.0 ± 0.4 mg laktozy
1.0 ± 0.03 mg nipaginy M.
P r z y k ł a d 108. Do 450 ml wody dodano 200 mg chlorowodorku doksorubicyny, 400 mg 3'-deamino-3'-N, 4'-O-metylidenodoksorubicyny (79), 3.0 g laktozy oraz 60 mg nipaginy M i mieszano do rozpuszczenia. Następnie otrzymany roztwór przesączono przez jałowy filtr, rozdozowano po 7.5 ml do szklanych fiolek o objętości 20 ml i po zamrożeniu do -40°C poddano liofilizacji. Uzyskano 57 fiolek zawierających:
3.33 ± 0.1 mg chlorowodorku doksorubicyny
6.66 ± 0.2 mg 3'-deamino-3'-N, 4'-O-metylidenodoksorubicyny (79)
50.0 ± 0.4 mg laktozy
1.0 ± 0.03 mg nipaginy M.
P r z y k ł a d 109. Do 455 ml wody dodano 200 mg chlorowodorku doksorubicyny, 400 mg chlorowodorku 3-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1), 3.3 g laktozy oraz 66 mg nipaginy M i mieszano do rozpuszczenia. Następnie otrzymany roztwór przesączono przez jałowy filtr, rozdozowano po 6.8 ml do szklanych fiolek o objętości 20 ml i po zamrożeniu do -45°C poddano liofilizacji.
Uzyskano 60 fiolek zawierających:
3.00 ± 0.1 mg chlorowodorku doksorubicyny
6.00 ± 0.2 mg chlorowodorku 3-deamino-3'-(N.N-3-oksa-1',5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1)
50.0 ± 0.3 mg laktozy
1.0 ± 0.03 mg nipaginy M.
P r z y k ł a d 110. Do 455 ml wody dodano 200 mg chlorowodorku doksorubicyny, 300 mg chlorowodorku 3-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1), 3.3 g laktozy oraz 66 mg nipaginy M i mieszano do rozpuszczenia. Następnie otrzymany roztwór przesączono przez jałowy filtr, rozdozowano po 6.8 ml do szklanych fiolek o objętości 20 ml i po zamrożeniu do -45°C poddano liofilizacji. Uzyskano 62 fiolki zawierające:
3.33 ± 0.1 mg chlorowodorku doksorubicyny
4.50 ± 0.2 mg chlorowodorku 3-deamino-3'-(N.N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)doksorubicyny (1)
50.0 ± 0.4 mg laktozy
1.0 ± 0.03 mg nipaginy M.
P r z y k ł a d 111. Do 450 ml wody dodano 200 mg chlorowodorku daunorubicyny, 200 mg 3-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyny (60), 200 mg 3'-deamino3'-N, 4'-O-metylidenodaunorubicyny (80), 3.0 g laktozy oraz 60 mg nipaginy M i mieszano do rozpuszczenia. Następnie otrzymany roztwór przesączono przez jałowy filtr, rozdozowano po 7.5 ml do szklanych fiolek o objętości 20 ml i po zamrożeniu do -45°C poddano liofilizacji.
Uzyskano 60 fiolek zawierających:
3.33 ± 0.1 mg chlorowodorku daunorubicyny
PL 210 494 B1
3.33 ± 0.1 mg 3-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyny (60)
3.33 ± 0.1 mg 3'-deamino-3'-N, 4'-O-metylidenodaunorubicyny (80)
50.0 ± 0.4 mg laktozy
1.0 ± 0.03 mg nipaginy M.
P r z y k ł a d 112. Do 450 ml wody dodano 200 mg chlorowodorku daunorubicyny, 200 mg chlorowodorku 3-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1), 200 mg 3'-deamino-3'-N, 4'-O-metylidenodaunorubicyny (80), 3.0 g laktozy oraz 60 mg nipaginy M i mieszano do rozpuszczenia. Następnie otrzymany roztwór przesączono przez jałowy filtr, rozdozowano po 7.5 ml do szklanych fiolek o objętości 20 ml i po zamrożeniu do -45°C poddano liofilizacji. Uzyskano 59 fiolek zawierających:
3.33 ± 0.1 mg chlorowodorku daunorubicyny
3.33 ± 0.1 mg chlorowodorku 3-deamino-3'-(N.N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny (1)
3.33 ± 0.1 mg 3'-deamino-3'-N, 4'-O-metylidenodaunorubicyny (80)
50.0 ± 0.4 mg laktozy
1.0 ± 0.03 mg nipaginy M.
P r z y k ł a d 113. Do 450 ml wody dodano 200 mg chlorowodorku epidoksorubicyny, i 200 mg chlorowodorku 3-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-doksonibicyny (10), 200 mg 3'-deamino-3'-N,4'-O-metylidenodoksorubicyny (79), 300 mg chlorku sodu, 3.0 g laktozy oraz 60 mg nipaginy M i mieszano do rozpuszczenia. Następnie otrzymany roztwór przesączono przez jałowy filtr, rozdozowano po 7.5 ml do szklanych fiolek o objętości 20 ml i po zamrożeniu do -45°C poddano liofilizacji.
Uzyskano 58 fiolek zawierających:
3.33 ± 0.1 mg chlorowodorku epidoksorubicyny
3.33 ± 0.1 mg chlorowodorku 3-deamino-3'-(N.N-1,6-heksametylenoformamidyno)-doksorubicyny (10)
3.33 ± 0.1 mg 3'-deamino-3'-N, 4'-O-metylidenodoksorubicyny (79)
5.0 ± 0.1 mg chlorku sodu
50.0 ± 0.4 mg laktozy
1.0 ± 0.03 mg nipaginy M.
Claims (17)
1. Nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 1, w którym:
R1 oznacza atom wodoru lub grupę metoksylową,
R2 oznacza atom wodoru lub grupę hydroksylową,
R3 oznacza grupę hydroksylową w położeniu aksjalnym lub ekwatorialnym,
R4 oznacza atom wodoru lub grupę metylową,
R5 oznacza atom wodoru lub grupę metylową,
R6 oznacza grupę 1-fenyloetylową lub 1-cykloheksyloetylową lub R5 i R6 wraz z atomem azotu tworzą grupę N,N-1,4-tetrametylenową, N,N-3-oksa-1,5-pentametylenową, N,N-1,5-pentametylenową,N,N-1,6-heksametylenową lub N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenową niepodstawioną lub podstawioną takim podstawnikiem jak metyl lub metoksyl, zaś X oznacza cząsteczkę HCl lub alki HSO4, gdzie alkil oznacza metyl lub etyl lub też X oznacza 0, z wyłączeniem związków, w których R1 oznacza grupę metoksylową, R2 oznacza atom wodoru, R3 oznacza grupę hydroksylową w położeniu aksjalnym, R4 oznacza atom wodoru, R5 i R6 wraz z atomem azotu tworzą grupę N,N-1,4-tetrametylenową, N,N-3-oksa-1,5-penta-metylenową, N,N-1,5pentametylenową, N,N-1,6-heksametylenową a X oznacza cząsteczkę HCl lub 0.
1
2. Nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 1, w którym znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X podano uprzednio, takie jak:
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1-metylo-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1-metoksy-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny
PL 210 494 B1
- 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyna
- chlorowodorek 3'-deamino-3' -(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-doksorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3' -(N,N-1,5 -pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny
- etylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny
- 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyna
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-doksorubicyny
- 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-doksorubicyna
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-doksorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoacetamidyno)-doksorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny
- 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5 -pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyna
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny
- 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyna
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-doksorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-doksorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenofonnamidyno)-epidoksorubicyny
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny
- 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyna
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny
- 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyna
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidoksorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1',4-tetrametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny
- 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyna
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny
- 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyna
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidoksorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny
- 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyna
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-epidaunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoacetamidyno)-epidaimorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny
- metylosiarczan 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny
- 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyna
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny
PL 210 494 B1
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-epidaunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoformamidyno)-idarubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoformamidyno)-idarubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoformamidyno)-idarubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoformamidyno)-idarubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-idarubicyny
- 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoformamidyno)-daunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,4-tetrametylenoacetamidyno)-daunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-oksa-1,5-pentametylenoacetami-dyno)-daunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,5-pentametylenoacetamidyno)-daunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-1,6-heksametylenoacetamidyno)-daunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-(N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenoacetamidyno)-daunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[S(-)-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[R(+)-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[(±)-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[S(-)-N-metylo-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[R(+)-N-metylo-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[(±)-N-metylo-N-(1-fenyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[S(+)-N-(1-cykloheksyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[R(-)-N-(1-cykloheksyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny
- chlorowodorek 3'-deamino-3'-[(±)-N-(1-cykloheksyloetylo)-formamidyno]-daunorubicyny.
3. Nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 2, w którym R1 oznacza atom wodoru lub grupę metoksylową, R2 oznacza atom wodoru lub grupę hydroksylową, zaś R4 oznacza atom wodoru lub grupę metylową takie jak:
-3'-deamino-3' -N,4'-O-metylidenodoksorubicyna
-3'-deamino-3'-N,4'-O-metylidenodaunorubicyna
-3'-deamino-3'-N,4'-O-etylidenodoksorubicyna
-3'-deamino-3'-N,4'-O-etylidenodaunorubicyna
-3'-deamino-3'-N,4'-O-metylidenoidarubicyna.
4. Związek według zastrz. 1-3 znamienny tym, że stanowi produkt zasadniczo krystaliczny lub zasadniczo amorficzny lub też stanowi mieszaninę obu tych postaci.
5. Sposób otrzymywania nowych pochodnych antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 1, w którym:
Kolejnym aspektem wynalazku jest sposób otrzymywania związków o wzorze ogólnym 1, w którym:
R1 oznacza atom wodoru lub grupę metoksylową,
R2 oznacza atom wodoru lub grupę hydroksylową,
R3 oznacza grupę hydroksylową w położeniu aksjalnym lub ekwatorialnym
R4 oznacza atom wodoru lub grupę metylową
R5 oznacza atom wodoru lub grupę metylową
R6 oznacza grupę 1-fenyIoetylowąlub 1-cykloheksyloetylową lub R5 i R6 wraz z atomem azotu tworzą grupę N,N-1,4-tetrametylenową, N,N-3-oksa-1,5-pentametylenową, N,N-1,5-pentametylenową, N,N-1,6-heksametylenową lub N,N-3-metyloaza-1,5-pentametylenową, niepodstawioną lub podstawioną takim podstawnikiem jak metyl, lub metoksyl, zaś X oznacza cząsteczkę HCl lub alki HSO4, gdzie alkil oznacza metyl lub etyl lub też X oznacza 0, z wyłączeniem związków, w których R1 oznacza grupę metoksylową, R2 oznacza atom wodoru, R3 oznacza grupę hydroksylową w położeniu aksjalnym, R4 oznacza atom wodoru, R5 i R6 wraz z atomem azotu tworzą grupę N,N-1,4-tetrametylenową, N,N-3-oksa-1,5-pentametylenową, N,N-1,5-pentametylenową, N,N-1,6-heksametylenową a X oznacza cząsteczkę HCl lub 0, znamienny tym, że antybiotyk antracyklinowy w postaci chlorowodorku o wzorze ogólnym 3, lub w postaci wolnej zasady o wzorze ogólnym 4, w których znaczenie R1 R2 oraz R3 podano uprzednio, poddaje się reakcji z aktywną pochodną amidu o wzorze ogólnym 5, w którym znaczenie R5 i R6 przedstawiono powyżej, taką jak acetal o wzorze ogólnym 6, w którym znaczenie R5 oraz R6 podano uprzednio lub też antybiotyk
PL 210 494 B1 antracyklinowy w postaci wolnej zasady o wzorze ogólnym 4, w których znaczenie R1, R2 oraz R3 przedstawiono powyżej poddaje się reakcji z aktywną pochodną amidu o wzorze ogólnym 5, w którym znaczenie R5 i R6 określono uprzednio taką jak kompleks amidu z siarczanem dialkilu o wzorze ogólnym 7, w którym znaczenie R5 i R6 przedstawiono uprzednio, zaś alkil oznacza grupę metylową lub etylową, w alkoholu alifatycznym lub w mieszaninie tych alkoholi albo w chlorowocopochodnej węglowodoru alifatycznego lub w mieszaninie tych chlorowcopochodnych, w temperaturze od -10 do +40, po czym miesza się w podanej temperaturze, następnie ewentualnie wydzielony osad w mieszaninie poreakcyjnej, w której jako substrat stosowano antybiotyk antracyklinowy o wzorze ogólnym 3 lub 4, gdzie znaczenie R1 oraz R2 podano uprzednio, zaś R3 oznacza grupę hydroksylową w położeniu aksjalnym, sączy się, przemywa i suszy uzyskując związek o wzorze ogólnym 2, gdzie R1 oznacza atom wodoru lub grupę metoksylową, R2 oznacza atom wodoru lub grupę hydroksylową, zaś R4 oznacza atom wodoru lub grupę metylową, po czym przesącz zagęszcza się pod próżnią i docelowy produkt o wzorze ogólnym 1, gdzie znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X podano uprzednio, jako wolną zasadę lub jej farmaceutycznie dopuszczalne sole izoluje się się w postaci krystalicznej, amorficznej lub jako mieszaninę obu postaci przez dodanie do zagęszczonego przesączu eteru alifatycznego lub eteru naftowego lub ich mieszanin, co powoduje wydzielenie osadu, który następnie sączy się, przemywa i suszy lub zagęszczony przesącz wkrapla się do wody i miesza, po czym wydzielony osad sączy, przemywa i suszy lub też przesącz suszy się rozpyłowo albo też mieszaninę poreakcyjną w której jako substrat stosowano antybiotyk antracyklinowy o wzorze ogólnym 3 lub 4, gdzie znaczenie R1 oraz R2 podano uprzednio, zaś R3 oznacza grupę hydroksylową w położeniu ekwatorialnym, zagęszcza się pod próżnią i docelowy produkt o wzorze ogólnym 1, gdzie znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X podano uprzednio, jako wolną zasadę lub jej farmaceutycznie dopuszczalne sole izoluje się w postaci krystalicznej, amorficznej lub jako mieszaninę obu postaci przez dodanie do zagęszczonej mieszaniny poreakcyjnej eteru alifatycznego lub eteru naftowego lub ich mieszanin, co powoduje wydzielenie osadu, który następnie sączy się, przemywa i suszy lub zagęszczoną mieszaninę poreakcyjną wkrapla się do wody i miesza, po czym wydzielony osad sączy się, przemywa i suszy lub też mieszaninę poreakcyjną suszy się rozpyłowo.
6. Sposób według zastrz. 5 znamienny tym, że jako alkohol alifatyczny stosuje się alkohol zawierający od 1 do 3 atomów węgla taki jak alkohol metylowy, etylowy, propylowy izopropylowy lub też ich mieszaniny.
7. Sposób według zastrz. 5 znamienny tym, że jako chlorowcopochodne węglowodorów alifatycznych stosuje się chloroform lub chlorek metylenu lub też ich mieszaniny.
8. Sposób według zastrz. 5 znamienny tym, że jako etery alkilowe stosuje się eter dietylowy, dipropylowy , diizopropylowy lub naftowy lub też ich mieszaniny.
9. Sposób według zastrz. 5 znamienny tym, że stosunek molowy antybiotyku antracyklinowego w postaci chlorowodorku o wzorze ogólnym 3 lub w postaci wolnej zasady o wzorze ogólnym 4, w którym znaczenie R1, R2 oraz R3 określono uprzednio do acetalu o wzorze ogólnym 6, gdzie znaczenie R5 i R6 podano powyżej, wynosi od 1:1 do 1:3, korzystnie od 1:1.1 do 1:2.
10. Sposób według zastrz. 5, znamienny tym, że stosunek molowy antybiotyku antracyklinowego w postaci wolnej zasady o wzorze ogólnym 4, gdzie znaczenie R1, R2 oraz R3 określono uprzednio, do kompleksu amidu z siarczanem dialkilu o wzorze ogólnym 7, w którym znaczenie R5 R6 oraz alkilu podano powyżej, wynosi od 1:1 do 1:1.3, korzystnie od 1:1 do 1:1.2.
11. Sposób według zastrz. 5 znamienny tym, że krystaliczną postać związku o wzorze 1 lub 2, w których znaczenie R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X podano uprzednio, przeprowadza się w postać amorficzną lub w mieszaninę postaci amorficznej i krystalicznej w znany sposób.
12. Środek farmaceutyczny zawierający jako substancję biologicznie czynną jedną lub więcej niż jedną pochodną antybiotyku antracyklinowego o wzorze ogólnym 1 lub 2, w których R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono uprzednio oraz farmaceutycznie dopuszczalne nośniki i rozcieńczalniki.
13. Środek farmaceutyczny według zastrz. 12, zawierający jako substancję biologicznie czynną jedną lub więcej niż jedną pochodną antybiotyku antracyklinowego o wzorze ogólnym 1 lub 2, w których R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X przedstawiono uprzednio, w ilości od 0.1 do 99.9%.
14. Środek farmaceutyczny według zastrz. 12 zawierający jako substancję biologicznie czynną jedną lub więcej niż jedną pochodną antybiotyku antracyklinowego o wzorze ogólnym 1 lub 2, w których R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono uprzednio, w kompozycji z innym antybiotykiem antracyklinowym oraz farmaceutycznie dopuszczalne nośniki i rozcieńczalniki.
PL 210 494 B1
15. Zastosowanie nowych pochodnych antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnym 1 lub 2, w których R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono uprzednio, do wytwarzania środka farmaceutycznego, przeznaczonego do leczenia chorób nowotworowych.
16. Zastosowanie nowych pochodnych antybiotyków antracyklinowych o wzorze ogólnymi lub 2, w których R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono uprzednio, do wytwarzania środka farmaceutycznego, przeznaczonego do leczenia chorób nowotworowych, zawierającego działającą terapeutycznie ilość jednej lub więcej niż jednej pochodnej o wzorze ogólnym 1 lub 2, uzupełnioną znanymi i farmaceutycznie dopuszczalnymi substancjami pomocniczymi.
17. Zastosowanie nowych pochodnych antybiotyków antracyklinowych wg zastrz. 16 do wytwarzania środka farmaceutycznego, przeznaczonego do leczenia chorób nowotworowych, zawierającego działającą terapeutycznie ilość jednej lub więcej niż jednej pochodnej o wzorze ogólnym 1 lub 2, w których R1, R2, R3, R4, R5, R6 oraz X określono uprzednio, ewentualnie w kompozycji zawierającej inny antybiotyk antracyklinowy.
Priority Applications (1)
| Application Number | Priority Date | Filing Date | Title |
|---|---|---|---|
| PL381387A PL210494B1 (pl) | 2005-07-15 | 2005-07-15 | Nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych, sposób ich wytwarzania, zawierający je środek farmaceutyczny i ich zastosowanie |
Applications Claiming Priority (1)
| Application Number | Priority Date | Filing Date | Title |
|---|---|---|---|
| PL381387A PL210494B1 (pl) | 2005-07-15 | 2005-07-15 | Nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych, sposób ich wytwarzania, zawierający je środek farmaceutyczny i ich zastosowanie |
Publications (2)
| Publication Number | Publication Date |
|---|---|
| PL381387A1 PL381387A1 (pl) | 2007-01-22 |
| PL210494B1 true PL210494B1 (pl) | 2012-01-31 |
Family
ID=40561717
Family Applications (1)
| Application Number | Title | Priority Date | Filing Date |
|---|---|---|---|
| PL381387A PL210494B1 (pl) | 2005-07-15 | 2005-07-15 | Nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych, sposób ich wytwarzania, zawierający je środek farmaceutyczny i ich zastosowanie |
Country Status (1)
| Country | Link |
|---|---|
| PL (1) | PL210494B1 (pl) |
-
2005
- 2005-07-15 PL PL381387A patent/PL210494B1/pl not_active IP Right Cessation
Also Published As
| Publication number | Publication date |
|---|---|
| PL381387A1 (pl) | 2007-01-22 |
Similar Documents
| Publication | Publication Date | Title |
|---|---|---|
| US8883802B2 (en) | Co-crystals of a triazolo [4,5-D] pyrimide platelet aggregation inhibitor | |
| EP2064192B1 (en) | Compounds and methods for inhibiting the interaction of bcl proteins with binding partners | |
| AU2009235897A1 (en) | Anthracycline antibiotic derivatives with high activity, preparation methods and uses thereof | |
| KR100306430B1 (ko) | 콜히친골격화합물과그들의의약품으로서의용도및이들을함유한조성물 | |
| EP1277750B1 (en) | Hydrates and crystals of a neuraminic acid compound | |
| KR20110026311A (ko) | 엔테카비어의 신규한 염 | |
| ES2408232T3 (es) | Formas polimórficas de fosfato de oseltamivir | |
| EP2740458B1 (en) | Packaging comprising forms of sodium salt of 4-tert-butyl-N-[4-chloro-2-(1-oxy-pyridine-4-carbonyl)-phenyl]-benzenesulfonamide | |
| US10004750B2 (en) | Salt of cephalosporin derivative, its crystalline solid and a method of manufacturing thereof | |
| PL210494B1 (pl) | Nowe pochodne antybiotyków antracyklinowych, sposób ich wytwarzania, zawierający je środek farmaceutyczny i ich zastosowanie | |
| CN111556746A (zh) | 青蒿酸糖缀合物化合物、其制备和使用方法 | |
| EP3470403B1 (en) | Taxoid compound and preparation method and use thereof | |
| EP0923932B1 (en) | Composition containing antitumor agent | |
| CZ20003178A3 (cs) | Deriváty 5-imino-13-deoxyanthracyklinu, jejich použití a způsob přípravy | |
| JP3213687B2 (ja) | アルベカシンと（−）−シス−１，２−エポキシプロピルホスホン酸との付加塩およびその製造法、ならびに抗菌剤 | |
| PL220880B1 (pl) | Nowe pochodne melfalanu, sposób ich wytwarzania, zawierający je środek farmaceutyczny oraz zastosowanie medyczne | |
| KR20250168470A (ko) | 캄프토테신 유도체의 항체-약물 접합체 및 이의 용도 | |
| US20230265118A1 (en) | Salt of curcumin monoglucuronide | |
| CA2247329C (en) | Composition containing antitumor agent | |
| JP2023552672A (ja) | ヌクレオシド類似体の塩及びその結晶形、医薬組成物並びに用途 | |
| KR20210100560A (ko) | 화학적 합성에 의한 악사카신의 제조방법 | |
| KR101007927B1 (ko) | 시부트라민-ｌ-카르니틴 다이술폰산염, 이의 제조방법 및 이를 포함하는 약제학적 조성물 | |
| CN121064264A (zh) | 糖基化邻苯二甲酰亚胺类化合物、其制备方法及其用途 | |
| HK1253589A1 (zh) | 一种苯并二氮杂䓬衍生物的氢溴酸盐及其制备方法和用途 | |
| HK1129107B (en) | Compounds and methods for inhibiting the interaction of bcl proteins with binding partners |
Legal Events
| Date | Code | Title | Description |
|---|---|---|---|
| LAPS | Decisions on the lapse of the protection rights |
Effective date: 20140715 |